Ông tôi tên Nguyễn Văn Hợi mất có để lại tổng tài sản 180 triệu. Ông có 2 người con là bố tôi Nguyễn Văn Hưu và chú tôi là Nguyễn Văn Hai. Bà nội tôi là Trần Thị Lan vẫn còn sống . Xin hỏi sau khi ông mất Di sản của ông sẽ được chia như nào?

Lúc sống ông có di chúc miệng yêu cầu chi 80 triệu vào việc xây nhà thờ . Hiện tại chú tôi không đồng ý muốn chia hết toàn bộ tài sản của ông, liệu có được không?

Mong Luật sư tư vấn. Xin cảm ơn!

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật Dân sự của Công ty luật Minh Khuê

>> Luật sư tư vấn pháp luật Dân sự, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

- Bộ luật dân sự 2015

2. Luật sư tư vấn:

Theo như thông tin bạn cung cấp, ông của bạn đã mất, do đó đã phát sinh thời điểm mở thừa kế theo điều 611 Bộ luật dân sự 2015.

Trong trường hợp này cần phải xác định một số vấn đề như sau:

- Về tài sản để chia thừa kế đó có phải hoàn toàn là của ông bạn hay không để xác định phân chia thừa kế cho những người thừa kế hợp pháp.

- Xác định di chúc miệng ông bạn để lại có giá trị pháp lý hay không? để tiến hành chia thừa kế theo pháp luật hay theo di chúc?

- Xác định những người sẽ được hưởng thừa kế.

Thứ nhất, về tài sản để chia thừa kế: Bạn không nói rõ tổng tài sản 180 triệu ông bạn để lại có phải là tài sản của riêng ông bạn hay không? hay là tài sản chung của cả ông và bà bạn? nên coi như đây là tài sản riêng của ông bạn.

Thứ hai, về di chúc miệng ông bạn di chúc có hợp pháp hay không?

Căn cứ khoản 5 Điều 630 Bộ luật dân sự 2015:

Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.

Như vậy, trong trường hợp ông bạn di chúc miệng không đáp ứng được những yêu cầu của pháp luật như: "thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất 2 người làm chứng" và di chúc phải được người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên, hoặc điểm chỉ thì di chúc miệng này không có hiệu lực pháp luật. Do đó, tài sản thừa kế của ông bạn sẽ được chia theo pháp luật.

Thứ ba, xác định người được hưởng thừa kế:

- TH: di chúc miệng của ông bạn có hiệu lực pháp luật, thì tài sản thừa kế sẽ được chia theo di chúc. Tức là, tài sản thừa kế sẽ được trích 80 triệu để xây dựng nhà thờ. Số tiền còn lại nếu không được ông phân chia thì sẽ chia theo pháp luật theo quy định tại Điều 650 Bộ luật dân sự.

- TH: di chúc miệng của ông bạn không có hiệu lực pháp luật, thì di sản sẽ được chia theo pháp luật. Lúc đó, di sản sẽ được chia cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất.

Khoảng 1 Điều 651: a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

Ở đây hàng thừa kế thứ nhất bao gồm: bà Trần Thị Lan, ông Nguyễn Văn Hưu, ông Nguyễn Văn Hai. Những người thừa kế sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau.

Trường hợp hàng thứ kế thứ nhất đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hoặc từ chối nhận di sản thì Di sản sẽ được chia cho người thuộc hàng thừa kế thứ hai:

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

Trên đây là tư vấn của chúng tôi. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Dân sự - Công ty luật Minh Khuê