Chào bạn, Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Nghị quyết 05/2012/NQ-HĐTP Hướng dẫn thi hành một số quy định trong Phần thứ hai “Thủ tục giải quyết vụ án tại Tòa án cấp sơ thẩm” của Bộ Luật Tố tụng dân sự đã được sửa đổi theo Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ Luật Tố tụng dân sự

Bộ Luật Tố tụng dân sự số 65/2011/QH12 sửa đổi của Quốc hội

Bộ Luật tố tụng dân sự số 24/2004/QH11 của Quốc hội

2. Nội dung phân tích:

Tại điểm a khoản 3 Điều 159 BLTTDS năm 2004 có quy định: “Thời hiệu khởi kiện để yêu cầu Toà án giải quyết vụ án dân sự là hai năm, kể từ ngày quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, cơ quan, tổ chức, lợi ích công cộng, lợi ích của Nhà nước bị xâm phạm”. Ngoài ra, tại Điều 427 BLDS năm 2005 có quy định “ Thời hiệu khởi kiện để yêu cầu Toà án giải quyết tranh chấp hợp đồng dân sự là hai năm, kể từ ngày quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, pháp nhân, các chủ thể khác bị xâm phạm”. Do đó, trong khoảng thời gian 2 năm kể từ ngày mà quyền lợi của bạn bị xâm phạm thì bạn có thể làm đơn khởi kiện yêu cầu tòa án bảo vệ quyền lợi của mình.

Hồ sơ khởi kiện tại tòa án bao gồm:

- Đơn khởi kiện (theo mẫu);

- Các tài liệu, chứng cứ chứng minh cho yêu cầu khởi kiện là có căn cứ và hợp pháp.

- Chứng minh thư nhân dân, hộ khẩu gia đình (có chứng thực hoặc công chứng).

- Bản kê các tài liệu nộp kèm theo đơn khởi kiện (bạn phải ghi rõ số lượng bản chính, bản sao) - các tài liệu này bạn phải đảm bảo có tính căn cứ và hợp pháp.

Dựa trên quy định của pháp luật tố tụng dân sự thì tranh chấp về hợp đồng dân sự trong trường hợp của bạn thuộc thẩm quyền giải quyết của tòa án nhân dân cấp huyện - theo đó, tòa án nhân dân cấp huyện nơi xảy ra việc thực hiện hợp đồng có quyền giải quyết tranh chấp của bạn. Theo quy định tại Điều 166 BLTTDS năm 2004, bạn có thể nộp đơn trực tiếp tại Tòa án hoặc gửi đến tòa án qua bưu điện; ngày khởi kiện sẽ được tính từ ngày bạn nộp đơn tại Tòa án hoặc ngày có dấu bưu điện nơi gửi.

Căn cứ vào Điều 2 Nghị quyết 05/2012/NQ-HĐTP quy định người có quyền khởi kiện:

"Điều 2. Quyền khởi kiện vụ án quy định tại Điều 161 của BLTTDS

Khi xét thấy cần khởi kiện vụ án tại Toà án có thẩm quyền để yêu cầu bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, thì cá nhân, cơ quan, tổ chức phải làm đơn khởi kiện theo đúng quy định tại khoản 2 Điều 164 của BLTTDS và cần phân biệt như sau:

1. Đối với cá nhân có đầy đủ năng lực hành vi tố tụng dân sự, thì có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án. Tại mục tên, địa chỉ của người khởi kiện trong đơn phải ghi họ tên, địa chỉ của cá nhân đó. Đồng thời, ở phần cuối đơn, cá nhân đó phải ký tên hoặc điểm chỉ.

2. Đối với cá nhân là người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi không mất năng lực hành vi dân sự, không bị hạn chế năng lực hành vi dân sự đã tham gia lao động theo hợp đồng lao động hoặc giao dịch dân sự bằng tài sản riêng của mình, thì có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án về tranh chấp có liên quan đến hợp đồng lao động hoặc giao dịch dân sự đó. Tại mục tên, địa chỉ của người khởi kiện trong đơn phải ghi họ tên, địa chỉ của cá nhân đó. Đồng thời, ở phần cuối đơn, cá nhân đó phải ký tên hoặc điểm chỉ.

3. Đối với cá nhân là người chưa thành niên (trừ trường hợp được hướng dẫn tại khoản 2 Điều này), người mất năng lực hành vi dân sự, người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, thì người đại diện hợp pháp của họ (đại diện theo pháp luật) có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án. Tại mục tên, địa chỉ của người khởi kiện trong đơn phải ghi họ tên, địa chỉ của người đại diện hợp pháp của cá nhân đó. Đồng thời, ở phần cuối đơn, người đại diện hợp pháp đó phải ký tên hoặc điểm chỉ.

