ỦY BAN NHÂN DÂN
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
-------

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
---------

Số: 26/CT-UB

TP. Hồ Chí Minh, ngày 21 tháng 6 năm 1984

CHỈ THỊ

VỀVIỆC HƯỚNG DẪN THI HÀNH THÔNG TƯ LIÊN NGÀNH TƯ PHÁP – NỘI VỤ - KIỂM SÁT VÀ TÒA ÁNTỐI CAO VỀ XỬ LÝ TỘI TRỐN ĐI NƯỚC NGOÀI

Ngày 25 tháng 12 năm 1982 Liên ngànhTư pháp - Nội vụ - Viện Kiểm sát nhân dân tối cao – Tòa án nhân dân tối cao cóban hành Thông tư liên ngành số 03/TT-LN hướng dẫn việc xử lý trốn đi nướcngoài nhằm khắc phục tình trạng không thống nhất giữa các địa phương trong việcxử lý tội phạm này, do thiếu quy định cụ thể và giúp cho việc giải quyết cáctrường hợp trốn đi nước ngoài được kịp thời, nghiêm minh và có tác dụng giaodục và ngăn ngừa thực sự.

Thông tư đã xác định tính chất củahành vi trốn đi nước ngoài, và đề ra những nguyên tắc và biện pháp xử lý loạitội phạm này.

Để giúp ủy ban Nhân dân quận, huyệnvà các ngành chức năng có liên quan thi hành thông tư này đúng với mục đích yêucầu đề ra, và sát hợp với đặc điểm tình hình của thành phố, ủy ban Nhân dânthàn phố hướng dẫn thi hành cụ thể như sau :

I.- TRƯỚC HẾT CẦN XÁC ĐỊNH RÕTÍNH CHẤT TỘI PHẠM CỦA VIỆC TRỐN ĐI NƯỚC NGOÀI VÀ NẮM VỮNG NGUYÊN TẮC XỬ LÝ :

1. Cho đến nay còn nhiều người coitrốn đi nước ngoài là một việc bình thường không có gì nguy hại cho xã hội.

Cần phải khẳng định và làm cho mọingười thấy rõ đây là tội phạm nghiêm trọng. Thông tư liện ngành đã xác định rõ“tội trốn đi nước ngoài hoặc được phép ra nước ngài rồi trốn ở lại thuộc loạitội xâm phạm an ninh quốc gia”.

Trốn đi nước ngoài có nhiều nguyênnhân. Có người đi vì mục đích phản cách mạng, chống đối chế độ. Có người đi vìcó tội sợ bị trừng phạt, có người trốn đi do kích động, lôi kéo hoặc do đờisống khó khăn, tình cảm gia đình (có người thân ở nước ngoài…) mặc dù không phảido động cơ phản cách mạng, việc trốn đi nước ngoài vô hình trung phù hợp với âmmưu phá hoại của địch và ảnh hưởng xấu về mặt chính trị.

Cho nên, dù thực hiện dưới bất cứđộng cơ nào, hành vi trốn đi nước ngoài là một hành động pháp, một tội phạm gâytác hại nghiêm trọng đến an ninh chính trị, trật tự xã hội và phải xử lý theopháp luật.

2. Nguyên tắc xử lý như nêutrong thông tư là :

Nghiêm khắc đối với bọn phạm tộivới mục đích phản cách mạng, bọn chủ mưu, cầm đầu, tổ chức, bọn cưỡng ép, dụ dỗ,lừa phỉnh kích động người trốn đi nước ngoài, bọn tội phạm gây hậu quả nghiêmtrọng, những cán bộ lợi dụng chức vụ, quyền hạn để phạm tội nhất là các cán bộ,chiến sĩ, các ban ngành trực tiếp bảo vê pháp luật.

Những người phạm tội vì bị dụ dỗ,bị cưỡng ép, lừa phỉnh và những người thật thà hối cải, lập công chuộc tội, thìđược xử lý khoan hồng và nếu lập công lớn, có thể được khen thưởng.

