I. Căn cứ pháp lý

Luật hộ tịch 2014

Nghị định 123/2015/NĐ-CP hướng dẫn luật hộ tịch

Thông tư 15/2015/TT-BTP hướng dẫn thi hành một số điều luật hộ tịch và nghị định 123/2015/NĐ-CP

Luật dân sự 2005

II. Nội dung tư vấn

1. Trình tự, thủ tục đăng ký khai sinh

 - Cơ quan thực hiện: Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú của người cha hoặc người mẹ thực hiện đăng ký khai sinh.

- Thời gian khai sinh: Trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho con; trường hợp cha, mẹ không thể đăng ký khai sinh cho con thì ông hoặc bà hoặc người thân thích khác hoặc cá nhân, tổ chức đang nuôi dưỡng trẻ em có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ em.

- Hồ sơ khai sinh:

>> Xem thêm:  Có cấp lại giấy khai sinh bản chính nữa không ?

+ Tờ khai theo mẫu

+ Giấy chứng sinh cho cơ quan đăng ký hộ tịch. Trường hợp không có giấy chứng sinh thì nộp văn bản của người làm chứng xác nhận về việc sinh; nếu không có người làm chứng thì phải có giấy cam đoan về việc sinh.

+ Nếu cha mẹ đã đăng ký kết hôn thì phải xuất trình giấy đăng ký kết hôn

+ Trường hợp khai sinh cho trẻ em bị bỏ rơi phải có biên bản xác nhận việc trẻ bị bỏ rơi do cơ quan có thẩm quyền lập; trường hợp khai sinh cho trẻ em sinh ra do mang thai hộ phải có văn bản chứng minh việc mang thai hộ theo quy định pháp luật

- Khai sinh khi cha, hoặc mẹ hoặc cả hai là người nước ngoài

Ngoài các giấy tờ trên.

+ Trường hợp cha hoặc mẹ hoặc cả cha và mẹ là người nước ngoài thì phải nộp văn bản thỏa thuận của cha, mẹ về việc chọn quốc tịch cho con.

+ Trường hợp cha, mẹ chọn quốc tịch nước ngoài cho con thì văn bản thỏa thuận phải có xác nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền của nước ngoài mà người đó là công dân.

Công chức làm công tác hộ tịch, người đi đăng ký khai sinh cùng ký tên vào Sổ hộ tịch. Phòng Tư pháp báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện cấp Giấy khai sinh cho người được đăng ký khai sinh.

2. Nội dung khai sinh

- Họ, chữ đệm, tên và dân tộc của trẻ em được xác định theo thỏa thuận của cha, mẹ theo quy định của pháp luật dân sự và được thể hiện trong Tờ khai đăng ký khai sinh; trường hợp cha, mẹ không có thỏa thuận hoặc không thỏa thuận được, thì xác định theo tập quán; 

- Quốc tịch của trẻ em được xác định theo quy định của pháp luật về quốc tịch; 

- Số định danh cá nhân của người được đăng ký khai sinh được cấp khi đăng ký khai sinh. 

- Ngày, tháng, năm sinh được xác định theo Dương lịch. Nơi sinh, giới tính của trẻ em được xác định theo Giấy chứng sinh do cơ sở y tế có thẩm quyền cấp; trường hợp không có Giấy chứng sinh thì xác định theo giấy tờ thay Giấy chứng sinh

- Đối với trẻ em sinh tại cơ sở y tế thì nơi sinh phải ghi rõ tên của cơ sở y tế và tên đơn vị hành chính cấp xã, huyện, tỉnh nơi có cơ sở y tế đó; trường hợp trẻ em sinh ngoài cơ sở y tế thì ghi rõ tên đơn vị hành chính cấp xã, huyện, tỉnh nơi trẻ em sinh ra. 

- Quê quán của người được đăng ký khai sinh được xác định theo quy định tại Khoản 8 Điều 4 của Luật Hộ tịch.

