Trong lễ tang cho chồng cô ấy tại nhà riêng của hai vợ chồng có rất nhiều người đến phúng viếng có lẽ vì thương người mất còn trẻ và người vợ ở lại với hai con trai còn quá nhỏ (đứa lớn 5 tuổi, đứa bé 2 tuổi). Sau lễ tang được 5 ngày thì cô ấy gọi các chị bên chồng sang nhà kiểm tiền phúng viếng và ghi lại danh sách mọi người đến phúng viếng để tiện theo dõi sau này. Sau khi kiểm tiền phúng viếng xong, cô ấy nhờ một người chị chồng giữ hộ, vì nhà của cô ấy là nhà cấp 4 nên sợ trộm vào lấy mất. Hơn nữa nhà chỉ có ba mẹ con. Mặt khác vì tin tưởng các chị bên chồng nên cô ấy mới gửi họ cất hộ.

Trước khi chị chồng của cô ấy cầm tiền hộ thì người chị ấy có tự tay ghi vào sổ là: "bác X cầm 150 triệu"; lần 2 kiểm tiền phúng viếng, người chị ấy lại ghi tiếp vào sổ: "bác X cầm 15 triệu". Trong thời gian cầm tiền hộ thỉnh thoảng người chị này cùng với người chị chồng khác; bố mẹ chồng, anh chồng (bên nhà chồng của cô ấy 8 anh chị em và chồng cô ấy là út) đến gặp cô ấy và họ yêu cầu số tiền này gửi tiết kiệm cho 2 con của cô ấy đến năm 18 tuổi thì các cháu sẽ tự đi rút số tiền ấy và cô ấy không được đứng tên vì sợ cô ấy còn trẻ nên sẽ đi lấy chồng, mặt khác họ sợ cô ấy dễ bị cám dỗ, bị lừa lấy hết tiền, nhưng cô ấy đã không đồng ý việc này, và cô ấy đã nói với họ rằng "cô ấy có quyền đứng tên và gửi tiết tiệm số tiền đó cho 2 con của mình và nuôi dạy 2 con" và họ cương quyết không đồng ý. Thế là có sự xích mích giữa cô ấy và mọi người bên nhà chồng. Sau khi lo xong 49 ngày cho chồng, cô ấy đã đến nhà người chị chồng đã cầm tiền phúng viếng giúp và nói với người chị chồng rằng: " công việc 49 ngày của chồng em xong, chị cho em xin lại số tiền mà em đã gửi chị cầm giúp" thì người chị chồng trả lời: " số tiền này chị đã đưa cho bố chị cầm và đã gửi cho 2 cháu ( 2 con của cô ấy)" . sau đó cô ấy đã nói với chị chồng: " chị không trả em, em sẽ nhờ công đoàn và cơ quan đấy".

Người chị chồng trả lời: " em muốn nhờ ai thì nhờ, chị chả sợ, chị gửi cho các cháu'". Hiện nay lương của cô ấy được 6 triệu/tháng. Nên việc nuôi dạy hai con khá vất vả, nhà cửa đang còn tuềnh toàng, công trình vệ sinh tự hoại chưa có. Tôi sơ qua tình hình của cô ấy như vậy. Tôi muốn hỏi luật sư tư vấn giúp xem cô ấy có quyền được hưởng số tiền phúng viếng ấy và đi gửi tiết kiệm để lo cho ba mẹ con sau này không? Và chứng cứ như trên tôi đã trình bày thì có nhờ được pháp luật để lấy lại được không? Rất mong luật sư trả lời! Xin chân thành cảm ơn!

Người gửi: Hương

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục hỏi đáp pháp luậtcủa Công ty Luật Minh Khuê

Việc xử lý tiền phúng viếng ?

Luật sư tư vấn pháp luật dân sự, gọi: 1900.6162

Trả lời

Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi tới thư mục tư vấn của công ty chúng tôi. Về vấn đề của bạn, chúng tôi xin trả lời như sau:

Cơ sở pháp lý:

Bộ luật Dân sự năm 2005.

Nội dung phân tích:

Tiền phúng viếng là khoản tiền hình thành sau khi chồng của người cùng xóm (tạm gọi là chị A) của bạn mất và khi người chồng đã mất rồi thì sẽ không còn năng lực pháp luật dân sự nữa bởi khoản 1 và khoản 3 Điều 14 Bộ luật Dân sự năm 2005 quy định:

"Điều 14.Năng lực pháp luật dân sự của cá nhân

1.Năng lực pháp luật dân sự của cá nhân là khả năng của cá nhân có các quyền và nghĩa vụ dân sự.

3. Năng lực pháp luật của cá nhân có từ khi người đó sinh ra và chấm dứt khi người đó chết".

Khi không còn năng lực pháp luật dân sự nữa thì người đó không có các quyền về sở hữu, thừa kế hay các quyền về tài sản khác nữa, do đó số tiền phúng viếng này không thuộc quyền của người chồng của chị A (người đã chết và chấm dứt năng lực pháp luật dân sự) và vì thế, người chồng đã mất của chị A không có căn cứ xác lập quyền sở hữu đối với phần tiền phúng viếng do đó không có quyền đối với phần tiền này và không thể để lại thừa kế đối với phần tiền này.

Mặt khác, xét về truyền thống văn hóa của Việt Nam, khoản tiền phúng viếng do họ hàng, bà con, bạn bè, láng giềng đóng góp để một phần nào đó chia sẻ khó khăn mất mát của gia đình người quá cố, nên việc xử lý khoản tiền phúng viếng như thế nào thì pháp luật không điều chỉnh bởi nó thuộc phạm trù điều chỉnh của các quy tắc đạo đức, phong tục tập quán. Vì vậy, gia đình chị A sẽ tự thỏa thuận với nhau về việc xử lý khoản tiền phúng viếng đó.

Trên đây là những tư vấn của chúng tôi về vấn đề của bạn. Rất cảm ơn bạn đã tin tưởng và lựa chọn công ty chúng tôi.

Trân trọng ./.

Bộ phận tư vấn luật - Công ty Luật Minh Khuê