1. Tư vấn ly hôn và cách giành quyền nuôi con sau ly hôn?

Xin chào các anh chị luật sư! Xin các anh chị tư vấn giúp em: Vợ chồng em kết hôn được hơn 3 năm, hiện nay đã có một cháu trai 17 tháng tuổi và đang mang thai đứa thứ hai.

Do mâu thuẫn vợ chồng, vợ em đã tự ý bỏ về nhà bố mẹ đẻ và nói sẽ ly hôn. Vậy sau khi ly hôn thì em có được quyền nuôi cháu đầu hay không? Nếu xét về điều kiện kinh tế hay thu nhập thì: Thứ nhất, em hiện nay có công việc và thu nhập ổn định, còn vợ em thì công việc không ổn định và thu nhập hàng tháng rất thấp. Thứ hai, điều kiện sinh sống về chỗ ở, điều kiện sinh hoạt thì em hơn hẳn vì em là con trai một trong gia đình, xét về đất đai nhà cửa thì em không thiếu thốn gì cả. Còn về phía vợ em thì cô ấy đang sống với bố mẹ đẻ một trong số hộ nghèo chính sách.
Như vậy em có được quyền nuôi con hay không? Mong các anh chị tư vấn giúp em, xin cảm ơn!

Người hỏi: NL Duy

Trả lời:

Theo quy định tại Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 thì vợ, chồng hoặc cả hai vợ chồng đều có quyền nộp đơn yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn. Tuy nhiên, vợ bạn đang mang thai nên bạn sẽ không có quyền nộp đơn yêu cầu ly hôn theo quy định tại khoản 3 Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình 2014:

"3. Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi."

Trường hợp, vợ chồng bạn thuận tình ly hôn, Tòa án sẽ căn cứ vào Điều 55 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 để giải quyết theo quy định của pháp luật.

Trong trường hợp vợ chồng cùng yêu cầu ly hôn, nếu xét thấy hai bên thật sự tự nguyện ly hôn và đã thỏa thuận về việc chia tài sản, việc trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con trên cơ sở bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con thì Tòa án công nhận thuận tình ly hôn; nếu không thỏa thuận được hoặc có thỏa thuận nhưng không bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con thì Tòa án giải quyết việc ly hôn.

Về việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn được giải quyết theo Điều 81 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 theo đó:

"1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con."

Trường hợp, con đầu của bạn được 17 tháng, sẽ được giao cho mẹ trực tiếp nuôi trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con. Nếu bạn chứng minh được vợ bạn không đủ điều kiện nuôi con, và bạn đáp ứng đầy đủ các điều kiện liên quan đến khả năng tài chính, thời gian dành cho con, tư cách đạo đức tốt...Tòa án sẽ cân nhắc để giao con cho bạn trực tiếp nuôi dưỡng.

>> Xem ngay: Ai có quyền nuôi con? Lỡ ký văn bản đồng ý cho chồng nuôi khi ra tòa có quyền thay đổi không?

2. Giành quyền nuôi con khi ly hôn cần những điều kiện nào?

Xin giúp tôi trả lời câu hỏi sau: Tôi và chồng tôi kết hôn được 4 năm. Vợ chồng tôi đã có một bé gái hơn 3 tuổi. Và tôi đang mang thai được gần 6 tháng. Tôi và chồng đã một lần ly hôn mà không thành vì chồng tôi hứa sẽ sửa sai và bỏ bài bạc ăn chơi. Nhưng khi tôi có bầu con thứ hai, chồng tôi vẫn bài bạc ngược đãi, xỉ nhục tôi. Không làm thuê được nuôi con, tôi lại mang thai. Nên tôi và chồng cãi nhau và đã ly thân được 2 tháng. Từ khi lấy nhau, chồng tôi không những không phụ tôi nuôi con mà còn bài bạc .và tôi đã vay bố mẹ tôi tiền để thuê đất trồng chanh dây. Nhưng sau đó chồng không làm mà còn bài bạc hết sạch, để tôi đi làm thuê trả nợ. Hết nợ chồng tôi đòi ly hôn, tôi đồng ý, và đã ký xong. Khi ra xã giải quyết thì chồng nài nỉ cho thêm thời gian suy nghĩ, tôi cũng đồng ý. Giờ gia đình chồng tôi đổ hết lỗi lên đầu tôi và kêu chồng tôi là đợi tôi sinh xong sẽ ly hôn giành quyền nuôi con lớn của tôi. Giờ tôi đã ly thân, tôi xin ly hôn thì sau này tôi có được quyền nuôi cả hai con không ạ?
Cảm ơn!

Luật sư tư vấn luật Hôn nhân trực tuyến, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Căn cứ theo điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định về việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn, theo thông tin chị cung cấp, con gái lớn của chị đã hơn 3 tuổi. Về nguyên tắc, quyền nuôi con trên 3 tuổi khi ly hôn sẽ do vợ chồng thỏa thuận, cả cha và mẹ đều có quyền bình đẳng trong việc giành quyền nuôi con, nếu hai vợ chồng thỏa thuận được với nhau thì Tòa án sẽ ghi nhận sự thỏa thuận đó.

Còn nếu hai bên không thể thỏa thuận được thì việc chứng minh được ai sẽ là người có đủ điều kiện vật chất và tinh thần để đảm bảo tốt nhất quyền và lợi ích cho đứa trẻ, các yếu tố về vật chất như: gia cảnh, thu nhập, điều kiện kinh tế, tài sản... các yếu tố về tinh thần như: thời gian chăm sóc, dạy dỗ, giáo dục con cái, tình cảm dành cho con, điều kiện cho con vui chơi giải trí, trình độ học vấn... của cha và mẹ. Bên nào đưa ra được những căn cứ thuyết phục hơn sẽ được tòa án xem xét giải quyết và trao quyền nuôi con cho người đó, đảm bảo quyền và lợi ích tốt nhất về mọi mặt cho con.

>> Xem ngay: Quyền nuôi con khi ly hôn và thủ tục ly hôn?

3. Sau ly hôn có được thay đổi quyền nuôi con không?

Thưa luật sư, hai vợ chồng em lấy nhau được 5 năm và có hai con một trai hơn 3 tuổi và một gái 15 tháng tuổi. Do quá trình sinh sống hai vợ chồng hay xảy ra mâu thuẫn và không hợp nhau. Chồng em đã viết đơn em đã đồng ý ký. Hai vợ chồng em thống nhất là mỗi người nuôi một con. Chồng em đã nộp đơn ra toà được hơn 1 tháng. Cho em hỏi khi nào thì toà gọi giải quyết ạ? Cả hai đều muốn giải quyết liy hôn nhanh và em hỏi thêm nữa là bây giờ em chưa có đủ điều kiện để nuôi một đứa con thì em có quyền giám hộ cho ông bà nội hoặc các các anh chị bên nhà chồng em không? Và sau này em có đủ điều kiện thì em có quyền được đón cả hai cháu để nuôi không ạ?
Em cảm ơn luật sư đã tư vấn ạ!

Luật sư tư vấn luật Hôn nhân trực tuyến, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Theo Điều 81 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn, khi đó, nếu hai vợ chồng bạn thỏa thuận được người trực tiếp nuôi con sau khi ky hôn thì Tòa án sẽ quyết định vấn đề này dựa trên thỏa thuận giữa hai vợ chồng, miễn sao sự thỏa thuận của hai vợ chồng bạn đáp ứng được điều kiện tốt nhất, chăm sóc tốt nhất cho con. Sau này, bạn muốn nuôi cháu do chồng nuôi thì bạn phải làm đơn thay đổi quyền chăm sóc nuôi dưỡng con sau ly hôn nhưng phải có căn cứ chứng minh người chồng không đủ điều kiện nuôi con.

Thông thường mỗi vụ ly hôn sẽ giải quyết từ 01 tháng đến 03 tháng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

>> Bài viết tham khảo thêm: Tư vấn quyền nuôi con khi ly hôn theo quy định mới nhất của luật hôn nhân gia đình hiện hành?

4. Tư vấn về quyền nuôi con khi ly hôn?

Thưa luật sư, em muốn hỏi là em và chồng em đều có công việc ổn định, chồng em làm ca đi làm suốt còn em làm thời gian hành chính, chúng em có một con, con của em năm nay 8 tuổi. Hiện nay, gia đình em nhà riêng ở trên đất của bố mẹ chồng em đứng tên, nhà đó cũng là bố mẹ chồng em xây lên, em muốn hỏi là khi vợ chồng em ly hôn, em không có nhà phải đi ở trọ thì có giành được quyền nuôi con không? Xin cảm ơn !

>> Luật sư tư vấn luật Hôn nhân trực tuyến, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Quyền nuôi con sau khi ly hôn được quy định tại Điều 81 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014, theo đó, việc bạn ở trọ không phải là điều kiện quyết định về quyền nuôi con sau khi ly hôn. Với bé 8 tuổi, Tòa án còn xem xét đến nguyện vọng của con. Nếu muốn giành quyền nuôi con bạn nên chứng minh được về điều kiện tốt nhất bạn sẽ đảm bảo cho con nếu con ở với bạn: điều kiện về mặt vật chất: nguồn thu nhập,... về mặt tinh thần: thời gian dành cho con, sự quan tâm tới con. Khi con bạn có nguyện vọng ở cùng với bạn và bạn chứng minh mặc dù ở trọ nhưng bạn vẫn đủ điều kiện về tài chính để có thể chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con tốt, đảm bảo nhu cầu sinh hoạt, học tập, vui chơi cho cháu thì Tòa án vẫn đồng ý giao con cho bạn nuôi dưỡng, còn chồng bạn có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con.

>> Bài viết tham khảo thêm: Không có tiền có dành được quyền nuôi con khi ly hôn không?

5. Thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn khi có căn cứ?

Chào anh/chị! Hiện tại, tôi có đang làm thủ tục thay đổi quyền nuôi con, nhờ quý luật sư tư vấn giúp: Tôi và vợ cũ đã ly hôn được 3 năm và toà xử cho vợ cũ tôi được quyền nuôi con vì khi đó cháu dưới 36 tháng tuổi. Nhưng trong thời gian vừa rồi vợ cũ tôi có đi xuất khẩu lao động bên Nhật, để lại cháu bé cho ông bà ngoại chăm sóc. Khi tôi muốn được thăm con thì đều bị gia đình bên ngoại ngăn cản và không cho gặp con, muốn được gặp con cũng bị gia đình họ kéo người ra đánh. Nay tôi đã làm thủ tục để thay đổi quyền nuôi con và được biết đến tết này vợ cũ tôi sẽ về nước và không đi nữa. Về điều kiện nuôi con thì tôi hoàn toàn có khả năng và hơn hẳn vợ cũ, liệu khi mẹ bé về nước thì tôi có giành lại được quyền nuôi con không? Vì khi nói chuyện với bên toà án họ bảo khi mẹ bé về nước sẽ khó có thể thay đổi được?
Cảm ơn quý luật sư !

>> Luật sư tư vấn luật Hôn nhân trực tuyến, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Căn cứ khoản 2, khoản 3 Điều 84 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn:

"2. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con được giải quyết khi có một trong các căn cứ sau đây:

a) Cha, mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con;

b) Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

3. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên."

Căn cứ theo quy định trên, bạn có thể yêu cầu thay đổi người nuôi con trong trường hợp vợ cũ của bạn không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

Bạn có đề cập đến vấn đề khả năng kinh tế của bạn hơn hẳn vợ bạn, tuy nhiên, việc xem xét đến điều kiện kinh tế lúc này chưa phải là yếu tố quan trọng, vì vợ bạn vẫn có đủ "khả năng" để nuôi con chỉ là không hơn bạn. Hơn nữa, việc cô ấy về nước thì sẽ khó hơn trong việc yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn, vì chị này có thể trực tiếp chăm sóc con khi về.

Vậy khả năng bạn giành lại quyền nuôi con không lớn nhưng bạn vẫn có quyền và nộp đơn lên tòa nói rõ vấn đề gia đình vợ ngăn cảm quyền thăm nom con của bạn. Điều này là không đúng luật vì Điều 83 Luật Hôn nhân và gia dình 2014 có quy định:

"Cha, mẹ trực tiếp nuôi con cùng các thành viên gia đình không được cản trở người không trực tiếp nuôi con trong việc thăm nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con."

>> Bài viết tham khảo thêm: Điều kiện thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn?

6. Quyền nuôi con sau ly hôn là do ai nuôi?

Chào luật sư, hiện tại em đã nộp đơn ly hôn đơn phương ra tòa và đang chờ tiến hành giải quyết thủ tục ly hôn. Em có một con trai cháu được 14 tháng tuổi, hiện tại chồng em đang giữ cháu để gây áp lực với em để không ly hôn. Em muốn nhờ tư vấn giúp em là nếu sau khi tòa giải quyết cho em nuôi con nhưng chồng em nhất định không giao con cho em với lời đe dọa nếu mang con đi sẽ đâm chết em. Vậy em phải nhờ đến cơ quan thi hành án như thế nào ạ? Xin cảm ơn luật sư!

>> Luật sư tư vấn luật Hôn nhân trực tuyến, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Trường hợp chồng bạn không giao con thì bạn có thể nhờ thi hành án dân sự vào cuộc giải quyết theo cưỡng chế theo Điều 120 Luật Thi hành án dân sự năm 2008, sửa đổi, bổ sung năm 2014:

"Điều 120. Cưỡng chế giao người chưa thành niên cho người được giao nuôi dưỡng theo bản án, quyết định

1. Chấp hành viên ra quyết định buộc giao người chưa thành niên cho người được giao nuôi dưỡng theo bản án, quyết định. Trước khi cưỡng chế giao người chưa thành niên cho người được giao nuôi dưỡng, Chấp hành viên phối hợp với chính quyền địa phương, tổ chức chính trị - xã hội tại địa phương đó thuyết phục đương sự tự nguyện thi hành án.

2. Trường hợp người phải thi hành án hoặc người đang trông giữ người chưa thành niên không giao người chưa thành niên cho người được giao nuôi dưỡng thì Chấp hành viên ra quyết định phạt tiền, ấn định thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày ra quyết định phạt tiền để người đó giao người chưa thành niên cho người được giao nuôi dưỡng. Hết thời hạn đã ấn định mà người đó không thực hiện thì Chấp hành viên tiến hành cưỡng chế buộc giao người chưa thành niên hoặc đề nghị cơ quan có thẩm quyền truy cứu trách nhiệm hình sự về tội không chấp hành án."

>> Bài viết tham khảo thêm: Ai có quyền nuôi con? Lỡ ký văn bản đồng ý cho chồng nuôi khi ra tòa có quyền thay đổi không?

Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại gọi ngay số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Hôn nhân - Công ty luật Minh KHuê