Anh H cứ vài ngày lại đến chửi bới xúc phạm tôi, gây phiền nhiễu, ầm ĩ khắp khu phố. Tối hôm mùng 2 tháng 3 âm lịch vào khoảng 8h tối, anh H và một anh bạn tên là Q cùng với con gái của tôi (7 tuổi) đến nhà anh chị của tôi bằng chiếc xe ô tô bán tải, khi đó anh Q đến bàn uống nước ở phòng khách ngồi đối diện với anh rể tôi, anh H lúc đó vào ngồi ở ghế bàn máy tính trong phòng làm việc của tôi (Phòng làm việc của tôi được ngăn đôi phòng khách bằng một bức ngăn cửa kính rộng - lúc đó chị tôi đi qua trước mặt anh H thấy anh H vắt chân chữ ngũ vênh mặt lên huýt sáo) lúc đó anh rể tôi ngồi ở bàn uống nước nhưng hướng nhìn thẳng vào chỗ bàn máy tính của tôi, anh đã nhìn thấy anh H cúi vào dưới ngăn bàn máy tính của tôi lấy điện thoại của tôi, nhưng vì anh nghĩ tôn trọng ý kiến của tôi và nghĩ biết đâu chú dì con quay lại với nhau lại là người trong nhà, nên đã không bắt tận tay a H ngay lúc đó, mà anh tôi lại đi xuống bếp (lúc đó tôi đang ở dưới bếp) gọi tôi "dì lên xem có mất gì không" thì khi anh tôi vừa nói dứt lời đã nghe thấy tiếng xe anh H nổ máy và vù đi rồi. Khi tôi lên đã thấy mất 2 cái điện thoại (1cái đang sạc ở cây máy tính và một cái để ở ngăn bàn).

Trong lúc anh H bước ra khỏi phòng làm việc của tôi và lên xe đi thì anh bạn tên Q vẫn đang ngồi ở bàn uống nước, sau đó 5 phút sau anh H quay lại và đi vào chỗ bàn uống hước bảo tôi nói chuyện về con cái xong giục anh Q đứng lên đi về, khi đó tôi hỏi "ai cho anh vào phòng làm việc của tôi ngồi và giờ tôi bị mất 2 cái điện thoại anh chưa thể về được vì sau khi anh đứng lên điện thoại của tôi đã mất, mà rõ ràng anh tôi đã nhìn thấy anh lấy", anh H không nhận. Tôi đã cho người đi gọi Tổ trưởng dân phố và Công an đến lập biên bản về việc anh H đến nhà và tôi bị mất điện thoại. Lập biên bản xong Công an Thị trấn và Công an Huyện đưa anh H và anh Q lên Đồn Công an làm việc, khám xe nhưng không thấy có 2 máy điện thoại của tôi. Khoảng 12h giờ đêm xe anh H đi ra về, từ khi mất điện thoại tôi gọi vào số máy của tôi liên tục nhưng không liên lạc được, khoảng 12h10 thì máy tôi có đổ chuông. Thì thôi tôi cũng đành tự an ủi "cuả đi thay người" vì đã nhờ cơ quan có thẩm quyền mà không tìm thấy. Sau sự việc xảy ra vài ngày anh H có đưa con gái tôi (7 tuổi) lên, lúc đó anh H đứng ở ngoài sân, con tôi chạy vào nhà với tôi và khoe ngay là "Con lên gác của bố nhìn thấy 1 máy điện thoại màu đen và 1 máy màu vàng của mẹ ở trên giường bố", tôi có hỏi lại nhưng anh H không nhận. Nay anh H quay lại hăm dọa, và đã đưa đơn kiện lên cơ quan Công an và Viện kiểm sát Huyện rằng tôi và anh tôi vu khống, đòi bồi thường danh dự. Và quay ngoắt lại nói là "không được vào nhà mà chỉ ngồi ở trên xe thôi".

Vậy tôi phải làm gì trong trường hợp như này và lời nói của con gái tôi, tôi có ghi âm lại được và theo pháp luật thì đây lời nói của con tôi (7 tuổi) có được coi là bằng chứng không? Rất mong được Luật Sư giải đáp cho tôi càng sớm càng tốt. Tôi xin chân thành cảm ơn.

Người gửi: M.H

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục Tư vấn luật hình sự của Công ty Luật Minh Khuê.

Giải quyết trường hợp trộm cắp tài sản nhưng không nhận ? 

Luật sư tư vấn luật hình sự gọi số: 1900.6162

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã đặt câu hỏi cho chúng tôi. Với câu hỏi của bạn, chúng tôi xin được tư vấn như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Bộ luật tố tụng hình sự 2003 

Thông tư liên tịch 01/2011/TTLT-VKSTC-TANDTC-BCA-BTP-BLĐTBXH Hướng dẫn thi hành một số quy định của Bộ Luật Tố tụng Hình sự đối với người tham gia tố tụng là người chưa thành niên

2. Nội dung tư vấn:

Theo như nội dung thư yêu cầu, chị đang băn khoăn vấn đề: lời nói của con gái chị, chị có ghi âm lại được không và đây có được xem là bằng chứng không. Về vấn đề những chứng cứ nào được phép chấp nhận khi cơ quan điều tra thực hiện nghiệp vụ điều tra được quy định trong Bộ luật Tố tụng hình sự 2003 như sau

"Điều 64. Chứng cứ

1. Chứng cứ là những gì có thật, được thu thập theo trình tự, thủ tục do Bộ luật này quy định mà Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát và Toà án dùng làm căn cứ để xác định có hay không có hành vi phạm tội, người thực hiện hành vi phạm tội cũng như những tình tiết khác cần thiết cho việc giải quyết đúng đắn vụ án.

