Năm 2014 vợ tôi có làm chủ hụi (họ) tôi có tham khảo Bộ Luật Dân sự 2005, Nghị định 144 NĐ/CP, Luật công chức, Luật phòng chống tham nhũng thấy không sai nên có cho vợ làm, vợ tôi kêu các thành viên tham gia là gia đình bên vợ bên chồng và một số anh em ban ngành khác, tổng số 24 chân hụi 1 triệu/tháng có sổ sách rõ ràng hàng tháng mỗi người bỏ thâm kín ai bỏ cao người đó được hốt vợ tôi ăn huê hồng. Nay cơ quan nói vợ tôi làm hụi có lãi trái pháp luật, thu lợi bất chính nên xử lý kỷ luật cảnh cáo vợ tôi và cảnh cáo mặt đảng vi phạm những điều đảng viên không được làm và chính quyền với tôi. nay tôi xin tư vấn 03 nội dung sau:

1. Vợ tôi làm hụi có trái với quy định của pháp luật hay không?

2. Có thu lợi bất chính hay không?

3. Tôi có vi phạm những điều Đảng viên không được làm và kỷ luật đối với tôi có đúng không?

Xin trân trọng cám ơn luật sư.

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục Tư vấn luật dân sự của Công ty Luật Minh Khuê.

Chơi hụi có trái quy định pháp luật không?

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Bộ luật Dân sự số 33/2005/QH11 của Quốc hội.

Bộ luật dân sự năm 2015

Nghị định số 144/2006/NĐ-CP của Chính phủ : Về họ, hụi, biêu, phường

Quyết định 181-QĐ/TW năm 2013 xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm do Ban Chấp hành Trung ương ban hành 

Hướng dẫn 09-HD/UBKTTW năm 2013 thực hiện Quy định 181-QĐ/TW về xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm do Ủy ban kiểm tra Trung ương ban hành

2. Nội dung tư vấn:

Hình thức họ, hụi, biêu, phường được công nhận tại điều 479 Bộ luật dân sự 2005như sau:

"Điều 479. Họ, hụi, biêu, phường  

1. Họ, hụi, biêu, phường (sau đây gọi chung là họ) là một hình thức giao dịch về tài sản theo tập quán trên cơ sở thoả thuận của một nhóm người tập hợp nhau lại cùng định ra số người, thời gian, số tiền hoặc tài sản khác, thể thức góp, lĩnh họ và quyền, nghĩa vụ của các thành viên.

2. Hình thức họ nhằm mục đích tương trợ trong nhân dân được thực hiện theo quy định của pháp luật.

3. Nghiêm cấm việc tổ chức họ dưới hình thức cho vay nặng lãi."

Điều 2 Nghị định 144/2006/NĐ-CP cũng quy định chính sách của Nhà nước về họ như sau:

"Điều 2. Chính sách của Nhà nước về họ

1. Quyền và lợi ích hợp pháp của những người tham gia họ nhằm mục đích tương trợ trong nhân dân theo quy định của Nghị định này và các văn bản pháp luật khác có liên quan được pháp luật bảo vệ.

2. Nghiêm cấm việc tổ chức họ để cho vay nặng lãi, lừa đảo, lạm dụng tín nhiệm hoặc các hành vi trái pháp luật khác để chiếm đoạt tài sản của người khác."

Theo Nghị định 144/2006/NĐ-CP có hai hình thức hụi là hụi có lãi và hụi không có lãi:

"Điều 11. Họ không có lãi

Họ không có lãi là họ mà theo sự thoả thuận giữa những người tham gia họ, thành viên được lĩnh họ nhận các phần họ khi đến kỳ mở họ và không phải trả lãi cho các thành viên khác. Thành viên đã lĩnh họ có nghĩa vụ tiếp tục góp họ để các thành viên khác được lĩnh cho đến khi thành viên cuối cùng lĩnh họ."

