Em xin cảm ơn!

Người gửi: P.H

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật dân sự của công ty luật Minh Khuê.

Cho vay với lãi xuất 0,7% khi ra Tòa có phạm tội gì không ?

Luật sư tư vấn luật dân sự gọi: 1900.6162

 

Nội dung trả lời

Công ty Luật Minh Khuê đã nhận được câu hỏi của bạn. Cảm ơn bạn đã quan tâm và gửi câu hỏi về cho chúng tôi. Vấn đề của bạn chúng tôi giải đáp như sau:

Căn cứ pháp lý:

Bộ luật dân sự 2005;

Bộ luật hình sự 1999.

Nội dung:

Về trách nhiệm dân sự:

Căn cứ vào điều 471 của Bộ luật dân sự 2005 quy định về hợp đồng cho vay tài sản:

“Điều 471. Hợp đồng vay tài sản

Hợp đồng vay tài sản là sự thoả thuận giữa các bên, theo đó bên cho vay giao tài sản cho bên vay; khi đến hạn trả, bên vay phải hoàn trả cho bên cho vay tài sản cùng loại theo đúng số lượng, chất lượng và chỉ phải trả lãi nếu có thoả thuận hoặc pháp luật có quy định”.

Dựa vào quy định trên thì việc cho vay tiền hay vay một tài sản là sự thỏa thuận, tự do ý chí của bên cho vay và bên vay, ở đó các bên sẽ được quyền thỏa thuận số tiền vay, kỳ hạn trả nợ cũng như lãi suất.

Như vậy, nếu bạn không có đăng ký kinh doanh cầm đồ thì vẫn được phép cho người khác vay tài sản theo quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, khi tiến hành thực hiện hợp đồng cho vay thì bạn có quyền tính lãi suất nhưng không được vượt quá 150% so với lãi suất cơ bản của ngân hàng theo quy định tại điều 476 bộ luật dân sự 2005.

“ Điều 476. Lãi suất

1. Lãi suất vay do các bên thoả thuận nhưng không được vượt quá 150% của lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước công bố đối với loại cho vay tương ứng”.

Nếu như  bạn cho vay mà vượt quá 150% mức lãi suất cơ bản của ngân hàng thì phần vượt quá sẽ bị vô hiệu tức là không có hiệu lực pháp luật.

Trong trường hợp này bạn cho vay với mức vay là 10.000đ trên 1 triệu một ngày. Có thể xác định là bạn đã cho vay vượt quá so với mức luật định là vượt quá 150% vì  mức lãi xuất cơ bản của ngân là 9%/năm. Tính ra một ngày bạn thu lãi là 1% nhưng lãi của ngân hàng một ngày là 0.025%. Theo bộ luật dân sự thì bạn chỉ được thu không vượt quá 150% tức là một ngày bạn được thu lãi tối đa là 0.0375%.Nhưng trong hợp đồng là chỉ ghi mức lãi xuất là 0.7% nhưng thực tế bạn thu lãi là 1% một ngày.

Căn cứ Điều 129 Bộ luật dân sự năm 2005:

"Điều 129. Giao dịch dân sự vô hiệu do giả tạo

Khi các bên xác lập giao dịch dân sự một cách giả tạo nhằm che giấu một giao dịch khác thì giao dịch giả tạo vô hiệu, còn giao dịch bị che giấu vẫn có hiệu lực, trừ trường hợp giao dịch đó cũng vô hiệu theo quy định của Bộ luật này.

Trong trường hợp xác lập giao dịch giả tạo nhằm trốn tránh nghĩa vụ với người thứ ba thì giao dịch đó vô hiệu."

 

Như vậy, giao dịch này của bạn nếu có tranh chấp xảy ra thì sẽ bị vô hiệu tuyết đối vì nó được đặt ra để che dấu một giao dịch khác. Khi đó hậu quả pháp lý sẽ là các bên trả lại cho nhau những gì đã nhận. Bên cho vay có nghĩa vụ trả lại cho bên vay khoản tiền lãi đã thu còn bên vay có nghĩa vụ trả lại số tiền đã vay cho bên cho vay

Về trách nhiệm hình sự:

Căn cứ vào khoản 1 điều 163 Bộ luật hình sự 1999:

“Điều 163. Tội cho vay lãi nặng 

1.Người nào cho vay với mức lãi suất cao hơn mức lãi suất cao nhất mà pháp luật quy định từ mười lần trở lên có tính chất chuyên bóc lột, thì bị phạt tiền từ một lần đến mười lần số tiền lãi hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến một năm”.

Để thỏa mãn dấu hiệu của tội vay nặng lãi phải thỏa mãn hai dấu hiệu sau:

Thứ nhất: Lãi suất cho vay cao hơn mức lãi suất cao nhất mà pháp luật quy định từ mười lần trở lên. Như đã phân tích trên, Bộ luật dân sự cho phép tính lãi với mức cao nhất là 150%, nếu bạn cho vay vượt quá 10 lần mức lãi suất của 150% thì đã thỏa mãn một dấu hiệu của tội cho vay nặng lãi.

 Thứ hai: Có tính chất chuyên bóc lột được hiểu là người phạm tội lợi dụng hoàn cảnh khó khăn, quẫn bách của người đi vay để cho vay với lãi suất cao nhằm thu lợi bất chính mà thực chất là bóc lột người đi vay. Tính chất “chuyên bóc lột” của hành vi cho vay lãi nặng thể hiện ở chỗ: Người phạm tội thực hiện hành vi cho vay lãi nặng nhiều lần, hành vi mang tính chuyên nghiệp, người phạm tội lấy việc cho vay lãi nặng làm một nghề kiếm sống và tiền thu được từ việc phạm tội làm nguồn sống chính của mình.

Ở đây bạn đã cho vay lãi xuất là 360%/ năm, cao hơn 26.6% so với mức lãi suất mà tối đa bạn được phép thu theo quy định của bộ luật dân sự 2005. Nếu cơ quan công an chứng minh được bạn thực hiện hành vi cho vay lãi cao này với nhiều người, và lấy tiền lãi làm nguồn sống chính thì bạn có thể sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội cho vay nặng lãi.

Trên đây là những tư vấn của chúng tôi về vấn đề của bạn. Cảm ơn bạn đã tin tưởng và lựa chọn công ty chúng tôi.

Trân trọng ./.

BỘ PHẬN TƯ VẤN LUẬT – CÔNG TY LUẬT MINH KHUÊ.