Cách xác định tiền lương làm căn cứ đóng đoàn phí công đoàn ra sao?

1. Đoàn phí công đoàn là ...?

Đoàn phí công đoàn được xem là một khoản tài chính cần thiết để duy trì và phát triển các hoạt động của tổ chức công đoàn. Sự tham gia đóng góp vào đoàn phí là một nghĩa vụ của các nhân viên hoặc người lao động. Đoàn phí công đoàn là nguồn tài chính quan trọng của tổ chức công đoàn, được các nhân viên tham gia đóng góp tại cơ sở. Sự đóng góp này không chỉ giúp duy trì hoạt động của công đoàn mà còn phản ánh tinh thần đoàn kết và ủng hộ của người lao động đối với tổ chức công đoàn. Đây là một khoản lệ phí được thu từ các công nhân thông qua việc trừ trực tiếp vào tiền lương của họ. Đoàn phí công đoàn nhằm hỗ trợ đoàn viên về mặt pháp lý, tư vấn, bảo vệ quyền lợi, cung cấp các dịch vụ ưu đãi cho đoàn viên, tham gia các hoạt động xã hội, từ thiện, tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch,...

Đoàn phí công đoàn là khoản lệ phí mà các đoàn viên công đoàn đóng hàng tháng, được chuyển đến tổ công đoàn, công đoàn bộ phận, công đoàn cơ sở thành viên, công đoàn cơ sở, nghiệp đoàn, hoặc thu qua lương hàng tháng, với điều kiện đã được sự thỏa thuận của các đoàn viên công đoàn. Qua việc đóng đoàn phí, các đoàn viên không chỉ thể hiện sự cam kết và tinh thần đoàn kết với tổ chức công đoàn mà họ tham gia, mà còn đóng góp vào quỹ tài chính của công đoàn. Nhờ vào những khoản lệ phí này, công đoàn có nguồn lực để tổ chức các hoạt động, sự kiện, cũng như hỗ trợ các thành viên trong cộng đồng lao động, góp phần vào việc bảo vệ quyền lợi và lợi ích của người lao động.

Cách thức này đảm bảo việc thu đoàn phí công đoàn là một quy trình tự động và tiện lợi, không đòi hỏi sự can thiệp trực tiếp từ phía công nhân. Thông qua việc trừ trực tiếp vào tiền lương, việc nộp đoàn phí trở nên đơn giản và hiệu quả hơn, đồng thời giúp tăng cường nguồn lực tài chính cho hoạt động của công đoàn, từ việc tổ chức các sự kiện đến hỗ trợ cho các thành viên trong cộng đồng lao động.

2. Cách xác định tiền lương làm căn cứ đóng đoàn phí công đoàn ra sao?

Ngày 10/10/2023, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã ban hành Quyết định số 8086/QĐ-TLĐ, điều chỉnh và quy định về các nguyên tắc cơ bản trong việc xây dựng và phân bổ dự toán tài chính cho hoạt động của công đoàn trong năm 2024.

Theo Quyết định này, mức đóng kinh phí công đoàn sẽ là 2% của tổng mức tiền lương của những lao động nằm trong đối tượng phải tham gia bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật. Điều này cụ thể hóa việc xác định khoản kinh phí mà mỗi lao động phải đóng vào quỹ công đoàn. Quyết định này được thực hiện với mục tiêu tăng cường nguồn lực tài chính cho các hoạt động của công đoàn, nhằm hỗ trợ và bảo vệ quyền lợi của người lao động, đồng thời thúc đẩy các hoạt động về phát triển kinh tế - xã hội, đào tạo, và nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng lao động. Đây là một bước quan trọng để đảm bảo công bằng và phát triển bền vững trong môi trường lao động của đất nước

Cơ sở xác định Quỹ tiền lương nộp kinh phí công đoàn 2% cho năm 2024 tại mỗi đơn vị được tính trên cơ sở của tiền lương bình quân mà lao động đã đóng bảo hiểm xã hội trong 6 tháng đầu năm 2023 tại đơn vị đó, nhân với số lượng lao động thuộc đối tượng phải tham gia bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội. Đoàn phí công đoàn được thu dựa trên tổng số đoàn viên công đoàn theo tiền lương và phụ cấp lương ở mỗi khu vực, theo hướng dẫn được quy định trong Quyết định số 1908/QĐ-TLĐ ngày 19/12/2016.

Theo quy định tại Điều 23 của Quyết định số 1908/QĐ-TLĐ năm 2016, các đối tượng và mức đóng tiền lương được sử dụng như căn cứ để đóng đoàn phí công đoàn được quy định như sau:

Các đối tượng bao gồm đoàn viên ở các công đoàn cơ sở của cơ quan nhà nước; các tổ chức chính trị, xã hội, nghề nghiệp, và xã hội - nghề nghiệp; các đơn vị thuộc lực lượng vũ trang nhân dân; cũng như các đơn vị sự nghiệp hưởng lương theo bảng lương và bậc lương được quy định bởi Nhà nước. Mức đóng đoàn phí hàng tháng sẽ được tính bằng 1% của tiền lương làm căn cứ để đóng bảo hiểm xã hội, theo quy định của pháp luật về Bảo hiểm xã hội.

Tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bao gồm các khoản tiền lương được xác định dựa trên bậc lương, chức vụ, cũng như các khoản phụ cấp liên quan như phụ cấp chức vụ, phụ cấp thâm niên vượt khung, và phụ cấp thâm niên nghề, theo các điều khoản quy định trong hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc. Khi có sự thay đổi trong tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội, thì tiền lương làm căn cứ đóng đoàn phí công đoàn cũng sẽ điều chỉnh tương ứng theo quy định của pháp luật về Bảo hiểm xã hội.

Đoàn viên trong các công đoàn cơ sở của doanh nghiệp nhà nước, kể cả công đoàn tại các Công ty cổ phần nhà nước giữ cổ phần chi phối, sẽ đóng đoàn phí hàng tháng theo tỷ lệ 1% của tiền lương thực lĩnh. Điều này áp dụng sau khi đã khấu trừ các khoản đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, và thuế thu nhập cá nhân của đoàn viên. Tuy nhiên, mức đóng đoàn phí hàng tháng tối đa chỉ bằng 10% của mức lương cơ sở được quy định bởi Nhà nước. Giúp đảm bảo tính công bằng và hợp lý trong việc xác định mức đóng đoàn phí, đồng thời đảm bảo rằng mỗi đoàn viên đều đóng một khoản phí hợp lý và phù hợp với thu nhập của mình.

Các đoàn viên tại các công đoàn cơ sở của doanh nghiệp ngoài nhà nước, bao gồm cả công đoàn tại các Công ty cổ phần mà nhà nước không giữ cổ phần chi phối, các đơn vị sự nghiệp không phải công lập nhưng nhận tiền lương không theo bảng lương và bậc lương do Nhà nước quy định; cũng như các tổ chức như Liên hiệp hợp tác xã, tổ chức nước ngoài và quốc tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam, văn phòng điều hành của phía nước ngoài trong hợp đồng hợp tác kinh doanh tại Việt Nam và các đoàn viên công đoàn công tác ở nước ngoài, đều áp dụng mức đóng đoàn phí hàng tháng theo tỷ lệ 1% của tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật về Bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên, mức đóng đoàn phí hàng tháng tối đa chỉ bằng 10% của mức lương cơ sở được quy định bởi Nhà nước. Đảm bảo tính công bằng và hợp lý trong việc xác định mức đóng đoàn phí, cũng như đảm bảo rằng mỗi đoàn viên đều đóng một khoản phí hợp lý và phù hợp với thu nhập của mình, đồng thời tuân thủ đúng các quy định của pháp luật

Các công đoàn cơ sở, theo quy định tại khoản 2 và khoản 3 của Điều 23 trong Quyết định số 1908/QĐ-TLĐ năm 2016, có thẩm quyền thu đoàn phí công đoàn từ các đoàn viên hàng tháng theo tỷ lệ 1% của tiền lương thực lĩnh của họ. Tuy nhiên, trong trường hợp được Ban Chấp hành công đoàn cơ sở mở rộng (từ tổ trưởng công đoàn trở lên) đồng ý thông qua Nghị quyết và được quy định cụ thể trong Quy chế chi tiêu nội bộ của công đoàn cơ sở, mức thu đoàn phí có thể cao hơn 1% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội.

Số tiền đoàn phí công đoàn thu thêm này sẽ được 100% để lại cho công đoàn cơ sở để bổ sung cho các hoạt động theo đúng quy định. Khi thực hiện báo cáo quyết toán, công đoàn cơ sở phải tách riêng số tiền đoàn phí công đoàn tăng thêm, và nộp số tiền này về cấp trên theo mẫu quy định, nhằm đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm trong quản lý và sử dụng nguồn lực của công đoàn.

