Trả lời:

Chào bạn, Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý

Bộ Luật Hình sự 1999 (Bộ luật hình sự sửa đổi, bổ sung năm 2009)

Bộ luật hình sự năm 2015 (Bộ luật hình sự sửa đổi, bổ sung năm 2017)

2. Nội dung tư vấn

Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 139 BLHS về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản: "Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác có giá trị từ hai triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới hai triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi chiếm đoạt hoặc đã bị kết án về tội chiếm đoạt tài sản, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm."

2.1. Mặt khách quan​

Mặt khách quan của tội này có các dấu hiệu sau:

a) Về hành vi: Có hành vi dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản

- Dùng thủ đoạn gian dối là đưa ra thông tin giả (không đúng sự thật) nhưng làm cho người khác tin đó là thật và giao tài sản cho người phạm tội. Việc đưa ra thông tin giả có thể bằng nhiều cách khác nhau như bằng lời nói, bằng chữ viết (viết thư), bằng hành động … (ví dụ: kẻ phạm tội nói là mượn xe đi chợ nhưng sau khi lấy được xe đem bán lấy tiền tiêu xài không trả xe cho chủ sở hữu) và bằng nhiều hình thức khác như giả vờ vay, mượn, thuê để chiếm đoạt tài sản

- Chiếm đoạt tài sản, được hiểu là hành vi chuyển dịch một cách trái pháp luật tài sản của người khác thành của mình. Đặc điểm của việc chiếm đoạt này là nó gắn liền và có mối quan hệ nhân quả với hành vi dùng thủ đoạn gian dối

Như vậy, có thể phân biệt với những trường hợp dùng thủ đoạn gian dối khác, chẳng hạn dùng thủ đoạn cân, đong, đo đếm gian dối nhằm ăn gian, bớt của khách hàng hoặc để bán hàng giả để thu lợi bất chính thì không cấu thành tội này mà cấu thành tội lừa dối khách hàng hoặc tội buôn bán hàng giả.

Lưu ý: thời điểm hoàn thành tội phạm này được xác định từ lúc kẻ phạm tội đã chiếm giữ được tài sản sau khi đã dùng thủ đoạn gian dối để làm cho người chủ sở hữu tài sản hoặc người quản lý tài sản bị mắc lừa gia tài sản cho kẻ phạm tội hoặc không nhận tài sản đáng lẽ phải nhận.

- Dấu hiệu bắt buộc của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản là người phạm tội sử dụng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản. Nếu có hành vi gian dối mà không có hành vi chiếm đoạt (chỉ chiếm giữ hoặc sử dụng), thì tuỳ từng trường hợp cụ thể mà người có hành vi gian dối trên bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội chiếm giữ trái phép hoặc tội sử dụng trái phép tài sản, hoặc đó chỉ là quan hệ dân sự

- Trường hợp hành vi gian dối, hay hành vi chiếm đoạt cấu thành vào một tội danh độc lập khác, thì người phạm tội không bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản mà chí bị truy cứu những tội danh tương ứng đó. Ví dụ, như hành vi gian dối làm tem giả, vé giả …( Điều 164 Bộ luật hình sự), hành vi gian dối trong cân đong đo đếm, tình gian, đánh tráo hàng ( Điều 162 Bộ luật hình sự), hành vi lừa đảo chiếm đoạt chất ma tuý (Điều 194 Bộ luật hình sự), hành vi buôn bán sản xuất hàng giả là lương thực thực phẩm, thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh (Điều 157); hành vi buôn bán sản xuất hàng giả là thức ăn chăn nuôi, phân bón thuốc thú y, bảo vệ thực vật, giống cây trồng vật nuôi (Điều 158 Bộ luật hình sự) đều có dấu hiệu gian dối.

b) Dấu hiệu khác

Về giá trị tài sản chiếm đoạt: Giá trị tài sản bị chiếm đoạt phải từ hai triệu đồng trở lên
Nếu dưới hai triệu đồng thì phải thuộc trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt hoặc đã bi kết án về tội chiếm đoạt tài sản chưa được xoá án tích mà còn vi phạm thì người thực hiện hành vi nêu trên mới phải chịu trách nhiệm hình sự về tội này. Đây là dấu hiệu cấu thành cơ bản của tội này.

