1. Chồng bạo hành vợ có được yêu cầu ly hôn?

Thưa Luật sư, năm nay cháu 18 tuổi, cháu muốn hỏi: Bây giờ, bố mẹ cháu chung sống với nhau hơn 20 năm, bố cháu là người cục tính, nhiều lần đặt điều, nhà thiếu tiền tiêu, bố cháu gây sự, chửi bới, đánh đập mẹ cháu, còn chửi và xúc phạm tới gia đình ngoại mẹ cháu, chửi bà ngoại cháu. Bố mẹ cháu bây giờ có quyết định tới ly hôn vậy mẹ cháu có quyền được phân chia tài sản và được tố cáo những hành vi bố cháu đã gây ra với mẹ cháu hay không? Xin chân thành cảm ơn Luật sư.

Người gửi: N.T.M

Tư vấn pháp luật hôn nhân gia đình trực tuyến qua tổng đài: 1900.6162

Trả lời:

Thứ nhất, về yêu cầu ly hôn:

Theo như thông tin bạn trình bày thì bố mẹ bạn chung sống với nhau hơn 20 năm, bố bạn là người cục tính, thường xuyên gây sự, chửi bới, đánh đập mẹ bạn cũng như gia đình nhà ngoại của bạn. Như vậy, chứng tỏ cuộc sống hôn nhân của bố mẹ bạn đã lâm vào tình trạng trầm trọng, không thể kéo dài.

Do đó, mẹ bạn có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết đơn phương ly hôn theo Điều 56 Luật hôn nhân gia đình năm 2014:

"Điều 56. Ly hôn theo yêu cầu của một bên

1. Khi vợ hoặc chồng yêu cầu ly hôn mà hòa giải tại Tòa án không thành thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ củavợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.

2. Trong trường hợp vợ hoặc chồng của người bị Tòa án tuyên bố mất tích yêu cầu ly hôn thì Tòa án giải quyết cho ly hôn.

3. Trong trường hợp có yêu cầu ly hôn theo quy định tại khoản 2 Điều 51 của Luật này thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc chồng, vợ có hành vi bạo lực gia đình làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của người kia."

Thủ tục ly hôn bạn có thể tham khảo: Tư vấn thủ tục ly hôn đơn phương và mẫu đơn xin ly hôn đơn phương?

Thứ hai, về chia tài sản sau ly hôn:

Tài sản cứ bố mẹ bạn sau khi ly hôn sẽ được giải quyết theo các Điều 59, 62, 64 Luật Hôn nhân và gia đình 2014:

"Điều 59. Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng khi ly hôn

1. Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định thì việc giải quyết tài sản do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo quy định tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này.

Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận thì việc giải quyết tài sản khi ly hôn được áp dụng theo thỏa thuận đó; nếu thỏa thuận không đầy đủ, rõ ràng thì áp dụng quy định tương ứng tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này để giải quyết.

2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:

a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;

b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;

c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;

d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.

4. Tài sản riêng của vợ, chồng thuộc quyền sở hữu của người đó, trừ trường hợp tài sản riêng đã nhập vào tài sản chung theo quy định của Luật này.

Trong trường hợp có sự sáp nhập, trộn lẫn giữa tài sản riêng với tài sản chung mà vợ, chồng có yêu cầu về chia tài sản thì được thanh toán phần giá trị tài sản của mình đóng góp vào khối tài sản đó, trừ trường hợp vợ chồng có thỏa thuận khác.

5. Bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

6. Tòa án nhân dân tối cao chủ trì phối hợp với Viện kiểm sát nhân dân tối cao và Bộ Tư pháp hướng dẫn Điều này."

Thứ ba, về vấn đề tố cáo hành vi bạo lực gia đình của ba bạn:

Tại điểm a, điểm b khoản 1 Điều 2 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình năm 2007 quy định những hành vi bạo lực gia đình như:

"a, Hành hạ, ngược đãi, đánh đập hoặc hành vi cố ý khác xâm hại đến sức khoẻ, tính mạng;

b, Lăng mạ hoặc hành vi cố ý khác xúc phạm danh dự, nhân phẩm;"

Theo khoản 1 Điều 5 Luật phòng, chống bạo lực gia đình năm 2007 quy định về quyền và nghĩa vụ của nạn nhân bạo lực gia đình thì người vợ trong trường hợp này có các quyền sau đây:

“a) Yêu cầu cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền bảo vệ sức khỏe, tính mạng, nhân phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp khác của mình;

b) Yêu cầu cơ quan, người có thẩm quyền áp dụng biện pháp ngăn chặn, bảo vệ, cấm tiếp xúc theo quy định của Luật này;

c) Được cung cấp dịch vụ y tế, tư vấn tâm lý, pháp luật;

d) Được bố trí nơi tạm lánh, được giữ bí mật về nơi tạm lánh và thông tin khác theo quy định của Luật này;

đ) Các quyền khác theo quy định của pháp luật”

Nếu cha bạn có hành vi đánh đập, lăng mạ mẹ bạn thì mẹ bạn có thể lựa chọn một trong các cách sau:

- Nộp đơn tới Ủy ban nhân dân xã trình bày về việc bị đánh đập, lăng nhục để cơ quan có thẩm quyền giải quyết, xử phạt vi phạm hành chính đối với ba bạn theo quy định của Nghị định 167/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng và chữa cháy; phòng, chống bạo lực gia đình.

- Nếu hành vi bạo lực gây hậu quả nghiêm trọng tới sức khỏe và tinh thần thì có thể nộp đơn tố cáo đến công an về tội cố ý gây thương tích hoặc tội hành hạ người khác theo Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017.

>> Xem thêm: Hướng dẫn thủ tục ly hôn đơn phương vắng mặt nguyên đơn và giải quyết tranh chấp quyền nuôi con?

2. Tư vấn thủ tục đơn phương xin ly hôn do chồng rượu chè, cờ bạc, bạo hành gia đình?

Thưa luật sư, tôi và chồng tôi đã kết hôn được 6 năm và có với nhau 2 đứa con nhưng chồng tôi thường xuyên rượu chè, cờ bạc và đánh đập tôi. Nay tôi cảm thấy cứ tiếp tục chung sống với anh ấy như vậy các con tôi sẽ rất khổ nên tôi muốn ly hôn với chồng tôi có được không? Thủ tục ly hôn ra sao? Tôi xin chân thành cảm ơn !

Tư vấn thủ tục đơn phương xin ly hôn do chồng rượu chè, cờ bạc, bạo hành gia đình ?

Tổng đài tư vấn pháp luật hôn nhân, gọi: 1900.6162

Trả lời:

2.1. Về quyền đơn phương ly hôn

Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định về quyền yêu cầu ly hôn cho phép một trong hai bên vợ hoặc chồng hoặc cả hai bên đều có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn nên bạn hoàn toàn có quyền đơn phương xin ly hôn với chồng bạn:

"Điều 51. Quyền yêu cầu giải quyết ly hôn

1. Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.

2. Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của họ.

3. Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi."

2.2. Về thủ tục ly hôn đơn phương

Bạn cần chuẩn bị hồ sơ gồm các giấy tờ sau đây:

- Đơn xin ly hôn đơn phương, bạn có thể tham khảo mẫu sau:

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự Do - Hạnh Phúc

……………., ngày ...... tháng ..... năm 20.....

ĐƠN LY HÔN

Kính gửi: TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN ............

Tôi tên là: ……………….., Ngày ....tháng...... năm ………..

CMND số: …………, cấp ngày ……………tại……………...

Hộ khẩu thường trú : …………………………………………

Hiện cư trú tại: …………………………………………………

Nay tôi làm đơn này xin được Tòa giải quyết ly hôn với:

Ông : ………………………, Ngày ....tháng...... năm ………..

