Ngày 5/6/2008, bên A (Việt Nam) và B (Pháp) ký một hợp đồng theo đó A sẽ mua của B một số vacxin không thuộc danh mục hàng hóa được nhập khẩu theo nhu cầu do Bộ Y tế việt Nam công bố. Hợp đồng ghi rõ, B sẽ giao hàng cho A theo điều kiện FOB Marseille Incorterm 2000, hạn cuối là vào ngày 30/9/2008. Trong hợp đồng cũng ghi rõ là hai bên sẽ tiến hành thực hiện hợp đồng khi A xin được giấy phép nhập khẩu số vacxin này trong thời hạn 2 tháng kể từ ngày ký kết hợp đồng. Đến ngày 20/8/2008, A nhận được thông báo của B rằng Bsẽ giao hàng cho người chuyên chở vào ngày 1/9/2008 và hàng sẽ đến cảng Hải Phòng của Việt Nam vào ngày 25/9/2008. Tuy nhiên, do A không xin được giấy phép của Bộ Y tế nên A đã thông báo lại cho B rằng A sẽ không mua hàng của B nữa. B không đồng ý với thông báo này và đã giao hàng. Khi hàng đến Việt Nam, A từ chối nhận hàng và từ chối thanh toán cho B. Nếu B kiện A ra Tòa kinh tế nhân dân Hà Nội nơi B có trụ sở, Tòa án này có quyền giải quyết tranh chấp không? Biết rằng, khi mà hai bên xảy ra tranh chấp thì A gửi thông báo đến B rằng sẽ kiện B ra tòa trọng tài tại phòng thương mại quốc tế ICC.

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật doanh nghiệp công ty Luật Minh Khuê.

Tư vấn về thẩm quyền giải quyết tranh chấp của Tòa án kinh tế ?

Luật sư tư vấn Luật Doanh nghiệp gọi: 1900.6162

 

Nội dung trả lời

 

Trả lời:

 

Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi thắc mắc đến Công ty Luật Minh Khuê, căn cứ vào những thông tin bạn cung cấp xin được trả lời thắc mắc của bạn như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Luật tố tụng dân sự số 24/2004/QH11 của Quốc hội

Bộ Luật Tố tụng dân sự số 65/2011/QH12 sửa đổi của Quốc hội

Luật Trọng tài thương mại của Quốc hội, số 54/2010/QH12

Luật mẫu về Trọng tài thương mại quốc tế của Ủy ban liên hiệp quốc về Luật thươngmại quốc tế năm 1985

2. Nội dung trả lời:

Khoản 1 Điều 5 Luật trọng tài thương mại 2010 quy định "Tranh chấp được giải quyết bằng Trọng tài nếu các bên có thoả thuận trọng tài. Thỏa thuận trọng tài có thể được lập trước hoặc sau khi xảy ra tranh chấp".

"Thoả thuận trọng tài là thoả thuận mà các bên đưa ra trọng tài mọi hoặc các tranh chấp nhất định phát sinh hoặc có thể phát sinh giữa các bên về quan hệ pháp lý xác định, dù là quan hệ hợp đồng hay không phải là quan hệ hợp đồng. Thoả thuận trọng tài có thể dưới hình thức Điều khoản trọng tài trong hợp đồng hoặc dưới hình thức thoả thuận riêng"(Khoản 1 Điều 7 Luật mẫu về Trọng tài Thương mại Quốc tế).

Căn cứ quy định của Luật trọng tài thương mại và Luật mẫu về Trọng tài Thương mại Quốc tế, chúng ta nhận thấy muốn giải quyết tranh chấp tại trọng tài thì phải có thỏa thuận trọng tài. Dựa vào những thông tin mà quý khách hàng đã nêu trên thì chưa có thông tin về việc hai bên có thỏa thuận trọng tài hay không? Do đó để trả lời thắc mắc của quý khách hàng, chúng tôi chia ra hai trường hợp:

Trường hợp thứ nhất: hai bên có thỏa thuận trọng tài.

 Với trường hợp này A đã nhờ đến Phòng Thương mại Quốc tế nên khi thỏa thuận trọng tài có hiệu lực thì hai bên sẽ không giải quyết tranh chấp tại Tòa án mà giải quyết tranh chấp tại trọng tài. Như vậy, Tòa án kinh tế nơi B có trụ sở không có thẩm quyền giải quyết.

"Trước khi việc kiện về vấn đề đối tượng của thỏa thuận được đưa ra, nếu một bên yêu cầu không muộn hơn thời gian khi nộp bản tường trình đầu tiên của mình về nội dung tranh chấp, toà án sẽ chuyển các bên cho trọng tài trừ khi toà án thấy rằng thoả thuận đó là vô hiệu và không có hiệu lực, không tiến hành được và không có khả năng thực hiện" (Khoản 1 Điều 8 Luật mẫu về Trọng tài Thương mại Quốc tế). Do vậy, trường hợp khi thỏa thuận trọng tài vô hiệu hoặc trừ trường hợp khác mà các bên có thỏa thuận thì Tòa án mới có thẩm quyền giải quyết tranh chấp.

Trường hợp thứ hai: hai bên không có thỏa thuận trọng tài.

Với trường hợp này thì do hai bên không có thỏa thuận trọng tài nên tranh chấp thương mại này không được giải quyết tại trọng tài, mà được giải quyết tại Tòa án. Vậy nên, việc B khởi kiện A ra tòa khi hai bên có tranh chấp xảy ra là hoàn toàn hợp pháp. Tuy nhiên Tòa án kinh tế nhân dân Hà Nội nơi B có trụ sở có thẩm quyền giải quyết hay không?

"Các đương sự có quyền tự thoả thuận với nhau bằng văn bản yêu cầu Toà án nơi cư trú, làm việc của nguyên đơn, nếu nguyên đơn là cá nhân hoặc nơi có trụ sở của nguyên đơn, nếu nguyên đơn là cơ quan, tổ chức giải quyết những tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động quy định tại các điều 25, 27, 29 và 31 của Bộ luật này" (Điểm b Khoản 1 Điều 35 Bộ luật tố tụng dân sự 2004, sửa đổi bổ sung 2011). Như vậy với việc B kiện A ra Tòa kinh tế nhân dân Hà Nội nơi B có trụ sở thì chỉ khi hai bên có thỏa thuận bằng văn bản yêu cầu Tòa án nơi B (nguyên đơn) có trụ sở giải quyết tranh chấp thương mại thì Tòa án kinh tế nhân dân Hà Nội nơi B có trụ sở mới có thẩm quyền giải quyết tranh chấp thương mại đã nêu

Cảm ơn bạn đã tin tưởng chúng tôi, trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật về đất đai và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Trân trọng cảm ơn!

Bộ phận tư vấn luật doanh nghiệp.