 

2.2. Khách thể

Hành vi nêu trên xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của người khác

 

2.3. Mặt chủ quan

Người phạm tội thực hiện tội phạm này với lỗi cố ý

Tuy nhiên cần lưu ý:

Về mặt ý chí của người phạm tội lừa đảo bao giờ cũng nảy sinh ý định chiếm đoạt tài sản trước khi thực hiện hành vi lừa đảo, đây là điểm phân biệt cấu thành tội lạm dụng tín nhiếm chiếm đoạt tài sản. Vì trong một số trường hợp phạm tội làm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản thì bao giờ ý định chiếm đoạt tài sản cũng phát sinh sau khi nhận tài sản thông qua một hình thức giao dịch nhất định

Ý thức chiếm đoạt phải có trước thủ đoạn gian dối và hành vi chiếm đoạt tài sản, thủ đoạn gian dối bao giờ cũng phải có trước khi tiến hành giao tài sản giữa người bị hại với người phạm tội. Nếu sau khi có được tài sản hợp pháp mới phát sinh thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản thì không coi là phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản mà tuỳ từng trường hợp cụ thể người phạm tội bị truy cứu trách nhiệm hình sự về những tội danh tương ứng ( như tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản)

Khoản hồi tháng 4 bạn tôi có đưa tôi đi làm 2 the visa ở 2 ngân hàng sacombank va techcombank,vì bạn tôi nói là do làm mất giấy cmnd nên ko làm được nhờ tôi làm dùm. Tên chủ tài khoản là tôi nhưng só dt thi là của bạn tôi, từ khi làm xong tới bây giờ tôi ko sử dụng và cũng ko liên lac với người bạn do. Bây giờ thì tự nhiên tôi nhận được giấy triệu tập của công an mời lên xác nhận đăng kí tài khoản o ngân hàng sacombank..Hiện tôi đang rất lo lắng, tôi ko biết bạn tôi sử dụng mục đich gì..Nếu bạn tôi dùn nó để phạm tội thì tôi có bị liên quan ko.tôi có bị truy tố ko..mong luật sư cho ý kiến.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 20, việc xác định một người có là đồng phạm hay không phải căn cứ vào yếu tố lỗi khi thực hiện tội phạm, theo đó họ chỉ được coi là đồng phạm khi thực hiện tội phạm với lỗi cố ý. Căn cứ vào trường hợp của bạn, bạn có cho người khác sử dụng tài khoản ngân hàng của mình, tuy nhiên việc người này sử dụng tài khoản trên để sử dụng với mục đích gì thì bạn hoàn toàn không biết. Do đó, nếu người đó sử dụng tài khoản này để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật hình sự thì bạn cũng không được xác định là đồng phạm và sẽ không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Thưa luật sự. Tôi có một vài thắc mắc về vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản đã được cập nhật cách đây 5 ngày của luật sư. Đó là vụ việc: Chiều ngày 17 tháng 9 năm 2013, Đ cùng C đang ngồi uống nước thì có một em bé mời mua vé số. C lấy 15.000 đồng mua 3 tờ vé số, Đ cũng mua 3 vé. Sáng hôm sau khi C dò vé số biết trúng thưởng, C mời Đ đi khao. Đ nảy sinh ý định xấu nên đã cố tình chuốc cho C say rồi lấy 3 vé số trúng thưởng trong túi quần C và thay vào đó là 3 vé xổ số không trúng thưởng của mình. Giá trị mỗi vé trúng thưởng là 100 triệu đồng. Đ đã đi nhận thưởng số tiền trên tại công ty xổ số tỉnh X. C rất bức xúc và yêu cầu Đ trả lại số tiền trúng thưởng vì C nghi ngờ việc Đ đánh tráo vé số của C nhưng Đ kiên quyết từ chối và nói do C xem nhầm. C gửi đơn đề nghị cơ quan công an điều tra và vụ việc được xác định đúng như đã nêu trên. Xin hỏi, trong trường hợp này, nếu xác định là tội trộm cắp tài sản thì có hợp lý hay không? Và tại sao ạ? Tôi xin chân thành cảm ơn luật sư và mong nhận được sự giải đáp từ phía luật sư!

