2. Anh Hùng và anh Hải thỏa thuận mua bán đất với giá 500 triệu đồng, nhưng trong hợp đồng 2 bên chỉ thỏa thuận ghi giá 300 triệu đồng (nhằm mục đích trốn thuế). Sau khi hợp đồng được công chứng, bên mua là anh Hùng không giao số tiền còn lại là (200 triệu) vì cho rằng mình đã hoàn thành nghĩa vụ thanh toán. Anh Hải đã làm đơn khởi kiện ra tòa yêu cầu tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu.Vậy cho cháu hỏi là yêu cầu của anh Hải có được tòa án chấp nhận không? Vì sao ạ?

Cháu xin cảm ơn!

Người hỏi: M.H

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục Tư vấn luật dân sự của công ty Luật Minh Khuê.

>> Luật sư tư vấn pháp luật dân sự trực tuyến, gọi: 1900 6162

 

Trả lời:

1. Căn cứ tại K1 Điều 146, Khoản 2 Điều 138 Bộ luật dân sự năm 2005:

K1 Điều 146 BLDS 2005: Giao dịch dân sự do người đại diện xác lập, thực hiện vượt quá phạm vi đại diện không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ của người được đại diện đối với phần giao dịch được thực hiện vượt quá phạm vi đại diện, trừ trường hợp người được đại diện đồng ý hoặc biết mà không phản đối; nếu không được sự đồng ý thì người đại diện phải thực hiện nghĩa vụ đối với người đã giao dịch với mình về phần giao dịch vượt quá phạm vi đại diện.
K2 Điều 138 BLDS 2005: Trong trường hợp tài sản giao dịch là bất động sản hoặc là động sản phải đăng ký quyền sở hữu đã được chuyển giao bằng một giao dịch khác cho người thứ ba ngay tình thì giao dịch với người thứ ba bị vô hiệu, trừ trường hợp người thứ ba ngay tình nhận được tài sản này thông qua bán đấu giá hoặc giao dịch với người mà theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền là chủ sở hữu tài sản nhưng sau đó người này không phải là chủ sở hữu tài sản do bản án, quyết định bị huỷ, sửa.

Như vậy yêu cầu của A sẽ được Tòa án chấp nhận nếu A chứng minh được mình chỉ ủy quyền cho B thực hiện giao dịch mua bán lô đất với C, việc B bán lô đất này cho D để lấy tiền trả nợ không thuộc phạm vi được ủy quyền. B đã vượt quá phạm vi đại diện của mình, theo đó căn cứ tại K1 Điều 146; K2 Điều 138 BLDS 2005, giao dịch giữa B và D sẽ bị vô hiệu ngay cả khi D ngay tình.

2. Tòa án sẽ chấp nhận yêu cầu của anh Hải bởi vì đây là một giao dịch dân sự vô hiệu do vi phạm điều cấm của pháp luật, trái đạo đức xã hội theo Điều 128 BLDS 2005.

Điều 128. Giao dịch dân sự vô hiệu do vi phạm điều cấm của pháp luật, trái đạo đức xã hội

Giao dịch dân sự có mục đích và nội dung vi phạm điều cấm của pháp luật, trái đạo đức xã hội thì vô hiệu.

Điều cấm của pháp luật là những quy định của pháp luật không cho phép chủ thể thực hiện những hành vi nhất định.

Đạo đức xã hội là những chuẩn mực ứng xử chung giữa người với người trong đời sống xã hội, được cộng đồng thừa nhận và tôn trọng.

Căn cứ tại Điều 128 BLDS 2005, theo đó giao dịch dân sự có mục đích và nội dung vi phạm điều cấm của pháp luật, trái đạo đức xã hội thì bị vô hiệu. Mục đích của giao dịch dân sự là lợi ích hợp pháp mà các bên mong muốn đạt được khi xác lập giao dịch đó (mục đích thực tế). Nội dung của giao dịch dân sự là tổng hợp các điều khoản mà các bên đã cam kết, thỏa thuận trong giao dịch.Trong trường hợp này, Hùng và Hải đã thỏa thuận mua bán đất với giá 500 triệu đồng, nhưng trong hợp đồng hai bên lại thỏa thuận  ghi giá 300 triệu nhằm mục đích trốn thuế, như vậy mục đích của giao dịch mà 2 bên mong muốn đạt được ngoài việc hướng tới quyền sở hữu tài sản, hai bên còn nhằm 1 mục đích bất hợp pháp khác đó là mục đích trốn thuế. Trốn thuế là hành vi vi phạm pháp luật, do vậy giao dịch này sẽ không làm phát sinh hiệu lực pháp luật của giao dịch. Do đó Tòa án sẽ chấp nhận yêu cầu tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu của anh Hải.

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn luật dân sự - Công ty luật Minh Khuê