VĂN PHÒNG CHÍNH PHỦ
-------

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
---------------

Số: 383/TB-VPCP

Hà Nội, ngày 25 tháng 09 năm 2014

THÔNG BÁO

KẾT LUẬN CỦA PHÓ THỦTƯỚNG NGUYỄN XUÂN PHÚC TẠI HỘI NGHỊ TỔNG KẾT THỰC HIỆN CÔNG TÁC GIẢI PHÓNG MẶTBẰNG, TÁI ĐỊNH CƯ VÀ ĐẢM BẢO AN TOÀN GIAO THÔNG PHỤC VỤ TRIỂN KHAI CÁC DỰ ÁN MỞRỘNG QUỐC LỘ 1 VÀ ĐƯỜNG HỒ CHÍ MINH ĐOẠN QUA KHU VỰC TÂY NGUYÊN.

Ngày 15 tháng 9 năm 2014, tại Thành phố Nha Trang,tỉnh Khánh Hòa, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia đã chủ trìHội nghị tổng kết thực hiện công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư và đảmbảo an toàn giao thông phục vụ triển khai các Dự án mở rộng quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minh đoạn qua khu vựcTây Nguyên. Tham dự Hội nghị có Bộ trưởng và các Thứ trưởng Bộ Giao thông vậntải, Thứ trưởng các Bộ: Kế hoạchĐầu tư, Tài nguyên và Môi trường; đại diện các Bộ: Tài chính, Công an; Phó Chủ nhiệmVăn phòng Chính phủ; đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Khánh Hòa; các đồng chí lãnh đạo Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố: Ninh Bình,Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình,Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam,Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Đồng Nai,Long An, Cần Thơ, Hậu Giang, Gia Lai, Kon Tum, Đắk Lắk, Đắk Nông, Bình Phước; lãnhđạo các Tập đoàn: Điện lực Việt Nam (EVN), Bưu chính - Viễn thông Việt Nam (VNPT),Viễn thông Quân đội (Viettel), Công ty cổ phần viễn thông FPT; đại diện một sốBan quản lý dự án thuộc Bộ Giao thông vận tải và một số Nhà đầu tư BOT.

Sau khi nghe Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải báocáo tổng hợp tình hình thực hiện công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư vàđảm bảo an toàn giao thông phục vụ triển khai các Dự án mở rộng quốc lộ 1 vàĐường Hồ Chí Minh đoạn qua khu vực Tây Nguyên, ý kiến phát biểu của lãnh đạomột số địa phương và các Bộ tham dự Hội nghị, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đãkết luận như sau:

I. ĐÁNH GIÁ CHUNG

Các Dự án mở rộng quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minhqua khu vực Tây Nguyên là công trình trọng điểm quốc gia, được Trung ương Đảng,Quốc hội và Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quan tâm, yêu cầu phải hoàn thànhvào cuối năm 2016. Công tác giải phóng mặt bằng (GPMB), táiđịnh cư được xác định là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách, vì vậy đã huy động sựvào cuộc của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến các địa phương.

Trong điều kiện vừa khai thác, vừathi công, công trình có quy mô lớn, trải dài trên 1.500 km, đi qua 23 tỉnh,thành phố có mật độ dân cư sống hai bên đường đông đúc, với khối lượng GPMB,tái định cư rất lớn (khoảng 84.000 hộ dân bị ảnh hưởng, trong đó có gần 5.300hộ cần phải bố trí vào khu tái định cư tập trung; đi dài hàng ngàn km côngtrình hạ tầng kỹ thuật như điện, nước, cáp quang, viễn thông...). Với sự nỗ lựccủa Bộ Giao thông vận tải, các Bộ ngành Trung ương, các Tập đoàn: EVN, VNPT,Viettel, Công ty FPT, đặc biệt là sự ủng hộ, chấp hành chủ trương, chính sáchcủa người dân, đến nay công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư đã cơ bản hoànthành, đáp ứng tiến độ các Dự án.

1. Về những kết quả đạt được trongcông tác GPMB

Qua hơn một năm triển khai công tác GPMB, trong điều kiệncó nhiều khó khăn phức tạp, nhưng với nỗ lực, quyếtliệt của cả hệ thống chính trị từ Trungương đến địa phương, kết quả GPMB các Dựán mở rộng quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minh qua khu vực Tây Nguyên được đánh giálà nhanh nhất từ trước đến nay so với các dự án công trình giao thông đã thựchiện.

