Quy tắc 2 trong bản dự thảo lần 6 Quy tắc đạo đức và ứng xử hành nghề luật sư quy định chung về việc luật sư khi hành nghề phải độc lập, trung thực, tôn trọng sự thật khách quan.

Tôn trọng để cùng làm việc

Về vấn đề trên, luật sư Trương Xuân Tám, Phó Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, khẳng định: Khi hoạt động nghề nghiệp, luật sư không thể vì lợi ích của khách hàng hay lợi ích của chính bản thân mình mà đi ngược lại sự thật hoặc làm việc theo sự sắp đặt, sự chi phối của người khác.

Đặc biệt, việc hoạt động hành nghề bắt buộc luật sư phải tiếp xúc với nhiều cơ quan, tổ chức. Để đảm bảo được sự độc lập của mình, người luật sư phải tuân thủ các quy tắc trong quan hệ với cơ quan tố tụng và các cơ quan nhà nước khác. Chẳng hạn như không được cung cấp thông tin, tài liệu, chứng cứ mà biết rõ không xác thực cho các cơ quan tố tụng và cơ quan nhà nước khác; không được móc nối, lôi kéo cán bộ làm việc trái quy định của pháp luật…

Luật sư Phan Trung Hoài, Đoàn Luật sư TP.HCM, cũng phân tích về mối quan hệ giữa luật sư và cơ quan tố tụng. Ông Hoài viện dẫn một đề tài khoa học khá chuyên sâu của Trường ĐH Luật TP.HCM: “Tranh tụng chính là sự xác định mối quan hệ giữa chức năng buộc tội và chức năng gỡ tội như là sự thống nhất và đấu tranh giữa hai mặt đối lập”. Có thể sự đấu tranh này là nguyên nhân dẫn đến nhận thức khác nhau về tính độc lập trong hoạt động nghề nghiệp của luật sư. Thậm chí có người còn cho rằng luật sư và những người tiến hành tố tụng là “địch thủ trời sinh” và khoảng cách giữa họ không thể lấp đầy.

Theo ông Hoài, nói luật sư độc lập trong hoạt động hành nghề thì cũng không có nghĩa là tự mình tách ra và coi mình là tuyệt đối. Luật sư dành sự quan tâm, tôn trọng các cơ quan tố tụng và người tiến hành tố tụng thì cũng sẽ nhận được sự tôn trọng lại. Luật sư phải thể hiện cho các cơ quan tố tụng và người tiến hành tố tụng thấy được ngoài việc bảo vệ quyền lợi cho thân chủ, luật sư còn có mục đích khác là bảo vệ trật tự xã hội và sự công bằng của pháp luật… Có như vậy luật sư sẽ đảm bảo được tính độc lập trong hành nghề mà vẫn được giữ được sự tôn trọng từ các cơ quan tố tụng và các cán bộ tố tụng.

Không phải góp ý trước khi khiếu nại

Khoản 2 Quy tắc 24 quy định: Khi phát hiện những người tiến hành tố tụng có sai sót, vi phạm về thủ tục tố tụng, ảnh hưởng tới quyền lợi hợp pháp của khách hàng hoặc có thái độ không đúng mực gây cản trở cho hoạt động nghề nghiệp của mình thì luật sư cần góp ý kiến xây dựng, giúp họ có điều kiện kịp thời khắc phục, sửa chữa trước khi thực hiện quyền khiếu nại theo quy định.

Quy định này đã gặp sự phản đối bởi thực tế cho đến nay, sau tám năm thực hiện cải cách tư pháp, giới luật sư vẫn còn đang phải kêu ca về chuyện bị cơ quan tố tụng, đặc biệt là cơ quan điều tra gây khó dễ.

Luật sư Trần Thanh Phong, Đoàn Luật sư TP Cần Thơ, nhìn nhận việc làm khó luật sư của một số cán bộ tố tụng là có biểu hiện cố ý. Vì vậy, bắt buộc luật sư trước khi khiếu nại phải góp ý sẽ gây mất thời gian mà chưa chắc cán bộ tố tụng đã chịu tiếp thu. Trong khi đó, công việc của luật sư rất bận rộn và không phải chỉ gói gọn trong một địa phương để có thể gặp gỡ, trò chuyện rồi góp ý xây dựng.