Đối với tài sản nhất là nhà của ngườiphạm tội bỏ trốn đi nước ngoài mới thuộc diện xử lý.

Do đó nếu chưa xác minh rõ là ngưởichủ nhà (người đứng tên sở hữu) bỏ trốn đi nước ngoài thì không đặt vấn đề xửlý theo quy định trong thông tư.

II.- VIỆC XỬ LÝ HÀNH CHÁNH, TỘITRỐN ĐI NƯỚC NGOÀI.

Theo tinh thần của thông tư, nhữngngười có hành vi trốn đi nước ngoài hoặc được phép đi nước ngoài rồi trốn ởlại, tuỳ theo tính chất, mức độ của hành vi phạm tội sẽ bị truy tố ra Toà án xétxử hoặc bị xử phạt về hành chánh, về nhân thân và tài sản.

A. XỬ LÝ VỀ NHÂN THÂN :

Thông tư có quy định việc xử lý vềnhân thân các truờng hợp phạn pháp sau đây (điểm 1,2,3,4,5 và 6):

Truy tố ra Toà án để xét xử :

- Những người có hành vi trốn đinước ngoài hoặc được phép ra nước ngoài rồi trốn ở lại, có chứng cứ rõ ràng về mụcđich phản cách mạng.

- Những người phạm tội không phảivì mục đích phản cách mạng nhưng trường hợp phạm tội nghiêm trọng có những tìnhtiết như :

+ Chủ mưu, cầm đầu, tổ chức trốnđi nước ngoài.

+ Cưỡng ép, dụ dỗ, lừa phỉnh, kíchđộng người khác trốn đi nước ngoài.

+ Tái phạm, phạm tội gây hậu quảnghiêm trọng.

+ Tổ chức đưa đón người trốn đi nướcngoài để mưu lợi, dù họ có trốn đi hay không (công phạm).

+ Lợi dụng chức vụ, quyền hạn đểnhận tiền hoặc vật chất tạo điều kiện cho người khác trốn đi nước ngoài.

- Trốn đi nước ngoài có kèm theotội phạm khác như: giết người, cướp tàu thuyền, cướp tài sản, chống trả người đangthi hành nhiệm vụ…

- Giả tạo việc tổ chức trốn đi nướcngoài để lừa đảo, cướp của giết người, hiếp dâm…

Xử lý bằng biện pháp hành chánh (tậptrung cải tạo, cưỡng bức lao động, quản chế, bắt buộc cư trú hoặc cấm cư trú ởmột số địa phương nhất định…) những người phạm tội không gây hậu quả nghiêmtrọng và thấy không cần phải truy tố ra Toà án xét xử.

Những người trốn đi nước ngoài chỉvì dụ dỗ, lừa phỉnh, lầm đường, bị cưỡng ép, sau khi bị phát hiện đã thành thậtkhai báo thì tuỳ trường hợp có thể được tha miễn hình phạt hoặc miễn trách hiệmhình sự.

Giải thích và tha về địa phương đểchánh quyền và nhân dân quản lý giáo dục những người già đi theo con cái, nhữngtrẻ em đi theo người lớn (điểm 7 của thông tư).

Căn cứ vào tinh thần thông tư vànguyên tắc xử lý nêu trên, các trường hợp sau đây chưa nêu rõ trong thông tư sẽxử lý như sau :

1. Trường hợp cha mẹ, thân nhân tạođiều kiện cho con cái, người trong gia đình trốn đi :

Theo tinh thần thông tư người tổchức đưa đón hoặc giúp đỡ tạo điều kiện cho người khác trốn đi nước ngoài dù họcó trốn đi hay không trốn cũng coi như đồng phạm.