Đến nay, đã bàn giao mặt bằng được1505/1510 Km, có 20/22 tỉnh đã cơ bản bàn giao 100% (trong đó 5/5 tỉnh trênđường Hồ Chí Minh và 15/17 tỉnh trên quốclộ 1). Nhìn chung các địa phương đã hoàn thành tốt công tác GPMB, tiêu biểu làcác tỉnh: Nghệ An, Hà Tĩnh, Bình Thuận,Ninh Thuận, Khánh Hòa, Đắk Nông, Kon Tum, Gia Lai, Đồng Nai, Cần Thơ, QuảngNam, Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Đắk Lắk, Thanh Hóa, Ninh Bình. Còn 2tỉnh Bình Định và Phú Yên hiện đang vướng một số vị trí chưa bàn giao xong domột số khó khăn vướng mắc đặc thù.

Công tác bố trí tái định cư chocác hộ dân bị ảnh hưởng cơ bản đã hoàn thành, được xử lý linh hoạt theo nhiềuphương án: bố trí vào khu tái định cư tập trung, tái định cư xen ghép, hỗ trợtiền thuê nhà trong quá trình hoàn thiệnhạ tầng khu tái định cư... Việc di dời công trình hạ tầng kỹ thuật được triểnkhai đồng bộ với việc bàn giao mặt bằng.

Thay mặt Thủ tướng Chính phủ, PhóThủ tướng Chính phủ đánh giá cao và biểu dương sự nỗ lực của các Bộ, ngànhTrung ương, sự cố gắng, quyết liệt của các cấp ủy, chính quyền địa phương, đặcbiệt là lòng yêu nước, trách nhiệm công dân cao cả của mỗi người dân; sự nghiêmminh, công bằng, công khai minh bạch, quan tâm đến quyền lợi của người dântrong thực thi nhiệm vụ của chính quyền địa phương.

Một số nhiệm vụ tiêu biểu đã đượcthực hiện tốt như sau:

- Chính phủ và Thủ tướng Chính phủthường xuyên họp giao ban, trực tiếp kiểm tra hiện trường, kịp thời tháo gỡ cụthể những vướng mắc cho các địa phương và các Bộ ngành.

- Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầutư đã phối hợp tham mưu Thủ tướng Chính phủ cho phép ứng vốn ngân sách nhà nướctrước khi phát hành vốn trái phiếu Chính phủ để kịp thời thực hiện công tácGPMB; đã phối hợp với Bộ Giao thông vậntải thẩm định việc hỗ trợ tạm ứng vốn cho các địa phương gặp khó khăn trong quátrình xây dựng khu tái định cư.

- Bộ Tài nguyên và Môi trường đãkịp thời hướng dẫn về cơ chế chính sáchGPMB như chuyển đổi mục đích sử dụng đấtnông, lâm nghiệp để GPMB xây dựng các công trình giao thông và trả lời nhữngvướng mắc của các địa phương về thủ tục đất đai, công tác bồithường, hỗ trợ, tái định cư.

- Bộ Giao thông vận tải là cơ quantrực tiếp quyết định đầu tư và quản lý các dự án, đã làm tốt một số công việcsau:

+ Theo dõi, cập nhật thường xuyêntiến độ thực hiện giải phóng mặt bằng, tái định cư, kịp thời báo cáo Thủ tướngChính phủ để đôn đốc, chỉ đạo, khen thưởng kịp thời;

+ Các lãnh đạo Bộ phụ trách từngdự án thường xuyên họp giao ban với các địa phương, chủ động phối hợp giải quyết kịp thời các vướng mắc, phát sinh.

+ Trên cơ sở các phương án bồithường, GPMB và đề xuất hỗ trợ xây dựngkhu tái định cư của các địa phương, Bộ Giao thông vận tải đã chủ trì rà soát,tổng hợp, đề xuất ứng vốn kịp thời phục vụ công tác GPMB.

