1. Tùy viên quốc phòng được hiểu là gì?
Tùy viên theo định nghĩa từ điển Luật học thì hàm tùy viên được xác định là một biểu tượng của vai trò ngoại giao cấp thấp, xuất phát từ tầng hàm bí thư thứ ba tiếp theo là hàm bí thư thứ hai, hàm bí thư thứ nhất, hàm tham tán, hàm công sứ và hàm đại sứ. Người được trao tước hàm tùy viên sẽ được phái đi thực hiện nhiệm vụ tại các cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam tại các quốc gia khác. Trong giai đoạn thời gian phục vụ thì tùy viên có thể có cơ hội được đề bạt lên các vị trí quan trọng hơn trong hệ thông ngoại giao.
Đối với tùy viên quốc phòng thì các quan chức giữ chức vụ này sẽ được giao nhiệm vụ là thực hiện các nhiệm vụ ngoại giao giao tiếp với Bộ QUốc phòng tiến hành các chuyến thăm và gặp gỡ các đơn vị quân sự, cũng như truyền đạt lại những thông tin thông điệp ngoại giao liên quan đến lĩnh vực quốc phòng tới các nước nơi họ được phân công công tác. Trong nhiều trường hợp thì mô hình chia sẽ vị trí đó sẽ được tùy viên quân sự chung không phải là phong cách thông thường thay vào đó thì các chức vụ này có thể được phân loại theo từng ngành nhỏ như Tùy viên Hải Quân, tùy viên Không quân, tùy viên Lục quân,... Các quan chức tùy viên trong các lĩnh vực này sẽ được đảm nhận các nhiệm vụ cụ thể và chuyên sâu hơn dựa vào những chuyên môn và lĩnh vực chức năng của họ.
2. Đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao
Đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao theo điều 8 Luật xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019 được xác định như sau:
Nhóm 1: các quan chức cấp cao của Đảng Cộng sản Việt Nam và nhà nước:
- Các lãnh đạo cấp cao của Đảng Cộng sản Việt Nam: Tổng Bí thư Ban chấp hành Trung ương đảng, Ủy viên Bộ chính trị, bí thư trung ương Đảng, ủy viên Ban chấp hành Trung ương đảng, ủy viên dự khuyết Ban chấp hành Trung ương Đảng.
- Các lãnh đạp cấp cao của các cơ quan liên quan đến Đảng: người đứng đầu và cấp phó của các cơ quan thuộc Ban chấp hành trung ương Đảng, cơ quan khác do Ban chấp hành trung ương đảng, bộ chính trị, Ban bí thư Trung ương Đảng thành lập, cùng văn phòng TRung ương Đảng. Các Ủy viên của Ủy ban trung ương Đảng thành . Bí thư, Phó bí thư Tỉnh ủy, thành ủy thành phố trực thuộc trung ương, đảng ủy khối các cơ quan Trung ương, Đảng ủy Khối doanh nghiệp Trung ương. Đặc phái viên, trợ lý và thư ký của Tổng Bí thư Ban chấp hành trung ương Đảng cùng trợ lý của các Ủy viên Bộ chính trị.
- Các quan chức cấp cao của Quốc hội và Chính phủ:
- Lãnh đạo cấp cao của Quốc hội: Chủ tịch quốc hội, phó chủ tịch quốc hội. Các quan chức cấp cai của các cơ quan liên quan đến Quốc hội; người đứng đầu và cấp phó cùng Ủy viên Thường trực cơ quan của quốc hội; người đứng đầu và cấp phó của các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ quốc hội cùng văn phòng quốc hội. Tổng kiểm toán nhà nước và Phó tổng kiểm toán nhà nước. Đại biểu Quốc hội, cùng trợ lý và thư ký của Chủ tịch quốc hội.
- Lãnh đạo cấp cao của nhà nước như: chủ tịch nước, phó chủ tịch, chủ nhiệm và phó chủ nhiệm văn phòng Chủ tịch nước. Đặc phái viên, trợ lý và thư ký của chủ tịch nước.
- Lãnh đạo cấp cao của Chính phủ: Thủ tướng Chính phủ, phó thủ tướng Chính phủ. Người đứng đầu và cấp phò của Các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác do Chính phủ thành lập. Người đứng đầu Tổng cục hoặc tương đương. Sĩ quan tại ngũ đang công tác có cấp bậc hàm Thiếu tướng, chuẩn đô đốc Hải quân trở lên. Đặc phái viên, trợ lý và thư ký của Thủ tướng Chính phủ.
- Các quan chức cấp cao khác:
- các cựu lãnh đạo cấp cao của Đảng cộng sản Việt nam và nhà nước: nguyên tổng bí thư Ban chấp hành trung ương Đảng, nguyên Chủ tịch nước, nguyên chủ tịch quốc hội, nguyên thủ tướng chính phủ, nguyên Ủy viên bộ chính trị, nguyên Bí thư trung ương Đảng, nguyên phó thủ tướng chính phủ, nguyên phó chủ tịch nước, nguyên phó chủ tịch quốc hội.
