1. Người dân chỉ được đốt loại pháo hoa không nổ?
Ngày 27/11/2020, Chính phủ ban hành Nghị định số 137/2020/NĐ-CP về quản lý, sử dụng pháo có hiệu lực từ ngày 11/1/2021 (thay thế Nghị định số 36/2009/NĐ-CP về quản lý sử dụng pháo). Nghị định này có nhiều điểm mới, trong đó tại Điều 17 Nghị định này có nêu rõ: cho phép cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân chỉ cần có năng lực hành vi dân sự đầy đủ sẽ được sử dụng pháo hoa dịp lễ, tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị, khai trương, ngày kỷ niệm và trong hoạt động văn hóa, nghệ thuật.
Nghị định 137 bao gồm 4 Chương, 26 Điều, trong đó quy định nhiều điểm mới về khái niệm các loại pháo; nguyên tắc quản lý, sử dụng pháo; các hành vi bị nghiêm cấm; các trường hợp tổ chức bắn pháo hoa nổ; quy định về cho phép các cơ quan, tổ chức, cá nhân được sử dụng pháo; quy định về tiêu hủy, giám định pháo…
Với các điểm mới nêu trên, nếu không nghiên cứu, phổ biến, quán triệt, tuyên truyền đầy đủ, kịp thời sẽ gây ra nhiều cách hiểu và thực hiện khác nhau, nhất là về khái niệm, cách thức phân biệt các loại pháo; loại pháo được phép sử dụng và điều kiện sử dụng.
Theo Nghị định 137 thì các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân chỉ cần có năng lực hành vi dân sự đầy đủ sẽ được phép sử dụng pháo hoa dịp lễ, tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị, khai trương, ngày kỷ niệm và trong hoạt động văn hóa nghệ thuật.
Theo khoản 1, Điều 3 Nghị định 137 quy định: Pháo bao gồm: Pháo nổ và Pháo hoa. Nhưng tại điểm a lại có thuật ngữ “Pháo hoa nổ tầm thấp và Pháo hoa nổ tầm cao”; và điểm b lại giải thích định nghĩa về “Pháo hoa”.
Điều này dẫn đến những cách hiểu khác nhau, nếu không nghiên cứu kỹ những quy định của pháp luật và trên thực tế, khi công bố Nghị định đã làm cho nhiều người dân hiểu nhầm rằng mình có thể được sử dụng “pháo hoa nổ”; trong khi tìm hiểu kỹ thì thấy các loại pháo hoa nổ vẫn bị cấm sử dụng.
Như vậy, người dân khi tổ chức sinh nhật, cưới hỏi… muốn đốt pháo hoa thì không cần đăng ký với chính quyền, chỉ cần đủ 18 tuổi và có năng lực hành vi thì được phép đốt. Song có điều cần hết sức lưu ý phân biệt pháo hoa và pháo hoa nổ. Theo Nghị định 137 thì người dân chỉ được đốt loại pháo hoa không nổ, nếu không sẽ dẫn tới vi phạm pháp luật.
Hiểu một cách cơ bản thì pháo hoa không nổ chỉ phát ra ánh sáng, màu sắc, có hiệu ứng âm thanh (như tiếng xì xì), không có thuốc nổ, chứ không phải loại quả pháo hoa đốt lên trời và phát nổ. Loại pháo hoa nổ gây nguy hiểm và nếu người dân sử dụng vẫn bị quy trách nhiệm hình sự hoặc xử lý hành chính…
Đối với loại pháo hoa nổ (tầm thấp hoặc là tầm cao) là các loại pháo nổ thường được Nhà nước tổ chức đốt trong các lễ hội, tết phải được cấp phép.
- Có một thực tế, là mặc dù đã cấm đốt pháo nhưng những năm trước đây vẫn xảy ra tình trạng đốt pháo trái phép vào đêm giao thừa. Pháp luật hiện hành và Nghị định 137/2020/NĐ-CP về quản lý, sử dụng pháo quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng pháo. Theo đó, mọi hành vi sản xuất, mua bán, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng trái phép các loại pháo sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý hình sự tùy tính chất, mức độ của hành vi.
Cụ thể, các hành vi vi phạm về pháo sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định tại Nghị định số 121/2021/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng cháy và chữa cháy; phòng, chống bạo lực gia đình. Đối với xử lý hình sự được quy định tại Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung 2017, có những mức xử lý cụ thể đối với các hành vi: Sản xuất, buôn bán hàng cấm; tàng trữ, vận chuyển hàng cấm; gây rối trật tự công cộng. Ngoài ra, nếu buôn bán hoặc vận chuyển pháo trái phép qua biên giới sẽ chịu trách nhiệm về tội buôn hoặc tội vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới.
Nếu đốt pháo nổ, pháo hoa nổ gây thiệt hại nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tài sản của người khác thì người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về các tội danh khác tương xứng với hậu quả nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tài sản do hành vi đốt pháo gây ra.