+ Phối hợp với các chủ công trìnhhạ tầng kỹ thuật tháo gỡ các thủ tục về cấpphép và tổ chức di dời công trình hạ tầngkỹ thuật đồng bộ với tiến độ bàn giao mặt bằng.

- Các tổ chức đoàn thể, cơ quanbáo chí đã thực hiện tốt công tác tuyên truyền, vận động và đối thoại thườngxuyên để người dân đồng thuận, chấp hành bàn giao mặt bằng; phối hợp tốt trongcông tác đảm bảo an toàn giao thông phục vụ thi công Dự án.

2. Công tác đảm bảo an toàn giaothông trong quá trình thi công:

Trong thời gian qua, công tác đảmbảo giao thông trên toàn tuyến quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minh đã thực hiện tốt,không có tình trạng ách tắc giao thông kéo dài, không xảy ra các vụ tai nạngiao thông nghiêm trọng do ảnh hưởng của việc thi công các dự án.

Đánh giá cao sự chỉ đạo quyết liệtcủa Bộ Giao thông vận tải, sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan chức năng củađịa phương, lực lượng Cảnh sát giao thông, thanh tra giao thông, các cơ quanthông tấn báo chí và các đơn vị liên quan (Ban Quản lý dự án, nhà thầu tư vấn,nhà thầu thi công) trong công tác đảm bảo an toàn giao thông trong quá trình thi công các dự án.

3. Về một số tồn tại:

- Đối với địa phương:

+ Trong giai đoạn đầu triển khaicông tác GPMB, một số địa phương chưa chủ động, chưa có sự chỉ đạo trực tiếpcủa người đứng đầu (Bí thư và Chủ tịch UBND các cấp), toàn bộ hệ thống chínhtrị của địa phương chưa thực sự vào cuộc, nhân sự bố trí cho công tác GPMB chưađáp ứng yêu cầu, còn thiếu và yếu. Có địa phương thực hiện chưa tốt, để xảy ratình trạng khiếu kiện kéo dài, làm chậm tiến độ triển khai thực hiện các dự án.

+ Một số địa phương còn lúng túng,chưa chủ động huy động các nguồn vốn đểxây dựng khu tái định cư, công tác phê duyệt phương án GPMB ở một số địa phươngcòn chậm, việc rà soát đề xuất hỗ trợ xây dựngkhu tái định cư còn chậm, chưa đầy đủ.

+ Công tác quản lý hồ sơ, quản lýđất đai của một số địa phương còn chưa tốt, quá trình thực hiện gặp phải khókhăn trong việc xác định nguồn gốc đất, áp giá đền bù cho người dân.

+ Công tác bảo vệ mặt bằng thicông ở một số địa phương còn chưa tốt, dẫn đến tình trạng tái lấn chiếm, gâykhó khăn cho đơn vị thi công.

- Chủ công trình hạ tầng kỹ thuậtchưa chủ động, quyết liệt trong việc đẩy nhanh tiến độ di dời công trình củađơn vị mình, chưa chủ động bố trí kinh phí và tổ chức di dời theo đúng cam kết với cơ quan quản lý hạ tầng giao thông khixây dựng các công trình hạ tầng kỹ thuật.

- Việc thu xếp vốn, đặc biệt đốivới các dự án BOT, các nhà đầu tư chưa kịp thời chi trả cũng là một trong nhữngnguyên nhân chậm trễ công tác GPMB tại một số dự án.

- Tại một số dự án, một số góithầu trong giờ cao điểm còn xảy ra tình trạng ùn tắc giao thông cục bộ. Nguyênnhân do việc tổ chức thi công chưa hợp lý, lực lượng tư vấn giám sát còn mỏng,chưa có sự phối hợp chặt chẽ với các cấp chínhquyền, ban ngành của địa phương, cũng như sự phối hợp đồng bộ với lực lượngcông an, thanh tra giao thông...

II. BÀI HỌCKINH NGHIỆM

Qua quá trình tổ chức triển khaithực hiện công tác GPMB và đảm bảo an toàn giao thông các dự án mở rộng quốc lộ1 và đường Hồ Chí Minh đoạn qua Tây Nguyên, chúng ta rút ra được một số kinhnghiệm như sau:

- Công tác GPMB có đặc thù rất khókhăn, phức tạp và nhạy cảm do ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và quyền lợi củangười dân, vì vậy để làm tốt được công tác này cần phải có sự chỉ đạo sâu sát,quyết liệt và sự vào cuộc tích cực, chủ động của toàn bộ hệ thống chính trị từTrung ương đến địa phương.

