1. Biểu cầu là gì?

Biểu cầu (tiếng Anh là Demand Schedule) trong kinh tế học là một bảng biểu diễn lượng cầu của hàng hóa hoặc dịch vụ ở các mức giá khác nhau. Biểu cầu có thể được biểu thị dưới dạng đường cầu trên biểu đồ trong đó trục Y biểu thị giá và trục X biểu thị số lượng.

Một biểu cầu phổ biến nhất bao gồm hai cột. Cột đầu tiên liệt kê giá cho một sản phẩm theo thứ tự tăng dần hoặc giảm dần. Cột thứ hai liệt kê số lượng sản phẩm mong muốn hoặc yêu cầu ở mức giá đó. Giá được xác định dựa trên nghiên cứu của thị trường. Khi dữ liệu trong biểu cầu được biểu thị dưới đường cầu, nó cung cấp một minh họa trực quan về mối quan hệ giữa giá và nhu cầu, cho phép dễ dàng ước tính nhu cầu về sản phẩm hoặc dịch vụ tại bất kì điểm nào dọc theo đường cong.

Xem thêm: Quy luật giá trị là gì? Tác động của quy luật giá trị trong nền kinh tế

2. Một số yếu tố ảnh hưởng đến biểu cầu

Thứ nhất, Giá của sản phẩm. Có một mối quan hệ nghịch đảo (tiêu cực) giữa giá của một sản phẩm và số lượng sản phẩm đó mà người tiêu dùng sẵn sàng và có thể mua. Người tiêu dùng muốn mua nhiều hơn một sản phẩm với giá thấp và ít hơn một sản phẩm với giá cao. Mối quan hệ nghịch đảo giữa giá cả và số lượng mà người tiêu dùng sẵn sàng và có thể mua thường được gọi là Quy luật Cầu.

Thứ hai, Thu nhập của người tiêu dùng. Ảnh hưởng của thu nhập đối với số lượng sản phẩm mà người tiêu dùng sẵn sàng và có thể mua phụ thuộc vào loại hàng hóa mà chúng ta đang nói đến. Đối với hầu hết các hàng hóa, có một mối quan hệ tích cực (trực tiếp) giữa thu nhập của người tiêu dùng và số lượng hàng hóa mà người đó sẵn sàng và có thể mua. Nói cách khác, đối với những hàng hóa này khi thu nhập tăng, cầu về sản phẩm sẽ tăng lên; khi thu nhập giảm, cầu về sản phẩm sẽ giảm. Chúng tôi gọi những loại hàng hóa này là hàng hóa bình thường.

Thứ ba, Giá của hàng hóa liên quan. Cũng như thu nhập, ảnh hưởng của điều này đối với số tiền mà một người sẵn sàng và có thể mua phụ thuộc vào loại hàng hóa mà chúng ta đang nói đến. Hãy nghĩ về hai hàng hóa thường được tiêu thụ cùng nhau. Ví dụ, bánh mì tròn và pho mát kem. Chúng tôi gọi những loại hàng hóa này là những lời khen ngợi. Nếu giá của một chiếc bánh mì tròn tăng lên, Quy luật Cầu cho chúng ta biết rằng chúng ta sẽ sẵn sàng / có thể mua ít bánh mì tròn hơn. Nhưng nếu chúng ta muốn ít bánh mì tròn hơn, chúng ta cũng sẽ muốn sử dụng ít phô mai kem hơn (vì chúng ta thường sử dụng chúng cùng nhau). Do đó, giá bánh mì tròn tăng có nghĩa là chúng ta muốn mua ít phô mai kem hơn. Chúng ta có thể tóm tắt điều này bằng cách nói rằng khi hai hàng hoá bổ sung cho nhau, có mối quan hệ nghịch đảo giữa giá của một hàng hoá và cầu đối với hàng hoá kia.