2. Cách để sử dụng pháo hoa đúng luật
Để các tổ chức và người dân sử dụng pháo hoa vào dịp Tết Nguyên đán đúng luật và tuân thủ những quy định của Nghị định 137, hạn chế nguy cơ cháy, nổ, góp phần bảo đảm an ninh, trật tự an toàn xã hội, xây dựng đời sống văn hóa an toàn và tiết kiệm cần lưu ý một số nội dung sau:
Cách nhận biết về pháo nổ, pháo hoa nổ và pháo hoa:
- Pháo nổ: Là loại pháo có chứa thuốc pháo nổ, khi sử dụng gây ra tiếng nổ.
- Pháo hoa nổ: Là loại pháo có chứa thuốc pháo nổ, thuốc phóng, thuốc pháo hoa, khi sử dụng gây ra tiếng rít, tiếng nổ và hiệu ứng màu sắc trong không gian;
- Pháo hoa: Là sản phẩm có chứa thuốc pháo hoa, khi sử dụng “đốt” chỉ phát ra hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian và đặc biệt là không gây ra tiếng nổ (pháo hoa không có thuốc pháo nổ, là các sản phẩm như: que, nến, ống châm lửa đốt phụt tia sáng nhiều màu sắc...).
Theo quy định của Nghị định 137/2020/NĐ-CP thì người dân bị cấm sử dụng pháo nổ và pháo hoa nổ (Tức là pháo phát ra tiếng nổ thì cấm sử dụng).
Tác hại của việc sản xuất, mua bán, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng pháo nổ trái phép:
- Đốt pháo trái phép có nguy cơ gây thiệt hại đến tính mạng, sức khỏe con người do pháo và thuốc pháo gây ra.
- Sử dụng pháo trái phép sẽ bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
- Đốt pháo trái phép gây mất an ninh trật tự ở địa bàn dân cư, nơi công cộng hoặc làm người điều khiển giao thông mất kiểm soát đến đến tai nạn giao thông.
- Các hành vi mua bán, vận chuyển, tàng trữ, chế tạo, sử dụng pháo nổ trái phép sẽ diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ cao, phát sinh các loại tội phạm về pháo nổ, gây mất trật tự, an toàn xã hội, ảnh hưởng không khí vui xuân đón tết cổ truyền của người dân.
Điều kiện sử dụng pháo hoa:
Cơ quan, tổ chức, cá nhân muốn sử dụng pháo hoa cần phải thoả mãn 02 điều kiện sau:
- Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ;
- Chỉ được mua pháo hoa tại các tổ chức, doanh nghiệp được phép sản xuất, kinh doanh pháo hoa.
Các sự kiện được sử dụng pháo hoa:
- Lễ, tết;
- Sinh nhật;
- Cưới hỏi;
- Hội nghị;
- Khai trương;
- Ngày kỷ niệm;
- Trong hoạt động văn hoá, nghệ thuật khác...
Có thể mua pháo hoa tại cơ quan, tổ chức, cá nhân nào?
Chỉ những tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được kinh doanh pháo hoa và phải được cơ quan Công an có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự; bảo đảm các điều kiện về phòng cháy, chữa cháy, phòng ngừa, ứng phó sự cố và bảo vệ môi trường;
Như vậy, người dân lưu ý chỉ mua pháo hoa tại các tổ chức, doanh nghiệp được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh pháo hoa.
3. Các hành vi bị nghiêm cấm khi sử dụng pháo hoa
- Việc nghiên cứu, sản xuất hay vận chuyển, tàng trữ pháo hoa là những hoạt động trái phép và gây ảnh hưởng nghiêm trọng.
- Khi mang pháo hoa, thuốc pháo hoa trái phép vào, ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc vào nơi cấm, là những hoạt động cực kỳ nguy hiểm cần được tránh và đề phòng
- Lợi dụng, lạm dụng việc sử dụng pháo hoa để xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, tính mạng, sức khỏe, tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân;
- Vận chuyển, bảo quản, tiêu hủy pháo hoa không bảo đảm an toàn hoặc làm ảnh hưởng đến môi trường;
- Trao đổi, tặng, cho, gửi, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố thuốc pháo để sản xuất pháo hoa trái phép;
- Chiếm đoạt, mua, bán, trao đổi, tặng, cho, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố, làm giả, sửa chữa, tẩy xóa các loại giấy phép về pháo hoa
- Hướng dẫn, huấn luyện, tổ chức huấn luyện cách thức chế tạo, sản xuất, sử dụng trái phép pháo hoa dưới mọi hình thức.
- Cố ý cung cấp thông tin sai lệch về quản lý, bảo quản pháo hoa, thuốc pháo hoa;
- Không báo cáo hoặc báo cáo không kịp thời, che giấu hoặc làm sai lệch thông tin về việc mất, thất thoát, tai nạn, sự cố về pháo hoa, thuốc pháo hoa.
Xem thêm: Mức phạt khi tàng trữ, sử dụng pháo nổ theo quy định mới năm 2023
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Cách để sử dụng pháo hoa đúng luật mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!