Các đoàn viên tại các nghiệp đoàn và công đoàn cơ sở của doanh nghiệp thường gặp khó khăn trong việc xác định tiền lương làm căn cứ để đóng đoàn phí. Trong trường hợp đoàn viên không thuộc đối tượng đóng bảo hiểm xã hội, mức đóng đoàn phí sẽ được xác định theo mức ấn định, nhưng mức đóng thấp nhất sẽ bằng 1% của mức lương cơ sở theo quy định của Nhà nước.

Đoàn viên công đoàn khi được hưởng trợ cấp Bảo hiểm xã hội từ tháng thứ nhất trở lên sẽ được miễn đóng đoàn phí trong thời gian hưởng trợ cấp. Trong trường hợp đoàn viên không có việc làm, không có thu nhập, và nghỉ việc riêng từ tháng thứ nhất trở lên mà không hưởng tiền lương, thì trong thời gian này họ cũng không phải đóng đoàn phí.

Theo quy định trên, tiền lương được sử dụng làm căn cứ để tính đoàn phí công đoàn phụ thuộc vào tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội. Khi tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội thay đổi, tiền lương làm căn cứ đóng đoàn phí công đoàn cũng sẽ điều chỉnh theo quy định của pháp luật về Bảo hiểm xã hội. Điều này nhấn mạnh sự liên kết và tương ứng giữa các quy định liên quan đến bảo hiểm xã hội và đoàn phí công đoàn, để đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong việc xác định các khoản đóng phí của các đoàn viên.

3. Phương thức đóng đoàn phí công đoàn thế nào?

Phương thức đóng và quản lý tiền đoàn phí công đoàn theo Quyết định 1908/QĐ-TLĐ năm 2016 được tổ chức một cách cụ thể và minh bạch, nhằm đảm bảo tính chính xác và công bằng trong quản lý tài chính của công đoàn tại Điều 24.

Theo quy định này, đoàn viên đóng đoàn phí trực tiếp hàng tháng cho các cấp tổ công đoàn, công đoàn bộ phận, công đoàn cơ sở thành viên, công đoàn cơ sở, nghiệp đoàn, theo phân cấp của tổ chức công đoàn cơ sở, nghiệp đoàn. Cụ thể, việc thu tiền đoàn phí có thể thực hiện thông qua hình thức tiền mặt hoặc chuyển khoản, với điều kiện rằng đã có sự thỏa thuận của đoàn viên.

Để đảm bảo tính minh bạch và chính xác trong quản lý tài chính, số tiền thu đoàn phí phải được phòng kế toán đơn vị xác nhận và đi kèm với danh sách chi tiết của các đoàn viên đóng đoàn phí. Điều này giúp đảm bảo rằng mọi khoản thu được được ghi nhận và quản lý một cách rõ ràng và chính xác.

Ngoài ra, để khuyến khích sự tiện lợi và hiệu quả trong việc đóng đoàn phí, cũng như thúc đẩy sự đổi mới công nghệ, đoàn viên và công đoàn cơ sở được khuyến khích thỏa thuận và thực hiện việc đóng đoàn phí thông qua các phương thức hiện đại như thu qua tài khoản cá nhân, qua thẻ ATM, và mọi thay đổi này phải được sự đồng ý của cấp công đoàn cơ sở và cấp công đoàn cấp trên thông qua văn bản. Điều này giúp tăng cường tính tiện lợi và hiệu quả trong việc quản lý tài chính của công đoàn, đồng thời thúc đẩy sự áp dụng của công nghệ trong hoạt động của tổ chức này.

Xem thêm >>> Tiền lương tính đóng đoàn phí công đoàn đã trừ bảo hiểm, thuế thu nhập?

Nếu quý khách gặp bất kỳ vấn đề, thắc mắc hoặc cần hỗ trợ về nội dung trong bài viết hoặc pháp luật, chúng tôi xin trân trọng mời quý khách liên hệ với chúng tôi qua tổng đài 1900.6162 hoặc gửi email tới địa chỉ lienhe@luatminhkhue.vn. Chúng tôi cam kết sẽ nhanh chóng và tận tâm giúp quý khách giải quyết mọi vấn đề một cách tốt nhất.