Sau khi ly hôn tôi và con gái vẫn sống cùng với chồng, anh không cho 2 mẹ con đi. Vợ chồng tôi vẫn sống tốt với nhau như chưa ly hôn vậy. Đến nay tôi lại mang bầu đứa thứ 2 đến tháng 7/2015 là tôi sinh. Chồng tôi không nói gì về vấn đề đăng ký kết hôn lại.

1. Vậy bé sinh ra làm giấy khai sinh theo họ của cha có được không?

2. Nếu tôi đăng ký giấy khai sinh cho bé thứ 2 theo họ mẹ, và muốn thay đổi họ của bé gái đầu cũng theo họ mẹ vậy có đươc không?

Tôi xin chân thành cảm ơn.

Người gửi: T.H

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục Tư vấn luật dân sự của Công ty Luật Minh Khuê. 

Tư vấn đăng ký khai sinh cho con khi bố mẹ ly hôn ? 

Luật sư tư vấn luật dân sự gọi số: 1900.6162

Trả lời:

Cảm ơn bạn đã quan tâm và gửi câu hỏi cho chúng tôi, chúc bạn sức khỏe. Vấn đè của bạn như sau:

1. Cơ sở pháp luật:

Luật hôn nhân và gia đình 2014

Luật dân sự 2005

Nghị định 158/2005/NĐ-CP: Về quản lý hộ tịch

Thông tư 01/2008/TTBTP hướng dẫn đăng ký và quản lý hộ tịch

2. Nội dung phân tích:

Bạn kết hôn và đăng ký kết hôn 2012, đến 2013 sinh cháu đầu, 6/2014 bạn và chồng ly hôn tuy nhiên vợ chồng vẫn chung sống với nhau. Đến tháng 7/2015 chị sinh bé thứ hai.

1. Bé sinh ra có thể khai sinh theo họ cha

Căn cứ luật hôn nhân gia đình 2014

Điều 88. Xác định cha, mẹ

1. Con sinh ra trong thời kỳ hôn nhân hoặc do người vợ có thai trong thời kỳ hôn nhân là con chung của vợ chồng.

Con được sinh ra trong thời hạn 300 ngày kể từ thời điểm chấm dứt hôn nhân được coi là con do người vợ có thai trong thời kỳ hôn nhân.

Con sinh ra trước ngày đăng ký kết hôn và được cha mẹ thừa nhận là con chung của vợ chồng.

Như vậy cháu bé sắp sinh do vợ chồng bạn đã ly hôn trước đó nên bạn phải làm thủ tục nhận cha cho con

Theo nghị đinh 158/2005/NĐ-CP bạn làm thủ tục đăng ký khai sinh và xác nhận cha cho con, theo đó bạn có thể cho con theo họ cha

Đăng ký khai sinh: Trong trường hợp khai sinh cho con ngoài giá thú, nếu không xác định được người cha, thì phần ghi về người cha trong Sổ đăng ký khai sinh và Giấy khai sinh để trống. Nếu vào thời điểm đăng ký khai sinh có người nhận con, thì Ủy ban nhân dân cấp xã kết hợp giải quyết việc nhận con và đăng ký khai sinh.

Căn cứ thông tư 01/2008: "Xác định họ và quê quán

Khi đăng ký khai sinh, họ và quê quán của con được xác định theo họ và quê quán của người cha hoặc họ và quê quán của người mẹ theo tập quán hoặc theo thỏa thuận của cha, mẹ. 

Trong trường hợp đăng ký khai sinh cho con ngoài giá thú, nếu không có quyết định công nhận việc nhận cha cho con, thì họ và quê quán của con được xác định theo họ và quê quán của người mẹ."

Điều 34. Thủ tục đăng ký việc nhận cha, mẹ, con

1. Người nhận cha, mẹ, con phải nộp Tờ khai (theo mẫu quy định). Trong trường hợp cha hoặc mẹ nhận con chưa thành niên, thì phải có sự đồng ý của người hiện đang là mẹ hoặc cha, trừ trường hợp người đó đã chết, mất tích, mất năng lực hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự.

Kèm theo Tờ khai phải xuất trình các giấy tờ sau đây:

a) Giấy khai sinh (bản chính hoặc bản sao) của người con;

b) Các giấy tờ, đồ vật hoặc các chứng cứ khác để chứng minh quan hệ cha, mẹ, con (nếu có).

2. Trong thời hạn 5 ngày, kể từ ngày nhận đủ giấy tờ hợp lệ, nếu xét thấy việc nhận cha, mẹ, con là đúng sự thật và không có tranh chấp, thì Ủy ban nhân dân cấp xã đăng ký việc nhận cha, mẹ, con.

Trường hợp cần phải xác minh, thì thời hạn nói trên được kéo dài thêm không quá 5 ngày.

3. Khi đăng ký việc nhận cha, mẹ, con, các bên cha, mẹ, con phải có mặt, trừ trường hợp người được nhận là cha hoặc mẹ đã chết. Cán bộ Tư pháp hộ tịch ghi vào Sổ đăng ký việc nhận cha, mẹ, con và Quyết định công nhận việc nhận cha, mẹ, con. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã ký và cấp cho mỗi bên một bản chính Quyết định công nhận việc nhận cha, mẹ, con. Bản sao Quyết định được cấp theo yêu cầu của các bên.

2. Thay đổi chọ cho bé đầu theo họ mẹ.

Căn cứ luật dân sự về việc thay đôỉ họ tên:

Điều 27. Quyền thay đổi họ, tên  

1. Cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi họ, tên trong các trường hợp sau đây:

a) Theo yêu cầu của người có họ, tên mà việc sử dụng họ, tên đó gây nhầm lẫn, ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, đến danh dự, quyền, lợi ích hợp pháp của người đó;

b) Theo yêu cầu của cha nuôi, mẹ nuôi về việc thay đổi họ, tên cho con nuôi hoặc khi người con nuôi thôi không làm con nuôi và người này hoặc cha đẻ, mẹ đẻ yêu cầu lấy lại họ, tên mà cha đẻ, mẹ đẻ đã đặt;

c) Theo yêu cầu của cha đẻ, mẹ đẻ hoặc người con khi xác định cha, mẹ cho con;

d) Thay đổi họ cho con từ họ của cha sang họ của mẹ hoặc ngược lại;

+Khoản 1, Điều 36, Nghị định 158/2005/NĐ-CP ngày 27/12/2005 của Chính phủ về đăng ký và quản lý hộ tịch quy định: "Thay đổi họ, tên, chữ đệm đã được đăng ký đúng trong Sổ đăng ký khai sinh và bản chính giấy khai sinh nhưng cá nhân có yêu cầu thay đổi khi có lý do chính đáng theo quy định của Bộ luật Dân sự".

+Nếu việc yêu cầu thay đổi từ họ cha sang họ mẹ cho con không vì quyền lợi hợp pháp của con mà còn gây ảnh hưởng đến tâm lý của con, xáo trộn đến đời sống, việc học hành của con trẻ, với động cơ, mục đích cản trở quyền và nghĩa vụ người cha trong việc cấp dưỡng, thăm nom, chăm sóc, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của con, chia rẽ tình cảm của con với cha, thì việc yêu cầu đó được coi là không có lý do chính đáng và không được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền chấp thuận.

+Trường hợp yêu cầu thay đổi họ cho con của bạn từ họ cha sang họ mẹ phải xuất phát từ quyền lợi hợp pháp của hai con và phải được sự thỏa thuận, đồng ý của cả cha và mẹ.

->Như vậy cháu đầu được xác định là con chung trong thời kỳ hôn nhân, do đó bạn có thể đỏi họ co cháu theo họ mẹ tuy nhiên phải đảm bảo được các điều kiện trên cũng như sự đồng ý của người cha.

Trân trọng!

Bộ phận tư vấn pháp luật dân sự - Công ty luật Minh Khuê