Các loại bánh làm từ bột gạo nếp thơm ngon dễ làm tại nhà

1. Bột nếp là gì?

Bột nếp là một dạng bột được làm từ gạo nếp, và tiếng Anh thường gọi là Glutinous Rice Flour hoặc Sticky Rice Flour. Đây là một thành phần nguyên liệu phổ biến trong việc làm bánh ở nhiều nước châu Á, ví dụ như bánh trôi, bánh chay, hay bánh rán...

Bột nếp được sản xuất từ gạo nếp và chứa hợp chất tạo độ dẻo, kết dính là amylopectin. Bột nếp chất lượng cao thường có màu trắng tinh khiết và mang mùi gạo dễ chịu. Khi bạn chạm vào, bạn sẽ cảm nhận được sự mịn màng của bột và không có bất kỳ tạp chất nào như bụi bẩn hoặc mốc. Trong quá trình chế biến, bột nếp trở nên dẻo, dai và không có khả năng nở.

Thường thường, người ta gọi tắt bột gạo nếp là bột nếp để phân biệt với bột gạo thường (được làm từ gạo thường, dùng để nấu cơm).

2. Các loại bột nếp

Có một số loại bột nếp được sử dụng trong ẩm thực, mỗi loại mang đặc điểm và ứng dụng riêng biệt. Dưới đây là mô tả về các loại bột nếp khác nhau:

- Bột nếp chín: Bột nếp chín còn được gọi là bột nếp dẻo hoặc bột nếp rang. Sự khác biệt giữa bột nếp thường và bột nếp chín là bột nếp chín được sản xuất bằng cách nổ gạo nếp thành bỏng trước khi xay và chế biến thành bột. Nhờ phương pháp này, bột nếp chín thường nhẹ và không có mùi, màu trắng tinh tế hơn. Ưu điểm lớn nhất của bột nếp chín là tính tự nhiên, an toàn, không chứa chất độc hại và không có chất bảo quản.

- Bột nếp Thái Lan: Bột nếp Thái Lan được làm từ hạt gạo nếp dẻo của Thái Lan. Loại bột này có đặc tính dẻo dai, màu trắng tự nhiên và được đánh giá cao về giá trị dinh dưỡng.

- Bột nếp Nhật Bản: Trong ẩm thực Nhật Bản, để làm những món bánh mềm và dai hơn thường người ta sử dụng bột nếp Nhật Bản. Hiện nay, có nhiều loại bột nếp Nhật, nhưng phổ biến nhất là bột Shiratamako và Mochiko, hai loại này được ưa chuộng trong làm bánh Mochi truyền thống của Nhật.

+ Bột nếp Shiratamako (bột nếp ngọt): Được làm từ Mochigome - loại gạo nếp Nhật có hạt tròn và ngắn. Quá trình chế biến bột nếp Shiratamako đòi hỏi nhiều bước công phu như rửa, ngâm, nghiền gạo thành hạt mịn, ép chất lỏng, sấy khô và nghiền lần nữa để thu được bột. Về kết cấu và hương vị, bột nếp Shiratamako khác biệt so với bột nếp Việt Nam, và nó thường được sử dụng để làm món bánh Wagashi truyền thống của Nhật.

+ Bột nếp Mochiko: Cũng được làm từ Mochigome, nhưng có độ dẻo và dai hơn so với các loại bột nếp thông thường. Loại bột này phổ biến trong việc làm bánh nếp hoặc bánh Mochi. Tuy nhiên, bột nếp Mochiko có khả năng dính, dễ tan trong nước và không thể bảo quản được lâu.

3. Các loại bánh làm từ bột gạo nếp thơm ngon dễ làm tại nhà

3.1. Bánh trôi nước

Bánh trôi là món bánh truyền thống phổ biến tại miền Bắc Việt Nam, thường được làm trong ngày 3 tháng 3 Âm lịch, còn được gọi là tết Hàn Thực. Trong dịp này, gia đình Việt thường chuẩn bị các đĩa bánh trôi thơm ngon, trắng tròn hoặc có thể có hình ngũ sắc. Đây là cách để thể hiện lòng kính mến, tôn vinh tổ tiên, và duy trì truyền thống "uống nước nhớ nguồn" của dân tộc Việt từ xa xưa. Ngoài ra, nhìn vào những viên bánh trôi tròn trịa xếp gần nhau còn khiến chúng ta liên tưởng đến câu chuyện về "mẹ Âu Cơ đẻ ra trăm trứng."