4. Đối với cá nhân thuộc trường hợp quy định tại khoản 1, 2 và 3 Điều này là người không biết chữ, không nhìn được, không thể tự mình làm đơn khởi kiện, không thể tự mình ký tên hoặc điểm chỉ thì có thể nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án và phải có người làm chứng. Người làm chứng phải ký xác nhận việc khởi kiện và nội dung khởi kiện vào đơn khởi kiện trước mặt người có thẩm quyền chứng thực của Ủy ban nhân dân cấp xã. Người có thẩm quyền chứng thực của Ủy ban nhân dân cấp xã chứng nhận trước mặt người khởi kiện và người làm chứng."

Vậy với một số trường hợp người khởi kiện có thể tự mình khởi kiện hoặc ủy quyền cho người khác khởi kiện thay mình.

Bố em có đứng tên và kí tên vay số tiền là 1 tỷ đồng hộ bạn với lãi 5 nghìn/1 triệu/ngày. Nhưng hiện nay, bạn bố em đã bỏ trốn cùng số tiền. Bố em không chịu đc áp lực đã bỏ đi tìm người bạn kia. Đến thời điểm này, bọn đòi nợ có vào nhà tìm bố em và có những lời lẽ đe doạ gia đình em. Nếu không trả được sẽ sử dụng bạo lực. Gia đình em hiện tại rất hoang mang không biết làm thế nào và cũng không liên lạc được với bố em. Vậy cho em hỏi trường hợp này sẽ xử lí như thế nào ạ? Mẹ con em có bị liên quan đến vấn đề này không ạ?

=> Trường hợp này vì bố bạn là người đứng tên vay tiền nên lúc này chỉ có bố bạn phải chịu trách nhiệm với khoản nợ này vì bố bạn là người có đầy đủ năng lực hành vi dân sự. Vì hiện tại gia đình bạn đang bị những người đòi nợ quấy rối nên bạn có thể trình báo công an về sự việc này. Nếu bên đòi nợ khởi kiện ra tòa thì bố bạn có trách nhiệm phải trả khoản nợ này và có thể bị kê biên tài sản thuộc sở hữu của bố bạn. Còn tài sản của bạn và mẹ bạn thì không ảnh hưởng gì.

Cho em hỏi trong thời gian đi học em có vay chương trình hỗ trợ sinh viên nghèo là 27 triệu. Em ra trường được 3 năm nhưng không có việc làm. Giờ Ngân Hàng đòi nợ nhưng em chưa có khả năng trả, giờ chính quyền địa phương đòi hóa giá tài sản của ba mẹ. Cho em hỏi vậy họ đúng hay sai?

 => Nguyên tắc là ai vay người đó trả, bạn hiện nay đã ra trường được 3 năm có năng lực hành vi dân sự đầy đủ nên bạn có trách nhiệm với khoản nợ này. Tài sản của ba mẹ bạn không phải của bạn thì chính quyền địa phương không có quyền hóa giá tài sản này.

Em quê ở thành phố CT. Em có người em bà con tên T có mua điện thoại trả góp giá khoảng 5 triệu, góp trong vòng 6 tháng, và có cho SĐT em để Ngân hàng xác định thông tin, xong góp được khoảng 4 tháng thì T đi làm xa, khoảng 3-4 tháng nay ở Ngân hàng và em đều điện thoại cho T không được. Rồi khoảng nửa tháng nay em luôn bị Điện thoại của ngân hàng điện đòi nợ, ngày khoảng 4-5 cuộc, trong giờ làm việc - giờ nghỉ trưa - kể cả 8-9 giờ tối.(cuộc nào em cũng bắt máy hết) mà ngày nào cũng điện như vây hết. Giờ em cảm thấy rất mệt mỏi, rối loạn tinh thần và ám ảnh khi có cuộc gọi đến. Em xin Luật sư cho em lời khuyên, và phải làm gì để hết tình trạng này ạ?

=> Vì bà con tên T của bạn vay ngân hàng và lấy SĐT của bạn để xác định thông tin nên hiện nay khi chưa tìm được T đang ở đâu nên việc ngân hàng tìm hiểu thông tin từ bạn là hoàn toàn hợp pháp. Giờ bạn có thể tìm thông tin của T để bá lại cho ngân hàng. Đến khi hết thời hạn trả nợ quá lâu ngân hàng sẽ tự kê biên tài sản của T và khi thực hiện xong ngân hàng sẽ không liên lạc với bạn nữa.

Tôi ở BG. Một thời gian trước Cha tôi mặc sự khuyên can của vợ con đã có quan hệ bên ngoài với một người phụ nữ. Cha tôi không chỉ đem tiền bạc trong nhà mà còn vay mượn một khoản tiền không nhỏ cho người đó. Cách đây thời gian ngắn Cha tôi mất đột ngột trong khi khoản vay vẫn còn đó. Hiện nay chủ nợ luôn nhằm vào tôi để đòi nợ. Hiện tôi đã ra ở riêng và tài sản duy nhất cha tôi để lại chỉ có căn nhà mà mẹ tôi đang ở mà dù có bán cũng chỉ chi trả được một phần khoản nợ. Xin hỏi Luật sư theo quy định của pháp luật Tôi có trách nhiệm trong việc phải thanh toán khoản nợ này không và nếu có, trách nhiệm của Tôi là như thế nào?

