Trả lời:

1. Căn cứ pháp lý

Văn bản hợp nhất luật thuế thu nhập cá nhân

Thông tư số 111/2013/TT-BTC của Bộ Tài chính : Hướng dẫn thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật thuế thu nhập cá nhân và Nghị định số 65/2013/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật thuế thu nhập cá nhân; 

Thông tư số 39/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính : Hướng dẫn thi hành Nghị định số 51/2010/NĐ-CP ngày 14 tháng 5 năm 2010 và Nghị định số 04/2014/NĐ-CP ngày 17 tháng 01 năm 2014 của Chính phủ quy định về hóa đơn bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ;

Thông tư số 156/2013/TT-BTC của Bộ Tài chính : Hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quản lý thuế; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế và Nghị định số 83/2013/NĐ-CP ngày 22/7/2013 của Chính phủ

2. Nội dung phân tích

Chào Luật sư, Tôi vừa mới bán chiếc xe ô tô cũ cho một người bạn. Chiếc xe này tôi đã mua theo dạng ủy quyền từ chủ cũ từ năm 2011. Tôi có nghe phong phanh là bán xe xong phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Tôi không biết có đúng không, nhờ Luật sư tư vấn giúp tôi. Tôi xin cám ơn trước. Thân chào Luật sư, Nguyễn Phú Quý.

 Theo quy định tại điều 3, Văn bản hợp nhất luật thuế thu nhập cá nhân, thu nhập phát sinh từ hoạt động bán xe không thuộc thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân. 

Biên lai thuế theo quý. Anh có thể giải thích giúp em tại sao lại thu như thế không ạ. Em kinh doanh quầy thuốc tư nhân, quý 3 tháng là 750.000 đồng. Trong đó: thuế thu nhập cá nhân là: 250.000 đồng, Thuế GTGT là 500.000 đồng. Như thế có hợp lý hay không ạ ?

 Vì bạn không cung cấp doanh thu nên chúng tôi chưa thể xác định họ tính toán cho bạn là đúng hay sai. Tuy nhiên, tỷ lệ thuế suất sẽ là 1,5%. 

Kính gửi luật sư, hiện tôi có bán một mảnh đất, trên có căn nhà 3.5 tầng, đã được cấp sổ đỏ, nhưng chưa được chứng nhận quyền sở hữu nhà. Khi tôi đi làm thủ tục sang tên sổ đỏ, thì cơ quan thuế yêu cầu phải đóng thuế thu nhập cá nhân cho tài sản bao gồm cả căn nhà nói trên. Tôi có hỏi, thế sau khi đóng tiền thuế tôi có được chứng nhận căn nhà trên, trên sổ đỏ hay không, thì được trả lời là cứ thu, tránh thất thu ngân sách, còn có chứng nhận hay không là của cơ quan quản lý!Luật sư cho hỏi, khi chưa được chứng nhận về quyền sở hữu đối với tài sản trên đất, tôi có phải đóng thuế không, và nếu phải đóng, thì theo điều khoản nào của Luật thuế thu nhập cá nhân?Tôi xin chân thành cảm ơn!

 Theo quy định tại điều 3, Văn bản hợp nhất luật thuế thu nhập cá nhân, thu nhập phát sinh từ chuyển nhượng bất động sản thuộc thu nhập chịu thuế. Thông tư 111/2013/TT-BTC hướng dẫn như sau:

"5. Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản

Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản là khoản thu nhập nhận được từ việc chuyển nhượng bất động sản bao gồm:

a) Thu nhập từ chuyển nhượng quyền sử dụng đất.

b) Thu nhập từ chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất. Tài sản gắn liền với đất bao gồm:

b.1) Nhà ở, kể cả nhà ở hình thành trong tương lai.

b.2) Kết cấu hạ tầng và các công trình xây dựng gắn liền với đất, kể cả công trình xây dựng hình thành trong tương lai.

b.3) Các tài sản khác gắn liền với đất bao gồm các tài sản là sản phẩm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp (như cây trồng, vật nuôi).

c) Thu nhập từ chuyển nhượng quyền sở hữu nhà ở, kể cả nhà ở hình thành trong tương lai.

d) Thu nhập từ chuyển nhượng quyền thuê đất, quyền thuê mặt nước.

đ) Thu nhập khi góp vốn bằng bất động sản để thành lập doanh nghiệp hoặc tăng vốn sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.

e) Thu nhập từ việc ủy quyền quản lý bất động sản mà người được ủy quyền có quyền chuyển nhượng bất động sản hoặc có quyền như người sở hữu bất động sản theo quy định của pháp luật.

g) Các khoản thu nhập khác nhận được từ chuyển nhượng bất động sản dưới mọi hình thức.

Quy định về nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai nêu tại khoản 5 Điều này thực hiện theo pháp luật về kinh doanh bất động sản.".

