1. Cơ sở pháp lý

- Bộ luật Dân sự năm 2015;

- Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017;

- Nghị định 46/2016/NĐ-CP xử phạt vi phạm hành chính giao thông đường bộ đường sắt;

- Luật Giao thông đường bộ số 23/2008/QH12 của Quốc hội;

2. Nội dung phân tích

Căn cứ Điều 260 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017 quy định về Tội vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ:

- Người nào tham gia giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ gây thiệt hại cho người khác thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

+ Làm chết người;

+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 01 người mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;

+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;

+ Gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.

- Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 10 năm:

+ Không có giấy phép lái xe theo quy định;

+ Trong tình trạng có sử dụng rượu, bia mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá mức quy định, có sử dụng chất ma túy hoặc chất kích thích mạnh khác;

+ Bỏ chạy để trốn tránh trách nhiệm hoặc cố ý không cứu giúp người bị nạn;

+ Không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển hoặc hướng dẫn giao thông;

+ Làm chết 02 người;

+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%;

+ Gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng.

- Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm:

+ Làm chết 03 người trở lên;

+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên;

+ Gây thiệt hại về tài sản 1.500.000.000 đồng trở lên.

- Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ trong trường hợp có khả năng thực tế dẫn đến hậu quả quy định tại một trong các điểm a, b và c khoản 3 Điều 260 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017 nếu không được ngăn chặn kịp thời, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm.

- Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

Căn cứ Điều 589, 590 và 591 Bộ luật Dân sự năm 2015 thì:

Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm bao gồm:

- Tài sản bị mất, bị hủy hoại hoặc bị hư hỏng;

- Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản bị mất, bị giảm sút;

- Chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại;

- Thiệt hại khác do luật quy định.

Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm bao gồm:

- Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe và chức năng bị mất, bị giảm sút của người bị thiệt hại;

- Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại; nếu thu nhập thực tế của người bị thiệt hại không ổn định và không thể xác định được thì áp dụng mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại;

- Chi phí hợp lý và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người bị thiệt hại trong thời gian điều trị; nếu người bị thiệt hại mất khả năng lao động và cần phải có người thường xuyên chăm sóc thì thiệt hại bao gồm cả chi phí hợp lý cho việc chăm sóc người bị thiệt hại;

- Thiệt hại khác do luật quy định.

- Người chịu trách nhiệm bồi thường trong trường hợp sức khỏe của người khác bị xâm phạm phải bồi thường một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần mà người đó gánh chịu. Mức bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì mức tối đa cho một người có sức khỏe bị xâm phạm không quá năm mươi lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định.

Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm bao gồm:

- Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm theo quy định tại Điều 590 của Bộ luật Dân sự năm 2015;

- Chi phí hợp lý cho việc mai táng;

- Tiền cấp dưỡng cho những người mà người bị thiệt hại có nghĩa vụ cấp dưỡng;

- Thiệt hại khác do luật quy định;

- Người chịu trách nhiệm bồi thường trong trường hợp tính mạng của người khác bị xâm phạm phải bồi thường một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần cho những người thân thích thuộc hàng thừa kế thứ nhất của người bị thiệt hại, nếu không có những người này thì người mà người bị thiệt hại đã trực tiếp nuôi dưỡng, người đã trực tiếp nuôi dưỡng người bị thiệt hại được hưởng khoản tiền này. Mức bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì mức tối đa cho một người có tính mạng bị xâm phạm không quá một trăm lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định.

3. Luật sư giải đáp một số vướng mắc pháp lý cụ thể

Chào luật sư, xin cho em hỏi: Em đi trong làn đường nhưng vì chạy nhanh nên gây một tai nạn cho một cháu bé (tầm 9 - 12 tuổi) đang chạy nhanh qua đường tại đoạn đường không có vạch cho người đi bộ. Em có chở bé đi bệnh viện thì bác sĩ cho biết bé bị khá nặng (nhưng hiện tại thì không nguy hiểm đến tính mạng). Vậy thưa luật sư trường hợp này em có bị mang tiền án tiền sự hay gì trong hồ sơ lí lịch của em không? Em cảm ơn luật sư đã tư vấn giúp em!

=> Trường hợp này phải xác định rõ bạn đi đúng làn đường nhưng đi nhanh ở mức độ nào. Nếu bạn đi nhanh vượt quá tốc độ cho phép hay không quan sát đường khi đi thì bạn sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định tại Điều 260 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017 nếu đáp ứng các điều kiện truy cứu trách nhiệm hình sự như đã phân tích trước đó.

Nếu bạn đi đúng làn đường của mình và chạy nhanh nhưng vẫn trong tốc độ cho phép thì việc cháu bé chạy nhanh qua đường không tại nơi có vạch kẻ đường và đâm phải xe bạn thì đó không phải lỗi của bạn, bạn không phải chịu trách nhiệm hay mang tiền án.

Tôi có bán chiếc xe ô tô cách đây 10-15 năm cho một người bạn. Lúc ấy không làm giấy tờ sang tên vì chúng tôi khá thân. Sau này, bạn tôi bán chiếc này cho người khác và xe vẫn tiếp tục do tôi đứng tên. Cách đây vài ngày, tôi bị gửi giấy mời về đồn do tài xế của chiếc xe gây tai nạn sau đó bỏ xe tại hiện trường. Vậy luật sư làm ơn giúp tôi chứng minh vụ việc này rõ ràng. Tôi có thể kiếm được người mua lại xe từ bạn tôi, nhưng không biết phải làm gì tiếp theo? Cảm ơn luật sư đã tư vấn giúp tôi!