- Phải tuyên truyền, phổ biến chonhân dân biết chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về chủ trương đầu tư các côngtrình phục vụ phát triển kinh tế - xã hội để người dân đồng lòng ủng hộ, chấphành bàn giao mặt bằng.

- Các Bộ, ngành kịp thời tham mưuvà chỉ đạo tháo gỡ vướng mắc, có hướng dẫn và hỗ trợ kịp thời cho các địaphương trong quá trình tổ chức thực hiện công tác GPMB.

- Đối với địa phương: Quán triệt ýnghĩa quan trọng của việc đầu tư xây dựng các dự án đối với kinh tế - xã hội vàdân sinh để từ đó yêu cầu sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị các cấp, cácsở, ban ngành; yêu cầu có sự chỉ đạo trực tiếp của đồng chí Bí thư và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp của địa phương đểthường xuyên đôn đốc, kiểm tra, khen thưởng và kỷ luật kịp thời. Cần có sự chỉđạo quyết liệt, dứt khoát của người đứng đầu; nắm bắt tìm hiểu tâm tư nguyệnvọng của nhân dân, đối thoại trực tiếp với người dân để giải thích về cơ chếchính sách, chủ trương của Đảng, Nhà nước; đồng thời áp dụng các biện pháp hànhchính kịp thời, đảm bảo kỷ cương, phép nước.

- Vốn cho công tác GPMB cần đượcbố trí kịp thời để chi trả cho người dân bị ảnh hưởng.

- Sự tham gia tích cực của các cơquan báo chí, các tổ chức đoàn thể trong công tác tuyên truyền vận động đểngười dân hiểu đúng pháp luật, đồng tình ủng hộ là một yếu tố quan trọng gópphần hoàn thành công tác GPMB và giữ gìn trật tự an toàn giao thông.

- Thực hiện linh hoạt nhiều hìnhthức tái định cư (tự nguyện, tập trung, xen ghép...) và chủ động bố trí kinhphí xây dựng các khu tái định cư với quymô phù hợp. Công tác xây dựng các khu tái định cư tập trung cần được thực hiệnsớm để đáp ứng tiến độ GPMB.

- Kịp thời chỉ đạo, phối hợp vàyêu cầu các chủ công trình hạ tầng kỹ thuật chủ động bố trí kinh phí và tổ chứcdi dời theo đúng cam kết với cơ quan quản lý hạ tầng giao thông khi xây dựngcác công trình này.

- Các đơn vị thi công có vai tròquan trọng trong thúc đẩy công tác giải phóng mặt bằng; khi có mặt bằng cần tổchức thi công ngay để tránh tình trạng tái lấn chiếm, đồng thời tạo áp lựctrong việc bàn giao mặt bằng.

- Tổ chức triển khai đồng bộ cácgiải pháp để đảm bảo an toàn giao thông trong quá trình thi công: Tuyên truyềnđảm bảo an toàn giao thông của Trung ương Đoàn và các cơ quan báo chí, truyềnthông; đảm bảo trật tự an toàn giao thông của Thanh tra giao thông, lực lượngCảnh sát giao thông và các cấp chính quyền cơ sở; kịp thời sửa chữa mặt đườngcủa đơn vị quản lý đường bộ; việc kiểmtra giám sát của Ban Quản lý dự án, Tư vấn giám sát và tổ chức đảm bảo an toàngiao thông của Nhà thầu thi công.

III. MỘT SỐ NHIỆM VỤ CẦN TIẾPTỤC TRIỂN KHAI TRONG THỜI GIAN TỚI

Đến nay, công tác giải phóng mặtbằng, tái định cư các Dự án mở rộng quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minh qua khu vựcTây Nguyên đã được cơ bản thực hiện xong. Qua các bài học kinh nghiệm nêu trên,yêu cầu các Bộ, địa phương, cơ quan, đơn vị liên quan tiếp tục thực hiện cácnhiệm vụ sau:

1. Yêu cầu Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Định và Phú Yên khẩn trương tổ chứcgiải phóng mặt bằng, bàn giao toàn bộ mặt bằng trong tháng 10/2014.

