Được hơn 1 năm, bác dâu tôi muốn mở lớp nuôi dạy trẻ và cũng thế sẽ dùng tiền đó lo tiền điện nước cho ngôi nhà, nhưng không hề chia thu nhập ra cho mẹ tôi. Thời gian trôi qua được 10 năm, làm ăn ngày càng khá hơn, cũng không giúp gì cho gia đình tôi ngược lại bắt chính mẹ tôi là người em ruột phải đóng tiền điện hàng tháng. Ngôi nhà rộng gần 100m2 nhưng gia đình tôi chỉ sống trong căn phòng nhỏ 20m2, đã không tranh chấp gì. Đến năm 2010 bác trai tôi muốn hoá giá nhà để sửa sang thành ngôi trường mầm non, sau đó yêu cầu gia đình tôi ký tên, nhưng gia đình tôi nói nếu thế thì để mẹ tôi tự hoa giá căn phòng 20m2 này, nhưng bác trai tôi nói là để bác tôi đứng ra hoá giá xong rồi báo lại số tiền phần đất mẹ con tôi ở bao nhiêu, rồi sau đó tính tiền lại. Nhưng vì tin tưởng anh trai mẹ tôi không nghĩ đến chuyện yêu cầu làm giấy cam kết gì hết, thế nhưng hoá giá nhà xong, bác trai tôi đứng tên nhà và tự xây nhà lên, bắt gia đình tôi tự ra ngoài thuê phòng trong thời gian xây nhà. Sau khi xây xong gia đình tôi chuyển về vẫn vậy sống trong căn phòng 20m2 mặc dù nhà xây lên 3 lầu. Vẫn thế, gia đình tôi vẫn phải tự lo đóng tiền điện cho căn phòng gia đình tôi ở. Gần đây nhất, vợ chồng bác trai tôi ép gia đình tôi không được ra ngoài và có thể sẽ đuổi mẹ con tôi đi bất cứ lúc nào, vì bác dâu tôi đang làm thủ tục đi sang úc định cư, và sẽ bán căn nhà này. Xin thưa luật sư, có thể nào giúp gia đình tôi dành lại được quyền và phần đất sinh sống bấy lâu không ? 

Xin chân thành cảm ơn!

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật đất đai của Công ty Luật Minh Khuê.

Luật sư tư vấn luật đất đai trực tuyến, gọi: 1900.6162

Trả lời:

 

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

Cơ sở pháp lý:

Bộ luật Dân sự số 33/2005/QH11 của Quốc hội

Luật nhà ở số 65/2014/QH13 của Quốc hội

>> Xem thêm:  Tư vấn quyền sử dụng đất ở khi chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ?

Nội dung tư vấn:

Điều 216 Bộ luật dân sự 2005 quy định:

"Điều 216. Sở hữu chung theo phần

1. Sở hữu chung theo phần là sở hữu chung mà trong đó phần quyền sở hữu của mỗi chủ sở hữu được xác định đối với tài sản chung.

2. Mỗi chủ sở hữu chung theo phần có quyền, nghĩa vụ đối với tài sản thuộc sở hữu chung tương ứng với phần quyền sở hữu của mình, trừ trường hợp có thoả thuận khác."

"Điều 223. Định đoạt tài sản chung  

1. Mỗi chủ sở hữu chung theo phần có quyền định đoạt phần quyền sở hữu của mình theo thoả thuận hoặc theo quy định của pháp luật.

2. Việc định đoạt tài sản chung hợp nhất được thực hiện theo thoả thuận của các chủ sở hữu chung hoặc theo quy định của pháp luật.

3. Trong trường hợp một chủ sở hữu chung bán phần quyền sở hữu của mình thì chủ sở hữu chung khác được quyền ưu tiên mua. Trong thời hạn ba tháng đối với tài sản chung là bất động sản, một tháng đối với tài sản chung là động sản, kể từ ngày các chủ sở hữu chung khác nhận được thông báo về việc bán và các điều kiện bán mà không có chủ sở hữu chung nào mua thì chủ sở hữu đó được quyền bán cho người khác.

