1. Sinh con thứ ba có bị phạt, kỷ luật không?

Thưa luật sư, tôi muốn hỏi: Anh chị tôi đều là đảng viên. Anh là trưởng phòng, chị hiện là cán bộ bình thường. Anh chị có một con gái 7 tuổi bị di chứng bại não nhẹ do sinh non tháng, sốt lúc một tháng tuổi.

Cháu vẫn tập vật lý trị liệu liên tục cho đến nay. Hiện cháu học lớp hai viết tay trái vận động khó khăn (đi lại và sinh hoạt hàng ngày) vì yếu nửa người bên phải nhưng nhận thức bình thường, có chậm hơn các bạn cùng lứa một chút nhưng không nhiều. Bao năm qua anh chị không dám sinh ngay vì bận lo phục hồi sức khỏe cho cháu từ Nam chí Bắc (Nhi đồng TP. HCM, Nhi Trung ương). Hiện anh chị vừa sinh thêm một cháu gái. May mắn cháu này khỏe mạnh bình thường. Nay nhà nước có quy định cho phép sinh con thứ ba. Gia đình ai cũng động viên nên sinh thêm cháu nữa vì nhà neo người sinh thêm em để cháu lớn có thêm người giúp đỡ về sau. Anh chị tôi ngại đảng viên không được sinh. Anh chị hiện còn trẻ, được đào tạo chính quy. Cả hai đều công tác ở tỉnh, là cán bộ có uy tín được cơ cấu tại hai cơ quan công tác. Xin hỏi trường hợp anh chị tôi được sinh con thứ ba không? Nếu có phải làm thủ tục gì, có phải đưa cháu giám định ở Trung tâm giám định y khoa tỉnh không? Khi nào Bộ y tế có danh mục dị tật, bệnh hiểm nghèo? Gia đình tôi xin chân thành cảm ơn!

Gửi bởi: Ha Dung

>> Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua điện thoại gọi: 1900.6162

Trả lời:

Theo quy định tại khoản 5 Điều 2 Nghị định 20/2010/NĐ-CP của Chính phủ Quy định chi tiết thi hành Pháp lệnh sửa đổi Điều 10 của Pháp lệnh Dân số thì:

“Cặp vợ chồng sinh con thứ ba, nếu đã có hai con đẻ nhưng một hoặc cả hai con bị dị tật hoặc mắc bệnh hiểm nghèo không mang tính di truyền, đã được Hội đồng Giám định y khoa cấp tỉnh hoặc cấp Trung ương xác nhận.”

Do đó, nếu con của anh chị của bạn mắc bệnh hiểm nghèo thì phải có sự xác nhận của Hội đồng Giám định y khoa cấp tỉnh hoặc cấp trung ương.

Về trình tự thủ tục, cũng như danh mục dị tật, bệnh hiểm nghèo hiện nay được Bộ Y tế hướng dẫn tại Thông tư 03/2014/TT-BYT về Danh mục dị tật, bệnh hiểm nghèo không mang tính di truyền để xác định cặp vợ chồng sinh con thứ ba không vi phạm quy định sinh một hoặc hai con do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành.

>> Tham khảo bài viết liên quan: Xử lý kỷ luật công chức vi phạm sinh con thứ 3 có bị buộc thôi việc không?

2. Có bị đuổi việc khi đang trong thời gian tập sự công chức mà sinh con thứ ba?

Thưa luật sư, cho em hỏi vợ em đang trong thời gian tập sự công chức, mà bây giờ đang mang bầu đứa thứ 3. Cho em hỏi vợ em có bị đuổi việc không. Em xin cảm ơn.
- Nguyễn Thiện Tài -

3. Xin tư vấn trường hợp sinh con thứ ba?

Kính chào luật Minh Khuê. Tôi có một vấn đề mong các luật sư giải đáp: tôi là nhân viên bảo vệ, đảng viên đang công tác tại một nông trường cao su. Trước đây tôi đã lập gia đình và có 02 con, sau đó ly hôn. Đến năm 2015, tôi kết hôn lần thứ 2 với người phụ nữ khác và có thêm 01 con. Trong năm 2017, vợ tôi vừa sinh con thứ 2 (hiện con tôi đã có 04 con) do bị vỡ kế hoạch. Vậy tôi có bị xử lý kỷ luật theo Quy định 181-QĐ/TW ngày 30/03/2013 của Bộ chính trị về xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm không? Nếu có thì hình thức kỷ luật là hình thức gì? Tôi rất mong nhận được lời tư vấn vào địa chỉ email này. Tôi xin chân thành cảm ơn và rất mong sự phản hồi từ các quý luật sư công ty tư vấn luật Minh Khuê.
- Tân Hiệp Nông Trường -

4. Hình thức kỷ luật Công chức trong thời gian tập sự sinh con thứ ba?

Luật Minh Khuê tư vấn quy định của luật lao động về hình thức kỷ luật Công chức trong thời gian tập sự sinh con thứ ba:

Sinh con thứ ba có bị xử phạt hoặc bị kỷ luật không?

