Cảm ơn bạn đã tin tưởng đặt câu hỏi cho Luật Minh Khuê. Với thắc mắc của bạn, Luật sư đã nghiên cứu kỹ lưỡng các quy định pháp luật hiện hành và xin giải đáp bạn qua bài viết sau đây.
1. Hiểu thế nào là mua bán trẻ em?
Mua bán người là việc dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực, lừa gạt hoặc thủ đoạn khác thực hiện một trong các hành vi sau đây: Chuyển giao người để nhận tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác; chuyển giao người để người khác bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân hoặc vì mục đích vô nhân đạo khác; tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp người khác để thực hiện hành vi chuyển giao người; tiếp nhận người để giao tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác; tiếp nhận người để bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân hoặc vì mục đích vô nhân đạo khác.
Mua bán người dưới 16 tuổi hay còn gọi là mua bán trẻ em là thực hiện một trong các hành vi sau đây: Chuyển giao người dưới 16 tuổi để nhận tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác, trừ trường hợp vì mục đích nhân đạo; chuyển giao người dưới 16 tuổi để bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể hoặc vì mục đích vô nhân đạo khác; tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp người dưới 16 tuổi để thực hiện hành vi chuyển giao người; tiếp nhận người dưới 16 tuổi để giao tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác, trừ trường hợp vì mục đích nhân đạo; tiếp nhận người dưới 16 tuổi để bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể hoặc vì mục đích vô nhân đạo khác.
Xem thêm: Hiếp dâm là gi? Quy định mới nhất về hình phạt tội hiếp dâm
2. Bán con đẻ có bị phạt tù không?
Tội mua bán người dưới 16 tuổi được quy định cụ thể tại Điều 151 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Cụ thể:
Thứ nhất, người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm: Chuyển giao hoặc tiếp nhận người dưới 16 tuổi để giao, nhận tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác, trừ trường hợp vì mục đích nhân đạo; Chuyển giao hoặc tiếp nhận người dưới 16 tuổi để bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể hoặc vì mục đích vô nhân đạo khác; Tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp người dưới 16 tuổi để thực hiện hành vi nêu trên.
Thứ hai, phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm: Lợi dụng chức vụ, quyền hạn; Lợi dụng hoạt động cho, nhận con nuôi để phạm tội; Đối với từ 02 người đến 05 người; Đối với người mà mình có trách nhiệm chăm sóc, nuôi dưỡng; Đưa nạn nhân ra khỏi biên giới của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; Phạm tội 02 lần trở lên; Vì động cơ đê hèn; Gây thương tích, gây tổn hại cho sức khỏe hoặc gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%, nếu không thuộc trường hợp đã lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân.
Thứ ba, phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 18 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân: Có tổ chức; Có tính chất chuyên nghiệp; Gây thương tích, gây tổn hại cho sức khỏe hoặc gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên; Đã lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân; Làm nạn nhân chết hoặc tự sát; Đối với 06 người trở lên; Tái phạm nguy hiểm.
Bên cạnh đó, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt quản chế, cấm cư trú, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Để quý khách hàng có thể hiểu rõ hơn, chúng tôi sẽ phân tích cấu thành tội phạm của tội mua bán người dưới 16 tuổi như sau:
Về khách thể: Các hành vi nêu trên xâm phạm đến quan hệ về quyền được chăm sóc, nuôi và sống chung với cha mẹ, quyền được bảo vệ của trẻ em.
Về mặt khách quan:
Nhóm hành vi phạm tội thứ nhất: Nhóm hành vi chuyển giao hoặc tiếp nhận người dưới 16 tuổi để giao có kèm theo việc nhận tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác. Đây là hành vi dùng tiền đồng hoặc phương tiện thanh toán khác như vàng, ngoại tệ... để trao đổi mua bán người dưới 16 tuổi như hàng hoá.
Nhóm hành vi phạm tội thứ hai: Nhóm hành vi chuyển giao hoặc tiếp nhận người dưới 16 tuổi để bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể của họ hoặc nhằm mục đích vô nhân đạo khác.
Nhóm hành vi phạm tội thứ ba: Nhóm hành vi tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp người dưới 16 tuổi để thực hiện hai nhóm hành vi nêu trên.
Về mặt chủ quan: Người phạm tội thực hiện tội phạm này với lỗi cố ý. Mục đích phạm tội chính của hành vi mua bán người dưới 16 là vì vụ lợi (để thu lợi bất chính).
Về chủ thể: Chủ thể của tội phạm là người có năng lực trách nhiệm hình sự, từ đủ 16 tuổi trở lên. Nhưng riêng đối với tội mua bán người dưới 16 tuổi, người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi đã phải chịu trách nhiệm hình sự.
Từ những phân tích nêu trên, có thể kết luận rằng, bất cứ người nào thỏa mãn các dấu hiệu cấu thành tội phạm đều bị xử lý hình sự về tội mua bán trẻ em, không phân biệt là cha đẻ, mẹ đẻ hay bất kỳ ai khác. Cho nên, trường hợp cha mẹ bán con đẻ đều bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Khung hình phạt cao nhất của tội danh này lên đến tù chung thân.
3. Một số câu hỏi liên quan
(1) Mua bán người để lấy nội tạng bị phạt bao nhiêu năm tù?
Khoản 3 Điều 150 Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) có quy định như sau:
Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm: Có tính chất chuyên nghiệp; Đã lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân; Gây thương tích, gây tổn hại cho sức khỏe hoặc gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên; Làm nạn nhân chết hoặc tự sát; Đối với 06 người trở lên; Tái phạm nguy hiểm.
Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt quản chế, cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Như vậy, người nào phạm tội mua bán người để lấy nội tạng thì người đó có thể bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm. Mức phạt cụ thể bao nhiêu thì phụ thuộc vào kết luận điều tra và quyết định của Tòa án.
(2) Người chưa đủ 18 tuổi phạm tội mua bán người có chịu trách nhiệm hình sự không?
Pháp luật hình sự có đưa ra nguyên tắc xử lý đối với người dưới 18 tuổi phạm tội như sau:
Một là: Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật hình sự có quy định khác.
Hai là: Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một trong các điều 123, 134, 141, 142, 143, 144, 150, 151, 168, 169, 170, 171, 173, 178, 248, 249, 250, 251, 252, 265, 266, 286, 287, 289, 290, 299, 303 và 304 của Bộ luật hình sự.
Theo đó, người chưa đủ 18 tuổi phạm tội mua bán người sẽ có 02 trường hợp:
Trường hợp 1: Người từ đủ 16 tuổi trở lên sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự đối với tội mua bán người.
Trường hợp 2: Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chỉ bị truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tội mua bán người khi phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
Trên đây là toàn bộ nội dung về chủ đề Bán con đẻ bị phạt tù mà Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách hàng. Ngoài ra, quý khách có thể tham khảo thêm về bài viết Hình phạt tội mua bán trái phép chất ma túy theo luật hình sự? của Luật Minh Khuê. Còn bất cứ vướng mắc nào, quý khách vui lòng liên hệ Luật sư Nguyễn Thị Phương qua số điện thoại: 0985465912 hoặc hotline: 19006162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Chúng tôi rất hân hạnh hợp tác với quý khách hàng. Trân trọng ./.