=> Theo quy định tại Bộ luật dân sự thì khi cha bạn mất có để lại di sản thừa kế thì nếu cha bạn vẫn còn khoản nợ chưa trả được thì những người thừa kế có trách nhiệm phải trả nợ trong phạm vi di sản thừa kế. Nếu hết di sản thừa kế mà vẫn chưa hết khoản nợ thì bạn không có trách nhiệm với khoản nợ này nữa.

Luật sư cho em hỏi vợ chồng ở với nhau có thể tố cáo nhau ra công an được không vì vợ em lừa em đi viết giấy vay tiền số tiền là 100.000.000. Một trăm triệu để mua đất nhưng cô đấy không mua và không mang tiền về nhà. Bây giờ người ta đến tận nhà đòi nợ em mới biết, bây giờ em định làm đơn tố cáo ra công an có được không vì tội lừa đảo em?
Chuyện là tôi có người bạn mượn tiền tôi mua xe mà giờ không có khả năng chi trả, nhà nghèo, làm thợ hồ, lại bi tai nạn gãy chân. Giờ tôi không biết làm sao đòi nợ được vì giờ tôi cũng gặp khó khăn lắm. Tôi có làm giấy tờ hoàn chỉnh với bạn tôi. Mong luật sư giúp đỡ tư vấn.

=> Bạn có thể tố cáo vợ bạn/ bạn của bạn ra công an và làm thủ tục khởi kiện như bình thường.

Em trai tôi chỉ chở một con bé đi chơi cùng với nhóm bạn, nhưng vì con bé đó đã bỏ nhà đi 3 ngày với người yêu nó, 2 đứa cãi nhau mới lên xe em tôi chở. vì em tôi không biết con bé đó đã bỏ nhà đi nên đến tối thì chở về nhà nên gia đình đó ép buộc là em trai tôi đã chở con gái nhà họ đi nhà nghỉ và đã giao cấu (con bé đó mới 14 tuổi). Gia đình con bé đó còn thuê xã hội đen chuyên đòi nợ lên nhà tôi đập phá đồ đạc và dọạ dẫm gia đình tôi. Vậy gia đình tôi có thể đưa đơn kiện không ạ, và thủ tục như thế nào?

=> Em trai bạn có thể khởi kiện gia đình đó vì đã có hành vi xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm em trai bạn và xâm phạm đến tài sản của gia đình bạn. Ngoài ra còn có hành vi đe dọa gia đình bạn. Bạn có thể làm hồ sư và gửi lên Tòa án. 

Hồ sơ khởi kiện gồm:

- Đơn khởi kiện (Mẫu đơn)

- Các giấy tờ liên quan đến vụ kiện ( giấy tờ sở hữu nhà, đất, hợp đồng liên quan…)

- Đối với cá nhân: Giấy chứng minh nhân dân, hộ khẩu (bản sao có công chứng).

- Đối với pháp nhân: Giấy tờ về tư cách pháp lý của người khởi kiện, của các đương sự và người có liên quan khác như: giấy phép, quyết định thành lập doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh; điều lệ hoạt động, quyết định bổ nhiệm hoặc ủy quyền đại diện doanh nghiệp (bản sao có công chứng).

- Bản kê các giấy tờ nộp kèm theo đơn kiện (ghi rõ số bản chính, bản sao).

Lưu ý: Các giấy tờ nêu trên là văn bản, giấy tờ tiếng nước ngoài đều phải được dịch sang tiếng Việt Nam. Do cơ quan, tổ chức có chức năng dịch thuật, kèm theo bản gốc.

Sau khi Tòa án thụ lý bạn sẽ phải tạm ứng tiền án phí.

Quý công ty cho tôi hỏi: Người đang chấp hành bản án tù giam muốn khởi kiện vụ án dân sự (đòi nợ) thì thủ tục thế nào? Cơ quan thi hành án có chấp nhận việc tôi ủy quyền cho người khác thay tôi làm thủ tục nạp tiền tạm ứng án phí sơ thẩm không?

=> Hiện nay người đang chấp hành án phạt tù tùy từng trường hợp có thể xét vào người bị hạn chế NLHVDS thì người đại diện hợp pháp của họ (đại diện theo pháp luật) có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án. Tại mục tên, địa chỉ của người khởi kiện trong đơn phải ghi họ tên, địa chỉ của người đại diện hợp pháp của cá nhân đó. Đồng thời, ở phần cuối đơn, người đại diện hợp pháp đó phải ký tên hoặc điểm chỉ.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc liên hệ văn phòng  để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn Pháp luật dân sự.