Câu hỏi:

Thưa luật sư, tôi có một mảnh đất với diện tích được ghi nhận trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là 1700 m2 được Phòng tài nguyên môi trường quận Tân Phú, thành phố Hồ Chí Minh cấp năm 2015. Bên cạnh mảnh đất có một hệ thống kênh mương với hành lang bảo vệ nguồn nước là 2 m.

Hiện nay, hành lang bảo vệ nguồn nước của hệ thống kênh mương này đang bị xuống cấp nghiêm trọng, tôi muốn dùng một vài xe đất để đổ trên hành lang này tránh sạt lở. Tuy nhiên, người hàng xóm của tôi đã báo cáo với chính quyền địa phương rằng tôi đang xâm lấn khu đất này.

Vậy cho tôi hỏi, việc tôi muốn chủ động cải tạo khu đất này để tránh sạt lở hỗ trợ người dân địa phương khắc phục sự cố với hệ thống hành lang bảo vệ nguồn nước của con kênh này là đúng hay sai. Xin được luật sư tư vấn ạ!

Trả lời:

Cám ơn bạn đã gửi câu hỏi đến hệ thống Tổng đài 1900.6162 trực thuộc công ty Luật Minh Khuê. Căn cứ những thông tin mà bạn cung cấp chúng tôi xin đưa ra nội dung tư vấn như sau:

1. Khái niệm hành lang bảo vệ nguồn nước

Khái niệm hành lang bảo vệ nguồn nước được quy định cụ thể, chi tiết tại khoản 22, điều 2 của Luật tài nguyên nước 2012.

Điều 2. Giải thích từ ngữ

...

22. Hành lang bảo vệ nguồn nước là phần đất giới hạn dọc theo nguồn nước hoặc bao quanh nguồn nước do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định.

>> Xem thêm: Tư vấn về việc xây dựng trên đất thuộc hành lang bảo vệ rạch?

2. Những nguồn nước cần phải lập hành lang bảo vệ

>> Xem thêm:  Tư vấn mức xử phạt khi nộp thuế môn bài chậm ?

Những nguồn nước cần phải lập hành lang bảo vệ được liệt kê tại điều 31 của Luật tài nguyên nước năm 2012. Cụ thể như sau:

Điều 31. Hành lang bảo vệ nguồn nước

1. Nguồn nước phải lập hành lang bảo vệ bao gồm:

a) Hồ chứa thủy điện, thủy lợi và các hồ chứa nước khác;

b) Hồ tự nhiên, nhân tạo ở các đô thị, khu dân cư tập trung; hồ, ao lớn có chức năng điều hòa ở các khu vực khác; đầm, phá tự nhiên;

c) Sông, suối, kênh, rạch là nguồn cấp nước, trục tiêu nước hoặc có tầm quan trọng đối với các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ môi trường;

d) Các nguồn nước liên quan đến hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng, có giá trị cao về đa dạng sinh học, bảo tồn văn hóa và bảo vệ, phát triển hệ sinh thái tự nhiên.

2. Tổ chức quản lý, vận hành hồ chứa quy định tại điểm a khoản 1 Điều này có trách nhiệm cắm mốc chỉ giới hành lang bảo vệ nguồn nước theo quy định và bàn giao mốc giới cho Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có hồ chứa để quản lý, bảo vệ.

3. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm lập, quản lý hành lang bảo vệ nguồn nước quy định tại các điểm b, c và d khoản 1 Điều này.

4. Chính phủ quy định cụ thể việc lập, quản lý hành lang bảo vệ nguồn nước.

>> Xem thêm: Kế hoạch 65/KH-UBND 2015 lập và quản lý hành lang bảo vệ nguồn nước trên địa bàn tỉnh Ninh Bình

3. Phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước đối với sông, suối, kênh, rạch

Phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước đối với sông, suối, kênh, rạch được quy định tại điều 9 của Nghị định số 43/2015/NĐ-CP như sau:

Điều 9. Phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước đối với sông, suối, kênh, rạch