- Lãnh đạo tối cao của hệ thống tư pháp: chánh án và phó chánh án tòa án nhân dân tối cao. Viện trường và phó viện trưởng viện kiểm sát nhân dân tối cao.
- Lãnh đạo cấp cao của hệ thống chính trị cơ sở: chủ tịch và phó chủ tịch hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân cấp tỉnh, lãnh đạo cấp cao của hội đồng nhân dân cơ sở, ủy ban nhân dân cấp xã.
- Lãnh đạo cấp cao của mặt trận tổ quốc Việt Nam và tổ chức xã hội: chủ tịch, phó chủ tịch, tổng thư ký, ủy viên Ban thường trực Ủy ban trung ương Mặt trận tổ quốc.
Như vậy, xét theo điều 8 luật xuất nhập cảnh 2019 thì Tùy viên quốc phòng được xét cấp hộ chiếu ngoại giao.
3. Quyền ưu tiên miễn trừ ngoại giao của tùy viên quốc phòng.
Trong bối cảnh hoạt động ngoại giao thì quyền bất khả xâm phạm về thân thể là một trong những nguyên tắc cốt yếu định đoạt đối với các viên chức ngoại giao. Điều này ám chỉ quyền của họ không chỉ bị xâm phạm dưới bất kỳ hình thức nào bao gồm cả sự nắm bắt, bắt giữ, giam cầm hay đánh đạp. Một phần không thể thiếu của quyền này là việc bảo vệ danh dự và nhân phẩm của họ khỏi bị xúc phạm. Đồng thời kho có các tùy viên đặt chân đến một quốc gia tiếp nhận thì nước này phải thể hiện sự tôn trọng và đối xử lịch sự đối với họ. Điều này đồng nghĩa với việc nước tiếp nhận pháp áp dụng mọi biện pháp cần thiết để đảm bảo rằng không có hành động hay hành vi nào xâm phạm đến thân thể, tự do và nhân cách của các tùy viên quốc phòng.
Ngoài ra, quyền bất khả xâm phạm có liên quan đến trụ sở và tài sản. Trụ sở của các cơ quan ngoại giao cùng với tài sản của nhân viên và cán bộ đều được bảo vệ khỏi sự can thiệp và xâm phạm. Điều này đặt ra nhu cầu cần có sự cho phép từ cơ quan hoặc chủ nhà nếu bất kỳ người nước ngoài nào muốn tiếp cận nơi ở. Hơn nữa, các tài sản này không thể bị khám xét hay trưng dụng, tịch biên hoặc phá hoại.
- Hồ sơ tài liệu, tín vật hay vật dụng lưu trữ cũng thuộc phạm vi của quyền bất khả xâm phạm. Những vật lưu trữ này dù là của cơ quan hay cá nhân viên chức đều được bảo vệ khỏi bất kỳ sự can thiệp nào.
- Không chỉ giới hạn ở quyền bất khả xâm phạm trên mà các cán bộ ngoại giao cũng được đảm bảo nhiều quyền lợi khác như quyền tự do đi lại trên lãnh thổ quốc gia tiếp nhận, quyền miễn trừ khám xét hành lý cá nhân và cả quyền được miễn xét xử hình sự quốc gia đó. Điều này chứng tỏ tầm quan trọng và tôn trọng mà cộng đồng quốc tế dành cho các viên chức ngoại giao nói chung và viên chức ngoại giao quốc phòng nói riêng.
Tổng hợp lại thì mạng lưới các quyền bất khả xâm phạm không chỉ bảo vệ các viên chức ngoại giao mà còn đảm bảo hoạt động ngoại giao diễn ra một cách hiệu quả và êm đẹp dựa trên sự tôn trọng chung và nguyên tắc của luật pháp quốc tế.
Vì vậy, tùy viên ngoại giao cũng đóng vai trò quan trọng như một cán bộ ngoại giao nằm trong hệ thống ngoại giao Nhà nước, Với tư cách là đại diện vừa đi giao thoa văn hóa, vừa thúc đẩy quan hệ ngoại giao họ thường được trang bị những đặc quyền và trách nhiệm tương tự như trên bài viết. Họ đều có những vai trò và trách nhiệm cùng tạo nên một hình ảnh toàn diện về vai trò quan trọng mà tùy viên ngoại giao đóng góp cho sự phát triển và thịnh vượng của quốc gia.
Bạn đọc có thể tham khảo bài viết sau: Đối tượng nào được cấp hộ chiếu ngoại giao? Đối tượng nào được cấp hộ chiếu công vụ
Bài viết trên Luật Minh Khuê đã gửi tới bạn đọc chi tiết về vấn đề Bổ sung Tùy viên Quốc phòng là đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao. Trong bài viết có mục nào chưa hiểu hay bạn đọc có bất kỳ thắc mắc về vấn đề pháp lý có thể liên hệ qua số tổng đài 19006162 hoặc liên hệ qua địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn
