Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục hỏi đáp pháp luật hình sự của Công ty luật Minh Khuê,
 
Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông
 

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi đến công ty chúng tôi, Vấn đề của bạn, Luật Minh Khuê xin được trả lời như sau:

1. Căn cứ pháp lý:  

- Nghị định 27/2010/NĐ-CP quy định việc huy động các lực lượng Cảnh sát khác  và Công an xã phối hợp với Cảnh sát giao thông đường bộ tham gia tuần tra, kiểm soát trật tự, an toàn giao thông đường bộ trong trường hợp cần thiết.

- Thông tư 47/2011/TT-BCA quy định chi tiết thi hành một số điều của Nghị định số 27/2010/NĐ-CP ngày 24/3/2010 quy định việc huy động các lực lượng Cảnh sát khác và Công an xã phối hợp với Cảnh sát giao thông đường bộ tham gia tuần tra, kiểm soát trật tự, an toàn giao thông đường bộ trong trường hợp cần thiết.

- Nghị định 171/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và đường sắt.

- Quyết định số 5600/2004/QĐ - BCA (X13) ngày 30/09/2004 của bộ trưởng bộ công an.(văn bản nội bộ của bộ công an)

2. Nội dung tư vấn:

2.1.Cảnh sát hình sự có được phép di chuyển trên đường để tìm người vi phạm giao thông tại các khu vực đường lớn như quốc lộ 32 không?

Theo Quyết định số 5600/2004/QĐ - BCA(X13) ngày 30.9.2004 của bộ trưởng bộ công an, Cảnh sát hình sự được sắp xếp lại và sáp nhập vào lực lượng cảnh sát điều tra Bộ Công an trực thuộc Tổng cục Cảnh sát Nhân dân, với tên gọi Cảnh sát Điều tra Tội phạm về Trật tự xã hội (gọi tắt là Cảnh sát Điều tra Tội phạm Hình sự) Và có nhiệm vụ tiến hành các biện pháp trinh sát và một số hoạt động điều tra theo quy định của pháp luật để điều tra, khám phá nhằm phòng ngừa, ngăn chặn các hoạt động của bọn tội phạm về trật tự xã hội và các loại tội phạm trong lĩnh vực tệ nạn xã hội (trừ tội phạm về ma túy và tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ), góp phần bảo vệ tài sản xã, tính mạng, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội.

Với chức năng điều tra tội phạm về trật tự xã hội nên trên thực tế không có văn bản nào quy định cảnh sát được phép xử phạt các hành vi vi phạm giao thông hay yêu cầu người tham gia giao thông dừng xe để kiểm tra giấy tờ bởi vì việc xử phạt vi phạm giao thông là xử phạt hành chính vì vậy nên những cơ quan hay những cá nhân có thẩm quyền mới được xử phạt hành chính.

Tuy nhiên đối với trên 2 thành phố lớn là Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh bắt đầu từ năm 2011 Công an thành phố đã lập lực lượng 141 hay còn gọi là tổ công tác liên ngành (các tỉnh ngoài không có lực lượng này) bao gồm: Cảnh sát giao thông, Cảnh sát cơ động và Cảnh sát hình sự với nhiệm vụ tuần tra kiểm soát, kiểm tra hành chính, xử lý người điều khiển mô tô, xe máy vi phạm Luật giao thông đường bộ, mang theo vũ khí khi tham gia giao thông; kiểm tra các phương tiện giao thông khả nghi tàng trữ vũ khí, ma túy và các tài sản nghi do phạm tội mà có để phòng ngừa, ngăn chặn trấn áp tội phạm, giữ gìn an ninh trật tự, an toàn giao thông trên địa bàn. Như vậy cảnh sát hình sự khi phối hợp với cảnh sát giao thông và cảnh sát cơ động làm nhiệm vụ thì có quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi vi phạm giao thông.

