BỘ CÔNG AN
CÔNG AN TP HỒ CHÍ MINH--------

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
---------------

Số: 04/HD-CATP (PV11)

TP. Hồ Chí Minh, ngày 21 tháng 03 năm 2002

HƯỚNG DẪN

CÔNG TÁC BẢO VỆCƯỠNG CHẾ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ VÀ CƯỠNG CHẾ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH HÀNH CHÍNH

Căn cứ điều 7 Pháp lệnh thi hành án dân sự ngày21/4/1993 và điều 55 Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính ngày 6/7/1995 của Uỷban Thường vụ Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, lực lượng Cảnhsát nhân dân có nhiệm vụ bảo vệ cưỡng chế thi hành án dân sự và bảo vệ cưỡngchế thi hành quyết định hành chính của UBND.

Thời gian qua, các phòng và Công an quận, huyệnđã tham gia công tác bảo vệ cưỡng chế thi hành án dân sự và bảo vệ cưỡng chếthi hành quyết định hành chính (sau đây viết tắt là bảo vệ cưỡng chế) đạt nhiềukết quả, kịp thời xử lý hạn chế tiêu cực xảy ra. Tuy nhiên, do chưa nắm vữngquy định trên có một số đơn vị Công an đã tham gia trực tiếp vào việc cưỡng chếgây dư luận xấu và tạo hình ảnh không có lợi cho ngành Công an.

Cưỡng chế thi hành án dân sự và cưỡng chế thihành quyết định xử phạt vi phạm hành chính là trách nhiệm của cơ quan thi hànhán và UBND. Những vụ có khả năng phát sinh phức tạp ảnh hưởng xấu đến ANTT thìcơ quan tiến hành cưỡng chế có văn bản đề nghị lực lượng Công an làm nhiệm vụbảo vệ ANTT trong quá trình cưỡng chế.

Để thực hiện đúng pháp luật và đúng chức năngnhiệm vụ của ngành, trong khi chờ quyết định của Bộ về việc thành lập và quyđịnh chức năng nhiệm vụ của cảnh sát tư pháp, Công an TP. HCM tạm hướng dẫn cácđơn vị làm nhiệm vụ bảo vệ cưỡng chế những nội dung cụ thể như sau:

1/ Những quy định chung:

a/ Lực lượng công an chỉ tham gia bảo vệ cưỡngchế thi hành án dân sự và cưỡng chế thi hành quyết định hành chính khi nhậnđược đầy đủ các văn bản sau:

- Đối với cưỡng chế thi hành án dân sự

+ Bản án về phần dân sự đã có hiệu lực và quyếtđịnh thi hành án của cơ quan thi hành án.

+ Quyết định cưỡng chế thi hành án dân sự.

+ Công văn của cơ quan thi hành án cùng cấp đềnghị công an tham gia bảo vệ cưỡng chế thi hành án.

- Đối với cưỡng chế thi hành quyết định xử phạthành chính

+ Quyết định xử phạt hành chính của UBND

+ Quyết định cưỡng chế hành chính kèm theo thôngbáo của UBND về việc quá hạn tự nguyện chấp hành quyết định xử phạt hành chính.

+ Công văn của UBND cùng cấp yêu cầu công an bảovệ thi hành cưỡng chế hành chính.

b/ Cấp công an thành phố có nhiệm vụ bảo vệcưỡng chế khi có văn bản yêu cầu của phòng thi hành án Sở tư pháp hoặc của UBNDTP

Cấp công an quận, huyện có nhiệm vụ bảo vệ cưỡngchế khi có văn bản yêu cầu của đội thi hành án quận, huyện hoặc của UBND quận,huyện.

c/ Những vụ cưỡng chế có khả năng gây ảnh hưởngxấu đến tình hình chính trị, trật tự xã hội, liên quan đến quyền lợi của cơ sởtôn giáo, người có chức sắc trong tôn giáo từ linh mục, thượng toạ trở lên,nhân sĩ trí thức, những người có danh hiệu cao quý (anh hùng lực lượng vũtrang, anh hùng lao động, bà mẹ Việt Nam anh hùng), gia đình liệt sĩ... hoặc códấu hiệu của việc gây hoả hoạn, tự sát, tự thiêu, chống đối có tổ chức, có hungkhí, vũ khí thì các đơn vị phải báo cáo Giám đốc CATP và Phó Giám đốc phụ tráchCảnh sát xin ý kiến chỉ đạo.

