Chị A còn tài sản là cân nhà và chiếc xe ô tô đang kêu bán với trị giá khoảng hơn 1tỉ nhưng nay có rất nhiều hụi viên cùng tham gia chơi hụi và mua hụi của chị A đã làm đơn yêu cầu tố cáo chị A là lợi dụng lòng tin mở hụi chiếm đoạt tài sản của người dân vì khi mở hụi đến lúc vỡ chỉ mới 6 tháng chị A bán rất nhiều chân hụi và có khả năng là hụi ma. Vậy tôi có nên làm đơn để xin được giải quyết đòi lại số tiền chị A còn nợ tôi không? Liệu với số tiền nợ quá lớn chị A có ở tù không?

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật dân sự của Công ty Luật Minh Khuê.

>>  Luật sư tư vấn Luật dân sự trực tuyến : 1900.6162

 

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi thắc mắc về cho chúng tôi, với vấn đề của bạn chúng tôi xin được tư vấn như sau:

1. Cơ sở pháp lý

Bộ luật dân sự 2005

Nghị định 144/2006/NĐ-CP về hụi, họ, biêu, phường (gọi chung là họ)

Bộ luật hình sự 1999

2. Nội dung tư vấn

Theo Điều 479Bộ luật dân sự năm 2005 có quy định về họ, hụi, biêu, phường như sau:

"1. Họ, hụi, biêu, phường (sau đây gọi chung là họ) là một hình thức giao dịch về tài sản theo tập quán trên cơ sở thoả thuận của một nhóm người tập hợp nhau lại cùng định ra số người, thời gian, số tiền hoặc tài sản khác, thể thức góp, lĩnh họ và quyền, nghĩa vụ của các thành viên.

2. Hình thức họ nhằm mục đích tương trợ trong nhân dân được thực hiện theo quy định của pháp luật.

3. Nghiêm cấm việc tổ chức họ dưới hình thức cho vay nặng lãi."

Căn cứ Nghị định 144/2006/NĐ-CP về hụi, họ, biêu, phường (gọi chung là họ) thì chủ hụi có trách nhiệm thanh toán tiền hụi cho các hội viên đã góp hụi và một trong những nghĩa vụ của bên mượn tài sản (chủ họ) là "trả lại tài sản mượn đúng thời hạn; nếu không có thoả thuận về thời hạn trả lại tài sản thì bên mượn phải trả lại tài sản ngay sau khi mục đích mượn đã đạt được" theo khoản 3 Điều 514 BLDS 2005. Đồng nghĩa với việc chủ họ đã thu những phần họ của các thành viên nhưng không giao cho thành viên được lĩnh họ thì thành viên này có quyền yêu cầu chủ họ phải giao các phần họ đã thu được và bồi thường thiệt hại (nếu có). Ngoài ra, chủ họ phải trả lãi đối với các phần họ giao chậm theo mức lãi do các bên thỏa thuận, nếu không có thỏa thuận hoặc không thỏa thuận được thì áp dụng mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước công bố tương ứng với thời gian giao chậm tại thời điểm giao các phần họ.

Trong trường hợp chủ hụi không trả tiền cho các hụi viên thì chủ hụi có thể bị khởi kiện ra tòa theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự. Điều 30, Nghị định 144 quy định các thành viên bị vi phạm có quyền yêu cầu tòa án giải quyết tranh chấp đó theo quy định của Bộ Luật Tố tụng Dân sự để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. 

Điều 31 BLDS 2005 quy định về Giải quyết tranh chấp như sau:

"Trong trường hợp có tranh chấp về họ hoặc phát sinh từ họ thì tranh chấp đó được giải quyết bằng thương lượng, hoà giải hoặc theo yêu cầu của một hoặc nhiều người tham gia họ, tranh chấp đó được giải quyết tại Toà án theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự.”

Theo Điều 29 Nghị định số 144/2006/NĐ-CP thì đối với phần hụi giao chậm thì chủ hụi phải trả lãi cho các phần hụi giao chậm đó theo mức lãi do hai bên thỏa thuận, nếu không có thỏa thuận thì mức lãi suất áp dụng là lãi suất cơ bản do Ngân hàng nhà nước công bố tương ứng với thời gian chậm giao.

Điều 29. Trách nhiệm của chủ họ do không giao các phần họ cho thành viên được lĩnh họ

"Trong trường hợp chủ họ đã thu các phần họ của các thành viên nhưng không giao cho thành viên được lĩnh họ thì theo yêu cầu của thành viên có quyền lĩnh họ, chủ họ phải giao các phần họ đã thu được cho thành viên đó và bồi thường thiệt hại nếu có.

Chủ họ phải trả lãi đối với các phần họ giao chậm theo mức lãi do các bên thoả thuận, nếu không có thoả thuận hoặc không thoả thuận được thì áp dụng mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước công bố tương ứng với thời gian giao chậm tại thời điểm giao các phần họ.”

Bên cạnh đó, theo Điều 140 Bộ luật hình sự năm 1999 thì:

“1. Người nào có một trong những hành vi sau đây  chiếm đoạt tài sản của người khác có giá trị từ một triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới một triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi chiếm đoạt hoặc đã bị kết án về tội chiếm đoạt tài sản, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến ba năm:

  a) Vay, mượn, thuê tài sản của người khác hoặc nhận được tài sản của người khác bằng các hình thức hợp đồng rồi dùng thủ đoạn gian  dối hoặc bỏ trốn để chiếm đoạt tài sản đó;

  b) Vay, mượn, thuê tài sản của người khác hoặc nhận được tài sản của người khác bằng các hình thức hợp đồng và đã sử dụng tài sản đó  vào mục đích bất hợp pháp dẫn đến không có khả năng trả lại tài sản.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm:

a) Có tổ chức;

b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc lợi dụng danh nghĩa cơ quan, tổ chức;

c) Dùng thủ đoạn xảo quyệt;

d) Chiếm đoạt tài sản có giá trị từ trên năm mươi triệu đồng đến dưới hai trăm triệu đồng;

đ) Tái phạm nguy hiểm;

e) Gây hậu quả nghiêm trọng. 

..."

Theo đó, nếu cơ quan điều tra thấy chủ họ có dấu hiệu trốn tránh trách nhiệm trả lại số tiền đã mượn và số tiền lĩnh họ của bạn bằng cách bỏ trốn thì bạn có thể tố cáo người đó đến cơ quan công an cấp huyện về hành vi lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản. Chủ họ có thể bị khởi tố về tội này.

Như vậy, trong trường hợp của bạn để bảo vệ quyền và lợi ích của mình, bạn có quyền làm đơn tố cáo người chủ hụi tới các cơ quan điều tra nơi người chủ hụi có đăng ký hộ khẩu thường trú hoặc tạm trú để được giải quyết theo quy định của pháp luật.

Chúng ta khi tham gia chơi hụi, phải tìm hiểu kỹ tư cách của người chủ hụi trước khi giao tiền bạc vật chất cho người chủ hụi để tránh những hậu quả đáng tiếc xảy ra. 

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật dân sự và thông tin do quý khách hàng cung cấp.Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào khác bạn có thể trực tiếp đến văn phòng của công ty chúng tôi ở địa chỉ trụ sở Công ty luật Minh Khuê hoặc bạn có thể liên hệ với chúng tôi qua địa chỉ emailTư vấn pháp luật dân sự miễn phí qua Email hoặc gọi điện để được tư vấn qua tổng đài 1900.6162 .

Trân trọng!

Bộ phận tư vấn pháp luật Dân sự - Công ty luật Minh Khuê