2.2.Thẩm quyền xử phạt của Cảnh sát cơ động:

- Theo Điều 4, nghị định số 27/2010/NĐ-CP ngày 24/03/2010 quy định về việc huy động các lực lượng Cảnh sát khác và Công an xã phối hợp với Cảnh sát giao thông đường bộ tham gia tuần tra, kiểm soát trật tự, an toàn giao thông đường bộ trong trường hợp cần thiết sau:

“1. Trong thời gian diễn ra các ngày lễ kỷ niệm; sự kiện chính trị - xã hội; hoạt động văn hoá, thể thao lớn của Nhà nước và địa phương.

2. Các đợt cao điểm bảo đảm trật tự, an toàn giao thông theo chỉ đạo của Bộ Công an, Tổng cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự, an toàn xã hội hoặc của Giám đốc Công an tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

3. Khi tình hình vi phạm trật tự, an toàn giao thông, tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông có diễn biến phức tạp.

4. Trường hợp khác mà trật tự, an toàn giao thông đường bộ gây ảnh hưởng xấu đến an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội.”

-  Theo khoản 1, điều 4 thông tư 47/2011/TT-BCA  ngày  02 /07/2011 quy định : “Cảnh sát trật tự, Cảnh sát phản ứng nhanh, Cảnh sát cơ động, Cảnh sát bảo vệ, Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự, an toàn xã hội, Công an phụ trách xã, Công an phường (sau đây gọi chung là Cảnh sát khác).”

- Theo khoản 4, Điều 68, nghị định 171/2013/NĐ-CP quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và đường sắt quy định :

“Cảnh sát trật tự, Cảnh sát phản ứng nhanh, Cảnh sát cơ động, Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao có liên quan đến trật tự an toàn giao thông đường bộ, đường sắt có thẩm quyền xử phạt đối với các hành vi vi phạm quy định tại các điểm, khoản, điều của Nghị định này như sau:

a) Điểm đ, Điểm i Khoản 1; Điểm g, Điểm h Khoản 2; Điểm b, Điểm d, Điểm đ, Điểm e Khoản 3; Điểm a, Điểm b, Điểm d, Điểm đ, Điểm e, Điểm h Khoản 4; Điểm b Khoản 5; Điểm b, Điểm d Khoản 7; Khoản 8; Khoản 9; Khoản 10 Điều 5;

b) Điểm e Khoản 2; Điểm a, Điểm đ, Điểm e, Điểm h, Điểm i, Điểm k, Điểm l, Điểm o Khoản 3; Điểm b, Điểm c, Điểm đ, Điểm e, Điểm g, Điểm i, Điểm k, Điểm m Khoản 4; Điểm b, Điểm d, Điểm đ Khoản 5; Điểm a, Điểm b, Điểm e Khoản 6; Khoản 7; Khoản 8; Khoản 9 Điều 6;

c) Điểm b, Điểm d, Điểm đ, Điểm e, Điểm h, Điểm i Khoản 2; Điểm b, Điểm d, Điểm đ Khoản 3; Điểm d, Điểm e, Điểm g Khoản 4; Điểm b, Điểm c Khoản 5; Điểm a Khoản 6; Khoản 7; Khoản 8 Điều 7;

d) Điểm c, Điểm e, Điểm g Khoản 1; Khoản 2; Khoản 3; Khoản 4 Điều 8;

đ) Điều 9, Điều 10, Điều 11, Điều 12;

e) Khoản 1, Khoản 2, Khoản 4, Khoản 5 Điều 15;

g) Điều 18, Điều 20;

h) Điểm b Khoản 3; Điểm a, Điểm b, Điểm c, Điểm đ, Điểm e Khoản 5; Điểm a, Điểm b, Điểm c Khoản 6 Điều 23;

i) Điều 26, Điều 29;

k) Khoản 4, Khoản 5 Điều 31; Điều 32, Điều 34;

l) Điều 46, Điều 48, Điều 49, Điều 50, Điều 51, Điều 66, Điều 67.”

Như vậy cảnh sát cơ động chỉ được thực hiện xử lý vi phạm hành chính giao thông trong một số trường hợp cụ thể khi được huy động có quyết định hoặc kế hoạch huy động của cấp có thẩm quyền ban hành và chỉ được xử phạt đối với một số vi phạm nhất định theo khoản 4, điều 68, nghị định 171/2013/NĐ-CP như trên.

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn luật giao thông - Công ty luật Minh Khuê