Thứ tư, Số lượng người tiêu dùng trên thị trường. Khi có nhiều hay ít người tiêu dùng tham gia thị trường, điều này có ảnh hưởng trực tiếp đến số lượng sản phẩm mà người tiêu dùng (nói chung) sẵn sàng và có thể mua. Ví dụ, một cửa hàng bánh pizza nằm gần trường Đại học sẽ có nhiều nhu cầu hơn và do đó doanh số bán hàng cao hơn trong học kỳ mùa thu và mùa xuân. Vào mùa hè, khi ít học sinh tham gia lớp học hơn, nhu cầu về sản phẩm của họ sẽ giảm do số lượng người tiêu dùng trong khu vực đã giảm đáng kể.

Thứ năm, Thị hiếu và sở thích của Người tiêu dùng. Đây là một mặt hàng ít hữu hình hơn nhưng vẫn có thể có tác động lớn đến nhu cầu. Có tất cả những thứ có thể thay đổi thị hiếu hoặc sở thích của một người khiến mọi người muốn mua nhiều hơn hoặc ít hơn một sản phẩm. Ví dụ: nếu một người nổi tiếng tán thành một sản phẩm mới, điều này có thể làm tăng nhu cầu về một sản phẩm. Mặt khác, nếu một nghiên cứu sức khỏe mới được đưa ra nói rằng có điều gì đó không tốt cho sức khỏe của bạn, điều này có thể làm giảm nhu cầu về sản phẩm. Một ví dụ khác là một người có thể có nhu cầu mua ô vào ngày mưa cao hơn vào ngày nắng.

Các yếu tố này vừa có thể ảnh hưởng trực tiếp cũng có thể ảnh hưởng gián tiếp tới biểu cầu, nhưng suy cho cùng thì chúng đều có ý nghĩ nhất định và việc xác định được chúng sẽ là cách thức để các nhà nghiên cứu tìm ra được các phương pháp tối ưu nhất cho việc kích cầu và tìm kiếm lợi nhuận cho bản thân.

3. Biểu cầu trong mối quan hệ với biểu cung

3.1. Giới thiệu về biểu cung

Biểu cung (tiếng Anh được gọi là Supply schedule) tương tự như biểu cầu, là bảng biểu diễn mô tả mối quan hệ giữa giá thị trường của hàng hóa đó và lượng hàng hóa mà người sản xuất làm ra và muốn bán, trong điều kiện không có sự thay đổi của yếu tố khác. Có thể hiểu, biểu cung là một công cụ của Kinh tế học dùng để phân tích tương quan biến đổi của lượng cung và giá của hàng hoá.

Biểu cung có mối quan hệ với đường cung và hàm cung. Khi đem kết hợp đường cung với đường cầu, hàm cung với hàm cầu, ta sẽ phân tích tổng hợp và đưa ra được những dự báo về thị trường hàng hóa.

3.2. Biểu cầu so với biểu cung

Biểu cầu thường được sử dụng cùng với biểu cung tương ứng, trong đó biểu cung biểu thị số lượng hàng hóa sẽ được cung cấp cho thị trường bởi các nhà sản xuất ở các mức giá nhất định. Bằng cách vẽ đồ thị cả hai biểu đồ với các trục được mô tả ở trên, chúng ta sẽ có được biểu diễn trực quan sự đa dạng của cung và cầu trong một thị trường cụ thể.

Trong mối quan hệ cung cầu thông thường, khi giá hàng hóa hoặc dịch vụ tăng lên, lượng cầu có xu hướng giảm. Nếu tất cả các yếu tố khác bằng nhau, thị trường đạt đến trạng thái cân bằng nơi biểu cung và biểu cầu giao nhau. Tại điểm này, giá tương ứng là giá thị trường cân bằng, và số lượng tương ứng là số lượng cân bằng trao đổi trên thị trường.

4. Quy luật cung cầu trong nền kinh tế thị trường

4.1. Khái niệm về quy luật cung cầu

Quy luật cung cầu là lý thuyết giải thích sự tương tác giữa người bán tài nguyên và người mua tài nguyên đó. Lý thuyết xác định mối quan hệ giữa giá của một hàng hóa hoặc sản phẩm nhất định và sự sẵn lòng mua hoặc bán của mọi người. Nói chung, khi giá cả tăng lên, mọi người sẵn sàng cung nhiều hơn và cầu ít hơn và ngược lại khi giá giảm. Lý thuyết dựa trên hai “luật” riêng biệt, luật cầu và luật cung. Hai quy luật tương tác để xác định giá thị trường thực tế và khối lượng hàng hóa trên thị trường.

