Yêu cầu:

Khi làm thủ tục bán nhà, chúng tôi gặp một số vấn đề phức tạp. Vì ông tôi đã mất nên các con được hưởng một phần hai ngôi nhà của ông. Mọi người đều đồng ý việc khước từ tài sản sang cho bà tôi để tiện việc công chứng.

Nhưng một trong 6 người con của ông bà tôi đã trốn khỏi nơi cư trú do hành vi trái pháp luật cách đây 10 năm. Hiện chúng tôi không thể liên hệ với người này được. Xin tòa soạn tư vấn giúp tôi làm thế nào để công chứng được ngôi nhà?

Trả lời:

Trước hết, cần xác định ngôi nhà mà bà nội bạn đang đứng tên trong giấy chứng nhận là tài sản riêng của bà bạn hay tài sản chung của cả ông bà nội bạn.

Trong trường hợp ngôi nhà là tài sản riêng của bà nội bạn thì bà có toàn quyền chuyển nhượng mà không cần làm thủ tục khai nhận về thừa kế cho ông nội bạn. Trường hợp ngôi nhà là tài sản chung của cả ông và bà nội bạn thì cần làm thủ tục về thừa kế đối với phần tài sản là một phần hai quyền sở hữu, sử dụng ngôi nhà của ông bạn sau khi ông bạn qua đời.

Để một mình bà nội bạn được toàn quyền bán hoặc chuyển nhượng ngôi nhà trên cần phải làm thủ tục về thừa kế đối với phần di sản thừa kế là một phần hai quyền sở hữu, sử dụng ngôi nhà trên của ông nội bạn. Trường hợp trước khi mất, ông nội bạn để lại di chúc hợp pháp thì sẽ căn cứ vào nội dung di chúc để làm cơ sở phân chia di sản thừa kế.

Trường hợp không có di chúc, việc phân chia di sản thừa kế theo pháp luật. Theo đó, tất cả những người thuộc diện được hưởng thừa kế (trừ bà nội bạn) đồng ý khước từ quyền thừa kế hoặc chấp thuận nhận di sản thừa kế và tặng lại cho bà nội bạn. Bà nội bạn được nhận phần được hưởng thừa kế của ông nội bạn để lại cho bà và sát nhập với phần thừa kế mà những người còn lại khước từ hoặc tặng cho bà để hưởng toàn bộ tài sản là ngôi nhà. Khi đó, bà nội bạn sẽ có toàn quyền chuyển nhượng quyền sở hữu, sử dụng ngôi nhà trên.

Trường hợp có một người thuộc diện được hưởng thừa kế đã bị mất tích 10 năm thì những người có quyền lợi liên quan có thể yêu cầu Tòa án ra quyết định tuyên bố người đó mất tích hoặc đã chết theo quy định tại Điều 78, Điều 81 Bộ Luật Dân sự. Sau khi có quyết định của Tòa án, thủ tục về thừa kế và chuyển nhượng được tiến hành bình thường như trên.

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật dân sự