=> Bạn phải xác định xem việc bạn bạn bán chiếc xe này cho người khác có hợp đồng hay không. Nếu không có hợp đồng mua bán, hoặc có nhưng đã mất, không còn lưu giữ thì bạn phải có tài liệu hay chứng cứ khác như băng ghi âm, ghi hình hay nhân chứng chứng minh bạn đã bán xe cho bạn của bạn và tại thời điểm xảy ra tai nạn bạn không phải là người điều khiển chiếc xe. Khi đó, trên giấy tờ bạn chỉ là chủ sở hữu chiếc xe nhưng bạn không có hành vi vi phạm pháp luật thì bạn không phải chịu trách nhiệm.

Xin chào luật sư, cho tôi hỏi: Xe chạy bị kẹt ga bất thình lình rồi nó tự vọt lên trước va chạm nhẹ vào xe đi trước, có dừng lại kiểm tra tình hình người bị nạn, có chở vào bệnh viện khám. Nhưng sau đó lại bỏ trốn vì không đủ khả năng chi trả tiền viện phí cho người bị nạn. Vì bác sĩ nói người đó bị đứt dây chằng gối phải phẫu thuật nối dây chằng, tiền viện phí tới 30 triệu. Nay muốn về để xin người bị nạn cho thời hạn để trả từ từ vì không thể có liền 1 lúc tiền cho nạn nhân nhưng sợ lại bị mắc thêm những tội khác. Xin Luật Minh Khuê tư vấn và cho xin ý kiến về việc này, cảm ơn luật sư đã tư vấn!

=> Trường hợp này người đó đã có ý thức đưa người bị tai nạn vào viện nhưng sau đó lại bỏ trốn là hành vi vi phạm pháp luật. Điều 8 Luật giao thông đường bộ 2008 quy định các hành vi bị nghiêm cấm trong đó có hành vi bỏ trốn sau khi gây tai nạn để trốn tránh trách nhiệm và xâm phạm tính mạng, sức khỏe, tài sản của người bị nạn và người gây tai nạn.

Chính vì vậy, thì việc xe bị kẹt ga bạn phải dừng lại, dắt vào nơi an toàn để kiểm tra. Trường hợp bạn biết xe bị kẹt ga mà vẫn tiếp tục điều khiển phương tiện tham gia giao thông là bạn đã có lỗi. Vậy lúc này người đó nên quay về nhận lỗi và xin bồi thường để giảm nhẹ mức xử phạt.

Em bị tai nạn giao thông đươc gần 07 tháng rồi. Hai bên gia đình đã thoả thuận dân sự xong đền bù cả xe máy và tiền viện phí cho em là 55 triệu nhưng công an đòi bên em phải có hồ sơ bệnh án thì công an mới giao tiền cho gia đình em. Cho em hỏi, như vậy có đúng không? Em xin cảm ơn!

=> Trường hợp này công an yêu cầu bên gia đình bạn cung cấp bệnh án là chứng cứ để bồi thường dân sự trong quá trình điều tra nên đây là hành vi hợp pháp.

Hôm 18/07/2019 em điều khiển ô tô gặp tai nạn trên quốc lộ 1A, do một người có sử dụng rượu bia chạy ngược chiều lao vào xe em. Xe em bị giữ đến nay là 40 ngày nhưng chưa được lấy ra. Do bên kia trốn không ra giải quyết vụ việc, em có yêu cầu lấy xe ra truớc nhưng không được, chỉ được lấy khi bêm gây tai nạn ra giải quyết hoặc em không có yêu cầu giải quyết tai nạn. Cho em hỏi, truờng hợp như vậy khi nào mình lấy xe ra được, nếu người kia trốn mãi như vậy. Mong sớm nhận được phản hồi từ phía các luật sư, xin chân thành cảm ơn!

Cho em hỏi là ba em đi xe máy bị say rượu và không bằng lái xe do tránh ổ gà (có úp giỏ để người đi đường tránh) trên đường nên ba em tránh qua để đi nhưng vẫn còn trên phần đường của mình. Có chiếc xe hơi đến do vượt xe tải đã tông vào ba em làm ba em gãy xương bàn chân, gãy xương đùi 2 tầng. Giờ ba em vẫn còn điều trị ở bệnh viện. Vậy cho em hỏi là sau khi điều trị ba em có được chủ xe hơi bồi thường không? Và ba em có chịu trách nhiệm gì không? Cảm ơn luật sư đã tư vấn!

=> Trường hợp này, ba bạn và người điều khiển xe hơi đều điều khiển phương tiện giao thông đường bộ, được xem là nguồn nguy hiểm cao độ. Mức độ vi phạm quy định pháp luật nặng hay nhẹ, xác định lỗi của các bên cũng như xác định về mức bồi thường thì dựa vào tỷ lệ vi phạm của hai bên để xác định mức bồi thường căn cứ vào kết luận điều tra, đo vẽ hiện trường của cơ quan chức năng.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn luật giao thông - Công ty luật Minh Khuê