Nguyên liệu:

- Bột gạo nếp: 500g

- Bột gạo tẻ: 50g

- Dừa nạo

- Đường phèn

- Hạt vừng trắng

- Muối

Cách làm:

Bước 1: Bắt đầu bằng việc trộn bột tẻ và bột nếp theo tỷ lệ 1:4, tức là mỗi phần bột gạo tẻ kết hợp với 4 phần bột gạo nếp (tuỳ thuộc vào số lượng bánh bạn muốn làm). Thêm nước và một chút muối vào hỗn hợp bột và trộn đều cho đến khi bột trở thành khối, mềm, không bị vụn vặt và không dính vào tay khi bạn trộn. Cuối cùng, hãy bọc bột lại và để nghỉ trong vòng 30 phút.

Bước 2: Làm nhân cho bánh bằng cách cắt đường phèn thành từng miếng nhỏ, vừa với kích thước bánh. Rang hạt vừng trắng đến khi thấy có mùi thơm, sau đó tắt bếp. Lưu ý không nên rang quá cháy hạt vừng.

Bước 3: Tiếp theo, làm viên bánh bằng cách lấy từng phần bột đã ủ và trải thành hình tròn. Bấm ngón tay vào giữa viên bột, đặt viên đường phèn vào và gói kín bằng lớp bột. Tiếp tục thao tác này cho đến khi hết bột và nhân. Xếp các viên bánh trôi đã làm ra trên đĩa.

Bước 4: Luộc bánh trôi bằng cách đun nước sôi và đặt số lượng bánh bạn muốn nấu vào. Khi nước sôi lại, hạ lửa nhỏ. Đun tiếp cho đến khi bánh nổi lên và vỏ bánh trong là đã chín, mất khoảng 15 giây. Sau đó, hãy vớt ra và thả vào nước lạnh. Lưu ý không nên luộc bánh quá lâu, để tránh làm bánh bị nát. Sử dụng muôi có lỗ để vớt bánh ra đĩa và rắc đều hạt vừng và dừa nạo lên trên để thưởng thức.

3.2. Bánh chay

Bánh chay, cũng thuộc danh sách các loại bánh làm từ bột gạo nếp, thường xuất hiện trong các ngày lễ như Tết Hàn Thực. Tuy nhiên, điểm đặc biệt của bánh chay so với bánh trôi là kích thước của nó lớn hơn một chút, với đường kính khoảng từ 3 đến 3,5 cm. Bánh chay thường được làm có nhân từ đậu xanh và thường được thưởng thức cùng với một phần nước thắng làm từ đường gừng hoặc mật.

Dưới đây là cách làm bánh chay:

Nguyên liệu:

- 500g bột gạo nếp

- 50g bột gạo tẻ

- 100g đậu xanh đã bỏ vỏ

- Dừa nạo

- 1 muỗng cà phê nước hoa bưởi

- ½ muỗng cà phê tinh chất vani

- 2 thìa canh bột sắn dây

- 150g đường

Cách làm:

Bước 1: Làm phần bột bánh chay

- Trong một bát lớn, trộn đều bột nếp và bột gạo tẻ.

- Dùng nước để từ từ đổ vào bột và khuấy đều để bột tan hoàn toàn.

- Để bột lắng khoảng 3 tiếng để bột tách thành 2 phần, với phần bột ở dưới và nước ở trên.

- Cho bột vào một cái khăn dày, buộc nó lại và treo lên để bột róc nước.

- Sau khoảng 1 tiếng, mở khăn ra kiểm tra. Nếu bột mịn, róc nước và không dính tay, thì bột đã sẵn sàng cho việc làm bánh chay.

Bước 2: Làm nhân bánh chay

- Đậu xanh vo sạch và để ráo.

- Nấu đậu xanh cho đến khi chín, như cách nấu cơm.

- Khi đậu xanh chín, đặt nó vào một cối và giã nhuyễn hoặc sử dụng máy xay để tiết kiệm thời gian.

- Xào đậu xanh đã giã với 50g đường (hoặc có thể cho đường ngay khi xay đậu).

- Khi đường đã tan và ngấm đều vào đậu xanh, tắt bếp và thêm tinh chất vani vào trộn đều.

Bước 3: Nặn bánh

- Lấy một viên đậu xanh và trải nó thành một viên tròn bằng ngón tay cái.

- Lấy một phần bột và làm viên bột to gấp đôi viên đậu xanh. Ấn dẹt viên bột, đặt viên đậu xanh vào giữa, và miết bột để phủ kín viên đậu xanh.

- Dùng lòng bàn tay để vê tròn viên bột. Lưu ý rằng bột phải phủ kín đậu xanh nhưng cũng không nên vê quá kỹ, nếu không bánh có thể dễ vỡ khi đun.

- Đun bánh trong nước sôi cho đến khi bánh nổi lên và trở nên trong. Sau đó, vớt bánh ra và thả vào bát nước lạnh.