Căn cứ vào tính chất cụ thể của từng vụ và chỉđạo của Ban Giám đốc CATP, Trưởng phòng PC13B hoặc Trưởng Công an quận, huyệnchủ động đề xuất với cơ quan tư pháp (nếu là cưỡng chế thi hành án) hoặc bộphận thi hành quyết định hành chính của UBND (nếu là cưỡng chế hành chính) vàViện Kiểm sát nhân dân cùng cấp họp bàn thống nhất phương án baỏ vệ cưỡng chếnhằm ngăn chặn hậu quả xấu có thể xảy ra. Trường hợp cần tăng cưỡng lực lượngquân đội và dân quân tự vệ thì Thủ trưởng đơn vị Công an báo cáo Chủ tịch UBNDcùng cấp chỉ đạo.

2/Thành phố và lực lượng Công an tham gia bảo vệcưỡng chế bao gồm:

- Cấp CATP: Ban Giám đốc CATP giao cho PC13B xâydựng kế hoạch bảo vệ việc cưỡng chế: lực lượng tham gia bảo vệ việc cưỡng chếgồm:

- PC13B

- CSTT công an quận, huyện

- Công an phường.

Do PC13B chịu trách nhiệm chính.

Chỉ huy chung: Trưởng PC13B, khi cần thiết,trưng dụng điều tra việc (PC16), PC14, PC23, trinh sát các phòng An ninh, PA23(quay video làm tư liệu). Quân số và thành phần tham gia bảo vệ việc cưỡng chếdo đ/c Phó Giám đốc phụ trách Cảnh sát quyết định.

- Cấp Công an quận, huyện: Đ/c Trưởng CA quận,huyện (hoặc Phó CA quận, huyện phụ trách Cảnh sát) chỉ đạo, Đội CSGT - TT chịutrách chính việc bảo vệ cưỡng chế. Khi cần thiết trưng dụng thêm điều tra viên(Đội CSĐT) trinh sát hình sự, an ninh, CA phường, xã và đề nghị Giám đốc CATPhuy động PC23 tham gia. Quân số CBCS Công an tham gia bảo vệ việc cưỡng chế dolãnh đạo CA quận, huyện quyết định.

3/ nhiệm vụ của lực lượng Công an khi tham giacưỡng chế.

a/ Nhiệm vụ chung:

Đảm bảo an toàn cho việc cưỡng chế, chủ độngphòng ngừa không để xảy ra cháy nổ, xô xát, chống lại lực lượng thi hành nhiệmvụ.

Ngăn ngừa kịp thời những hành vi quá khích, tiêucực như: Tự thiêu, tự sát, sử dụng hung khí cố thủ không thực hiện quyết định.Khi xảy ra các hành vi trên, phải xử lý kiên quyết, nhanh gọn, dứt điểm, đúngquy định của pháp luật không để kéo dài, phát sinh thêm phức tạp làm ảnh hưởngđến TTATXH.

b/ Nhiệm vụ cụ thể của các lực lượng Công antham gia việc cưỡng chế

- Công an phường xã; Nắm dư luận nhân dân địaphương và những tình hình liên quan trước khi cưỡng chế, báo cáo lên cấp trênđể chủ động có biện pháp đối phó với những tình huống xấu có thể xảy ra.