Nội dung tư vấn:

Tôi muốn hỏi Bộ phận tư vấn Luật - Công ty Luật Minh Khuê trường hợp sau: Trong thời gian nam công chức tập sự vào cơ quan là 12 tháng (tháng 08/2015 đến 08/2016), vợ công chức nam sinh con thứ 3 (Tháng 07/2016 sinh con). Xin hỏi văn phòng Luật sư, công chức nam có bị kỷ luật hủy bỏ quyết định tuyển dụng đối với người tập sự không? Thời gian xét hủy bỏ quyết định là thời gian nào? Rất mong được sự giúp đỡ của văn phòng Luật sư. Tôi xin chân thành cảm ơn./.
Thưa Luật sư, tôi là công chức (là đảng viên) trong cơ quan quan hành chính nhà nước, năm 2015 toi nhỡ kế hoạch sinh con thứ 3. Theo Quy định 181-QĐ/TW tôi bị xử lý kỷ luật hình thức khiển trách. Vì bên chính quyền thì tôi có bị chậm nâng lương hay không? Trong khi đó quy chế ngành, cơ quan tôi công tác không đề cập đến vấn đề này.
Chào luật sư! Luật sư cho tôi hỏi: Tôi là một kỹ sư tin học, chưa là Đảng viên. Trước khi là công chức nhà nước tôi có sinh con thứ 3 (Sinh con thứ 3 trước khi tuyển dụng vào công chức nhà nước). Vậy tôi có bị Cơ quan nơi tôi đang công tác xử lý kỷ luật không? Nếu bị xử lý thì ở mức độ nào? Trân trọng cảm ơn!

=> Trước đây, khi thực hiện chính sách kế hoạch hóa gia đình nhà nước có chủ trương cấm sinh con thứ 3 đối với công nhân, viên chức. Nếu sinh con thứ 3 thì sẽ chịu xử phạt hành chính phạt tiền, tước quyền sử dụng giấy phép, tước chứng chỉ hành nghề, cấm đảm nhiệm chức vụ, hay bị khiển trách kỷ luật của cơ quan nơi người đó đang đảm nhiệm chức vụ, đang công tác.

Tuy nhiên, khi Nghị định 176/2013/NĐ-CP có hiệu lực kể từ 31/12/2013 ra đời, thay thế Nghị định 114/2006/NĐ-CP (đã hết hiệu lực thi hành) về xử phạt vi phạm hành chính về dân số và trẻ em đã không đề cập gì đến việc “xử lý việc sinh con thứ ba” nữa.

Đây là một chính sách mở để đối phó với tình trạng già đi của dân số của Việt Nam trong tương lai. Do đó, những quy định xử lý việc sinh con thứ 3 cũng sẽ phải thay đổi đảm bảo tính thống nhất của pháp luật.

Điều này có nghĩa là pháp luật hiện tại không cấm việc sinh con thứ 3 đối với cán bộ, công chức, viên chức. Pháp luật hiện hành để mở chế độ sinh con thứ ba, nên cơ quan nơi người sinh con thứ ba không được viện cớ để xử lý đối với nhân viên cơ quan mình sinh con thứ 3.

Tuy nhiên, hình thức xử lý cụ thể cho mỗi cán bộ, công chức, viên chức vi phạm được thực hiện theo quy định trong nội quy, quy chế làm việc của cơ quan, đơn vị đó đề ra nên cần tham khảo nội quy tại cơ quan người sinh con thứ ba đang làm việc. Vì vậy, bạn cần xem lại nội quy của cơ quan mình xem có quy định về vấn đề xử phạt viên chức sinh con thứ 3 hay không.

Trong khi thực hiện kế hoạch gia đình là cán bộ công chức, viên chức sinh con thứ 3 bị kỷ luật gì? Làm nông dân trồng trọt sinh 02 con gái không được kết nạp đảng viên đúng không?

