Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý: 

Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015

Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014

2. Luật sư tư vấn:

Theo quy định của pháp luật hiện hành, cũng như theo phong tục, tập quán của Việt Nam có quy định: Nghĩa vụ cấp dưỡng được thực hiện giữa cha, mẹ và con; giữa anh, chị, em với nhau; giữa ông bà nội, ông bà ngoại và cháu; giữa cô, dì, chú, cậu, bác ruột và cháu ruột; giữa vợ và chồng theo quy định của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014. Nghĩa vụ cấp dưỡng không thể thay thế bằng nghĩa vụ khác và không thể chuyển giao cho người khác. Theo đó, tại Điều 110 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 có quy định như sau:

"Điều 110. Nghĩa vụ cấp dưỡng của cha, mẹ đối với con
Cha, mẹ có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con chưa thành niên, con đã thành niên không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình trong trường hợp không sống chung với con hoặc sống chung với con nhưng vi phạm nghĩa vụ nuôi dưỡng con."

Cũng theo Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về nghĩa vụ cấp dưỡng giữa ông bà nội, ông bà ngoại và cháu tại Điều 113 như sau:

"1. Ông bà nội, ông bà ngoại không sống chung với cháu có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cháu trong trường hợp cháu chưa thành niên hoặc cháu đã thành niên không có khả năng lao động, không có tài sản để tự nuôi mình và không có người cấp dưỡng theo quy định tại Điều 112 của Luật này.

2. Cháu đã thành niên không sống chung với ông bà nội, ông bà ngoại có nghĩa vụ cấp dưỡng cho ông bà nội, ông bà ngoại trong trường hợp ông bà không có khả năng lao động, không có tài sản để tự nuôi mình và không có người khác cấp dưỡng theo quy định của Luật này."

Như vậy, theo quy định, bạn và chồng bạn đều có nghĩa vụ ngang nhau trong việc chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng con kể cả trong thời kỳ hôn nhân hoặc đã ly thân, thậm chí đã ly hôn. Bởi lẽ, nghĩa vụ của cha, mẹ là cần phải chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng con tốt nhất để đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp cho con. Do vậy, trong trường hợp của bạn thì hai bạn đã ly thân được 18 năm, từ đó đến nay chồng bạn không cấp dưỡng cho con bạn lần nào, kể cả gia đình bên chồng. Chính vì vậy, bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu chồng bạn, gia đình chồng bao gồm ông bà nội của con bạn cấp dưỡng cho con bạn trong khoảng thời gian mà bạn phải chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con một mình.

Bên cạnh đó, Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 có quy định về mức cấp dưỡng và phương thức cấp dưỡng như sau:

"Điều 116. Mức cấp dưỡng

1. Mức cấp dưỡng do người có nghĩa vụ cấp dưỡng và người được cấp dưỡng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.

2. Khi có lý do chính đáng, mức cấp dưỡng có thể thay đổi. Việc thay đổi mức cấp dưỡng do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.

Điều 117. Phương thức cấp dưỡng

Việc cấp dưỡng có thể được thực hiện định kỳ hàng tháng, hàng quý, nửa năm, hàng năm hoặc một lần.

Các bên có thể thỏa thuận thay đổi phương thức cấp dưỡng, tạm ngừng cấp dưỡng trong trường hợp người có nghĩa vụ cấp dưỡng lâm vào tình trạng khó khăn về kinh tế mà không có khả năng thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết."

Như vậy, theo quy định của pháp luật hiện hành thì không quy định mức cấp dưỡng cụ thể là bao nhiêu mà pháp luật chỉ quy định mức cấp dưỡng trước hết là do các bên thỏa thuận với nhau, nếu không thỏa thuận được thì sẽ căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng và có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết. Còn về phương thức cấp dưỡng cũng do hai bên thỏa thuận với nhau để lựa chọn phương thức cấp dưỡng phù hợp nhất.

Tóm lại, trong trường hợp này, hiện nay, hai vợ chồng bạn mới ly thân chứ chưa ly hôn (chưa chấm dứt quan hệ hôn nhân theo Quyết định hoặc bản án của Tòa án có thẩm quyền) thì một mình bạn nuôi dưỡng, chăm sóc con bạn trong 18 năm qua mà chồng bạn không cấp dưỡng thì bạn có quyền yêu cầu Tòa án nhân dân cấp quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh nơi mà chồng bạn đang làm việc, đang có hộ khẩu thường trú hoặc đăng ký tạm trú để yêu cầu Tòa án giải quyết vấn đề cấp dưỡng, trong đó có bao gồm yêu cầu cấp dưỡng từ chồng bạn cũng như gia đình chồng bạn theo quy định tại khoản 6 Điều 28 và Điều 39 Bộ Luật Tố tụng dân sự năm 2015 để cấp dưỡng cho con của bạn, đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng nhất mà con bạn lẽ ra nên được hưởng từ lâu.

Trên đây là tư vấn của chúng tôi về yêu cầu của bạn. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900 6162 để được giải đáp.

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Hôn nhân - Công ty luật Minh Khuê