CMND số: ........................., cấp ngày……………………….. tại …………

Hộ khẩu thường trú :………………………………………………

Hiện cư trú tại:……………………………………………………..

Vì hai vợ chồng có nhiều mâu thuẫn nghiêm trọng, hạnh phúc gia đình không có, không thể tiếp tục chung sống.

Cụ thể như sau:

……………………..

* Con chung:

……………………..
* Tài sản chung:
………………………

* Nợ chung:

………………….

Yêu cầu của tôi như sau:

* Về tài sản:
…………………………

* Về nuôi con:

………………………

Tôi xin chân thành cảm ơn!

Người làm đơn
(ký, ghi họ tên)

Đính kèm :

- Giấy Chứng nhận kết hôn (bản chính);
- Bản sao chứng thực Giấy khai sinh các con;
- Bản sao chứng thực Hộ khẩu, CMND;
- Giấy tờ về chứng minh sở hữu, sở dụng tài sản hợp pháp (nếu có).

(Video: Hướng dẫn thủ tục ly hôn đơn phương - Công ty luật Minh Khuê)

Thẩm quyền của Tòa án giải quyết theo quy đinh của Bộ luật tố tụng dân sự:

- Tòa án có thẩm quyền giải quyết việc ly hôn của là tòa án nhân dân cấp huyện nơi bị đơn cư trú. Tức là nơi chồng bạn đang cư trú, có thể là nơi đăng ký hộ khẩu thường trú hoặc đăng ký tạm trú hoặc nơi đang làm việc (có văn bản xác nhận kèm theo).

- Trường hợp không biết thông tin về nơi cư trú, làm việc của bị đơn thì Tòa án có thẩm quyền giải quyết được quy tại điểm a, khoản 1, Điều 40 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015:

"Điều 40. Thẩm quyền của Tòa án theo sự lựa chọn của nguyên đơn, người yêu cầu

1. Nguyên đơn có quyền lựa chọn Tòa án giải quyết tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động trong các trường hợp sau đây:

a) Nếu không biết nơi cư trú, làm việc, trụ sở của bị đơn thì nguyên đơn có thể yêu cầu Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc, có trụ sở cuối cùng hoặc nơi bị đơn có tài sản giải quyết;"

- Thời hạn giải quyết: thông thường là 04 tháng, nếu vụ án phức tạp thì thời hạn giải quyết là 06 tháng hoặc có thể lâu hơn.

>> Xem thêm: Tư vấn ly hôn và cách giành quyền nuôi con sau ly hôn?

3. Chồng có hành vi đánh đập, bạo hành gia đình khi ly hôn vợ có được nuôi cả hai con không?

Xin chào công ty luật Minh Khuê, tôi muốn hỏi tôi sinh năm 1990. Chồng tôi 1984. Đã có hai con chung sinh năm 2012. Không tài sản chung, không nợ chung. Tôi muốn ly hôn với chồng vì chồng tôi cờ bạc. Không chỉ một lần mà quá nhiều lần. Tôi và gia đình khuyên nhiều nhưng chồng tôi không nghe thậm chí còn đánh đập bạo hành tôi. Nếu được ly hôn ra tòa thì tòa sẽ giải quyết thế nào ạ? Tôi có được nuôi cả hai con không? Cảm ơn!

Trả lời:

Thứ nhất, bạn hoàn toàn có quyền được phép ly hôn với chồng của bạn. Căn cứ vào khoản 1 Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 thì khi vợ hoặc chồng yêu cầu ly hôn mà hòa giải tại Tòa án không thành thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được. Như vậy, trong trường hợp của bạn, bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn cho mình.

Thứ hai, về vấn đề nuôi con sau khi ly hôn thì Điều 81 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 có quy định như sau:

"Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn

1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con."