>> Xem thêm:  Tư vấn thủ tục đổi tên con sang họ của bố ?

3. Đăng ký nhận cha, mẹ, con 

a, Cơ quan thực hiện : Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú của người nhận hoặc người được nhận là cha, mẹ, con 

b, Hồ sơ: 

- Tờ khai theo mẫu

- Chứng chứ chứng minh quan hệ cha con hoặc mẹ con: . 
+ Văn bản của cơ quan y tế, cơ quan giám định hoặc cơ quan khác có thẩm quyền ở trong nước hoặc nước ngoài xác nhận quan hệ cha con, quan hệ mẹ con. 
+ Trường hợp không có văn bản thì phải có thư từ, phim ảnh, băng, đĩa, đồ dùng, vật dụng khác chứng minh mối quan hệ cha con, quan hệ mẹ con và văn bản cam đoan của cha, mẹ về việc trẻ em là con chung của hai người, có ít nhất hai người thân thích của cha, mẹ làm chứng. 

- Thời hạn 03 ngày làm việc , trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn được kéo dài thêm không quá 05 ngày làm việc.

4. Đăng ký khai sinh kết hợp nhận cha, mẹ, con và những trường hợp đặc biệt

Làm hồ sơ gồm hồ sơ đăng ký khai sinh và hồ sơ nhận cha, mẹ con

- Trường hợp nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng, không đăng ký kết hôn, sinh con, người con sống cùng với người cha, khi người cha làm thủ tục nhận con mà không liên hệ được với người mẹ thì không cần có ý kiến của người mẹ trong Tờ khai đăng ký nhận cha, mẹ, con.

- Nếu có Giấy chứng sinh và giấy tờ tuỳ thân của người mẹ thì phần khai về người mẹ được ghi theo Giấy chứng sinh và giấy tờ tuỳ thân của người mẹ. Nếu không có Giấy chứng sinh và giấy tờ tuỳ thân của người mẹ thì ghi theo thông tin do người cha cung cấp, người cha chịu trách nhiệm về thông tin do mình cung cấp.

>> Xem thêm:  Xin làm lại giấy khai sinh khi bị bị mất giấy khai sinh bản chính, chỉ còn bản sao thì phải làm như thế nào ? ở đâu ?

- Trường hợp con do người vợ sinh ra trước thời điểm đăng ký kết hôn, đã được đăng ký khai sinh không có thông tin về người cha, vợ chồng có văn bản thừa nhận là con chung thì không phải làm thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con mà làm thủ tục bổ sung hộ tịch để ghi bổ sung thông tin về người cha trong Sổ đăng ký khai sinh và Giấy khai sinh của người con.

- Trường hợp con do người vợ sinh ra trước thời điểm đăng ký kết hôn, chưa được đăng ký khai sinh mà khi đăng ký khai sinh, vợ chồng có văn bản thừa nhận là con chung thì thông tin về người cha được ghi ngay vào Giấy khai sinh của người con mà không phải làm thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con.

5. Thay đổi, cải chính hộ tịch 

- Thay đổi họ, chữ đệm và tên của cá nhân trong nội dung khai sinh đã đăng ký khi có căn cứ sau: 

+ Theo yêu cầu của người có họ, tên mà việc sử dụng họ, tên đó gây nhầm lẫn, ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, đến danh dự, quyền, lợi ích hợp pháp của người đó;

+ Theo yêu cầu của cha nuôi, mẹ nuôi về việc thay đổi họ, tên cho con nuôi hoặc khi người con nuôi thôi không làm con nuôi và người này hoặc cha đẻ, mẹ đẻ yêu cầu lấy lại họ, tên mà cha đẻ, mẹ đẻ đã đặt;

+ Theo yêu cầu của cha đẻ, mẹ đẻ hoặc người con khi xác định cha, mẹ cho con;

+ Thay đổi họ cho con từ họ của cha sang họ của mẹ hoặc ngược lại;

+ Thay đổi họ, tên của người bị lưu lạc đã tìm ra nguồn gốc huyết thống của mình;

+ Thay đổi họ, tên của người được xác định lại giới tính;

>> Xem thêm:  Thủ tục cải chính thông tin trong giấy khai sinh ?