Như vậy cha mẹ, thân nhân có giúpđỡ, tạo điều kiện cho con cái, người thân trong gia đình trốn đi dù họ có thựchiện với động cơ, mục đích nào có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Do đó, trường hợp có bằng chứng rõràng cha mẹ hoặc người trong gia đình tham gia vào hành động phạm pháp có nhữngtình tiết nghiêm trọng phải truy tố theo quy định trong thông tư, đối với nhữngtrường hợp khác trước mắt không xử lý về hình sự nhưng xuyên qua tổ dân phố,hoặc đoàn thể phường, xã, Ủy ban nhân dân phường, xã có hình thức thích hợpgiáo dục, giải thích cho họ thấy sai và có nhận thức đúng về tính chất của hànhvi phạm pháp của họ.

2. Cán bộ công nhân viên chức bỏcông tác trốn đi nước ngoài.

Ngoài tội trốn đi nước ngoài, họcòn phạm tội đào nhiệm (nếu không có phạm tội gì khác nữa).

Nếu xét không cần truy tố ra tòaán, thì thi hành kỷ luật hành chánh và áp dụng biện pháp xử lý theo điều 6 của thôngtư cho thích hợp tuỳ theo mức độ phạm tội.

Cơ quan đơn vị cũ không được thunhận họ trở lại làm việc trừ trường hợp đặc biệt vận dụng chính sách hoặc có yêucầu về chuyên môn, kỹ thuật và trong trường hợp này phải được sự ccấp thuận củaỦy ban Nhân dân thành phố.

3. Những người đi nước ngoài khôngtheo thủ tục xuất cảnh bình thường nhưng không đi được :

Do tính chất đặc biệt của trườnghợp này, trong khi chờ chủ trương giải quyết của Hội đồng Bộ trưởng, chúng ta khôngđặt vấn đề đưa ra xử lý về nhân thân loại đối tượng này, các quận huyện nên chođăng ký hộ khẩu ở thành phố, cho họ làm ăn sinh sống bình thường trừ những phầntử phức tạp phải điều chỉnh dân cư thì buộc họ cư trú ở một nới khác trong phạmvi thành phố.

4. Người bị lừa gạt trong vụ trốnđi nước ngoài :

Ở thành phố lẻ tẻ các nơi có nhiềungười muốn đi nước ngoài, lầm đóng tiền, vàng cho bọn lợi dụng giả danh ngườitổ chức vượt biên, nay tố cáo bọn lừa đảo. Về mặt hình sự kẻ lừa đảo phải bịtruy tố về tội này. Người bị lừa đảo có khi chỉ là nạn nhân của bọn xấu (trướcchưa có ý định trốn). Do đó nói chung đối với họ, ta không truy cứu trách nhiệmhình sự trừ trường hợp có động cơ phản cách mạng hoặc phạm tội khác ; chỉ cầngiáo dục, giải thích.

Tiền, vàng của người bị lừa đảo đãđưa cho người lừa đảo thì tùy mức độ phạm tội của từng trường hợp cụ thể mà tịchthu toàn bộ; một phần hoặc trả lại cho họ.

5. Trong việc áp dụng các biện pháphành chánh xử lý nhân thân người vi phạm quy định ở điều 6 của thông tư cầnnhận thức đây là những người có liên quan trong vụ án mà không cần thiết phảituy tố, chỉ cần xử phạt về hành chánh, cho nên việc áp dụng biện pháp “tập trungcải tạo” nếu xét cần thiết, phải bảo đảm đúng tiêu chuẩn, đúng thủ tục hồ sơ,xét duyệt quy định trong Nghị quyết số 49/NQ-TVQH ngày 20-6-1961 của Ủy ban Thườngvụ Quốc hội, thông tư số 121/CP ngày 9-8-1981 và quyết định số 154/CP ngày1-10-1973 của Hội đồng Chánh phủ.