"Điều 17. Họ có lãi

Họ có lãi là họ mà theo sự thoả thuận giữa những người tham gia họ,  thành viên được lĩnh họ nhận các phần họ khi đến kỳ mở họ và phải trả lãi cho các thành viên khác. Thành viên đã lĩnh họ có nghĩa vụ tiếp tục góp các phần họ để các thành viên khác được lĩnh cho đến khi thành viên cuối cùng lĩnh họ."

Đối với trường hợp họ có lãi thì lãi suất đối với phần họ được thực hiện theo quy định tại Điều 476 của Bộ Luật Dân sự là không quá 150% lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước quy định – theo Điều 476 Bộ luật dân sự 2005 và lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước quy định là 9%/năm – Quyết định 2868/QĐ-NHNN năm 2010. Do đó lãi suất trong trường hợp chơi hụi có lãi tối đa là 13.5%/năm tại thời điểm hiện nay.

Như vậy, hoạt động chơi hụi bản thân nó không vi phạm pháp luật mà nó chỉ bị nghiêm cấm nếu người chơi lợi dụng nó để che giấu hoạt động cho vay nặng lãi (chơi hụi có lãi với lãi suất cao hơn 13.5%), lừa đảo chiếm đoạt tài sản.... Trong trường hợp của bạn, nếu việc chơi hụi nhằm mục đích tương trợ giúp đỡ lẫn nhau, không vi phạm những điều cấm của pháp luật, thì hoạt động này pháp luật sẽ bảo vệ. Nếu vợ bạn chơi hụi có lãi mà vượt quá lãi suất như đã nêu ở trên thì việc chơi hụi của vợ bạn trở thành cho vay nặng lãi và sẽ trái với quy định của pháp luật. 

Đối với bạn là Đảng viên chơi hụi:

Theo điểm d khoản 3 điều 30 Quyết định 181-QĐ/TW năm 2013 xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm do Ban Chấp hành Trung ương ban hành:

"3. Trường hợp vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2 Điều này gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc vi phạm một trong các trường hợp sau thì kỷ luật bằng hình thức khai trừ:

...

d) Cho vay nặng lãi, sử dụng các hành vi trái pháp luật dưới mọi hình thức để đòi nợ."

Và Hướng dẫn 09-HD/UBKTTW hướng dẫn điểm d khoản 3 điều 30 Quyết định 181-QĐ/TW như sau:

"Cho vay nặng lãi, sử dụng các hành vi trái pháp luật dưới mọi hình thức để đòi nợ.

- Trực tiếp đứng ra làm "chủ hụi, họ" hoặc "cái hụi, họ", dù một hay nhiều dây hụi, họ làm tổn hại tiền, tài sản của Nhà nước, của tập thể hoặc của công dân để trục lợi.

- Tuy không trực tiếp nhưng thông qua người thân (cha, mẹ, vợ, chồng, con) đứng ra làm chủ hụi, họ để thu lợi bất chính, thì tùy nội dung, mức độ, tính chất, tác hại, nguyên nhân vi phạm để xem xét, xử lý thích hợp.

- Lạm dụng chức vụ, quyền hạn, nhiệm vụ được giao để lừa dối lấy tiền công quỹ hoặc vay tiền của các tổ chức tài chính, tín dụng, ngân hàng dùng vào mục đích cho vay nặng lãi hoặc chơi hụi, họ.

- Trực tiếp thu gom hoặc môi giới trong việc thu gom tiền của người khác để cho vay với lãi suất cao hơn để hưởng chênh lệch.

- Có trách nhiệm hoặc được giao trách nhiệm giải quyết những trường hợp vỡ hụi, họ, lừa đảo, trốn nợ mà giải quyết có lợi cho người trong gia đình, người thân quen không đúng quy định."

Như vậy, nếu bạn là Đảng viên mà chơi hụi trái pháp luật thì sẽ bị áp dụng hình thức kỷ luật là khai trừ.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900 6162 hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật dân sự miễn phí qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật dân sự - Công ty luật Minh Khuê