=> Hình thức xử lý kỷ luật: Công chức, viên chức thuộc Bộ Tài chính vi phạm chính sách dân số - kế hoạch hóa gia đình bị xem xét xử lý kỷ luật theo Quy định số 181-QĐ/TW ngày 30/3/2013 của Ban Chấp hành Trung ương về xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm; Nghị định số 34/2011/NĐ-CP ngày 17/5/2011 của Chính phủ quy định về xử lý kỷ luật đối với công chức và Nghị định số 27/2012/NĐ-CP ngày 06/4/2012 của Chính phủ quy định về xử lý kỷ luật đối với viên chức và trách nhiệm bồi thường, hoàn trả của viên chức.

Khoản 2 Điều 1 Quy định 29-QĐ/TW thi hành Điều lệ Đảng năm 2016 quy định như sau:

"2. Công dân Việt Nam từ mười tám tuổi trở lên; thừa nhận và tự nguyện: thực hiện Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, tiêu chuẩn và nhiệm vụ đảng viên, hoạt động trong một tổ chức cơ sở đảng; qua thực tiễn chứng tỏ là người ưu tú, được nhân dân tín nhiệm, đều có thể được xét để kết nạp vào Đảng."

Theo quy định của pháp luật hiện hành thì không có quy định về việc nông dân sinh hai con gái là không được kết nạp Đảng, chỉ cần bạn đáp ứng được điều kiện trên là bạn đã được xem xét kết nạp Đảng.

Tôi năm nay 35 tuổi hiện làm doanh nghiệp tư nhân, trong thời gian tới tôi muốn xin vào cơ quan nhà nước (công chức, viên chức) và tôi cũng muốn sinh thêm 1 cháu nữa là con thứ 3. Trong trường hợp như vậy liệu tôi có xin được vào cơ quan nhà nước không ạ? Xin cảm ơn!

=> Theo những phân tích ở trên về vấn đề sinh con thứ 3 thì hiện tại bây giờ pháp luật không có quy định chế tài xử phạt.

Điều 36 Luật Cán bộ, công chức 2008 quy định về điều kiện đăng ký dự tuyển công chức thì:

- Người có đủ các điều kiện sau đây không phân biệt dân tộc, nam nữ, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo được đăng ký dự tuyển công chức:

+ Có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam;

+ Đủ 18 tuổi trở lên;

+ Có đơn dự tuyển; có lý lịch rõ ràng;

+ Có văn bằng, chứng chỉ phù hợp;

+ Có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt;

+ Đủ sức khoẻ để thực hiện nhiệm vụ;

+ Các điều kiện khác theo yêu cầu của vị trí dự tuyển.

- Những người sau đây không được đăng ký dự tuyển công chức:

+ Không cư trú tại Việt Nam;

+ Mất hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự;

+ Đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự; đang chấp hành hoặc đã chấp hành xong bản án, quyết định về hình sự của Tòa án mà chưa được xóa án tích; đang bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở chữa bệnh, cơ sở giáo dục."

Ngoài ra, Điều 4 Nghị định 24/2010/NĐ-CP quy định về điều kiện đăng ký dự tuyển công chức như sau: Điều kiện đăng ký dự tuyển công chức thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 36 Luật Cán bộ, công chức. Cơ quan sử dụng công chức xác định các điều kiện khác theo yêu cầu của vị trí dự tuyển quy định tại điểm g khoản 1 Điều 36 Luật Cán bộ, công chức, báo cáo cơ quan quản lý công chức phê duyệt trước khi tuyển dụng.

Điều 22 Luật Viên chức 2010 quy định về điều kiện đăng ký dự tuyển viên chức:

- Người có đủ các điều kiện sau đây không phân biệt dân tộc, nam nữ, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo được đăng ký dự tuyển viên chức:

+ Có quốc tịch Việt Nam và cư trú tại Việt Nam;

+ Từ đủ 18 tuổi trở lên. Đối với một số lĩnh vực hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao, tuổi dự tuyển có thể thấp hơn theo quy định của pháp luật; đồng thời, phải có sự đồng ý bằng văn bản của người đại diện theo pháp luật;

+ Có đơn đăng ký dự tuyển;

+ Có lý lịch rõ ràng;

+ Có văn bằng, chứng chỉ đào tạo, chứng chỉ hành nghề hoặc có năng khiếu kỹ năng phù hợp với vị trí việc làm;

+ Đủ sức khoẻ để thực hiện công việc hoặc nhiệm vụ;

+ Đáp ứng các điều kiện khác theo yêu cầu của vị trí việc làm do đơn vị sự nghiệp công lập xác định nhưng không được trái với quy định của pháp luật.