Bên cạnh đó, theo quy định tại điều 118 Luật nhà ở năm 2014, vì nhà này chưa được ghi nhận quyền sở hữu (tức là chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà) do đó chưa đủ điều kiện để chuyển nhượng. Do đó, bạn cũng không có nghĩa vụ phải nộp thuế phát sinh trên căn nhà đó. 

Công ty mình có những cộng tác viên đi làm và có đưa về các hợp đồng. Và theo quy định công ty mình trích 20% giá trị hợp đồng sau VAT. Vậy mình có phải thu thuế TNCN của người đi làm không? Hi vọng có câu trả lời sớm nhất

Bạn vẫn phải khấu trừ thuế TNCN theo quy định tại điểm i, khoản 1, điều 25 Thông tư 111/2013/TT-BTC:

"i) Khấu trừ thuế đối với một số trường hợp khác

Các tổ chức, cá nhân trả tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động (theo hướng dẫn tại điểm c, d, khoản 2, Điều 2 Thông tư này) hoặc ký hợp đồng lao động dưới ba (03) tháng có tổng mức trả thu nhập từ hai triệu (2.000.000) đồng/lần trở lên thì phải khấu trừ thuế theo mức 10% trên thu nhập trước khi trả cho cá nhân.

Trường hợp cá nhân chỉ có duy nhất thu nhập thuộc đối tượng phải khấu trừ thuế theo tỷ lệ nêu trên nhưng ước tính tổng mức thu nhập chịu thuế của cá nhân sau khi trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế thì cá nhân có thu nhập làm cam kết (theo mẫu ban hành kèm theo văn bản hướng dẫn về quản lý thuế) gửi tổ chức trả thu nhập để tổ chức trả thu nhập làm căn cứ tạm thời chưa khấu trừ thuế thu nhập cá nhân.

Căn cứ vào cam kết của người nhận thu nhập, tổ chức trả thu nhập không khấu trừ thuế. Kết thúc năm tính thuế, tổ chức trả thu nhập vẫn phải tổng hợp danh sách và thu nhập của những cá nhânchưa đến mức khấu trừ thuế (vào mẫu ban hành kèm theo văn bản hướng dẫn về quản lý thuế) và nộp cho cơ quan thuế. Cá nhân làm cam kết phải chịu trách nhiệm về bản cam kết của mình, trường hợp phát hiện có sự gian lận sẽ bị xử lý theo quy định của Luật quản lý thuế.

Cá nhân làm cam kết theo hướng dẫn tại điểm này phải đăng ký thuế và có mã số thuế tại thời điểm cam kết.".

Chào luật sư, cho tôi được hỏi: Công ty tôi thuê nhà của cá nhân làm văn phòng công ty 171 triệu /1 năm. Công ty tôi không đóng thay thuế GTGT và Thuế TNCN cho chủ nhà. Vậy chủ nhà có xuất hóa đơn cho công ty chúng tôi không? Chân thành cảm ơn.

Hiện tại, chủ nhà được xem xét là cá nhân kinh doanh. Theo quy định tại Thông tư 39/2014/TT-BTC, cá nhân kinh doanh hoặc hộ cá nhân kinh doanh là đối tượng mua hóa đơn bán hàng tại cơ quan thuế và không đủ điều kiện để xuất hóa đơn. 

Năm 2009 tôi có góp vốn thành lập Công ty TNHH nhiều thành viên với vốn pháp định là 5 tỷ trong đó tôi góp 15% là 750.000.000. Nay tôi muốn chuyển nhượng lại toàn bộ số vốn góp đó cho người khác ( không phải thành viên trong Công ty) với giá 1tỷ 2 thì phần nghĩa vụ thuế TNCN của tôi phải đóng như thế nào? Con tôi đã đi học đại học thì tôi có được giảm trừ người phụ thuộc không? 

Trường hợp này con bạn được xem xét là người phụ thuộc theo quy định tại điểm b, khoản 3, điều 19 Văn bản hợp nhất Luật thuế thu nhập cá nhân. Tuy nhiên, giảm trừ gia cảnh chỉ áp dụng đối với thu nhập phát sinh từ kinh doanh, tiền lương, tiền công. Tuy nhiên, thu nhập của bạn phát sinh từ hoạt động chuyển nhượng vốn nên không được giảm trừ. 

Bạn phải chịu thuế thu nhập cá nhân từ hoạt động chuyển nhượng vốn. Cách tính sẽ là thu nhập tính thuế x 20%. 