4.2. Nguyên lý của quy luật cung cầu

Nguyên lý cung - cầu, hay quy luật cung cầu phát biểu rằng thông qua sự điều chỉnh của thị trường, một mức giá cân bằng (còn gọi là mức giá thị trường) và một lượng giao dịch hàng cân bằng sẽ được xác định. Mức giá và lượng hàng đó tương ứng với giao điểm của đường cung và đường cầu. Trạng thái cân bằng của một mặt hàng như thế gọi là cân bằng bộ phận. Khi đạt trạng thái cân bằng của cùng lúc tất cả các mặt hàng, kinh tế học gọi đó là cân bằng tổng thể hay cân bằng chung. Ở trạng thái cân bằng, sẽ không có dư cung (lượng cung lớn hơn lượng cầu) hay dư cầu (lượng cầu lớn hơn lượng cung).

Bốn nguyên lý cơ bản về cung và cầu là:

+/ Nếu nhu cầu tăng (đường cầu thay đổi về bên phải) và nguồn cung vẫn không đổi, thì tình trạng thiếu hụt xảy ra, dẫn đến giá cân bằng cao hơn.

+/ Nếu nhu cầu giảm (đường cầu dịch chuyển về bên trái) và nguồn cung vẫn không đổi, thì thặng dư xảy ra, dẫn đến giá cân bằng thấp hơn.

+/ Nếu cầu vẫn không thay đổi và cung tăng (đường cung dịch chuyển về bên phải), thì thặng dư xảy ra, dẫn đến giá cân bằng thấp hơn.

+/ Nếu cầu vẫn không thay đổi và cung giảm (đường cung dịch chuyển về bên trái), thì tình trạng thiếu hụt xảy ra, dẫn đến giá cân bằng cao hơn.

4.3. Tác dụng của quy luật cung cầu

Quy luật về cung: Giá cả của hàng hóa tăng lên thì lượng cung tăng (giá tăng thì cung tăng). Cung sẽ bao gồm:

+/ Cung cá nhân (hay lượng cung): là lượng hàng hóa/dịch vụ người bán muốn bán ứng với một mức giá cụ thể, trong một khoảng thời gian nhất định. Do đó, lượng cung chỉ có ý nghĩa khi gắn với một mức giá cụ thể.

+/ Cung thị trường: là Cung của toàn thể các cá thể đối với một mặt hàng trong một nền kinh tế gộp lại.

+/ Tổng cung: là Cung của toàn thể các cá nhân đối với tất cả mặt hàng trong nền kinh tế gộp lại.

Các yếu tố khác ảnh hưởng đến cung ngoài giá cả: công nghệ, nguồn nguyên liệu đầu vào, điều tiết chính phủ, thiên tai dịch bệnh,...

Quy luật về cầu: Giá cả hàng hóa giảm thì lượng cầu tăng lên. Xu hướng của người tiêu dùng là mong muốn mua được hàng hóa dịch vụ với giá rẻ hơn so với thị trường chung. Do vậy mà khi hàng hóa nhiều phía bên cung cấp phải tiến hành giảm giá thì người tiêu dùng sẽ đổ bộ đi mua đồ. Nhìn chung thì quy luật này nó đánh vào yếu tố tâm lý muốn mua đồ rẻ.

Trên đây là toàn bộ nội dung về chủ đề Biểu cầu (demand schedule) là gì? mà Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách hàng. Ngoài ra, quý khách có thể tham khảo thêm về bài viết Cung cầu là gì? Ví dụ và tác dụng của quy luật cung cầu? của Luật Minh Khuê. Còn bất cứ vướng mắc nào, quý khách vui lòng liên hệ hotline: 19006162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Chúng tôi rất hân hạnh được hợp tác với quý khách. Trân trọng./.