- Thứ hai, Trong chương trình quảng cáo của một tác phẩm nước hoa trên truyền hình có sử dụng bài hát “my heart will go on” do ca sỹ Caline Dion thể hiện nhưng không được sự đồng ý của nhà sản xuất chương trình ca nhạc, tác giả bài hát và ca sỹ Celine Dion. Anh/ chị hãy cho biết những hành vi vi phạm quyền tác giả và quyền liên quan trong trường hợp trên, ai đã có hành vi vi phạm và vi phạm quyền tác giả liên quan của ai? Hãy giải thích phần trả lời của anh chị theo quy định của pháp luật Việt Nam về quyền tác giả và quyền liên quan? Tôi không biết làm thế nào nhờ các luật sư cứu giúp và phúc đáp qua địa chỉ email này. Xin chân thành cảm ơn.

Người gửi: V.N

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục Tư vấn pháp luật sở hữu trí tuệ của công ty luật Minh Khuê.

Tác phẩm được bảo hộ quyền tác giả ?

Luật sư tư vấn pháp luật sở hữu trí tuệ gọi: 0986.386.648

Trả lời:

Kính cháo bạn ! Cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi tới thư mục tư vấn của chúng tôi. Chúng tôi xin giải đáp thắc mắc của bạn như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Luật sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009. 

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ, số 36/2009/QH12 của Quốc hội. 

Nghị định số 100/2006/NĐ-CP của Chính phủ : Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Dân sự, Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả và quyền liên quan​. 

2. Nội dung phân tích:

Vấn đề 1 : Cơ sở lý thuyết

- Theo quy định của pháp luật Việt Nam tại Điều 14 Luật sở hữu trí tuệ năm 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009 quy định  Các loại hình tác phẩm được bảo hộ quyền tác giả bao gồm:

1. Tác phẩm văn học, nghệ thuật và khoa học được bảo hộ bao gồm:

a) Tác phẩm văn học, khoa học, sách giáo khoa, giáo trình và tác phẩm khác được thể hiện dưới dạng chữ viết hoặc ký tự khác;

b) Bài giảng, bài phát biểu và bài nói khác;

c) Tác phẩm báo chí; d) Tác phẩm âm nhạc; đ) Tác phẩm sân khấu;

e) Tác phẩm điện ảnh và tác phẩm được tạo ra theo phương pháp tương tự (sau đây gọi chung là tác phẩm điện ảnh);

g) Tác phẩm tạo hình, mỹ thuật ứng dụng;

h) Tác phẩm nhiếp ảnh;

i) Tác phẩm kiến trúc;

k) Bản họa đồ, sơ đồ, bản đồ, bản vẽ liên quan đến địa hình, kiến trúc, công trình khoa học;

l) Tác phẩm văn học, nghệ thuật dân gian;

m) Chương trình máy tính, sưu tập dữ liệu.

2. Tác phẩm phái sinh chỉ được bảo hộ theo quy định tại khoản 1 Điều này nếu không gây phương hại đến quyền tác giả đối với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh.

3. Tác phẩm được bảo hộ quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này phải do tác giả trực tiếp sáng tạo bằng lao động trí tuệ của mình mà không sao chép từ tác phẩm của người khác.

4. Chính phủ hướng dẫn cụ thể về các loại hình tác phẩm quy định tại khoản 1 Điều này.”

- Khoản 7 Điều 4  Luật sở hữu trí tuệ năm 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009 quy định :"  Tác phẩm là sản phẩm sáng tạo trong lĩnh vực văn học, nghệ thuật và khoa học thể hiện bằng bất kỳ phương tiện hay hình thức nào."

-  Theo Khoản 2 và Khoản 3 Điều 4 Luật sở hữu trí tuệ năm 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009  quy định quyền tác giả và quyền liên quan như sau:

" 2.Quyền tác giả là quyền của tổ chức, cá nhân đối với tác phẩm do mình sáng tạo ra hoặc sở hữu.

  3. Quyền liên quan đến quyền tác giả (sau đây gọi là quyền liên quan) là quyền của tổ chức, cá nhân đối với cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng, tín hiệu vệ tinh mang chương trình được mã hóa."

- Điều 14 Luật sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009  quy định Các loại hình tác phẩm được bảo hộ quyền tác giả, Còn Nghị định số 100/2006/NĐ-CP của Chính phủ sẽ  Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Dân sự, Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả và quyền liên quan.
 
Vấn đề 2: Giải quyết vụ việc
Trong chương trình quảng cáo của một  sản phẩm nước hoa trên truyền hình có sử dụng bài hát “My heart will go on” do ca sỹ Caline Dion thể hiện nhưng không được sự đồng ý của nhà sản xuất chương trình ca nhạc, tác giả bài hát và ca sỹ Celine Dion. Phân tích những hành vi vi phạm quyền tác giả và quyền liên quan trong tình huống như sau:
+ Nhãn sản phẩm nước hoa này, có sử dụng bài bài hát “My heart will go on” do ca sỹ Caline Dion thể hiện, không có sự đồng ý của tác giả bài hát cũng như ca sĩ thể hiện nên đã thuộc hành vi xâm phạm quyền tác giả quy định tại Khoản 8 Điều 28 Luật sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009 quy định hành vi xâm phạm quyền tác giả :" Sử dụng tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả, không trả tiền nhuận bút, thù lao, quyền lợi vật chất khác theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 25 của Luật này." Cụ thể, công ty quảng cáo sản xuất ra clip quảng cáo nước hoa này vi phạm và vi phạm quyền sở hữu của tác giả bài hát đối với bài hát này.

+ Việc sử dụng bài hát “My heart will go on” do ca sỹ Caline Dion thể hiện của nhà sản xuất quảng cáo này không được sự đồng ý của tác giả bài hát. Nhưng Theo quy định tại Điều 26 Luật sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009 quy định Các trường hợp sử dụng tác phẩm đã công bố không phải xin phép nhưng phải trả tiền nhuận bút, thù lao quyền tác giả như sau:

"1. Tổ chức phát sóng sử dụng tác phẩm đã công bố để thực hiện chương trình phát sóng có tài trợ, quảng cáo hoặc thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào không phải xin phép nhưng phải trả tiền nhuận bút, thù lao cho chủ sở hữu quyền tác giả theo quy định của Chính phủ.

2. Tổ chức, cá nhân sử dụng tác phẩm quy định tại khoản 1 Điều này không được làm ảnh hưởng đến việc khai thác bình thường tác phẩm, không gây phương hại đến các quyền của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả; phải thông tin về tên tác giả và nguồn gốc, xuất xứ của tác phẩm.

3. Việc sử dụng tác phẩm trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này không áp dụng đối với tác phẩm điện ảnh."

Như vậy, việc sử dụng tác phẩm " My heart will go on"  để nhằm mục đích quảng cáo sẽ không phải xin phép tác giả nhưng sẽ phải trả tiền nhuận bút thù lao cho tác giả của ca khúc trên . Và Công ty sản xuất quảng cáo sản phẩm nước hoa này phải trả tiền thù lao cho tác giả bài hát, nếu họ không trả thì sẽ vi phạm quyền tác giả đối với bài hát này.

+ Đối với nhà sản xuất bài hát " my heart will go on".

Theo quy định tại Điều 33  Luật sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi bổ sung năm 2009  quy định Các trường hợp sử dụng quyền liên quan không phải xin phép nhưng phải trả tiền nhuận bút, thù lao bao gồm:

"1. Tổ chức, cá nhân sử dụng quyền liên quan trong các trường hợp sau đây không phải xin phép nhưng phải trả tiền nhuận bút, thù lao theo thoả thuận cho tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng:

a) Sử dụng trực tiếp hoặc gián tiếp bản ghi âm, ghi hình đã được công bố nhằm mục đích thương mại để thực hiện chương trình phát sóng có tài trợ, quảng cáo hoặc thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào;

b) Sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã được công bố trong hoạt động kinh doanh, thương mại.

2. Tổ chức, cá nhân sử dụng quyền quy định tại khoản 1 Điều này không được làm ảnh hưởng đến việc khai thác bình thường cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng và không gây phương hại đến quyền của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng."

Vậy, trường hợp này nhà sản xuất quảng cáo trên cũng không cần xin phép đơn vị chủ sở hữu quyền liên quan đến tác phẩm âm nhạc này mà chỉ cần trả tiền nhuận bút thù lao cho chủ sở hữu quyền liên quan là được . Nếu như bên phía công ty sản xuất quảng cáo này có trả tiền cho chủ sở hữu quyền liên quan thì họ không hề vi phạm quyền liên quan  còn nếu như họ không trả tiền nhuận bút, thù lao cho chủ sở hữu quyền liên quan thì họ đã vi phạm quyền liên quan.

Trên đây là phần tư vấn của chúng tôi về vấn đề của bạn. Cảm ơn bạn đã tin tưởng và lựa chọn Công ty luật Minh Khuê.

Trân trọng./

Bộ phận tư vấn luật sở hữu trí tuệ.