+ Các trường hợp khác do pháp luật về hộ tịch quy định.

- Việc thay đổi họ, chữ đệm, tên cho người dưới 18 tuổi phải có sự đồng ý của cha, mẹ người đó và được thể hiện rõ trong Tờ khai; đối với người từ đủ 9 tuổi trở lên thi còn phải có sự đồng ý của người đó.

- Cơ quan có thẩm quyền: Ủy ban nhân dân cấp xã nơi đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cá nhân có thẩm quyền giải quyết việc thay đổi, cải chính hộ tịch cho người chưa đủ 14 tuổi; bổ sung hộ tịch cho công dân Việt Nam cư trú ở trong nước.

Hồ sơ: 

+ Tờ khai theo mẫu quy định 

+ Giấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịch.

6. Điều kiện đăng ký lại khai sinh, kết hôn, khai từ

- Việc khai sinh, kết hôn, khai tử đã được đăng ký tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam trước ngày 01 tháng 01 năm 2016 nhưng Sổ hộ tịch và bản chính giấy tờ hộ tịch đều bị mất thì được đăng ký lại.

- Người yêu cầu đăng ký lại khai sinh, kết hôn, khai tử có trách nhiệm nộp đầy đủ bản sao giấy tờ, tài liệu có nội dung liên quan đến việc đăng ký lại.

- Việc đăng ký lại khai sinh, kết hôn chỉ được thực hiện nếu người yêu cầu đăng ký còn sống vào thời điểm tiếp nhận hồ sơ.

>> Xem thêm:  Cận cảnh thủ tục mẹ khai sinh cho con khi chưa có giấy kết hôn ? Có ghi tên cha đứa bé vào không ?

6. Thủ tục đăng ký lại khai sinh

 a, Giấy tờ, tài liệu là cơ sở đăng ký lại khai sinh: 

- Bản sao Giấy khai sinh do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp (bản sao được công chứng, chứng thực hợp lệ, bản sao được cấp từ Sổ đăng ký khai sinh). 

- Bản chính hoặc bản sao giấy tờ có giá trị thay thế Giấy khai sinh được cấp trước năm 1945 ở miền Bắc và trước năm 1975 ở miền Nam. 

- Trường hợp người yêu cầu đăng ký lại khai sinh không có giấy tờ trên, thì giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp hợp lệ sau đây là cơ sở để xác định nội dung đăng ký lại khai sinh: 

+ Giấy chứng minh nhân dân, Thẻ căn cước công dân hoặc Hộ chiếu; 

+ Sổ hộ khẩu, Sổ tạm trú, giấy tờ chứng minh về nơi cư trú; 

+ Bằng tốt nghiệp, Giấy chứng nhận, Chứng chỉ, Học bạ, Hồ sơ học tập do cơ quan đào tạo, quản lý giáo dục có thẩm quyền cấp hoặc xác nhận; 

+ Giấy tờ khác có thông tin về họ, chữ đệm, tên, ngày, tháng, năm sinh của cá nhân; 

+ Giấy tờ chứng minh quan hệ cha con, mẹ con. 

- Người yêu cầu đăng ký lại khai sinh có trách nhiệm nộp đầy đủ bản sao các giấy tờ nêu trên (nếu có) và phải cam đoan đã nộp đủ các giấy tờ mình có. Trường hợp người yêu cầu đăng ký lại khai sinh cam đoan không đúng sự thật, cố ý chỉ nộp bản sao giấy tờ có lợi để đăng ký lại khai sinh thì việc đăng ký lại khai sinh không có giá trị pháp lý. 