Một trong những dấu hiệu cấu thành tội trộm cắp tài sản phải là việc có hành vi lén lút chiếm đoạt tài sản của người khác. Trong tình huống mà bạn nêu ra, việc C có được 3 tờ vé số có thể bắt nguồn từ việc trộm cắp (lén lút) tuy nhiên đối tượng hướng đến của hành vi lén lút chiếm đoạt này lại không phải là tài sản theo quy định tại khoản 1 Điều 105 Bộ luật dân sự 2015. Do đó, hành vi của C không cấu thành nên tội trộm cắp tài sản. 

Vừa qua e vo tinh lướt web thay co trang web cua 1cty tuyen dung viec làm cho những ai dang cần cong viec gần tet hoat lam day lâu. E thay mình moi len sai gòn chưa hiểu biết gi nhiều.nen e đã đăng ky tuyển dung của cty đó. Luc dau noi neu lam duoc trong cty se hưởng được các chế độ. Ăn uống. Cho o trọ. Roi nguoi xin việc không cần tốn bắt kỳ các phi xin việc gì. Sang hom sau e lien den cty do va được cty gioi thieu theo ca làm bao nhieu tiếng luong khoi điểm là 4t500 tren 1thang.roi thay vậy e liền đang ky voi cty lam. Cty keu e phai đong tien đồng phục bảo ve là 350.000d.sau khi nghi lam cty se hoàn trả lại. Roi e cug tin cty ma dong tiền. Sau do cty hỏi e muon làm o đâu e nói e o go vấp. The la cty viet cho e tam giấy gioi thieu e lại cty kia noi e lai do se co việc làm. Sau khi e lai cty ben nay thi người ta hoi e co chịu lam k.voi muc lương 4t500 không bao an uong gi het tự tuc.va luc do e đã biet minh da bi xin viec qua chung giang.nhung e da dong tien roi thi phai lam neu khong e se mat số tien kìa. Thay vay e đồng y.ai ngo cty keu e dong tien thêm la 300.000d.tien dong phuc. Luc nay e rất la hoan mang.nhung suy nghi la e da dong het 350.000d roi bat e dong nua tien quan áo gi ma mat giữ. Rồi có anh do noi minh dong sau nay cty se tra lại e thay vay nen cũng đóng. Sau khi dong cty bat e phai dong tien phi xin việc 100.000d gọi la tien phi xin viec va chup hinh the.e cũng bi cty nay lua đảo nhung nghi la minh dang cần viec nen phai chịu. Khi dong tien cty không hê dua cho e bien nhận gi het roi keu e den sáng mai lai ben cty cua họ ma chỗ khac nhan viec khi e di den nơi moi biet la cty nay k tuyển vi trí như cty noi voi e luc đầu. Sau do e thấy nghi van nhieu qua e lien dt lai cty ban đầu thế là anh ta kêu e muon lam thi quay lai cty.nhung e không dam lai cty do vi e dang soi minh bi lua đảo thêm nữa. Xin luat sư chỉ e phuong huong nào lay lai so tien nay.

 Theo thông tin mà bạn cung cấp, bạn đã bị một số công ty sử dụng những thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản. Tuy nhiên, để xác định hành vi đó có đủ yếu tố cấu thành tội phạm hay không còn căn cứ vào số tiền mà họ đã chiếm đoạt đối với bạn, với tổng số tiền 750.000 đồng thì chưa đủ yếu tố cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định của pháp luật hình sự, tuy nhiên hành vi này vẫn bị xử phạt hành chính theo quy định tại Nghị định 167/2013/NĐ_CP. Do đó, để lấy lại khoản tiền này, bạn có thể trình báo với cơ quan công an để yêu cầu giúp đỡ.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật hình sự trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.1940  hoặc liên hệ văn phòng để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ Phận tư vấn pháp luật Hình sự - Công ty Luật Minh Khuê.