- Về việc áp dụng biện pháp “bắtbuộc cư trú” cho những người trốn đi nước ngoài gốc ở thành phố bị các tỉnh bắtvà trả tự do vế thành phố, tuỳ trường hợp cụ thể có thể xét không cho ở chỗ cũ,bắt buộc họ cư trú ở một nơi khác thuộc các huyện ngoại thành hoặc cấm cư trú ởmột số khu vực trong thành phố theo quy định của Ủy ban Nhân dân thành phố.

- Việc áp dụng hình thức “cưỡng bứclao động đối với người trong độ tuổi lao động mà không chịu lao động” phải bảođảm đúng đối tượng, tiêu chuẩn và thẩm quyền theo quy định hiện hành của Nhànước và của Ủy ban Nhân dân thành phố.

- Đối với những trẻ chưa thành niênnhưng đã 16 tuổi. Theo thông tư hướng dẫn, trẻ em đi theo người lớn thì đượctha về điạ phương.

Nhưng có trường hợp trẻ em trên 16tuổi, có ý thức rõ ràng về hành vi của mình, theo luật hình sự phải chịu tráchnhiệm hình sự về những tội không nghiêm trọng, do đó phải đưa ra xử phạt vềhành chánh.

Tuy vậy, số trẻ em này chưa đủ 18tuổi (tuổi lao động) nên không thể áp dụng hình thức tập trung cải tạo hoặc bắtbuộc lao động mà cần thực hiện các biện pháp giáo dưỡng như: đưa vào trường côngnông nghiệp, trường giáo dục thiếu niên chậm tiến hoặc cải tạo ở điạ phương cósự bão lãnh của gia đình.

B. XỬ LÝ TÀI SẢN :

Việc xử lý tài sản của người trốnđi nước ngoài là vấn đề hết sức phức tạp nhất là đối với nhà cửa.

Điều 8 của Thông tư liên ngành xácđịnh rõ: “cần phân biệt và hết sức thận trọng trong việc xử lý tài sản của ngườitrốn đi nước ngoài”.

Thận trọng trong việc xử lý là phảiphân biệt những tài sản là tang vật có liên quan đến vụ phạm pháp có giá trị làchứng cứ của vụ án với những tài sản, vật dùng riêng của người phạm pháp khôngcó liên quan, để thu giữ và giải quyết đúng pháp luật.

Hướng xử lý tài sản quy định trongđiểm 8 của thông tư này là :

- Tịch thu những phương tiện, vậtdụng dùng để trốn đi như xe, tàu thuyền, vũ khí, chất nổ, dụng cụ đi biển…

- Nếu tài sản do chúng chiếm đoạtcủa cơ quan, đơn vị, hợp tác xã… thì trả lại cho các nơi đó.

- Nhà ở, đồ dùng riêng của ngườitrốn thoát, nếu không có thân nhân quản lý hợp pháp và xác đinh rõ là vắng chủ thìNhà nước giao cho cơ quan có thẩm quyền quản lý để sử dụng vào việc công ích.

- Đối với nhà ở đồ dùng của ngườitrốn đi bắt lại thì tuỳ mức độ nguy hiểm của trường hợp phạm tội mà xét trả lạihoặc tịch thu một phần, để cho họ có chỗ ở và phương tiện tiếp tục làm ăn sinhsống khi được tha về.

- Xử lý theo thể lệ hiện hành củaNhà nuớc đối với vàng, bạc, kim khí quý, ngoại tệ, tiền ngân hàng Nhà nước…

Căn cứ theo quy định trên, tài sảnnhà ở liên quan đến người đi nước ngoài trong một số trường hợp cụ thể của thànhphố sẽ xử lý như sau :

a) Đối với nhà của người trốn đinước ngoài và trốn thoát :

1- Nhà của người trốn đi nước ngoài,sau khi đã xác minh đúng là chủ đã trốn đi nước ngoài và không có thân nhânquản lý hợp pháp (cha, mẹ, vợ, chồng, con) nhà đó thì Ủy ban Nhân dân thành phốsẽ ra quyết định quản lý và giao cho cơ quan nhà đất thành phố quản lý, lậpphương án sử dụng trình Hội đồng phân phối nhà của thành phố.