- Những người sau đây không được đăng ký dự tuyển viên chức:

+ Mất năng lực hành vi dân sự hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự;

+ Đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự; đang chấp hành bản án, quyết định về hình sự của Tòa án; đang bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở chữa bệnh, cơ sở giáo dục, trường giáo dưỡng."

Do đó, nếu bạn đáp ứng những điều kiện trên thì bạn vẫn sẽ đăng ký dự tuyển vào cơ quan nhà nước như bình thường.

Công chức bị kỷ luật buộc thôi việc. Tuy nhiên, khi Tòa hành chính tuyên hủy Quyết định buộc thôi việc thì việc trả lương cho công chức trong thời gian công chức bị đuổi việc thực hiện như nào?

=> Khoản 5 Điều 23 Nghị định 34/2011/NĐ-CP quy định như sau:

"5. Công chức bị xử lý kỷ luật bằng hình thức giáng chức, cách chức, buộc thôi việc, sau đó được cơ quan, tổ chức, đơn vị có thẩm quyền hoặc Tòa án kết luận là oan, sai mà vị trí công tác cũ đã bố trí người khác thay thế thì người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền có trách nhiệm bố trí vào vị trí công tác, chức vụ lãnh đạo, quản lý phù hợp."

Như vậy, pháp luật hiện hành chưa có quy định cụ thể về việc tiền lương của công chức sau khi được Tòa án tuyên hủy quyết định buộc thôi việc sẽ được giải quyết như thế nào. Tuy nhiên, trong luật trách nhiệm bồi thường của nhà nước thì cơ quan bạn đã ra quyết định hành chính buộc thôi việc đối với bạn do đó họ phải có trách nhiệm bồi thường cho bạn.

>> Tham khảo ngay: Quy định của pháp luật về vấn đề sinh con thứ 3 đối với công chức, viên chức?

5. Sinh con thứ ba bị xử lý kỷ luật có đúng không?

Luật Minh Khuê giải đáp về vấn đề liên quan đến xử lý kỷ luật lao động:

Nội dung tư vấn:

Kính chào luật Minh Khuê. Tôi có một sự việc sau xin được tư vấn. Tôi đã kết hôn một lần và có 1 con chung với chồng cũ. Năm 2014, tôi đã ly hôn và bản án có hiệu lực pháp luật rồi. Năm 2015 tôi có đứa con trai (con ngoài giá thú). Tôi là giáo viên mầm non. Và khi biết tôi có bầu lần thứ 2, phía cơ quan đã nhiều lần gây sức ép và doạ đuổi việc nếu không phá thai. Tuy nhiên, tôi vẫn quyết tâm sinh con theo nguyện vọng. Hiện nay, tôi đã có quyết định kỷ luật của Ủy ban nhân dân cấp huyện với hình thức khiển trách, không được đề cử, ứng cử vào các chức vụ trong thời hạn 5 năm. Từ trước đến nay tôi chỉ nghe nói đến việc kỷ luật do sinh con thứ ba mà chưa nghe nói việc sinh con thứ hai lại vi phạm kỷ luật. Kính mong quý luật sư cho biết cụ thể việc xử lý đối với tôi đúng hay sai. Trân trọng cảm ơn!

=> Nghị định 176/2013/NĐ-CP Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế có hiệu lực kể từ 31/12/2013 ra đời, đã không đề cập gì đến việc “xử lý việc sinh con thứ ba” nữa. Điều này có nghĩa là pháp luật hiện tại không cấm việc sinh con thứ 3 đối với cán bộ, công chức, viên chức.

Tuy nhiên, hình thức xử lý cụ thể cho mỗi cán bộ, công chức, viên chức vi phạm được thực hiện theo quy định trong nội quy, quy chế làm việc của cơ quan, đơn vị đó đề ra nên cần tham khảo nội quy tại cơ quan người sinh con thứ ba đang làm việc. Vì vậy,để biết được hình thức xử lý kỷ luật của cơ quan dành cho bạn là đúng hay sai bạn cần xem lại nội quy của cơ quan mình xem có quy định về vấn đề xử phạt viên chức sinh con thứ 3 hay không.

Luật sư cho em hỏi là em nghỉ làm ở công ty mà chưa có sự đồng ý của công ty. Nhưng em đã trả hết đồ dùng liên quan. Liệu sau này công ty có xử lý kỷ luật không ạ? Và nếu kỷ luật thì em sẽ bị kỷ luật những gì ạ? Mong luật sư trả lời sớm ạ!

>> Nếu việc đơn phương chấm dứt Hợp đồng lao động của bạn đúng căn cứ và thủ tục thông báo được quy định tại Điều 37 Bộ luật lao động năm 2012 thì công ty sẽ không thể thực hiện xử lý kỷ luật với bạn. Và ngược lại nếu thiếu một trong các điều kiện quy định tại Điều 37 Bộ luật lao động năm 2012 thì trường hợp của bạn là đơn phương chấm dứt Hợp đồng lao động trái pháp luật và bạn sẽ phải thực hiện nghĩa vụ đối với công ty theo quy định tại Điều 43 Bộ luật lao động 2012.

Chị A là công nhân đang làm việc tại một Công ty may xuất khẩu từ ngày 01/03/2012 theo chế độ hợp đồng lao động thời hạn 3 năm. Tháng 08/2014, chị A nghỉ sinh con 06 tháng theo quy định. Đầu tháng 02/2015, chị A trở lại làm việc sau thời gian nghỉ sinh, ngày 15/02/2015 chị được Giám đốc Công ty thông báo Công ty sẽ ra quyết định chấm dứt hợp đồng lao động vào ngày 01/03/2015 và giải quyết các quyền lợi đối với chị theo quy định của pháp luật. Chị A cho rằng việc Giám đốc thông báo và quyết định chấm dứt Hợp đồng lao động đối với chị trong thời gian chị đang nuôi con nhỏ, đã vi phạm quy định tại khoản 3 Điều 155 của Bộ Luật Lao động. Theo Bộ Luật Lao động hiện hành, thông báo của Giám đốc đúng hay sai?

>> Điều 39 Bộ luật lao động năm 2012 có quy định về các trường hợp người sử dụng lao động không được thực hiện quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đó là:

"1. Người lao động ốm đau hoặc bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp đang điều trị, điều dưỡng theo quyết định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền, trừ trường hợp quy định tại điểm b khoản 1 Điều 38 của Bộ luật này.

2. Người lao động đang nghỉ hằng năm, nghỉ việc riêng và những trường hợp nghỉ khác được người sử dụng lao động đồng ý.

3. Lao động nữ quy định tại khoản 3 Điều 155 của Bộ luật này.

4. Người lao động nghỉ việc hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội."

Theo đó, khoản 3 Điều 155 có quy định:

"3. Người sử dụng lao động không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với lao động nữ vì lý do kết hôn, mang thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi, trừ trường hợp người sử dụng lao động là cá nhân chết, bị Tòa án tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, mất tích hoặc là đã chết hoặc người sử dụng lao động không phải là cá nhân chấm dứt hoạt động."

Do đó, thông báo chấm dứt HĐLĐ của Giám đốc công ty với chị A là trái pháp luật.

Hợp đồng lao động của tôi là 03 năm từ ngày 01/03/2012 đến 01/03/2015 trong thời gian đó tôi sinh con đến ngày 15/02/2015 tôi đi làm thì công ty thông báo chấm dứt hợp đồng của tôi vào ngày 01/03/2015 và trả các quyền lợi cho tôi đúng hay sai?

>> Theo quy định tại Khoản 3 Điều 39 Bộ luật lao động năm 2012 và Khoản 3 Điều 155 Bộ luật lao động năm 2012 thì công ty bạn không được phép chấm dứt hợp đồng lao động đối với bạn vì lý do bạn nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Do đó, đây là trường hợp đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật và công ty sẽ có nghĩa vụ đối với bạn theo quy định tại Điều 42 Bộ luật lao động năm 2012.

>> Xem thêm: Ly hôn khi là đảng viên dự bị? Sinh con thứ ba có còn bị kỷ luật theo quy định mới?

6. Giáo viên sinh con thứ ba có bị xử phạt không?

Tôi là giáo viên, không phải là đảng viên. Vợ chồng hiện tránh thai đã 14 năm. Nay vợ tôi bị vỡ kế hoạch sắp sinh con thứ tư (song sinh). Vậy tôi vi phạm pháp lệnh dân số kế hoạch hóa gia đình và xử lý kỷ luật như thế nào? Xin cảm ơn!

Giáo viên sinh con thứ ba có bị xử phạt không ?

Luật sư tư vấn quy định giáo viên sinh con thứ ba, gọi: 1900.6162

>> Luật sư trả lời: GIáo viên sinh con lần thứ 3 thì đơn vị có bị ảnh hưởng không?

>> Bài viết tham khảo thêm: Đảng viên vi phạm sinh con thứ 3 bị xử lý như thế nào?

Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại gọi ngay số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật hôn nhân - Công ty luật Minh Khuê