Ý kiến của ông Phong đã được hầu hết ủy viên Hội đồng Luật sư tán thành. Tất cả đều thống nhất sẽ bỏ việc phải góp ý trước khi khiếu nại ra khỏi bản quy tắc. Như một luật sư nhận xét, chuyện góp ý hay không sẽ do luật sư tự cân nhắc để đưa ra cách ứng xử cho phù hợp, còn quyền khiếu nại của luật sư là quyền luật định, không cần phải cho thêm một “thủ tục con” trước khi tiến hành.

Luật sư tôn trọng cơ quan tố tụng

Luật sư có thể trao đổi ý kiến về nghiệp vụ với người tiến hành tố tụng trong quá trình giải quyết án nếu xét thấy cần thiết và có lợi cho khách hàng. Tuy nhiên, luật sư phải giữ tính độc lập, không bị chi phối hoặc lệ thuộc vào ý kiến khác làm ảnh hưởng tới xây dựng quan điểm, phương án bào chữa, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng.

Tại phiên tòa, luật sư tôn trọng hội đồng xét xử, đại diện VKS; có thái độ ứng xử đúng mực khi thực hiện quyền xét hỏi người làm chứng và những người tham gia tố tụng khác có quyền lợi đối lập với khách hàng; không suy đoán chủ quan mang tính chất kích động, quy chụp kết tội người khác…

(Trích Quy tắc 24 vừa được Hội đồng Luật sư toàn quốc thông qua)

Cùng chung mục đích

Hiện nay đúng là có một bộ phận cho rằng vai trò của luật sư và cơ quan tố tụng khác nhau, luôn luôn đối lập nhau nên rất khó để hợp tác làm việc. Cần phải biết rằng luật sư phải là đồng chí với các cơ quan tố tụng khi cùng đấu tranh để bảo vệ trật tự xã hội và công bằng pháp luật.

Nói về tính độc lập của luật sư thì chúng ta cần phải hiểu độc lập trong việc phán đoán, nắm bắt vụ việc để phục vụ tốt nhất cho khách hàng mà không bị chi phối bởi ý chí hay quyền lực của người nào khác. Bên cạnh bảo vệ quyền lợi khách hàng thì luật sư phải hướng tới bảo vệ công bằng cho pháp luật và xã hội vì luật sư cũng có nghĩa vụ của một công dân.

Luật sư NGUYỄN THANH LƯƠNG, Đoàn Luật sư tỉnh Bến Tre

Cực chẳng đã mới phải khiếu nại thôi

Hội đồng Luật sư thống nhất bỏ quy tắc luật sư phải góp ý trước khi khiếu nại là hoàn toàn hợp lý. Bản thân luật sư ai cũng phải có cách hành xử riêng của mình. Tùy từng trường hợp để luật sư đưa ra cách ứng xử cho phù hợp. Nếu luật sư bị làm khó mà lúc nào cũng phải góp ý thì e rằng không hợp lý vì người ta cố tình làm khó thì việc góp ý sẽ không đạt kết quả. Còn trường hợp cơ quan tố tụng vi phạm thủ tục tố tụng vì lý do khách quan nào đó thì luật sư sẵn sàng góp ý, trao đổi để giải quyết công việc tốt hơn.

Thật sự, giới luật sư chúng tôi luôn mong muốn có mối quan hệ tốt đẹp và hợp tác với các cơ quan tố tụng. Không phải lúc nào chúng tôi cũng thích khiếu nại, kiện tụng mà cực chẳng đã mới phải làm vậy.

Luật sư PHẠM VĂN VUI, Đoàn Luật sư tỉnh Bình Phước

TIẾN HIỂU

(Theo www.phapluattp.vn)  

(MKLAW FIRM: Bài viết được đăng tải nhằm mục đích giáo dục, phổ biến, tuyên truyền pháp luật và chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước không nhằm mục đích thương mại. Thông tin nêu trên chỉ có giá trị tham khảo và có thể một số thông tin pháp lý đã hết hiệu lực tại thời điểm  hiện tại vì vậy Quý khách khi đọc thông tin này cần tham khảo ý kiến luật sư, chuyên gia tư vấn trước khi áp dụng vào thực tế.)