Phối hợp cùng lực lượng CSTT (thành phố hoặcquận, huyện) giữ trật tự cô lập khu vực cưỡng chế, giải tán người tụ tập hiếukỳ, điều hoà lưu thông ngăn chặn người có hành vi quá khích, tiêu cực chống lạiviệc cưỡng chế.

Lập biên bản và xử phạm vi phạm hành chính,trường hợp xảy ra phạm tội quả tang thì Công an phường xã lập biên bản phạm tộiquả tang, giải giao người phạm tội cho cơ quan Cảnh sát điều tra Công an quậnhuyện. Ghi lời khai người làm chứng, lập hồ sơ ban đầu chặt chẽ để khởi tố vụán.

- Cảnh sát trật tự (thành phố, quận, huyện) phốihợp Công an phường, xã nơi cưỡng chế đảm bảo an ninh trật tự cho việc cưỡngchế, cô lập khu vực, giải tán quần chúng hiếu kỳ, điều hoà lưu thông, ngăn chặncó hành vi quá khích, tiêu cực chống lại việc cưỡng chế.

- Điều tra viên: Phối hợp, hướng dẫn công anphường, xã lập biên bản khi xảy ra hành vi phạm tội quả tang đến mức xử lý hìnhsự như: Hành hung, chống người thi hành công vụ, huỷ hoại tài sản Nhà nước...hoặc khi có các hành vi cố ý gây cháy nổ, tự sát; ghi lời khai người làm chứng,bàn giao người phạm tội cho cơ quan điều tra, củng cố hồ sơ ban đầu để khởi tốvụ án.

- Trinh sát an ninh: chỉ tham gia khi vụ cưỡngchế có liên quan trực tiếp đến các đối tượng chính trị (người nước ngoài, ViệtKiều, đối tượng trong các tôn giáo, dân tộc, nguỵ quân, nguỵ quyền, đảng pháiphản động cũ, văn sĩ, trí thức để nắm tình hình và chủ động phát hiện, đề xuấtbiện pháp ngăn chặn các hành vi chống đối hoặc kích động chống đối cưỡng chế.

- Trinh sát hình sự: Nắm tình hình các đối tượnghình sự để chủ động ngăn chặn các đối tượng lợi dụng việc cưỡng chế trộm cắp,cướp giật.

- PC23: Sẵn sàng cứu chữa khi xảy ra hành vi cốý gây cháy nổ, tự thiêu, đưa nạn nhân đi cấp cứu.

- PA23, Đội ANND (hoặc CSĐT) Công an quận, huyệnbố trí án bộ ghi hình làm tư liệu và làm chứng cứ để xử lý hình sự đối với hànhvi phạm pháp.

c/ Những việc không được làm của lực lượng Côngan tham gia bảo vệ cưỡng chế:

- Tham gia bảo vệ cưỡng chế thi hành các bản ánchưa có quyết định thi hành án hoặc có kháng nghị tái thẩm, giám đốc thẩm, cácquyết định hành chính không có văn bản hoặc công văn yêu cầu của UBND cùng cấp

- Trực tiếp tham gia việc cưỡng chế như: Đập phátài sản, khuân vác đồ đạc ra khỏi nơi cưỡng chế.

- Kê biên tài sản, cưỡng chế trả nhà, cưỡng chế giaotài sản.

4/ Nhận được hướng dẫn này, Thủ trưởng các đơnvị liên quan tổ chức quán triệt đến cán bộ chiến sĩ để thực hiện nghiêm túc.Những đơn vị được phân công chịu trách nhiệm bảo vệ cưỡng chế phải chủ động đểsẵn sàng làm nhiệm vụ. Sau mỗi lần bảo vệ cưỡng chế, Thủ trưởng các đơn vị báocáo kết quả về Giám đốc CATP (qua PV11) trong báo cáo ngày sau khi cưỡng chế.

GIÁM ĐỐC CATP




Đại tá. Nguyễn Chí Dũng