1. Cây công nghiệp lâu năm quan trọng nhất ở Tây Nguyên
Câu hỏi: Cây công nghiệp lâu năm quan trọng nhất ở Tây Nguyên là?
A. điều.
B. cao su.
C. cà phê.
D. chè.
Trả lời:
Cà phê là cây công nghiệp lâu năm và quan trọng nhất ở Tây Nguyên.
Đáp án cần chọn là: C
2. Lý thuyết về vấn đề khai thác thế mạnh ở Tây Nguyên
2.1. Khái quát chung
Vị trí địa lý và phạm vi lãnh thổ của khu vực này có các điểm sau:
- Diện tích: Nằm trên diện tích rộng lớn khoảng 54.700 km2, chiếm 16.5% diện tích tổng của cả nước.
- Dân số: Với khoảng 4.9 triệu người, khu vực này đóng góp ước tính 5.8% tổng dân số của cả nước.
- Bao gồm 5 tỉnh chủ yếu là Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắc Nông, và Lâm Đồng.
- Vị trí địa lý: Tiếp giáp với các vùng lân cận như Nam Trung Bộ, Đông Nam Bộ, Hạ Lào, và Đông Bắc Campuchia. Đặc biệt, khu vực này là một trong những vùng duy nhất trong nước không giáp biển.
Vị trí đặc biệt này mang lại sự quan trọng về mặt quốc phòng và phát triển kinh tế.
2.2. Phát triển cây công nghiệp lâu năm
- Cà phê: Là loại cây công nghiệp quan trọng nhất với diện tích trồng khoảng 450.000 ha, chiếm 4/5 diện tích trồng cà phê của cả nước. Cà phê được trồng phổ biến tại các tỉnh như Đắk Lắk, Gia Lai, Kon Tum, và Đắk Nông, trong đó Đắk Lắk là tỉnh có diện tích trồng cà phê lớn nhất. Cà phê Buôn Ma Thuột nổi tiếng về chất lượng cả trong và ngoài nước.
- Chè: Được trồng chủ yếu trên các cao nguyên cao hơn như Lâm Đồng và Gia Lai. Lâm Đồng là tỉnh có diện tích trồng chè lớn nhất cả nước. Các vùng chè nổi tiếng như chè Bảo Lộc (Lâm Đồng) và Biển Hồ (Gia Lai) đã phát triển các nhà máy chế biến chè.
- Cao su: Là loại cây trồng lớn thứ hai sau Đông Nam Bộ, chủ yếu được trồng ở các vùng khuất gió như tỉnh Gia Lai và Đắk Lắk.
- Dâu tằm: Tây Nguyên là vùng trồng dâu tằm lớn nhất cả nước, đặc biệt là tại cao nguyên Di Linh - Lâm Đồng, nơi có các xí nghiệp ươm tơ xuất khẩu.
- Các loại cây công nghiệp khác như hồ tiêu và bông cũng đều phát triển khá tốt.
Kết quả của việc trồng cây công nghiệp này là thu hút lao động và tạo ra tập quán sản xuất mới.
Để nâng cao hiệu quả kinh tế - xã hội của việc sản xuất cây công nghiệp ở Tây Nguyên, các giải pháp sau có thể được áp dụng:
- Hoàn thiện quy hoạch các vùng chuyên canh cây công nghiệp, mở rộng diện tích trồng cây công nghiệp theo kế hoạch và dựa trên cơ sở khoa học, đồng thời bảo vệ rừng và phát triển thủy lợi.
- Đa dạng hóa cơ cấu cây công nghiệp để giảm thiểu rủi ro trong tiêu thụ sản phẩm và tận dụng tài nguyên hiệu quả.
- Thúc đẩy việc chế biến các sản phẩm cây công nghiệp và mở rộng xuất khẩu.
2.3. Khai thác và chế biến lâm sản
a. Vai trò:
- Tây Nguyên được coi là "kho vàng xanh" của cả nước, với 60% diện tích lãnh thổ được phủ bởi rừng. Khu vực này chiếm 36% diện tích đất có rừng và 52% sản lượng gỗ có thể khai thác của cả nước.
- Trong rừng, có nhiều loại gỗ quý có giá trị kinh tế như Cẩm lai, Gụ mật, Nghiến, Trắc, Sến.
- Tây Nguyên là môi trường sống của nhiều loài động vật quý hiếm như voi, bò tót, gấu, v.v.
- Khu vực này đóng vai trò quan trọng trong cân bằng sinh thái, bảo vệ nguồn nước ngầm và chống xói mòn, rửa trôi.
b. Tài nguyên rừng đang bị suy giảm
- Sản lượng gỗ đang giảm mạnh. Trong khoảng thập kỷ cuối của thế kỷ 20, sản lượng gỗ khai thác trung bình từ 600 - 700 nghìn m3/năm giảm xuống chỉ còn 200 - 300 nghìn m3/năm.
- Nguyên nhân chính là do khai thác không có kế hoạch, cháy rừng, và các hoạt động phá rừng khác.
- Hậu quả của việc suy giảm tài nguyên rừng là lớp phủ thực vật giảm nhanh, lượng gỗ quý cũng ít dần, đe dọa môi trường sống của các loài động vật quý hiếm và mực nước ngầm tiếp tục hạ thấp trong mùa khô.
c. Phương hướng:
- Cần ngăn chặn nạn phá rừng bằng mọi biện pháp.