2- Nhà của người trốn đi còn cha,mẹ, con, vợ hoặc chồng hợp pháp ở lại thành phố, trước đây đã ở trong nhà ấynhưng không có sự ủy quyền hợp pháp của người bỏ trốn. Trong trường hợp này, Nhànước quản lý nhà và những người còn ở lại nêu trên được tiếp tục ở và không đượcmua bán, chuyển nhượng vì nhà này thuộc diện Nhà nước quản lý.

Những thân nhân không phải là cha,mẹ, vợ, chồng con của người trốn đi mà trước đây cũng ở chung với chủ nhà naycòn ở lại nếu họ không có nơi nào khác để ở thì sẽ được xếp một diện tích hợplý cho ở trong nhà cũ hoặc một nơi khác nếu thấy cần thiết.

3- Nhà của người trốn đi nước ngoàiđã để cho con cái ở hoặc cho thuê từ trước (nhà vẫn do cha mẹ đứng tên sở hữu): Nếu hai vợ chồng chủ nhà đều trốn đi nước ngoài, nhà thuộc diện Nhà nước quảnlý ví vắng chủ. Người con được tiếp tục ở nhưng theo chế độ thuê nhà của Nhànước, và có thể được bố trí ở một nơi khác nếu cần thiết.

Nếu là nhà cho thuê thì người thuêđược xét cho tiếp tục thuê theo chế độ thuê nhà của Nhà nước.

4- Nhà để cho con ở hoặc cho thuênhưng người con hoặc người thuê nhà trốn đi nước ngoài :

Trong trường hợp này, người sở hữucòn lại, Nhà nước không quản lý mà giao trả lại nhà cho chủ, nếu nhà không thuộcdiện cải tạo và chủ nhà không bị truy cứu trách nhiệm hình sự trong vụ trốnnày.

5- Nhà thuộc diện cộng đồng sở hữu(của 2 vợ chồng hoặc của nhiều người) hoặc là nhà di sản chưa chia mà trong sốđồng sở hữu, đồng thừa kế có một hay nhiều người bỏ trốn đi nước ngoài:

Nhà nước quản lý phần của số ngườiđi vắng. Những người còn lại nếu đang ở nhà đó thì được tiếp tục ở, nếu muốnbán, chuyển nhượng thì chỉ được quyền bán, chuyển nhượng phần nhà thuộc phầnmình được hưởng theo quy định về phần chia nhà và mua bán nhà.

6- Nhà của người trốn đi đã cho,bán, chuyển nhượng cho người khác trước khi bỏ trốn :

Nếu việc mua bán, chuyển nhượng mộtcách bình thường, hợp pháp, thủ tục hoàn tất, thì không thành vấn đề phải xửlý, vì đây không còn là tài sản của người trốn đi.

Nói chung, nếu việc mua bán, chuyểnnhượng chưa xong, chưa hoàn tất thủ tục thì nhà này vẫn coi là nhà của ngườichủ cũ và thuộc diện phải xử lý.

Nếu mua bán trước ngày ban hành Nghịđịnh 02/CP ngày 4.1.1979 của Hội đồng chánh phủ có chứng nhận của chánh quyền,và qua xác minh đã có thực tế mua bán, bên bán đã nhận tiền, bên mua đã đến ởtừ đó đến nay hoặc nếu việc mua bán xảy ra sau ngày ban hành Nghị định 02/CP vàđã được cơ quan có thẩm quyền cho phép (Ủy ban Nhân dân quận, huyện, Sở Quản lýnhà đất) nhưng chưa làm thủ tục trước bạ sang tên, nếu có lý do chính đáng, Ủyban Nhân dân thành phố căn cứ ý kiến đề xuất của Sở Quản lý nhà đất sẽ xem xétgiải quyết cho tiếp tục làm thủ tục hay không.

