Khoảng năm 1960 bác tôi đi trốn quân dịch ở nơi khác và có thêm 1 người vợ và 3 người con trai nữa. Còn 1 mình bà vợ đầu ở lại nhà với 2 người con nên năm 1977 cũng bỏ đi nơi khác làm ăn xa. Vào năm 1996 bác ruột tôi đã viết giấy chuyển nhượng thừa kế ngôi nhà lại cho tôi có ủy ban phường xác nhận, trong thời điểm này ngôi nhà này đứng tên là nhà thờ, nên tôi đã xin kê khai đăng ký sang tên mình và đã được cấp sổ đỏ do vợ chồng tôi đứng tên vào năm 2006.

Đến năm 2013 có 1 nhà giàu nói đổi ngôi nhà của tôi cho họ và được thêm 400 triệu đồng. Vợ chồng tôi hỏi ý kiến của những người trong tộc (không có vơ coṇ bác tôi), và chúng tôi đã đồng ý, Vài ngày sau người con trai của bà vợ đầu biết được nên ông đã ngăn cản tôi và nói phải đưa ông 200 triệu để cho mẹ ông vì đây là là nhà của cha mẹ ông, tôi đã đồng ý đưa ông 200 triệu tại phiên hòa giải ở Ủy ban phường. Nhưng sau đó ông này đã đổi ý muốn lấy cả ngôi nhà của tôi nên sau đó có đơn khởi kiện mang tên của mẹ ông̣ đòi lại ngôi nhà. Trong đơn ghi là : "đòi lại nhà và đất cho ở nhờ" Nhưng trong buổi hòa giải ông có nói là mẹ ông bị tai biến nằm 1 chổ. Và bà đã chết sau đó ít tháng trong năm (2014).

Năm 2015 đơn khởi kiện được tòa án nhân dân thành phố Hội An chấp nhận, tòa án ghi là gia đình tôi vào ở năm 1990 chứ không phải là năm 1978 như phường và dân địa phương đã xác nhận. tòa án xử tôi phải giao lại ngôi nhà cho mẹ con ông và mẹ con ông phải trả cho tôi số tiền là 700 trieu đồng về việc tu sửa và gìn giữ trong thời gian ở trên, nhưng do gia đình tôi không có nhà để ở nên chúng tôi được ở lại ngôi nhà và phải trả lại cho mẹ con ông số tiền là 732 triệu (vì định giá ngôi nhà là 1 tỷ 432 triệu) chúng tôi không đồng ý nên đã kháng cáo lại bản án, và ông cũng kháng cáo lại bản án. 2 tháng sau tòa án phúc thẩm xử lại. Tòa xử chúng tôi phải trả nhà cho ông ta và chỉ đc nhận 400 triệu đồng.

Xin hỏi quý anh chi tòa xử như vậy có đúng pháp luật không, nhờ quý cấp giúp đỡ xem xét chỉ cho gia đình chúng tôi phải làm như thế nào để khỏi mất ngôi nhà. Xin chân thành cảm ơn

Người gửi: L.T.T

>> Luật sư tư vấn pháp luật dân sự trực tuyến (24/7) gọi số 1900.6162

 

Trả lời:

Chào bạn! Rất cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi vào chuyên mục của chúng tôi.Trường hợp của bạn được giải quyết như sau :

1. Cơ sở pháp lý:

Luật đất đai 2013

Bộ luật dân sự 2005

2. Nội dung phân tích:

Vì trog tình huống bạn không nêu rõ nên chúng tôi chia ra hai trường hợp:

+ Trường hợp 1: Ngôi nhà thuộc sở hữu riêng của bác trai bạn

Căn cứ vào Điều 101 Luật đất đai:

"1. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành mà không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này, có hộ khẩu thường trú tại địa phương và trực tiếp sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, nay được Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất xác nhận là người đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và không phải nộp tiền sử dụng đất.

2. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này nhưng đất đã được sử dụng ổn định từ trước ngày 01 tháng 7 năm 2004 và không vi phạm pháp luật về đất đai, nay được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận là đất không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị, quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông thôn đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt đối với nơi đã có quy hoạch thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất."

Gia đình bạn đã được bác của bạn chuyển nhượng đất và nhà từ năm 1996 và có ủy ban nhân dân phường xác nhận, vậy căn nhà đó bây giờ thuộc sở hữu của gia đình bạn nên người con trai đầu không thể đòi được. Và vì bác gái không phải là đồng sở hữu căn nhà nên bạn cung không phải bồi thường.

+ Trường hợp 2: Ngôi nhà thuộc sở hữu chung của cả bac trai và bác gái

Năm 1996 bác trai bạn chuyển nhượng ngôi nhà đó cho bạn mà không có sự đồng ý của bác gái tức là trái với quy định của pháp luật. Căn cứ theo Điều 53 Luật đất đai 2013, cơ quan có thẩm quyền chỉ được giao đất, cho thuê đất đang có người sử dụng cho người khác trong trường hợp:

- Việc Nhà nước quyết định giao đất, cho thuê đất đối với đất đang có người sử dụng cho người khác chỉ được thực hiện sau khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định thu hồi đất theo quy định của Luật này và phải thực hiện xong việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định của pháp luật đối với trường hợp phải giải phóng mặt bằng.

Nghĩa là lúc này UBND phường đã xác nhận là trái với quy định của pháp luật nên bác gái hoàn toàn có quyền đòi lại ngôi nhà này. Vì đây là nhà thuộc sở hữu chung và 2 bác đều đã mất nên  việc phân chia di sản sẽ tuân theo quy định của pháp luật. Theo đó, Khoản 2 Điều 685 Bộ luật Dân sự 2005 quy định: 

“Những người thừa kế có quyền yêu cầu phân chia di sản bằng hiện vật; nếu không thể chia đều bằng hiện vật thì những người thừa kế có thể thoả thuận về việc định giá hiện vật và thoả thuận về người nhận hiện vật; nếu không thoả thuận được thì hiện vật được bán để chia.”

Nghĩa là con trai đầu của bác gái chỉ được đòi theo phần mà anh ta được thừa kế từ bác gái và phần mà anh ta sở hữu.  Vì thế nếu bây giờ các bên không thỏa thuận được về việc chia nhà thì Tòa án phải có quyết định bán nhà rồi phân chia theo tỷ lệ sở hữu. 

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng qua email Tư vấn pháp luật dân sự miễn phí qua Email hoặc qua tổng đài luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến  1900.6162 . Chúng tôi sẵn sàng giải đáp.

Trân trọng./.                        

Bộ phận Tư vấn Pháp luật dân sự - Công ty luật Minh KHuê