1. Đối với hành lang bảo vệ sông, suối, kênh, rạch có chức năng quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 4 của Nghị định này, phạm vi của hành lang bảo vệ nguồn nước quy định như sau:

a) Không nhỏ hơn 10 m tính từ mép bờ đối với đoạn sông, suối, kênh, rạch chảy qua các đô thị, khu dân cư tập trung hoặc được quy hoạch xây dựng đô thị, khu dân cư tập trung;

b) Không nhỏ hơn 05 m tính từ mép bờ đối với đoạn sông, suối, kênh, rạch không chảy qua các đô thị, khu dân cư tập trung;

c) Trường hợp đoạn sông, suối, kênh, rạch bị sạt, lở hoặc có nguy cơ bị sạt, lở, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (sau đây gọi chung là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) căn cứ vào diễn biến lòng dẫn, tình trạng sạt, lở để quyết định phạm vi hành lang bảo vệ nhằm đảm bảo an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân, hạn chế các nguyên nhân gây sạt, lở bờ, bảo vệ sự ổn định của bờ;

d) Trường hợp đoạn sông, suối, kênh, rạch đã được kè bờ chống sạt, lở, lấn chiếm, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xem xét, quyết định phạm vi của hành lang bảo vệ nguồn nước nhỏ hơn phạm vi tối thiểu được quy định tại Điểm a và Điểm b Khoản này.

2. Đối với hành lang bảo vệ sông, suối, kênh, rạch có chức năng quy định tại Điểm b Khoản 1 Điều 4 của Nghị định này, phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước quy định như sau:

a) Không nhỏ hơn 20 m tính từ mép bờ đối với đoạn sông, suối, kênh, rạch chảy qua các đô thị, khu dân cư tập trung hoặc được quy hoạch xây dựng đô thị, khu dân cư tập trung;

b) Không nhỏ hơn 15 m tính từ mép bờ đối với đoạn sông, suối, kênh, rạch không chảy qua các đô thị, khu dân cư tập trung.

3. Đối với hành lang bảo vệ sông, suối, kênh, rạch có chức năng quy định tại Điểm c Khoản 1 Điều 4 của Nghị định này, phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước không nhỏ hơn 30 m tính từ mép bờ hoặc bao gồm toàn bộ vùng đất ngập nước ven sông, suối, kênh, rạch.

4. Đối với hành lang bảo vệ sông, suối, kênh, rạch có chức năng quy định tại Điểm d Khoản 1 Điều 4 của Nghị định này, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định phạm vi cụ thể của hành lang bảo vệ nguồn nước.

5. Trường hợp hành lang bảo vệ nguồn nước có từ hai chức năng trở lên thì phạm vi tối thiểu của hành lang được xác định theo chức năng có phạm vi tối thiểu rộng nhất.

6. Trường hợp hành lang bảo vệ nguồn nước quy định tại các Khoản 1, Khoản 2, Khoản 3 và Khoản 4 Điều này nhưng ở các đoạn sông, suối, kênh, rạch có công trình đê điều, các tuyến đường sắt, đường bộ hoặc các công trình kết cấu hạ tầng khác ở ven nguồn nước thì phạm vi tối đa của hành lang bảo vệ nguồn nước không vượt quá chỉ giới hành lang bảo vệ đê về phía sông hoặc hành lang an toàn của các công trình đó về phía bờ.

7. Trường hợp kênh, rạch thuộc hệ thống công trình thủy lợi thì thực hiện lập và quản lý hành lang bảo vệ theo quy định của pháp luật về bảo vệ công trình thủy lợi.

8. Trường hợp sông, suối, kênh, rạch nằm trong khu vực bảo tồn thiên nhiên hoặc nằm trong phạm vi bảo vệ di tích lịch sử, văn hóa thì thực hiện theo quy định của pháp luật về bảo tồn thiên nhiên và bảo vệ di tích lịch sử, văn hóa.