7- Nhà có người khác đến ở trướcngày chủ nhà bỏ trốn đi không lâu :

Nhà này coi là nhà vắng chủ, Nhànước quản lý. Cơ quan quản lý nhà sẽ xét hoàn cảnh của người đến ở để đề nghị Ủyban Nhân dân quận huyện hoặc thành phố cho tiếp tục ở hay không cho. Nếu có ýgian dối muốn chiếm nhà, làm chuyện đã rồi thì sẽ bị xử lý theo quy định hiện hànhvề quản lý nhà của Nhà nước.

b) Đối với nhà ở, đồ dùng của ngườitrốn đi nước ngoài bị bắt lại :

Trường hợp người trốn đi nước ngoàibị bắt lại, nhưng không bị truy tố ra toà án mà chỉ đưa ra xử phạt về hànhchánh thì tuỳ theo tính chất, mức độ của hành vi phạm pháp mà có thể xét trảlại cho họ nhà của họ hoặc tịch thu một phần để cho họ có chỗ ở và phương tiệnsinh sống khi được tha về.

Những người là thân nhân đi theovà được tha về địa phương thì Ủy ban Nhân dân quận huyện xét bố trí cho họ một chỗở tạm, xét trả lại cho họ một số tư liệu sinh hoạt để cho họ có điều kiện sinhsống.

- Những người được xử lý khoan hồngđược cho ở lại thành phố tha về địa phương quản lý giáo dục thì được xét trảlại nhà ở, đồ dùng trong nhà.

- Trường hợp người trốn đi bị cáctỉnh bắt và được tha về thành phố, nếu nhà cửa của họ chưa phân phối cho ai sửdụng thì xét trả lại toàn bộ hoặc một phần như quy định trong thông tư.

Nếu nhà của người trốn đi nước ngoàiđã được cơ quan có thẩm quyền quản lý và phân phối cho cán bộ công nhân viênhoặc cơ quan sử dụng thì tạm thời sắp xếp cho người được tha về địa phương cũmột chỗ khác. Nếu có một nhà khác để bố trí cho người được phân phối nhà, thìmới đặt vấn đề trả lại nhà cũ cho đương sự. Nếu nhà cũ của người trốn đi thuộcdiện Nhà nước quản lý hoặc xử lý theo chính sách theo quyết định số 111/CP ngày14.4.1977 của Hội đồng Chính phủ thì bố trí cho họ một diện tích khác ở theotiêu chuẩn chung.

Truờng hợp người đi nước ngoài khôntheo thủ tục bình thường nêu ở điểm 3 mục A xử lý nhân thân, không đi được, trởvề thành phố thì xét trả lại nhà cũ nếu có điều kiện hoặc thu xếp cho họ mộtchỗ ở nơi nhà khác.

c) Trường hợp nhà của người đi vắng(nghi là vượt biên) :

Nếu chưa xác định rõ là vắng chủ(người đứng tên sở hữu nhà trốn đi nước ngoài) thì không đặt vấn đề xử lý.

Trường hợp có nghi vấn là trốn đinước ngoài và nhà đó không còn thân nhân của người đi vắng ở thì Ủy ban Nhân dânphường xã tiến hành lập biên bản, niêm phong và bảo quản để xác minh lại, báocáo kịp thời lên Ủy ban Nhân dân thành phố chờ quyết định. Cấp phường xã, quậnhuyện không được tự tiện phân phối sử dụng.

Nếu người đi vắng trở về có lý dochính đáng, được xác nhận thì trả lại nhà và đầy đủ tài sản trong nhà cho chủ.