2. Chứng cứ được xác định bằng:

a) Vật chứng;

b) Lời khai của người làm chứng, người bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, người bị bắt, người bị tạm giữ, bị can, bị cáo;

c) Kết luận giám định;

d) Biên bản về hoạt động điều tra, xét xử và các tài liệu, đồ vật khác."

Như vậy, theo quy định của Bộ luật Tố tụng Hình sự 2003 thì bản ghi âm sẽ không được xem là nguồn chứng cứ hợp pháp. Vì thế, trong trường hợp này, bản ghi âm lời làm chứng của con gái chị sẽ không được xem là nguồn chứng cứ theo quy định trên. Tuy nhiên, chị có thể sử dụng đến các loại nguồn chứng cứ khác theo quy định pháp luật. Cụ thể, với trường hợp của chị có thể có một số người làm chứng như sau:

- Anh rể của chị

- Con gái của chị. Nếu con gái chị được triệu tập là người làm chứng thì sẽ áp dụng những quy định đặc thù như sau vì con gái chị là người chưa thành niên theo Thông tư liên tịch 01/2011/TTLT-VKSTC-TANDTC-BCA-BTP-BLĐTBXH:

"Điều 15. Lấy lời khai người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên

1. Việc lấy lời khai người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên có thể thực hiện tại nơi tiến hành điều tra hoặc tại nơi ở của người đó. Nơi lấy lời khai người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên cần được bố trí theo cách thức thích hợp để họ cảm thấy an toàn, thoải mái.

2. Điều tra viên, Kiểm sát viên khi tiến hành lấy lời khai người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên phải có thái độ thân thiện, nhẹ nhàng, sử dụng ngôn ngữ phù hợp với độ tuổi, giới tính, khả năng nhận thức, mức độ trưởng thành của họ.

3. Khi lấy lời khai của người bị hại, người làm chứng là trẻ em, cơ quan tiến hành tố tụng phải mời cha mẹ, người đỡ đầu, người bảo vệ quyền lợi của người bị hại hoặc người đại diện hợp pháp khác hoặc thầy cô giáo của người đó tham dự.

Theo yêu cầu của người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên hoặc người đại diện hợp pháp của họ, cơ quan tiến hành tố tụng có thể mời đại diện cơ quan Lao động - Thương binh và Xã hội, Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên hoặc cán bộ trợ giúp khác tham gia để hỗ trợ cho họ.

4. Cơ quan tiến hành tố tụng cần dựa trên độ tuổi, tình trạng tâm lý, sức khỏe, khả năng nhận thức, mức độ trưởng thành, phát triển của người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên và yêu cầu điều tra để áp dụng các biện pháp nghiệp vụ phù hợp nhằm giảm đến mức thấp nhất số lần phải lấy lời khai cũng như xác định thời lượng các lần lấy lời khai đối với họ. Việc lấy lời khai người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên phải tạm dừng ngay khi họ có biểu hiện mệt mỏi ảnh hưởng đến khả năng khai báo chính xác, đầy đủ.

5. Việc thu thập chứng cứ, lấy lời khai người bị hại là người chưa thành niên, bao gồm cả việc kiểm tra dấu vết trên người, chụp ảnh thương tích, ghi âm, ghi hình phải theo đúng quy định của BLTTHS và phải bảo đảm không làm ảnh hưởng tới tâm lý cũng như quyền bí mật thông tin cá nhân và danh dự, nhân phẩm của họ.

Khi lấy lời khai người bị hại, người làm chứng là người chưa thành niên, cơ quan tiến hành tố tụng có thể ghi âm, ghi hình và phải ghi vào biên bản về việc này để khi tiến hành xét xử vụ án, Hội đồng xét xử có thể sử dụng băng ghi âm, ghi hình đó bổ trợ cho các chứng cứ đã được thu thập trong quá trình điều tra.

6. Cơ quan tiến hành tố tụng phải hạn chế đến mức thấp nhất việc tiến hành đối chất giữa người bị hại là người chưa thành niên, đặc biệt là trẻ em với bị can, bị cáo để không làm tổn thương tâm lý, tinh thần của họ. Đối với các vụ án xâm phạm tình dục, hành hạ, mua bán, chiếm đoạt trẻ em thì chỉ tiến hành đối chất khi thấy việc đó là cần thiết để làm sáng tỏ các tình tiết của vụ án mà nếu không đối chất thì không thể giải quyết được vụ án."

Do đó, khi lấy lời khai của con gái chị thì con gái chị sẽ được đảm bảo các quyền như đã nêu trên. Lời khai của con gái chị khi đó mới được xem là chứng cứ hợp pháp vì thuộc một trong những nguồn chứng cứ mà pháp luật đã quy định.

Trên đây là nội dung tư vấn của chúng tôi với yêu cầu của bạn.  Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật hình sự - Công ty luật Minh Khuê