>> Xem thêm: Nghị định 43/2015/NĐ-CP lập quản lý hành lang bảo vệ nguồn nước

4. Yêu cầu đặt ra khi sinh sống, hoạt động sản xuất, kinh doanh trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước

Một số yêu cầu đặt ra đối với cá nhân, tổ chức, hộ gia đình sinh sống, hoạt động sản xuất, kinh doanh trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước được quy định chặt chẽ tại điều 15 của Nghị định số 43/2015/NĐ-CP như sau:

Điều 15. Yêu cầu đối với các hoạt động trong hành lang bảo vệ nguồn nước

1. Tổ chức, cá nhân, hộ gia đình sinh sống, hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước phải bảo đảm các yêu cầu sau đây:

a) Không được gây sạt, lở bờ sông, suối, kênh, rạch, hồ chứa hoặc gây ảnh hưởng nghiêm trọng, uy hiếp đến sự ổn định, an toàn của sông, suối, kênh, rạch, hồ chứa;

b) Không làm ảnh hưởng đến các chức năng của hành lang bảo vệ nguồn nước đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt;

c) Không gây ảnh hưởng xấu đến cảnh quan, môi trường sinh thái trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước;

d) Thực hiện các biện pháp bảo vệ tài nguyên nước theo quy định của pháp luật.

2. Tổ chức, cá nhân phải có ý kiến thống nhất bằng văn bản của Sở Tài nguyên và Môi trường về ảnh hưởng đến chức năng của hành lang bảo vệ nguồn nước khi thực hiện các hoạt động trong hành lang bảo vệ nguồn nước sau đây:

a) Xây dựng kho bãi, bến, cảng, cầu, đường giao thông, các công trình ngầm và công trình kết cấu hạ tầng khác;

b) San, lấp, kè bờ sông, suối, kênh, rạch, hồ chứa nước thủy lợi, thủy điện, hồ tự nhiên, hồ nhân tạo, trừ trường hợp xây dựng công trình cấp bách phục vụ phòng, chống, khắc phục thiên tai;

c) Khoan, đào phục vụ hoạt động điều tra, khảo sát địa chất, thăm dò, khai thác khoáng sản, xử lý nền móng công trình, tháo khô mỏ;

d) Khai thác khoáng sản, vật liệu xây dựng.

Như vậy, từ những nội dung trong các điều luật trên, có thể khẳng định rằng việc bạn dùng đất để san lấp phần đất thuộc hành lang bảo vệ nguồn nước cho con kênh tại khu vực gần mảnh đất của bạn nhằm mục đích chống xói mòn, sạt lở đất là có ý tốt nhưng bạn cần đề xuất ý kiến của mình và được sự đồng ý bằng văn bản của Sở tài nguyên môi trường trước khi thực hiện hành vi này để tránh việc gây ảnh hưởng xấu đến chức năng vốn có của hành lang bảo vệ nguồn nước trên.

5. Mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước

Trường hợp bạn chưa được sự chấp thuận, cho phép từ phía Sở tài nguyên và môi trường mà bạn đã dùng đất san lấp khu vực hành lang bảo vệ nguồn nước thì bạn sẽ bị áp dụng mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước quy định tại Điều 26, Nghị định số 36/2020/NĐ-CP của Chính phủ. Cụ thể như sau:

>> Xem thêm:  Mức xử phạt đối với trường hợp vận chuyển lâm sản trái phép ?

3. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây mà không có ý kiến thống nhất bằng văn bản của Sở Tài nguyên và Môi trường, trừ các hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi:

a) Xây dựng kho bãi, bến, cảng, cầu, đường giao thông, các công trình ngầm và công trình kết cấu hạ tầng khác;

b) San, lấp, kè bờ sông, suối, kênh, rạch, hồ chứa nước thủy lợi, thủy điện, hồ tự nhiên, hồ nhân tạo, trừ trường hợp xây dựng công trình cấp bách phục vụ phòng, chống, khắc phục thiên tai, công trình phòng, chống sạt lở, chỉnh trị ở các tuyến sông có đê, công trình phòng, chống thiên tai;

c) Khoan, đào phục vụ hoạt động điều tra, khảo sát địa chất, thăm dò, khai thác khoáng sản, xử lý nền móng công trình, tháo khô mỏ;

d) Khai thác khoáng sản, vật liệu xây dựng.

>> Xem thêm: Nghị định 36/2020/NĐ-CP xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước và khoáng sản

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi ý kiến thắc mắc vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc liên hệ văn phòng để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng!