1. Tư vấn thủ tục khai nhận di sản thừa kế ?

>> Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua điện thoại gọi: 1900.6162

Trả lời:
Ý kiến thứ nhất:
Chào bạn!Cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi về cho Công ty chúng tôi. Thắc mắc của bạn, tôi xin được giải đáp như sau:
A. Đất trên 10 năm có phải làm thủ tục thừa kế hay không?
Theo Điều 236 Bộ luật dân sự 2015 quy định thì:

Điều 236. Xác lập quyền sở hữu theo thời hiệu do chiếm hữu, được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật

Người chiếm hữu, người được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật nhưng ngay tình, liên tục, công khai trong thời hạn 10 năm đối với động sản, 30 năm đối với bất động sản thì trở thành chủ sở hữu tài sản đó, kể từ thời điểm bắt đầu chiếm hữu, trừ trường hợp Bộ luật này, luật khác có liên quan quy định khác.

Trong trường hợp này của bạn, bởi vì đất là bất động sản. vậy nên nếu không làm thủ tục thừa kế thì bạn sẽ không được sở hữu mảnh đất đó hợp pháp vì thời gian 10 năm là chưa đủ để xác lập quyền sở hữu đối với bất động sản.
B. thừa kế đất do cha mất đi để lại:
Bạn không nói rõ về việc bố bạn mất có để lại di chúc hay không nên mình sẽ tư vấn cho bạn làm hai trường hợp:
Trường hợp 1: bố bạn để lại di chúc và nêu rõ người được hưởng thừa kế mảnh đất đó là bạn, vậy thì bạn chỉ việc thực hiện những thủ tục cần thiết theo quy định của pháp luật về sang tên quyền sử dụng đất.
Trường hợp 2: bố bạn không để lại di chúc
Trong trường hợp này phần di sản để lại sẽ được chia theo pháp luật khi có yêu cầu
Bạn không nêu rõ ngoài bạn còn có ai khác được hưởng quyền thừa kế hay không ?

--------------------

Lời cảm ơn của khách hàng:

"Tôi chân thành cảm ơn việc hướng dẫn của Luật Sư, sự hướng dẫn tận tình của Luật Sư đẫ giải quyết nhiều vấn đề thắc mắc cho bản thân tôi, xin cam ơn nhiều!". Người gửi: Hạnh Lê Thị Tuyết

>> Xem thêm:  Dịch vụ luật sư tư vấn pháp luật thừa kế trực tuyến qua tổng đài điện thoại

2. Phường/xã phải có phải xác nhận, niêm yết khi khai nhận thừa kế ?

Báo Pháp Luật TP.HCM ngày 4-3 có đăng bài “Biết khai sai nhưng vẫn xác nhận” phản ánh một trường hợp công khai bỏ bớt số người được thừa kế theo pháp luật. Do Phòng công chứng số 1 TP.HCM không yêu cầu biên bản niêm yết việc khai nhận di sản phải được đại diện phường ký tên, đóng dấu nên một cá nhân đã ung dung khai nhận mình là con duy nhất để hưởng trọn di sản.

Thật bất ngờ khi theo tìm hiểu của PV Báo Pháp Luật TP.HCM, thủ tục niêm yết văn bản khai nhận di sản tại phường, xã đang được nhiều cơ quan thực hiện theo kiểu mạnh ai nấy làm.

>> Luật sư tư vấn pháp luật dân sự trực tuyến (24/7) gọi số: 1900.6162

Phải đóng dấu mới có hiệu lực

Theo ông Hoàng Xuân Hoan, Trưởng phòng Công chứng số 2 TP.HCM, do Luật Công chứng không quy định nên hiện phòng này vẫn tiếp tục thực hiện các thủ tục khai nhận và phân chia di sản theo Nghị định 75 ngày 8-12-2000 của Chính phủ và Thông tư 03 ngày 14-3-2001 của Bộ Tư pháp. Theo đó, việc niêm yết do cơ quan công chứng thực hiện tại trụ sở UBND cấp phường, nơi thường trú (hoặc tạm trú) trước đây của người để lại di sản. Cơ quan công chứng phải cử người trực tiếp niêm yết, có sự chứng kiến của đại diện UBND cấp phường.

Về thủ tục niêm yết, áp dụng theo Nghị định 58 ngày 24-8-2001 của Chính phủ (về quản lý và sử dụng con dấu), Phòng Công chứng số 2 yêu cầu lãnh đạo UBND phường ký tên xác nhận và đóng dấu vào biên bản niêm yết. Ông Hoan lý lẽ: “Phải có đóng dấu thì văn bản mới có giá trị pháp lý. Nếu tôi ký mà không có đóng dấu thì đó chỉ là chữ ký của cá nhân tôi chứ không phải là chữ ký của công chứng viên Hoàng Xuân Hoan”.

Ông Trần Anh Tuấn, Trưởng phòng Công chứng số 3 TP.HCM, cho biết: Sau khi thụ lý hồ sơ khai nhận di sản, công chứng viên sẽ gửi văn bản đề nghị UBND cấp phường niêm yết trong 30 ngày. Tiếp đó, cán bộ của phòng công chứng sẽ đến UBND phường để thực hiện việc niêm yết công khai. Việc niêm yết này phải có chữ ký xác nhận của cán bộ công chứng và đại diện UBND phường. Sau đó, chủ tịch UBND phường (hoặc phó chủ tịch được ủy quyền) phải ký tên và đóng dấu xác nhận vào biên bản niêm yết. Vì chưa có hướng dẫn nên phòng này cũng tự soạn thảo các biểu mẫu liên quan (văn bản, biên bản niêm yết…) để giải quyết các hồ sơ về thừa kế.

Chỉ ký tên cũng được

Riêng Phòng Công chứng số 1 TP.HCM thì có cách làm khác. Trưởng phòng Nguyễn Quang Thắng cho biết việc niêm yết tại phường thường gặp nhiều khó khăn. Có phường chịu ký xác nhận và đóng dấu, có phường chỉ đồng ý ký tên. Để gọn nhẹ, phòng này vẫn chấp nhận những biên bản niêm yết chỉ có chữ ký của cán bộ phường. Vẫn theo ông Thắng, để thực hiện đúng nguyên tắc luật định về việc tự chịu trách nhiệm của các bên khi giao dịch, Phòng Công chứng số 1 từng kiến nghị Bộ Tư pháp bỏ hẳn thủ tục niêm yết tại địa phương. Bấy giờ, nếu có tranh chấp thì các bên có thể khởi kiện ra tòa án.

Theo bà Võ Thị Hằng, Chủ tịch UBND phường Hiệp Bình Chánh, quận Thủ Đức, có phòng công chứng chỉ đem đến duy nhất một văn bản nên phường phải sao y để niêm yết, còn bản chính thì lưu. Cũng có phòng mang đến hai văn bản niêm yết. Trước giờ, biên bản niêm yết tại phường này đều do chủ tịch hoặc phó chủ tịch chuyên trách ký xác nhận và đóng dấu.

Ông Thân Trọng Minh, Chủ tịch UBND phường 4, quận Gò Vấp, cũng khẳng định trước nay phường này đều để chủ tịch hoặc phó chủ tịch ký xác nhận, đóng dấu biên bản niêm yết. Sự cố bỏ sót đồng thừa kế như Báo Pháp Luật TP.HCM đã đăng tải chỉ là hãn hữu và có lẽ đã không xảy ra nếu Phòng Công chứng số 1 kiên quyết từ chối những biên bản chỉ có mỗi chữ ký của cán bộ phường.

Bà Ung Thị Xuân Hương, Phó Giám đốc Sở Tư pháp TP.HCM:

Sẽ thống nhất cách làm

Luật Công chứng không quy định về thủ tục niêm yết văn bản khai nhận di sản. Nhưng để hạn chế tình trạng khai báo sai sự thật, bỏ sót các đồng thừa kế, Sở vẫn yêu cầu các phòng công chứng thực hiện niêm yết công khai đối với việc khai nhận và phân chia di sản theo Nghị định 75 của Chính phủ.

Tuy nhiên, do lâu nay chưa có quy định hướng dẫn trình tự, thủ tục niêm yết các việc trên nên các cơ quan công chứng đã không có cơ sở thực hiện thống nhất. Sắp tới, Sở Tư pháp sẽ đề nghị Bộ Tư pháp ban hành thông tư hướng dẫn thực hiện Luật Công chứng, trong đó có quy định cụ thể thủ tục niêm yết. Trước mắt, trong cuộc họp giao ban về hoạt động công chứng tới đây, Sở sẽ thống nhất cách làm chung đối với tất cả các phòng và văn phòng công chứng trên địa bàn TP.HCM.

(MKLAW FIRM: Biên tập.)

>> Xem thêm:  Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến về đăng ký thừa kế quyền sử dụng đất

3. Tư vấn khai nhận di sản thừa kế và mức thuế khi khai nhận ?

>> Tư vấn pháp luật thừa kế trực tuyến qua tổng đài: 1900.6162

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đến công ty luật Minh Khuê. Căn cứ vào những thông tin bạn cung cấp chúng tôi xin tư vấn cho bạn như sau:

Thứ nhất, về việc bạn thay mặt những người thừa kế khác đi nhận kê khai và thay mặt họ kí kết các giấy tờ liên quan:

Về nguyên tắc, bất cứ người nào đều có thể ủy quyền cho người khác nhân danh mình thực hiện một hoặc nhiều giao dịch dân sự (trừ một số trường hợp như việc ly hôn), miễn là phải đáp ứng các điều kiện như: giao dịch dân sự đó phải hợp pháp; người được ủy quyền có quyền, nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch dân sự đã ủy quyền; người được ủy quyền có năng lực hành vi dân sự đầy đủ...

Như vậy, việc ủy quyền cho người khác thay mình làm thủ tục khai nhận di sản thừa kế và ký kết các giấy tờ liên quan là được phép. Những người thừa kế khác phải làm giấy ủy quyền cho bạn có chứng thực của UBND quận hoặc hợp đồng ủy quyền có chứng nhận của phòng công chứng nhà nước. Lưu ý là ủy quyền có thù lao phải lập hợp đồng ủy quyền có công chứng. Văn bản ủy quyền phải ghi rõ các nội dung: phạm vi ủy quyền, thời hạn ủy quyền, việc ủy quyền có/không có thù lao...

Theo Điều 422 Bộ luật dân sự 2015 quy định các trường hợp Chấm dứt hợp đồng uỷ quyền

Điều 422. Chấm dứt hợp đồng

Hợp đồng chấm dứt trong trường hợp sau đây:

1. Hợp đồng đã được hoàn thành;

2. Theo thỏa thuận của các bên;

3. Cá nhân giao kết hợp đồng chết, pháp nhân giao kết hợp đồng chấm dứt tồn tại mà hợp đồng phải do chính cá nhân, pháp nhân đó thực hiện;

4. Hợp đồng bị hủy bỏ, bị đơn phương chấm dứt thực hiện;

5. Hợp đồng không thể thực hiện được do đối tượng của hợp đồng không còn;

6. Hợp đồng chấm dứt theo quy định tại Điều 420 của Bộ luật này;

7. Trường hợp khác do luật quy định.

Thứ 2, về mức thuế suất trong trường hợp nhận di sản thừa kế:

Về thuế thu nhập cá nhân

Theo quy định tại điều 4 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 sửa đổi bổ sung 2012 về thu nhập được miễn thuế:

"4. Thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng là bất động sản giữa vợ với chồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ; cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi; cha chồng, mẹ chồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể; ông nội, bà nội với cháu nội; ông ngoại, bà ngoại với cháu ngoại; anh, chị, em ruột với nhau".


Do đó, trường hợp của bạn sẽ được miễn thuế thu nhập cá nhân.

Về lệ phí trước bạ

Thu quy định tại điều 4
Nghị định số: 45/2011/NĐ-CP về các trường hợp không phải nộp lệ phí trước bạ:

"10. Nhà, đất nhận thừa kế hoặc là quà tặng giữa: vợ với chồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ; cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi; cha chồng, mẹ chồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể; ông nội, bà nội với cháu nội; ông ngoại, bà ngoại với cháu ngoại; anh, chị, em ruột với nhau nay được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất lần đầu".

Do đó, trường hợp của bạn cũng được miễn lệ phí trước bạ.

Thứ 3 về vấn đề bạn có thể làm thêm một hợp đồng ủy quyền khác thì theo như đã nói ở mục một thì bạn hoàn toàn có thể làm thêm một hợp đồng ủy quyền nếu như mẹ bạn đồng ý.

Trân trọng./.

>> Xem thêm:  Dịch vụ luật sư giải quyết các tranh chấp về thừa kế

4. Khai nhận di sản thừa kế có di chúc ?

Khai nhận di sản thừa kế có di chúc?

Trả lời:

Nếu di chúc của cha mẹ bạn đáp ứng đủ các điều kiện quy định tại Bộ luật dân sự 2015 thì di chúc đó được coi là hợp pháp:

Điều 630. Di chúc hợp pháp

1. Di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây:

a) Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép;

b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.

2. Di chúc của người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi phải được lập thành văn bản và phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc.

3. Di chúc của người bị hạn chế về thể chất hoặc của người không biết chữ phải được người làm chứng lập thành văn bản và có công chứng hoặc chứng thực.

Vì người con gái nuôi của cha mẹ bạn năm nay đã 32 tuổi, có gia đình và có khả năng tự nuôi sống bản thân không thuộc các trường hợp như quy định trên nên không được hưởng di sản thừa kế và cũng không có quyền gì đối với tài sản này.

Để làm thủ tục khai nhận di sản thừa kế thì trước tiên, bạn phải làm thủ tục xin cấp lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất trước, sau đó mới làm thủ tục khai nhận di sản thừa kế, sang tên quyền sử dụng đất và nhà ở. Bạn cần liên hệ với các cơ quan có thẩm quyền để được hướng dẫn thực hiện các thủ tục theo quy định của pháp luật đối với trường hợp cụ thể của mình.

Thủ tục xin cấp lại Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở do bị mất được thực hiện theo hướng dẫn tại Điều 77 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP của Chính phủ : Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai. Cụ thể như sau:

- Hộ gia đình và cá nhân, cộng đồng dân cư phải khai báo với Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất về việc bị mất Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng, Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm niêm yết thông báo mất Giấy chứng nhận tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã, trừ trường hợp mất giấy do thiên tai, hỏa hoạn.

- Sau 30 ngày, kể từ ngày niêm yết thông báo mất Giấy chứng nhận tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã đối với trường hợp của hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư, người bị mất Giấy chứng nhận nộp 01 bộ hồ sơ đề nghị cấp lại Giấy chứng nhận.

- Văn phòng đăng ký đất đai có trách nhiệm kiểm tra hồ sơ; trích lục bản đồ địa chính hoặc trích đo địa chính thửa đất đối với trường hợp chưa có bản đồ địa chính và chưa trích đo địa chính thửa đất; lập hồ sơ trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định tại Điều 37 của Nghị định này ký quyết định hủy Giấy chứng nhận bị mất, đồng thời ký cấp lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất; chỉnh lý, cập nhật biến động vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai; trao Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho người được cấp hoặc gửi Ủy ban nhân dân cấp xã để trao đối với trường hợp nộp hồ sơ tại cấp xã.

>> Bạn có thể tham khảo thủ tục khai nhận di sản thừa kế tại đây: Thủ tục khai nhận (chuyển nhượng) di sản thừa kế từ cha mẹ sang cho con ?

>> Xem thêm:  Luật sư tư vấn lập, viết, soạn thảo di chúc và quy định về di chúc trực tuyến qua tổng đài

5. Tư vấn về việc khai nhận di sản thừa kế ?

Trả lời:

Theo quy định của pháp luật về phân chia di sản khi không có di chúc

Điều 651. Người thừa kế theo pháp luật

1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

...........

Luật công chứng 2006 quy định thủ tục công chứng hợp đồng, giao dịch, trong đó tại khoản 1 Điều 49 có quy định về công chứng Văn bản thoả thuận phân chia di sản như sau:

''Điều 49. Công chứng văn bản thoả thuận phân chia di sản

1. Những người thừa kế theo pháp luật hoặc theo di chúc mà trong di chúc không xác định rõ phần di sản được hưởng của từng người thì họ có quyền yêu cầu công chứng văn bản thoả thuận phân chia di sản.

Trong văn bản thoả thuận phân chia di sản, người được hưởng di sản có thể tặng cho toàn bộ hoặc một phần quyền hưởng di sản của mình cho người thừa kế khác.

2. Trong trường hợp di sản là quyền sử dụng đất hoặc tài sản pháp luật quy định phải đăng ký quyền sở hữu thì người yêu cầu công chứng phải xuất trình giấy tờ để chứng minh quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản của người để lại di sản đó.

...........

Như vậy, công chứng Văn bản thoả thuận phân chia di sản rất quan trọng đối với việc phân chia di sản là quyền sử dụng đất hoặc tài sản mà pháp luật quy định phải đăng ký quyền sở hữu. Văn bản thoả thuận phân chia di sản được công chứng là cơ sở để làm căn cứ cho việc chuyển quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản cho người được hưởng di sản.

Thủ tục sang tên mẹ bạn trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (theo Điều 79 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết về một số điều trong Luật Đất đai).

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng qua email Tư vấn pháp luật dân sự miễn phí qua Email hoặc qua tổng đài luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến, gọi: 1900.6162. Chúng tôi sẵn sàng giải đáp.

Trân trọng ./.

Bộ phận Tư vấn Luật Thừa Kế - Công ty luật Minh KHuê

>> Xem thêm:  Dịch vụ luật sư tư vấn soạn thảo, xác lập di chúc và phân chia tài sản thừa kế theo quy định của pháp luật