- Khai thác gỗ phải được tiến hành hợp lý và kết hợp với việc bảo vệ, tái tạo rừng.
- Nâng cao công tác giao đất, giao rừng để tăng cường quản lý và sử dụng hiệu quả tài nguyên rừng.
- Hạn chế việc xuất khẩu gỗ nguyên liệu và thúc đẩy phát triển công nghiệp chế biến gỗ tại chỗ để gia tăng giá trị gia tăng cho ngành công nghiệp này.
2.4. Khai thác thuỷ năng kết hợp thuỷ lợi
a. Thuỷ điện:
Ngoài các nhà máy thủy điện đã được xây dựng trước đây, khu vực này còn có các dự án sau:
- Trên sông Xêxan: Bao gồm nhà máy Yali (công suất 720 MW), cùng với các dự án như Xêxan 3, Xêxan 3A, Xêxan 4, và nhiều dự án khác.
- Trên sông Xrê Pok, đã được quy hoạch xây dựng 6 nhà máy thủy điện với tổng công suất 600 MW, bao gồm Buôn Kuôp (280 MW), Xrê Pôk, Buôn tua Srah (85 MW), Đức Xuyên (58 MW), và Đrây Hlinh (mở rộng lên 28 MW).
- Trên sông Đồng Nai, các dự án như Đại Ninh (300 MW), Đồng Nai III (180 MW), và Đồng Nai 4 (340 MW).
b. Ý nghĩa:
Việc xây dựng các công trình thủy điện mang lại nhiều lợi ích đáng kể:
- Tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển công nghiệp, đặc biệt là trong lĩnh vực khai thác khoáng sản và chế biến kim loại màu, cũng như khai thác và chế biến bột nhôm từ bôxít.
- Cung cấp nguồn nước tưới cho các vùng chuyên canh cây công nghiệp trong mùa khô.
- Có tiềm năng phát triển du lịch.
- Tạo điều kiện cho nuôi trồng thủy sản.
3. Một số bài tập vận dụng liên quan
CÂU 1:
Tại tỉnh nào của Tây Nguyên có diện tích trồng cà phê nhiều nhất?
A. Lâm Đồng.
B. Đắk Lắk.
C. Gia Lai.
D. Kon Tum.
Trả lời:
Cà phê được trồng nhiều nhất ở tỉnh Đắk Lắk trong Tây Nguyên, nhờ vào điều kiện thích hợp ở địa phương này.
Đáp án: B.
CÂU 2:
Mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực của Tây Nguyên hiện nay là
A. cao su.
B. cà phê.
C. ca cao.
D. hồ tiêu.
Trả lời:
Mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực hiện nay của Tây Nguyên là cà phê. Việt Nam là một trong những quốc gia lớn nhất thế giới về xuất khẩu cà phê.
Đáp án: B.
CÂU 3:
Các ngành công nghiệp phát triển mạnh mẽ ở Tây Nguyên là
A. công nghiệp khai khoáng.
B. sản xuất vật liệu xây dựng.
C. chế biến nông - lâm sản.
D. sản xuất hàng tiêu dùng.
Trả lời:
Tây Nguyên là vùng lớn thứ hai về trồng cây công nghiệp và có diện tích rừng lớn nhất Việt Nam, do đó ngành công nghiệp chế biến nông - lâm sản phát triển mạnh mẽ ở đây.
Đáp án: C.
CÂU 4:
Loại cây công nghiệp phát triển nhất ở Tây Nguyên là:
A. chè.
B. cao su.
C. cà phê.
D. điều.
Trả lời:
Loại cây công nghiệp phát triển nhất ở Tây Nguyên là cà phê, theo sau là cao su, điều, và nhiều loại cây khác.
Đáp án: C.
CÂU 5:
Đà Lạt, ngoài nổi tiếng với hoa, còn là nơi sản xuất nhiều
A. cây công nghiệp.
B. rừng lá kim.
C. đại gia súc.
D. rau quả ôn đới.
Trả lời:
Đà Lạt, ngoài việc nổi tiếng với hoa, còn là nơi sản xuất nhiều rau quả ôn đới nhờ vào khí hậu mát mẻ và thời tiết đa dạng.
Đáp án: D.
CÂU 6:
Các trung tâm kinh tế quan trọng ở Tây Nguyên là:
A. Plây Ku, Buôn Ma Thuột, Đà Lạt.
B. Gia Nghĩa, Bảo Lộc, Kon Tum.
C. Đắk Tô, Đăk Min, Di Linh.
D. Krông Buk, Krông Ana, Buôn Đôn.
Trả lời:
Các trung tâm kinh tế quan trọng ở Tây Nguyên là Plây Ku, Buôn Ma Thuột và Đà Lạt. Buôn Ma Thuột là trung tâm công nghiệp, Đà Lạt là trung tâm du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng, Plây Ku là trung tâm thương mại và du lịch.
Đáp án: A.
Bài viết liên quan: Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ Tây Nguyên - Địa lý lớp 9
Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê về vấn đề: Cây công nghiệp lâu năm quan trọng nhất ở Tây Nguyên là? Xin cảm ơn quý bạn đọc đã quan tâm theo dõi!