Các địa phương tiếp tục rà soáttừng vị trí để xử lý dứt điểm các tồn tại về mặt bằng; trong thực thi công vụphải thực hiện đúng chế độ chính sách của Nhà nước, không để xảy ra tiêu cực,tư lợi cá nhân, đồng thời không để phát sinh khiếu kiện; rà soát chuyển đổinghề nghiệp cho các cá nhân, hộ gia đình tái định cư để đảm bảo cuộc sống của người dân; đảm bảo cung cấp điện, nướcsinh hoạt trong các khu tái định cư, bảo đảm cuộc sống của người dân bằng hoặctốt hơn nơi ở cũ; quyết toán xây dựng các khu tái định cư đảm bảo chặt chẽ,đúng quy định của nhà nước, với mức giáhợp lý.

Các địa phương cần có quy hoạch hệthống hạ tầng dùng chung (như đường điện, cáp viễn thông, cấp nước...) để hạnchế tình trạng lãng phí trong đầu tư hạ tầng.

2. Các Bộ, ngành, địa phương triểnkhai thực hiện tốt Luật Đất đai năm 2013 Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2014 của Chính phủ quy định vềbồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.

3. Bộ Giao thông vận tải:

- Tiếp tục chỉ đạo các Ban Quản lýdự án, Chủ đầu tư, Nhà đầu tư tích cực cùng với chính quyền địa phương tại cácDự án mở rộng quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minh đã giải phóng mặt bằng xong hoặcđang còn tồn tại để khẩn trương thi công, bảo vệ mặt bằng và phối hợp giảiquyết dứt điểm để hoàn thành bàn giao mặtbằng đảm bảo tiến độ thi công.

- Phát huy tinh thần chỉ đạo quyếtliệt, sự chủ động như đã làm tại các Dự án mở rộng quốc lộ 1 và đường Hồ ChíMinh để áp dụng vào các dự án giao thông khác.

- Chỉ đạo các Ban Quản lý dự án,các Nhà đầu tư, nhà thầu Tư vấn giám sát, nhà thầu thi công thực hiện đúng quyđịnh của pháp luật về đầu tư xây dựng, tổ chức thi công các dự án đảm bảo chấtlượng, an toàn, hoàn thành toàn bộ các dự án vào cuối năm 2015 (sớm hơn 01 nămso với kế hoạch).

- Tiếp tục chỉ đạo thực hiện tốtcông tác đảm bảo an toàn giao thông trong suốt quá trình thực hiện dự án.

4. Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Giao thông vậntải rà soát các dự án công trình giao thông trong cả nước để ưu tiên kịp thờigiao vốn ngân sách phục vụ công tác GPMB cho các công trình trọng điểm, cấpbách để phát huy hiệu quả đầu tư.

5. Yêu cầu các chủ công trình hạtầng kỹ thuật (EVN, VNPT, Viettel, FPT, các chủ công trình nước sinh hoạt) tiếptục tích cực phối hợp chặt chẽ với các tỉnh Phú Yên, Bình Định, các Ban Quản lýdự án, các Chủ đầu tư, chủ động bố trí kinh phí và đẩy nhanh hơn nữa tiến độ didời công trình trong phạm vi GPMB, hoàn thành dứt điểm trong tháng 10/2014.

Văn phòng Chính phủ xin thông báođể các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân cáctỉnh, thành phố và các cơ quan liên quan biết, thực hiện./.

Nơi nhận:
- Thủ tướng, các Phó Thủ tướng;
- Các Bộ: GTVT, KH&ĐT, TC, TN&MT, CA;
- Tỉnh ủy, UBND các tỉnh, thành phố: Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Đồng Nai, Long An, Cần Thơ, Hậu Giang, Gia Lai, Kon Tum, Đắk Lắk, Đắk Nông, Bình Phước;
- VPCP: BTCN, các PCN, Cổng TTĐT, các Vụ: KTTH, TH, V.III, QHQT, TKBT;
- Lưu: VT, KTN (3).

KT. BỘ TRƯỞNG, CHỦ NHIỆM
PHÓ CHỦ NHIỆM




Nguyễn Văn Tùng