Thu nhập tính thuế từ hoạt đồng chuyển nhượng vốn được xác định theo quy định tại điểm a, khoản 1, điều 11, Thông tư 111/2013/TT-BTC "a) Thu nhập tính thuế: thu nhập tính thuế từ chuyển nhượng phần vốn góp được xác định bằng giá chuyển nhượng trừ giá mua của phần vốn chuyển nhượng và các chi phí hợp lý liên quan đến việc tạo ra thu nhập từ chuyển nhượng vốn.".

a.1) Giá chuyển nhượng

Giá chuyển nhượng là số tiền mà cá nhân nhận được theo hợp đồng chuyển nhượng vốn.

 Trường hợp hợp đồng chuyển nhượng không quy định giá thanh toán hoặc giá thanh toán trên hợp đồng không phù hợp với giá thị trường thì cơ quan thuế có quyền ấn định giá chuyển nhượng theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

a.2) Giá mua

Giá mua của phần vốn chuyển nhượng là trị giá phần vốn góp tại thời điểm chuyển nhượng vốn.".

Cho em hỏi trường hợp công ty em là công ty TNHH MTV thì cuối năm có nộp tờ khai quyết toán thuế TNCN không ạ?

Nếu công ty của bạn có phát sinh trả thu nhập cho người lao động thì phải nộp tờ khai quyết toán thuế thu nhập cá nhân theo quy định tại điều 16, thông tư 156/2013/TT-BTC. 

Xin luật sư tư vấn về kê khai mẫu 05-3/bk-tncn và mẫu 16/TH. Theo CV 801/TCT-TNCN thì TCTTN kê khai 100% NPT đã tính giảm trừ trong năm 2015 nhưng năm 2014 đã quyết toán và có MST vậy 2015 vẫn kê khai lại những NPT này và những NPT mới chưa có MST phải không? Trường hợp thêm mới hoặc giảm NPT thì trong mẫu 16/TH chỉ kê NPT thêm/ giảm hay kê luôn NPT còn giảm trừ của NNT. Chân thành cảm ơn!

Mẫu 16/TH chỉ sử dụng để kê tăng/giảm người phụ thuộc. Mẫu 05-3/bk-tncn là tờ khai bạn cần nộp kèm theo tờ khai quyết toán thuế thu nhập cá nhân.

Hàng năm, đơn vị của bạn đều phải nộp những mẫu này để kê những người đã có mã người phụ thuộc. 

Đối với những người chưa có mã người phụ thuộc thì chưa nộp mẫu 16/TH. Nếu muốn đăng ký mã người phụ thuộc khi quyết toán thì bạn cần điền vào mẫu 05-3/bk-tncn. 

Tôi có làm việc tại công ty A với thu nhập là 6 triệu và làm bán thời gian tại Công ty B thu nhập 6 triệu. Tôi đăng ký giảm trừ gia cảnh 2 đứa con tại Công ty A. Vậy phần thu nhập tại Công ty B tôi có bị thu thuế TNCN hay không? Tôi có thể làm bản cam kết và kèm bảng xác nhận thu nhập của Công ty A nộp cho Công ty B để không thu thuế 10%/Thu nhập tại Công ty B hay không ?

Bạn không thể làm cam kết kèm theo bảng xác nhận thu nhập của công ty A nộp cho công ty B bởi nó không đáp ứng điều kiện quy định tại điểm i, khoản 1, điều 25 Thông tư 111/2013/TT-BTC.

Nếu tại công ty B bạn ký hợp đồng dưới 3 tháng thì theo quy định bạn sẽ bị khấu trừ 10% theo quy định tại điểm i, khoản 1, điều 25 Thông tư 111/2013/TT-BTC.

Nếu hợp đồng từ 3 tháng trở lên thì bạn phải nộp thuế thu nhập cá nhân theo biểu thuế lũy tiến từng phần. 

Em là nhân viên công ty TNHH TM SX GNC. Mã số thuế là 1601005621 có cho công ty vay 1.000.000.000 đồng. Công ty trả cho em lãi suất là 1% tháng (tức là 10,000,000). Như vậy em có phải chịu thuế thu nhập cá nhận không .Nếu em chịu thuế TNCN và em có được giảm trừ gia cảnh là 9.000.000/tháng và con 3,600,000/tháng không ?

Trong trường hợp này, bạn phải chịu thuế thu nhập cá nhân từ hoạt động đầu tư vốn theo quy định tại khoản 3, điều 3 Văn bản hợp nhất thuế thu nhập cá nhân; khoản 3, điều 2 Thông tư 111/2013/TT-BTC. 

Bạn không được áp dụng giảm trừ gia cảnh do trường hợp của bạn thu nhập này phát sinh từ đầu tư vốn. Giảm trừ gia cảnh chỉ áp dụng đối với thu nhập phát sinh từ tiền lương, tiền công, kinh doanh của đối tượng nộp thuế là cá nhân cư trú (theo quy định tại điều 21 Văn bản hợp nhất luật thuế thu nhập cá nhân). 

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn luật thuế - Công ty luật Minh Khuê