Trường hợp nhà đã bị quản lý sử dụngrồi thì vẫn phải trả lại cho chủ khi đã rõ là xử lý sai lầm. Trong trường hợpnhà đã dùng cho nhu cầu công ích việc trả lại khó khăn thì có thể thương lượngvới chủ nhà để đổi cho họ một nhà khác tương tự. Người được trả nhà được trọnquyền sở hữu.

d) Trường hợp nhà chưa được xử lýđã bị cán bộ công nhân viên chiếm dụng :

Thông tư hướng dẫn quy định rõ: “Nghiêmcấm việc lợi dụng danh nghĩa Nhà nước hoặc vì tư lợi mà tự tiện chiếm đoạt hoặcsử dụng trái phép” đối với nhà ở và dồ dùng của người trốn đi.

Nhà của người bỏ trốn phải được Nhànước xử lý và quản lý theo thủ tục quy định.

Việc chiếm dụng của bất cứ cá nhân;tổ chức hay cơ quan Nhà nước mà không do sự phân phối của Ủy ban Nhân dân thànhphố đều là hành động xâm phạm tài sản xã hội chủ nghĩa. Nhà phải được thu hồi,người chiếm dụng trái phép sẽ bị trục xuất nếu không giao nhà lại cho cơ quanquản lý nhà. Nếu không chấp hành lệnh trục xuất thì đề nghị Viện kiểm sát truycứu về trách nhiệm hình sự.

e) Đối với tài vật mà người trốnđi nước ngoài mang theo mình: vàng, bạc, kim cương, ngoại tệ và tiền Ngân hàng ViệtNam :

Nói chung đây là của cải phục vụcho hành động phạm pháp. Tuy nhiên người trốn đi nước ngoài có nhiều động cơ, cóhoàn cảnh khác nhau nên khi giải quyết tài sản cho họ, cần thỏa đáng hợp tình,hợp lý để cho họ có điều kiện làm ăn sinh sống khi được tha về.

Trường hợp họ không bị truy tố ratoà án, thì tuỳ theo từng trường hợp cụ thể, Ủy ban Nhân dân thành phố sẽ quyếtđịnh trả lại số của cải mang theo hoặc tịch thu một phần. Vàng, bạc, kim cương,ngoại tệ thu giữ nhất thiết phải chuyển cho cơ quan ngân hàng tạm giữ theo quyđịnh hiện hành về quản lý vàng, bạc…

- Đối với tài vật riêng của ngườitrốn đi bị bắt lại như quần áo, tư trang, đồng hồ, vật kỷ niệm, thuốc chữa bệnhthông thường… tiền Việt Nam thì trả lại cho họ khi thấy không có gì quá đáng.Cấm lợi dụng tình thế để tước đoạt tài vật này.

f) Đối với máy móc, thiết bị, vậttư trong nhà của người trốn đi thì xử lý như đối với nhà (trả lại hoặc tịch thumột phần tuỳ từng trường hợp).

Nếu nhà bị chiếm đoạt trái phép,những tư liệu này phải được thu hồi cùng với nhà.

III.- THỦ TỤC VÀ THẨM QUYỀN XỬLÝ HÀNH CHÁNH

Căn cứ vào các văn bản pháp quy hiệnhành về vấn đề này, thủ tục và thẩm quyền quản lý theo quy định như sau :

1/ Khi bắt giũ người trốn đi nướcngoài, Công an thành phố và quận huyện khẩn trương tiến hành phân loại và thangay những người đi theo (người già, phụ nữ, trẻ em) đồng thời báo cho Ủy banNhân dân phường xã biết để quản lý giáo dục, mặt khác lập hồ sơ xử lý đối vớicác chính phạm chuyển qua Viện kiểm sát để truy tố những trường hợp phạm phápnghiêm trọng hoặc chuyển đến Ủy ban Nhân dân thành phố, quận huyện nếu chỉ cầnxử lý về hành chính.

2/ Đối với tài vật của người bị bắtmang theo mình mà Công an thu giữ cần có biên bản rõ ràng và xử lý cùng với nhânthân. Công an trả lại đồ vật riêng thuộc diện trả lại cho người được tha về vàbáo cáo cho Viện kiểm sát nhân dân, Ủy ban Nhân dân quận huyện, thành phố sốcòn lại theo đúng quy định hiện hành về quản lý tang tài vật.

