Có những đối tượng nào hiện nay phải chịu sự kiểm tra hải quan?

1. Có những đối tượng nào hiện nay phải chịu sự kiểm tra hải quan?

Các đối tượng phải tuân thủ các quy trình hải quan, đối diện với sự kiểm tra và giám sát từ các cơ quan hải quan. Thủ tục hải quan bao gồm một loạt các hoạt động mà cả người khai báo hải quan và các cán bộ hải quan phải thực hiện theo quy định của Luật Hải quan 2014 đối với các loại hàng hóa và phương tiện vận tải. Hàng hóa được định nghĩa rộng rãi, bao gồm tất cả các tài sản được liệt kê và được ghi số theo Danh mục Hàng hóa Xuất nhập khẩu của Việt Nam, cũng như các hàng hóa được vận chuyển qua hoặc lưu trữ trong khu vực hoạt động của hải quan.

Phương tiện vận tải cũng nằm trong phạm vi của thủ tục hải quan, bao gồm đường bộ, đường sắt, hàng không, biển và thủy nội địa. Theo quy định của Điều 6 của Nghị định 08/2015/NĐ-CP, được sửa đổi và bổ sung bởi Nghị định 59/2018/NĐ-CP, các đối tượng phải chịu thủ tục hải quan, kiểm tra và giám sát hải quan như sau:

(1) Các đối tượng phải thực hiện thủ tục hải quan bao gồm:

- Hàng hóa xuất nhập khẩu và hàng hóa đi qua cảnh

- Ngoại tệ, tiền mặt, công cụ thanh toán, vàng, kim loại quý, đá quý, di vật, cổ vật, bảo vật, bưu phẩm, bưu kiện

- Hành lý của người đi và đến

 - Các mặt hàng khác đi qua cảnh trong khu vực hoạt động của cơ quan hải quan

- Phương tiện vận tải đường bộ, đường sắt, hàng không, biển, thủy nội địa và sông đi qua cảnh.

(2) Các đối tượng phải chịu kiểm tra hải quan bao gồm:

- Các đối tượng được liệt kê ở trên

 - Các vật phẩm trên phương tiện vận tải khi đi qua cảnh

 - Hồ sơ hải quan và các tài liệu liên quan đến các đối tượng nêu trên.

(3) Các đối tượng phải chịu giám sát hải quan bao gồm:

- Các đối tượng được liệt kê ở trên

- Các vật phẩm trên phương tiện vận tải khi đi qua cảnh

- Hàng hóa và phương tiện vận tải trong khu vực hoạt động của cơ quan hải quan

- Hàng hóa bao gồm máy móc, thiết bị, nguyên liệu và vật tư nhập khẩu để sản xuất hoặc gia công hàng xuất khẩu đang được lưu giữ tại các cơ sở sản xuất

- Hàng hóa thuộc các đối tượng được chuyển về bảo quản trong khi chờ thông quan

- Hàng hóa được vận chuyển chịu sự giám sát của hải quan. 

Đối với mỗi đối tượng này, quy trình hải quan đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt và hoàn thiện, nhằm đảm bảo an ninh quốc gia và thúc đẩy hoạt động thương mại quốc tế.

2. Quyết định kiểm tra hải quan được thông báo ở đâu?

Quyết định kiểm tra hải quan là một phần quan trọng trong quá trình xử lý hàng hóa và đôi khi có thể ảnh hưởng đến quá trình thông quan hàng hóa. Quy định về quyết định kiểm tra hải quan được đề cập tại Khoản 4 Điều 26 của Nghị định 08/2015/NĐ-CP, đã được điều chỉnh bởi Khoản 13 Điều 1 của Nghị định 59/2018/NĐ-CP. Theo quy định này, việc thông báo về quyết định kiểm tra hải quan được thực hiện thông qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan, và được thực hiện bởi Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan, dựa trên tiêu chí mức độ rủi ro được Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định.

Quy trình thông báo về quyết định kiểm tra hải quan có thể bao gồm các hình thức sau:

- Chấp nhận thông tin khai Tờ khai hải quan: Trong trường hợp này, quyết định về việc thông quan hàng hóa được đưa ra dựa trên thông tin khai báo trên Tờ khai hải quan. Tuy nhiên, các cơ quan hải quan vẫn có thể quyết định kiểm tra thực tế hàng hóa nếu cần thiết để đảm bảo tính chính xác và đầy đủ của thông tin được cung cấp.

- Kiểm tra các chứng từ liên quan trên cổng thông tin một cửa quốc gia: Trong trường hợp này, cơ quan hải quan có thể tiến hành kiểm tra các chứng từ liên quan đến hồ sơ hải quan do người khai báo hải quan nộp hoặc xuất trình. Các chứng từ này có thể bao gồm các hồ sơ về xuất nhập khẩu, hóa đơn, hợp đồng, chứng từ về nguồn gốc và giá trị hàng hóa, và các tài liệu khác có liên quan. Dựa trên kết quả của kiểm tra này, quyết định về việc thông quan hàng hóa có thể được đưa ra.