Như vậy, có ba vấn đề được đặt ra đối với trường hợp của bạn là:

Một là, trường hợp con của bạn từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con bạn. Tức là trong quá trình giải quyết ly hôn Tòa án sẽ tiến hành lấy ý kiến của con bạn và căn cứ vào nguyện vọng của con bạn để Tòa án quyết định.

Hai là, trường hợp con của bạn từ đủ 03 tuổi trở lên nhưng dưới 07 tuổi thì bạn và chồng của bạn sẽ thỏa thuận về việc nuôi con, nếu không thỏa thuận được thì Tòa án sẽ quyết định giao cho một bên nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con (ở đây bạn có thể hiểu là điều kiện về mặt vật chất và tinh thần mà bố hoặc mẹ có thế đáp ứng tốt nhất được cho con).

Ba là, trường hợp con bạn dưới 36 tháng tuổi thì sẽ được trực tiếp giao cho mẹ (tức là bạn) nuôi, trừ trường hợp bạn không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc bạn và chồng có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.

>> Xem ngay: Ly hôn và việc phân định quyền nuôi con?

4. Đơn phương ly hôn khi chồng bạo hành, ngược đãi vợ con?

Thưa luật sư, tôi có câu hỏi mong luật sư giải đáp giúp tôi. Tôi và chồng tôi kết hôn được 4 năm và có một cô con gái hơn 3 tuổi. Thời gian đầu, chúng tôi thuê trọ nhưng cuộc sống rất tốt.

Chồng tôi đi làm dự án còn tôi vẫn theo học Đại học. Qua đầu năm 2013, vợ chồng tôi đã bắt đầu xảy ra mâu thuẫn nhẹ, khi anh chuyển công trình xa nhà và ít khi về nhà hơn. Anh bắt đầu ghen tuông vô cớ, khi đó tôi sáng ở nhà làm việc nhà còn chiều thì đến trường học, anh kiểm soát tất cả mọi thứ của tôi, từ điện thoại, giờ giấc tôi đi học và về nhà, thậm chí cả những khi tôi về quê với bố mẹ đẻ và bố mẹ chồng anh cũng kiểm soát thái quá. Đến khi tôi ra trường đi làm một thời gian (vào cuối năm 2014) mâu thuẫn ngày một nghiêm trọng. Cụ thể là anh ghen, nghi ngờ tôi với đồng nghiệp, rồi với bạn tôi và đánh đập hành hạ thân xác tôi trước mặt con gái tôi làm con gái tôi rất hoảng sợ, điều này không chỉ diễn ra một lần mà rất nhiều trong khi đó anh cũng đã có không ít mối quan hệ không rõ ràng với nguời phụ nữ khác tôi không rõ người này là ai vì chồng tôi đã kịp xóa dấu vết tất cả.

Tuy nhiên, tôi vẫn chấp nhận bỏ qua tất cả để con gái tôi có một gia đình đầy đủ, nhưng đến tết nguyên đán năm 2018 anh lại tiếp tục ra tay đánh, chửi mắng xúc phạm tôi vào đêm Giao Thừa, rồi sang đêm ngày mùng 1 tết, khi anh đi chơi về anh tiếp tục khống chế hành hung tôi (hôm đó bố mẹ chồng tôi cũng biết.) Từ cuối tháng 02/2019 đến nay do quá bất mãn với cuộc sống vợ chồng như vậy, tôi đã phải bỏ về nhà mẹ đẻ, tiếp tục đi làm ở Thanh Hóa và thi thoảng về thăm con gái. Từ đó đến nay hai vợ chồng tôi sống ly thân. Giờ tôi muốn ly hôn vì tiếp tục sẽ không có hạnh phúc nhưng chồng tôi không chịu ly hôn. Vậy tôi có thể làm đơn đơn phuơng được không?

Mong luật sư tư vấn giúp tôi. Tôi chân thành cảm ơn!