Đối với nhà cửa, Ủy ban Nhân dânphường xã khi phát hiện có người trốn đi nước ngoài thì tiến hành lập biên bản,niêm phong và bảo quản (trường hợp nhà không còn thân nhân người bỏ trốn ở) báocáo kịp thời lên Ủy ban Nhân dân quận huyện.

Ủy ban Nhân dân quận huyện cho điềutra xác minh việc trốn đi nước ngoài và ra quyết định kiểm kê tài sản trongnhà, lập biên bản và tạm giữ, bảo quản, đồng thời báo cáo Ủy ban Nhân dân thànhphố và Sở Quản lý nhà đất công trình công cộng.

Ủy ban Nhân dân quận huyện được giaotrách nhiệm xét trả lại cho người được tha về, người đi nước ngaòi không theothủ tục bình thường, trả lại những tư tiệu sinh hhoạt trong nhà và sắp xếp chỗở tạm cho những người này, chờ quyết định xử lý chính thức của thành phố. Quậnhuyện không được phân phối sử dụng nhà dù tạm thời.

Ủy ban Nhân dân thành phố căn cứđề nghị của quận huyện và kiến nghị của Sở Quản lý nhà đất – công trình công cộngquyết định chính thức việc quản lý nhà, phân phối sử dụng hoặc trả lại nhà chonhững người được tha về.

Trường hợp không có điều kiện trảlại nhà cũ và cần bố trí nhà khác, Sở Quản lý nhà đất – công trình công cộngcùng với Ủy ban Nhân dân quận huyện nghiên cứu và kiến nghị với Ủy ban Nhân dânthành phố cách giải quyết thích hợp.

IV.- PHẠM VI ÁP DỤNG CỦATHÔNG TƯ

Thông tư liên ngành và chỉ thị nàylà căn cứ để xử lý những trường hợp trốn đi nước ngoài xảy ra từ sau ngày banhành thông tư.

Đối với những trường hợp xảy ra từtrước được phát hiện nhưng chưa xử lý thì xử lý theo thông tư liên ngành và chỉthị này.

Đối với những trường hợp đã xảy ratừ trước ngày ban hành thông tư và đã được xử lý thì không đặt vấn đề xử lý lạitrừ trường hợp đặc biệt quá bất hợp lý có khiếu nại và có chủ trương của Chánhphủ và Ủy ban Nhân dân thành phố.

Trên đây là một số điểm hướng dẫnthêm về việc xử lý tội trốn đi nước ngoài ở thành phố nằm bảo đảm thi hành thôngtư với đặc điểm tình hình của thành phố.

Những hướng dẫn trên đây của Ủy banNhân dân thành phố liên quan đến việc xử lý người trốn đi nước ngoài trái vớitinh thần chỉ thị này nay đều bãi bỏ.

Trong quá trình thực hiện có gì khókhăn, các ngành, các cấp cần phản ánh kịp thời cho Ủy ban Nhân dân thành phố.

Tình hình người trốn đi nước ngoàiở thành phố còn diễn biến phức tạp, trong khi nhiều người còn coi thường tìnhtrạng này, vô tình khuyến khích hành động phạm pháp nằm trong ăm mưu phá hoạicủa địch. Ủy ban Nhân dân thành phố lư ý các ngành các cấp về tính chất nghiêmtrọng của vấn đề và nhiệm vụ chung của mọi người, của cơ quan Nhà nước, đoànthể trong việc đấu tranh ngăn chặn phòng ngừa hành động trốn đi nước ngoài, làmthất bại âm mưu phá hoại của địch.

TM. ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ
KT. CHỦ TỊCH
PHÓ CHỦ TỊCH




Lê Quang Chánh