Nhưng chưa thi hành thì nhà nghe tin ông ấy muốn dùng căn nhà đó cho con ông mở tiệm hớt tóc, trước tình hình cấp bách gia đình tôi đã dỡ nhà trái phép đó nhưng chỉ dỡ được một phần thì bị ngăn lại cho đến giờ. Sau đó ông ta đã đưa đơn kiện nhà tôi phá hoại tài sản của ông ấy theo dân sự và hình sự.

Theo tôi biết: Luật dân sự số 33/2005/QH11, điều 163 có quy định về tài sản gồm có quyền tài sản. Vì bản kê chứng nhận còn đất không nêu được đất ông ấy nằm ở đâu, mà chỉ xác nhận ông ấy còn 13m vuông, và ông ấy đã xây nhà trái phép nên không thỏa về quyền tài sản đối với ngôi nhà, mà chỉ có thể có quyền tài sản với vật liệu tạo nên ngôi nhà.

Luật hình sự năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009, chương 3: Điều 8 có nói hành động có dấu hiệu tội phạm nhưng tính chất nguy hiểm không đáng kể thì không phải tội phạm (nhà ông ấy xây bằng tôn thiết, khung thép, cửa gỗ và chúng tôi chỉ dỡ được mặt trước và một mặt bên, 2 cửa cái và một cửa sổ) Điều 11, sự kiện bất ngờ; điều 15, phòng vệ chính đáng; điều 16, tình thế cấp thiết. Nếu thỏa một trong ba thì không thuộc diện tội phạm. Xét đến các tình tiết như trên tôi nghĩ nhà tôi không phạm tội phá hoại tài sản của ông ấy.

Suy luận như vậy có đúng hay không? Nếu nhà tôi có tội, thì có thể dựa vào điều nào để giảm nhẹ hình phạt? Mong luật sư tư vấn.

Tôi xin chân thành cám ơn ạ.

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật hình sự của Công ty luật Minh Khuê,

>>Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua điện thoại gọi: 1900.6162

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

 

1. Cơ sở pháp lý:

- Bộ luật hình sự năm 1999.

-Nghị định số 102/2014/NĐ-CP về xử phạt hành chính trong lĩnh vực đất đai

-Nghị định 121/2013/NĐ-CP quy định xử phạt hành chính trong hoạt động xây dựng

2. Phân tích:

Với những thông tin mà bạn cung cấp, chúng tôi xin được trả lời như sau:

Thứ nhất: Về hành vi xây dựng nhà trái phép trên đất của bạn.

*  Chúng tôi nhận thấy, mảnh đất của gia đình bạn mua từ năm 2003 và đã được cấp sổ đỏ cùng thời gian đó, do đó, đây là mảnh đất thuộc quyền sử dụng và định đoạt của gia đình bạn đồng thời, hộ gia đình kia cũng có nói là họ có bản kê chứng nhận quyền sử dụng đất là 13 m2, nhưng lại không nói rõ mảnh đất đó ở đâu, vì thế, căn cứ này để họ xây dựng nhà là trái với quy định của pháp luật. Vì vậy pháp luật sẽ  bảo vệ quyền và lợi ích của gia đình bạn khi có người xâm phạm. Việc gia đình người khác xây nhà trên phần đất của nhà bạn là trái với quy định của pháp luật đất đai.

Theo quy định của pháp luật về đất đai, cụ thể tại quy định trong Nghị định số 102/2014/NĐ-CP thì hộ gia đình kia đã có hành vi chiếm đất của gia đình bạn, đó là hành vi vi phạm pháp luật, và theo quy định tại Điều 10, Nghị định 102/2014/NĐ-CP thì hành vi này bị xử lý như sau:

"Điều 10. Lấn, chiếm đất

1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với hành vi lấn, chiếm đất nông nghiệp không phải là đất trồng lúa, đất rừng đặc dụng, đất rừng phòng hộ, đất rừng sản xuất.

2. Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi lấn, chiếm đất trồng lúa, đất rừng đặc dụng, đất rừng phòng hộ, đất rừng sản xuất, đất phi nông nghiệp không phải là đất ở, trừ trường hợp quy định tại Khoản 4 Điều này.

3. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi lấn, chiếm đất ở.

4. Hành vi lấn, chiếm đất thuộc hành lang bảo vệ an toàn công trình thì hình thức và mức xử phạt thực hiện theo quy định tại Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực về hoạt động xây dựng; kinh doanh bất động sản; khai thác, sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng; quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật; quản lý phát triển nhà và công sở; trong lĩnh vực về giao thông đường bộ và đường sắt; trong lĩnh vực về văn hóa, thể thao, du lịch và quảng cáo; trong lĩnh vực về khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi; đê điều; phòng, chống lụt, bão và trong các lĩnh vực chuyên ngành khác.

5. Biện pháp khắc phục hậu quả:

a) Buộc khôi phục lại tình trạng của đất trước khi vi phạm đối với hành vi quy định tại các Khoản 1, 2 và 3 Điều này;

b) Buộc trả lại đất đã lấn, chiếm đối với hành vi quy định tại các Khoản 1, 2 và 3 Điều này."

Thêm vào đó, với những thông tin bạn cung cấp, chúng tôi xác định mảnh đất của gia đình bạn là đất ở, vì vậy, hành vi này sẽ bị xử lý theo quy định tại khoản 3, điều 10, Nghị định 102/2014/NĐ-CP.

Đồng thời, khi có hành vi vi phạm gia đình bạn phải báo cáo với cơ quan có thẩm quyền đề xác định vi phạm đó và có biện pháp xử lý. Theo như bạn nói đã có quyết định cưỡng chế đó là sự bảo vệ  của nhà nước cho gia đình bạn. Việc gia đình bạn tháo dỡ  một phần tài sản đó sai với quy định của pháp luật.

* Ngoài ra, hành vi xây dựng nhà trái phép này còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng - được quy định tại Nghị định số 121/2013/NĐ-CP, theo quy định của nghị định này, hành vi xây dựng nhà không có giấy phép xây dựng bị xử lý như sau:

"6. Phạt tiền đối với hành vi tổ chức thi công xây dựng công trình không có giấy phép xây dựng mà theo quy định phải có giấy phép xây dựng như sau:

a) Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với xây dựng nhà ở riêng lẻ ở nông thôn hoặc xây dựng công trình khác không thuộc các trường hợp quy định tại Điểm b và Điểm c Khoản này;

b) Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với xây dựng nhà ở riêng lẻ ở đô thị;

c) Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với xây dựng công trình thuộc trường hợp phải lập báo cáo kinh tế - kỹ thuật xây dựng công trình hoặc lập dự án đầu tư xây dựng công trình."

Thứ hai: Về việc phá dỡ nhà của gia đình bạn.

Mặc dù người khác có hành vi xây dựng nhà trái phép trên đất của bạn nhưng, việc bạn tự ý thực hiện việc phá dỡ nhà khi phường đã có quyết định cưỡng chế đối với hộ gia đình đó là vi phạm pháp luật.

Theo quy định tại điều 143 Bộ Luật hình sự năm 1999 sửa đổi năm 2009 có quy định về tội huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản có quy định :
1.Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác gây thiệt hại từ hai triệu đồngđến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới hai triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm

Như vậy, hành vi hủy hoaị (phá dỡ nhà trái phép) tài sản của người khác sẽ bị xử lý hình sự nếu trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi phá dỡ nhà trái phép hoặc đã bị kết án về hành vi này. Đối với trường hợp của bạn, do tài hộ gia đình đó đã có hành vi chiếm đất và xây dựng nhà trái phép trên đất của bạn nên chúng tôi nhận thấy, hành vi này có thể chỉ bị phạt vi phạm hành chính, chứ không phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật hình sự hiện hành.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật hình sự miễn phí qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận Luật sư hình sự.