Trong trường hợp bán phần quyền sở hữu mà có sự vi phạm về quyền ưu tiên mua thì trong thời hạn ba tháng, kể từ ngày phát hiện có sự vi phạm về quyền ưu tiên mua, chủ sở hữu chung theo phần trong số các chủ sở hữu chung có quyền yêu cầu Toà án chuyển sang cho mình quyền và nghĩa vụ của người mua; bên có lỗi gây thiệt hại phải bồi thường thiệt hại.

>> Xem thêm:  Điều kiện mua nhà thuộc quyền sở hữu của nhà nước ?

4. Trong trường hợp một trong các chủ sở hữu chung từ bỏ phần quyền sở hữu của mình hoặc khi người này chết mà không có người thừa kế thì phần quyền sở hữu đó thuộc Nhà nước, trừ trường hợp sở hữu chung của cộng đồng thì thuộc sở hữu chung của các chủ sở hữu chung còn lại."

Bạn và mẹ bạn có phần quyền đối với 20m2 trong căn nhà chung đó. Sở hữu chung theo phần là sở hữu chung mà trong đó phần quyền sở hữu của mỗi chủ sở hữu được xác định đối với tài sản chung. Và mỗi chủ sở hữu chung theo phần có quyền, nghĩa vụ đối với tài sản thuộc sở hữu chung tương ứng với phần quyền sở hữu của mình. Theo quy định tại khoản 1 Điều 223 Bộ luật dân sự thì: Mỗi chủ sở hữu chung theo phần có quyền định đoạt phần quyền sở hữu của mình theo thoả thuận hoặc theo quy định của pháp luật. Như vậy bạn và mẹ bạn có quyền định đoạt đối với phần quyền thuộc sở hữu của mình.

Điều 126 Luật nhà ở 2014 quy định:

"Điều 126. Mua bán nhà ở thuộc sở hữu chung

1. Việc bán nhà ở thuộc sở hữu chung phải có sự đồng ý của tất cả các chủ sở hữu; trường hợp có chủ sở hữu chung không đồng ý bán thì các chủ sở hữu chung khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Các chủ sở hữu chung được quyền ưu tiên mua, nếu các chủ sở hữu chung không mua thì nhà ở đó được bán cho người khác.

Trường hợp có chủ sở hữu chung đã có tuyên bố mất tích của Tòa án thì các chủ sở hữu chung còn lại được quyền bán nhà ở đó; phần giá trị quyền sở hữu nhà ở của người bị tuyên bố mất tích được xử lý theo quy định của pháp luật.

2. Trường hợp chủ sở hữu chung bán phần quyền sở hữu của mình thì các chủ sở hữu chung khác được quyền ưu tiên mua; trong thời hạn 30 ngày, kể từ ngày nhận được thông báo về việc bán phần quyền sở hữu nhà ở và điều kiện bán mà không có chủ sở hữu chung nào mua thì phần quyền đó được bán cho người khác; trường hợp vi phạm quyền ưu tiên mua thì xử lý theo quy định của pháp luật về dân sự."

Cũng theo quy định tại khoản 1 Điều 126 Luật nhà ở 2014 thì việc bán nhà ở thuộc sở hữu chung phải có sự đồng ý của tất cả các chủ sở hữu; trường hợp có chủ sở hữu chung không đồng ý bán thì các chủ sở hữu chung khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Các chủ sở hữu chung được quyền ưu tiên mua, nếu các chủ sở hữu chung không mua thì nhà ở đó được bán cho người khác.

Theo đó thì việc gia đình bác trai bạn muốn bán căn nhà đó thì phải được sự đồng ý bằng văn bản của mẹ con bạn. Như vậy thì bác bạn không thể bán căn nhà nếu không có sự đồng ý của mẹ con bạn. Tuy nhiên trường hợp này gia đình bác bạn được quyền bán phần diện tích căn nhà thuộc sở hữu của mình( không bao gồm phần diện tích 20m2 của gia đình bạn) và trong trường hợp này bạn và mẹ bạn có quyền ưu tiên mua trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được thông báo về việc gia đình bác bạn bán phần diện tích căn nhà thuộc sở hữu của mình.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

>> Xem thêm:  Mẫu đơn khước từ quyền mua nhà ở cũ và không đứng tên trong giấy chứng nhận (Phụ lục 11)

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật đất đai qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.                                  

Bộ phận Tư vấn Pháp luật Dân sự.

>> Xem thêm:  Bố mẹ cho đất nhưng anh trai lại có tranh chấp ?