Tôi chỉ có một người chị ruột duy nhất, mà bố mẹ chúng tôi đã già cả nên nay tôi muốn nhận đứa cháu ruột làm con nuôi của mình. Hiện tại tội vẫn chưa kết hôn, xin hỏi luật sư tôi có được nhận cháu tôi làm con nuôi hay không?

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật Hôn nhân của Công ty luật Minh Khuê

>> Luật sư tư vấn pháp luật Hôn nhân, gọi: 1900 6162

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Bộ luật dân sự năm 2015;

Luật nuôi con nuôi 2010;

2. Luật sư tư vấn:

Căn cứ theo các quy định về nuôi con nuôi của Luật nuôi con nuôi 2010:

Khoản 1, 2 Điều 8 Luật Nuôi con nuôi 2010 quy định về người được nhận làm con nuôi như sau:

1. Trẻ em dưới 16 tuổi

2. Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Được cha dượng, mẹ kế nhận làm con nuôi;

b) Được cô, cậu, dì, chú, bác ruột nhận làm con nuôi”.

Theo như trường hợp mà bạn đưa ra thì bạn muốn nhận nuôi cháu ruột của bạn, nay đã được 7 tuổi. Như vậy, độ tuổi của cháu bạn là phù hợp với quy định của Luật nuôi con nuôi hiện hành về điều kiện tuổi của người nhận nuôi.

Để nhận con nuôi, bạn cần phải được sự đồng ý cho làm con nuôi. Theo đó, khoản 1 Điều 21 Luật nuôi con nuôi 2010 quy định: “Việc nhận nuôi con nuôi phải được sự đồng ý của cha mẹ đẻ của người được nhận làm con nuôi; nếu cha đẻ hoặc mẹ đẻ đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự hoặc không xác định được thì phải được sự đồng ý của người còn lại; nếu cả cha mẹ đẻ đều đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự hoặc không xác định được thì phải được sự đồng ý của người giám hộ; trường hợp nhận trẻ em từ đủ 09 tuổi trở lên làm con nuôi thì còn phải được sự đồng ý của trẻ em đó”. Trong trường hợp chị và anh rể của bạn đã chết (bố mẹ của cháu bé), thì việc nhận nuôi cháu của bạn phải phải được sự đồng ý của người giám hộ của cháu bé. Trường hợp bạn không phải là người giám hộ của cháu bé thì bạn cần biết được người giám hộ của cháu là ai và phải được sự đồng ý của người giám hộ đó trong việc nhận nuôi cháu.

Theo điểm a khoản 1 Điều 5 Luật Nuôi con nuôi, thứ tự ưu tiên lựa chọn gia đình thay thế được quy định như sau:

1. Thứ tự ưu tiên lựa chọn gia đình thay thế được thực hiện quy định sau đây:

a) Cha dượng, mẹ kế, cô, cậu, dì, chú, bác ruột của người được nhận làm con nuôi”.

Như vậy, theo quy định của pháp luật thì bạn thuộc hàng ưu tiên đầu tiên để lựa chọn gia đình thay thế cho cháu bé.

Căn cứ khoản 1 Điều 14 thì người nhận con nuôi cũng cần phải đáp ứng một số điều kiện nhất định sau đây:

- Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ: Bạn muốn nhận con nuôi thì bạn phải là người có đầy đủ năng lực hành vi dân sự theo quy định của pháp luật. Nghĩa là, khả năng của bạn bằng hành vi do mình xác lập, thực hiện quyền, nghĩa vụ dân sự.

- Hơn con nuôi từ 20 tuổi trở lên: Người cháu của bạn đã được 7 tuổi, do đó, theo thông thường thì người nhận nuôi cháu phải là người từ đủ 27 tuổi trở lên. Tuy nhiên, theo quy định tại khoản 3 Điều 14 thì do bạn là dì của cháu nên bạn không nhất thiết phải hơn cháu 20 tuổi trở lên.

- Có điều kiện về sức khỏe, kinh tế, chỗ ở bảo đảm việc chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con nuôi: Cũng như điều kiện về độ tuổi của người nhận nuôi, trường hợp dì ruột nhận cháu làm con nuôi thì không áp dụng quy định về điều kiện về sức khỏe, kinh tế, chỗ ở bảo đảm việc chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con nuôi.

- Có tư cách đạo đức tốt: Để nuôi dưỡng một đứa trẻ trưởng thành và nên người thì bạn cũng cần là một người có tư cách đạp đức tốt. Khái niệm đạo đức là một khái niệm tương đối trừu tượng, nhưng có thể hiểu nôm na để là người có đạo đức tốt thì bạn phải là người sa vào các tệ nạn xã hội, có lối sống lành mạnh. Là người sống lương thiện không làm tổn hại đến những người xung quanh.

Ngoài đáp ứng đủ các điều kiện về nuôi con nuôi như trên, khoản 2 Điều 14 cũng liệt kê một số đối tượng không được nhận con nuôi, bao gồm:

- Đang bị hạn chế một số quyền của cha, mẹ đối với con chưa thành niên;

- Đang chấp hành quyết định xử lý hành chính tại cơ sở giáo dục, cơ sở chữa bệnh;

- Đang chấp hành hình phạt tù;

- Chưa được xóa án tích về một trong các tội cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của người khác; ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu, người có công nuôi dưỡng mình; dụ dỗ, ép buộc hoặc chứa chấp người chưa thanh niên vi phạm pháp luật; mua bán, đánh tráo, chiếm đoạt trẻ em.

Do đó, nếu bạn muốn nhận cháu bạn làm con nuôi thì bạn phải đáp ứng đầy đủ các quy định của pháp luật về điều kiện của người nhận con nuôi và đồng thời không thuộc các trường không được nhận con nuôi.

Ngoài ra, pháp luật hiện hành không có quy định nào là không cho phép người độc thân nhận con nuôi. Cho nên, nếu đáp ứng được đầy đủ các điều kiện đối với người nhận con nuôi theo quy định vừa trích dẫn ở trên thì bạn hoàn toàn có thể nhận cháu ruột bạn làm con nuôi.

Một điều chú ý nữa là việc nhận nuôi của bạn không được vi phạm vào các hành vi bị cấm của pháp luật khi nhận nuôi con nuôi được quy định tại Điều 13 Luật Nuôi con nuôi 2010.

Trên đây là tư vấn của chúng tôi. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900 6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Hôn nhân - Công ty luật Minh Khuê