- Trường hợp người yêu cầu đăng ký lại việc sinh là cán bộ, công chức, viên chức, người đang công tác trong lực lượng vũ trang thì phải có văn bản xác nhận của Thủ trưởng cơ quan, đơn vị

b, Cơ quan thực hiện

- Ủy ban nhân dân cấp xã, nơi đã đăng ký khai sinh, kết hôn trước đây hoặc Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người yêu cầu thường trú, thực hiện đăng ký lại khai sinh, kết hôn

- Nếu việc đăng ký lại khai sinh được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã không phải là nơi đã đăng ký khai sinh trước đây thì công chức tư pháp - hộ tịch báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân có văn bản đề nghị Ủy ban nhân dân nơi đăng ký khai sinh trước đây kiểm tra, xác minh về việc lưu giữ sổ hộ tịch tại địa phương.

c, Hồ sơ

 - Tờ khai theo mẫu quy định, trong đó có cam đoan của người yêu cầu về việc đã đăng ký khai sinh nhưng người đó không lưu giữ được bản chính Giấy khai sinh;

- Bản sao toàn bộ hồ sơ, giấy tờ của người yêu cầu hoặc hồ sơ, giấy tờ, tài liệu khác trong đó có các thông tin liên quan đến nội dung khai sinh của người đó;

- Trường hợp người yêu cầu đăng ký lại khai sinh là cán bộ, công chức, viên chức, người đang công tác trong lực lượng vũ trang thì phải có văn bản xác nhận của Thủ trưởng cơ quan, đơn vị về việc những nội dung khai sinh của người đó gồm họ, chữ đệm, tên; giới tính; ngày, tháng, năm sinh; dân tộc; quốc tịch; quê quán; quan hệ cha - con, mẹ - con phù hợp với hồ sơ do cơ quan, đơn vị đang quản lý.

c, Thời hạn 

>> Xem thêm:  Thủ tục thay đổi họ của con từ của mẹ sang họ cha ?

 - 05 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ, công chức tư pháp - hộ tịch kiểm tra, xác minh hồ sơ

- Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được văn bản đề nghị, Ủy ban nhân dân nơi đã đăng ký khai sinh trước đây tiến hành kiểm tra, xác minh và trả lời bằng văn bản về việc còn lưu giữ hoặc không lưu giữ được sổ hộ tịch.

- Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được kết quả xác minh về việc không còn lưu giữ được sổ hộ tịch tại nơi đã đăng ký khai sinh, nếu thấy hồ sơ đầy đủ, chính xác, đúng quy định pháp luật công chức tư pháp - hộ tịch thực hiện việc đăng ký lại khai sinh

Trên đây là nội dung tư vấn về các thủ tục liên quan đến giấy khai sinh, quý khách có thể trả lời câu hỏi của mình dựa theo thông tin trên. Luật Minh Khuê xin trả lời một số câu hỏi mang tính chất riêng biệt như sau:

Luật sư cho t hỏi:cách đây 3 năm lúc t chửa con thứ 2 đc vài tháng thì chồng t bắt đầu ngoại tình và sau khi đẻ đc vài tháng thì t đã biết đc chuyện ngoại tình của ck t và cũng lúc đó cô bồ của chồg t đã có thai với chồng t đc 5 tháng.chồng t đã xin t tha thứ và sẽ bỏ cô ta và t đã đồng ý.và đến tháng 9 năm 2015 gđ t đã sắp xếp cho mẹ con cô ta về ở với anh trai chồng và làm giấy kết hôn với anh chồng t và cả giấy khai sinh cũng mang tên a trai chồng t vì cô ta doạ sẽ bế con lên cơ quan chồng t bắt đền( chồng t làm công an).cứ tưởg cô ta yên phận và chồng t đã thay đổi n k fai.cô ta ở với a chồg t đc 5 tháng thì cô ta bỏ đi nói dối là đi miền nam n thực tế là cô ta và chồng t đã thuê nhà sống chung với nhau.vc t đã sống ly thân gần 5 tháng rồi.a ta đag muốn ly dị t.t muốn kiện chồg t về việc a ta đã rũ bỏ mẹ con t để sống với cô bồ(ng này ngày xưa làm gái massxa)t muốn a ta phải mất việc vì đã theo gái mà bỏ mẹ con t. Vợ chồg t có nợ ôg bà ngoại,a chị e tr họ và ngân hàng tổng số nợ là xấp xỉ 800tr.và ngôi nhà mới xây chủ sở hữu mag tên 2 vc.số nợ của 2 vc có hơn 300 tr dùng để xin chuyển công tác cho chồng t.xin luật sư trả lời câu hỏi của t sớm.t xin cảm ơn.