- Hòa tan bột sắn dây với 100g đường và nước, đặt lên bếp và đun sôi cho đến khi hỗn hợp sắn dây sánh và lỏng. Sau đó, thêm nước hoa bưởi vào để tạo thêm mùi thơm.

- Đặt bánh chay vào bát và thêm nước sắn dây. Bạn cũng có thể rắc thêm vài hạt đậu đã nấu chín hoặc vài sợi dừa nạo lên bánh để làm phần trang trí.

3.3. Bánh dày giò

Bánh dày là một loại bánh quen thuộc với tất cả chúng ta, nhất là trong dòng họ Lạc Hồng. Hương vị đặc biệt của loại bánh này đã làm cho nó trở thành một phần không thể thiếu trong ký ức của chúng ta. Trước đây, việc làm bánh dày thường khá mất công vì phải từ giai đoạn lựa chọn hạt gạo nếp, ngâm, nấu, và giã nhuyễn để tạo thành bánh. Tuy nhiên, hiện nay chúng ta đã có sẵn các loại bột gạo nếp, giúp tiết kiệm thời gian mà vẫn giữ được hương vị truyền thống của bánh dày, ngon và hấp dẫn.

Bánh dày có thể kết hợp với nhân đậu xanh hoặc cả giò lụa. Dưới đây là cách làm bánh dày đơn giản:

Nguyên liệu:

- 200g bột nếp

- 20g bột gạo

- 200ml sữa tươi không đường

- 200g giò lụa

- Lá chuối

Cách làm:

Bước 1: Trộn hỗn hợp bột khô

- Sử dụng một bát sạch và khô, rây cả hai loại bột thành mịn và cho vào bát, sau đó trộn đều. Bạn có thể rây lại lần nữa để đảm bảo hỗn hợp không bị vón cục.

- Đối với cách làm bánh dày từ xôi nếp, chỉ cần sử dụng bột gạo nếp mà không cần sử dụng bột gạo tẻ. Tuy nhiên, vì bột gạo nếp đóng sẵn thường không có độ dẻo và đàn hồi như xôi nếp thông thường, nên bạn cần phải trộn thêm bột gạo tẻ để làm cho bánh đạt được độ đàn hồi mong muốn.

Bước 2: Làm hỗn hợp bánh

- Đổ sữa tươi vào bát và trộn đều. Sữa tươi sẽ làm cho bánh thêm thơm ngon hơn. Nếu không có sữa tươi, bạn có thể sử dụng nước lọc thay thế.

- Dùng phới dẹt để trộn đều và sau đó dùng tay nhồi mạnh cho đến khi bạn có một hỗn hợp bột trắng rắn và không dính vào tay. Trong trường hợp này, không cần nấu đỗ xanh và xát vụn như cách làm bánh dày truyền thống, bạn chỉ cần nặn bánh và hấp chúng.

Bước 3: Nặn và hấp bánh

- Rửa sạch và lau khô lá chuối. Sau đó, cắt lá chuối thành những hình vuông bằng nhau và thoa một lớp dầu ăn lên lá chuối để tránh bánh bị dính.

- Lấy một ít bột ra và làm thành một viên bánh dày, sau đó đặt nó lên lá chuối. Thông thường, độ dày của bánh nên là khoảng từ 1 đến 1,5 cm, và hãy cân nhắc sao cho bánh vừa với khuôn lá chuối đã cắt.

- Đun nước hấp trong nồi đun sôi sẵn, đặt bánh vào và hấp trong khoảng 7-10 phút, tùy thuộc vào độ dày của bánh. Bánh sẽ chín khi bánh trở nên mềm và không còn nhớn nữa.

- Bánh khi mới hấp xong thường còn mềm và hơi nhũn. Hãy để bánh nguội hoàn toàn, khi đó chất lượng của bánh sẽ trở nên săn dai và ngon hơn.

- Cắt giò lụa thành từng lát mỏng khoảng 1 cm rồi đặt giữa hai lớp bánh dày. Bây giờ, bạn đã sẵn sàng để thưởng thức món ăn ngon và truyền thống này.

Với cách làm bánh dày tại nhà đơn giản như vậy, chỉ cần khoảng 15 phút để nấu và 30 phút để bánh nguội, bạn sẽ có một bữa ăn thú vị và ngon lành. Chắc chắn rằng bạn sẽ thành công và có được một bữa ăn ngon tuyệt.

Bài viết liên quan: Cách làm bánh trung thu đơn giản tại nhà (không cần lò nướng) - thơm ngon, hấp dẫn

Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê về các loại bánh làm từ bột gạo nếp thơm ngon dễ làm tại nhà. Xin cảm ơn quý bạn đọc đã quan tâm theo dõi!