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng quy định cụ thể về thời điểm thông báo việc kiểm tra hải quan trên Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan. Điều này nhằm đảm bảo rằng quy trình thông quan hàng hóa diễn ra một cách trơn tru và hiệu quả, đồng thời đảm bảo rằng các hoạt động hải quan được thực hiện theo đúng quy định và quy trình.

3. Việc xử lý kết quả kiểm tra hải quan được quy định như thế nào?

Quy trình xử lý kết quả kiểm tra hải quan là một phần quan trọng của quá trình nhập khẩu và xuất khẩu hàng hóa, đặc biệt là khi có sự không nhất trí giữa người khai báo hải quan và cơ quan hải quan về các thông tin liên quan đến hàng hóa. Theo quy định tại Điều 30 của Nghị định 08/2015/NĐ-CP, việc xử lý kết quả kiểm tra hải quan được thực hiện như sau:

- Trường hợp người khai hải quan nhất trí với kết luận kiểm tra của cơ quan hải quan: Nếu người khai hải quan đồng ý với kết quả kiểm tra được đưa ra bởi cơ quan hải quan về các thông tin như tên hàng, mã số, xuất xứ, trọng lượng, chủng loại, chất lượng, và trị giá hải quan của hàng hóa, họ sẽ tiến hành khai bổ sung các thông tin cần thiết theo yêu cầu của cơ quan hải quan. Đồng thời, người khai hải quan sẽ phải tuân thủ quy định của pháp luật về thuế và xử lý các vi phạm hành chính, cũng như các quy định khác của pháp luật liên quan.

- Trường hợp không nhất trí với kết luận kiểm tra của cơ quan hải quan:

+ Nếu có sự không nhất trí về kết quả kiểm tra, người khai hải quan có quyền khiếu nại hoặc được lựa chọn cơ quan hoặc tổ chức giám định để thực hiện việc giám định hàng hóa theo quy định của pháp luật.  Trong quá trình nhập khẩu và xuất khẩu hàng hóa, một trong những thách thức mà người khai hải quan có thể phải đối mặt là sự không nhất trí với kết quả kiểm tra của cơ quan hải quan. Trong tình huống này, quy định pháp luật cung cấp cho họ một số lựa chọn để bảo vệ quyền lợi và lợi ích của mình. Một trong những quyền lợi quan trọng mà người khai hải quan có là quyền khiếu nại. Khi họ không đồng ý với kết quả kiểm tra của cơ quan hải quan, họ có thể chọn lựa kháng nghị theo quy định của pháp luật.

Quy trình khiếu nại này cho phép họ cung cấp bằng chứng hoặc lập luận để minh chứng cho quan điểm của mình và yêu cầu cơ quan hải quan xem xét lại quyết định của mình. Ngoài việc khiếu nại, người khai hải quan còn có quyền được lựa chọn cơ quan hoặc tổ chức giám định để thực hiện việc giám định hàng hóa. Điều này có nghĩa là họ có thể yêu cầu một bên thứ ba, độc lập và chuyên nghiệp, tiến hành kiểm tra và đánh giá hàng hóa để xác định tính chính xác và độ tin cậy của kết quả kiểm tra ban đầu từ cơ quan hải quan. Quy định này đảm bảo rằng quyết định cuối cùng về việc thông quan hàng hóa được đưa ra một cách công bằng và khách quan, dựa trên thông tin và chứng cứ chính xác.

+ Cơ quan hải quan sẽ căn cứ vào kết quả giám định từ cơ quan hoặc tổ chức giám định để quyết định việc thông quan hàng hóa.

- Trường hợp cơ quan hải quan không nhất trí với kết quả giám định từ người khai hải quan: Trong trường hợp này, cơ quan hải quan sẽ lựa chọn cơ quan hoặc tổ chức giám định khác và dựa vào kết quả giám định mới này để quyết định việc thông quan hàng hóa. Nếu người khai hải quan vẫn không đồng ý với kết luận kiểm tra của cơ quan hải quan, họ có thể thực hiện khiếu nại hoặc khởi kiện theo quy định của pháp luật.

Điều này nhấn mạnh sự quan trọng của việc tuân thủ các quy định hải quan và sự hợp tác giữa người khai hải quan và cơ quan hải quan để đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong quá trình nhập khẩu và xuất khẩu hàng hóa.

Nếu như các bạn còn có những vướng mắc vui lòng liên hệ với chúng tôi thông qua số điện thoại tổng đài 19006162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ chi tiết

Tham khảo thêm: Trị giá hải quan là gì? Kiểm tra trị giá hải quan trong quá trình làm thủ tục hải quan