Điểm c, khoản 2 Điều 5 Luật hôn nhân và gia đình 2014 có quy đình về chế độ hôn nhân một vợ một chồng như sau:

"2. Cấm các hành vi sau đây:

a) Kết hôn giả tạo, ly hôn giả tạo;

b) Tảo hôn, cưỡng ép kết hôn, lừa dối kết hôn, cản trở kết hôn;

c) Người đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người đang có chồng, có vợ;"

Chồng bạn có hành vi chung sống như vợ chồng với người phu nữ khác là vi phạm luật hôn nhân và gia đình, theo đó bạn có thể tố giác hành vi của chồng bạn với cơ quan công an. Chồng bạn và cô gái sẽ bị xử phạt vi phạm

>> Xem thêm:  Có thể đăng ký khai sinh cho con tại nơi mẹ tạm trú ?

Khoản 1 Điều 48 Nghị định số 110/2013/NĐ-CP ngày 24/9/2013 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp, hành chính tư pháp, hôn nhân và gia đình, thi hành án dân sự, phá sản doanh nghiệp, hợp tác xã quy định:

"1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

a) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà kết hôn với người khác, chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà kết hôn với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;

b) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác;

c) Chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;.."
Trong trường hợp bạn muốn ly hôn thì bạn có thể gửi đơn yêu cầu ly hôn lên Tòa án.

Tôi có vấn đề xin được giải đáp. Tôi lấy chồng được 3 năm có 1 con gái 2 tuổi. Vợ chồng tôi vẫn thường mâu thuẫn và lần gần đây nhất anh ấy đã đánh tôi sau đó đuổi ra khỏi nhà và đóng cửa lại. Tôi có gọi mẹ và anh trai mình xuống sau đó mẹ tôi có xin gia đình chồng cho tôi về nhà ở vài ngày cho bình tĩnh thì mẹ chồng tôi nói tôi là đi thì đi luôn đi đừng về. Trong thời gian tôi sống ở nhà chồng thì mẹ và chị chồng hay soi mói kiếm cớ chê trách nhiều lần,luôn dùng từ ngữ khó nghe để nói tôi. Vì vậy sau vụ việc chồng đánh tôi muốn làm đơn xin ly hôn nhưng hiện tại hộ khẩu, giấy đăng ký kết hôn và khai sinh của con tôi đều nằm trong tay nhà chồng tôi xin lấy mà không được. Vậy xin hỏi tôi phải làm sao mới có thể ly hôn được và có quyền nuôi con.

Bạn đến ủy ban nhân dân xã, phường nơi đăng ký kết hôn, khai sinh để xin bản sao của giấy đăng ký kết hôn và khai sinh của con. Ngoài ra bạn có thể xin trích lục hộ khẩu tại ủy ban hoặc xác nhận cư trú của chồng bạn do công an xã, phường cấp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận Tư vấn Pháp luật dân sự

>> Xem thêm:  Thủ tục đăng ký khai sinh cho con khi bố mẹ chưa đăng ký kết hôn