Người gửi: T.K.

Trả lời:

Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về ly hôn theo yêu cầu của một bên, theo quy định này, pháp luật cho phép vợ hoặc chồng đơn phương ly hôn. Tuy nhiên, nếu như thuận tình ly hôn thì Tòa án xem xét sự thuận tình, tự nguyện của các bên, còn đơn phương ly hôn thì Tòa án lại xem xét chủ yếu căn cứ mà bên đơn phương ly hôn đưa ra. Theo đó:

- Được coi là tình trạng của vợ chồng trầm trọng khi:

+ Vợ, chồng không thương yêu, quý trọng, chăm sóc, giúp đỡ nhau như người nào chỉ biết bổn phận người đó, bỏ mặc người vợ hoặc người chồng muốn sống ra sao thì sống, đã được bà con thân thích của họ hoặc cơ quan, tổ chức, nhắc nhở, hoà giải nhiều lần.

+ Vợ hoặc chồng luôn có hành vi ngược đãi, hành hạ nhau, như thường xuyên đánh đập, hoặc có hành vi khác xúc phạm đến danh dự, nhân phẩm và uy tín của nhau, đã được bà con thân thích của họ hoặc cơ quan, tổ chức, đoàn thể nhắc nhở, hoà giải nhiều lần.

+ Vợ chồng không chung thuỷ với nhau như có quan hệ ngoại tình, đã được người vợ hoặc người chồng hoặc bà con thân thích của họ hoặc cơ quan, tổ chức, nhắc nhở, khuyên bảo nhưng vẫn tiếp tục có quan hệ ngoại tình;

- Để có cơ sở nhận định đời sống chung của vợ chồng không thể kéo dài được, thì phải căn cứ vào tình trạng hiện tại của vợ chồng đã đến mức trầm trọng. Nếu thực tế cho thấy đã được nhắc nhở, hoà giải nhiều lần, nhưng vẫn tiếp tục có quan hệ ngoại tình hoặc vẫn tiếp tục sống ly thân, bỏ mặc nhau hoặc vẫn tiếp tục có hành vi ngược đãi hành hạ, xúc phạm nhau, thì có căn cứ để nhận định rằng đời sống chung của vợ chồng không thể kéo dài được.

- Mục đích của hôn nhân không đạt được là không có tình nghĩa vợ chồng; không bình đẳng về nghĩa vụ và quyền giữa vợ, chồng; không tôn trọng danh dự, nhân phẩm, uy tín của vợ, chồng; không tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của vợ, chồng; không giúp đỡ, tạo điều kiện cho nhau phát triển mọi mặt.

Như vậy, khi nộp đơn ly hôn tại Tòa án bạn phải chứng minh về việc cuộc hôn nhân của vợ chồng bạn không hạnh phúc và không thể kéo dài được nữa.

Về thủ tục ly hôn đơn phương, bạn chuẩn bị hồ sơ như sau:

- Đơn khởi kiện ly hôn;

- Bản chính Giấy chứng nhận kết hôn;

- Bản sao có chứng thực Giấy khai sinh của con chung (nếu có con chung);

- Bản sao có chứng thực CMND, sổ hộ khẩu của cả 2 vợ chồng;

- Giấy tờ chứng minh tài sản chung;

Hồ sơ này bạn nộp tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi chồng bạn đang cư trú, làm việc.

Thời gian giải quyết: Căn cứ Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 quy định thời hạn chuẩn bị xét xử đối với vụ việc đơn phương ly hôn là không quá 04 tháng. Nếu vụ việc có tính chất phức tạp thì có thể gia hạn thêm, nhưng không quá 02 tháng.

Nếu bạn có nhu cầu xin mời đến trực tiếp văn phòng hoặc gọi 1900.6162 gặp luật sư để được tư vấn thêm về mức phí.

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật hôn nhân - Công ty luật Minh Khuê