1. Định nghĩa doanh nghiệp rủi ro về hóa đơn
Doanh nghiệp rủi ro về hoá đơn là doanh nghiệp có khả năng gặp phải các vấn đề hoặc rủi ro liên quan đến việc sử dụng hóa đơn trong quá trình hoạt động kinh doanh. Các rủi ro này có thể liên quan đến việc phát hành, sử dụng, hoặc quản lý hóa đơn và có thể dẫn đến hậu quả pháp lý, tài chính hoặc ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp.
Tổng cục Thuế đã chỉ ra 25 dấu hiệu doanh nghiệp có rủi ro về hóa đơn và hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT) trong Công văn số 1873/TCT-TTKT năm 2022. Những dấu hiệu này giúp nhận diện các doanh nghiệp có nguy cơ cao gặp phải vấn đề liên quan đến việc sử dụng hóa đơn và hoàn thuế GTGT. Dưới đây là mô tả chi tiết về các dấu hiệu này:
- Doanh nghiệp thay đổi người đại diện theo pháp luật từ hai lần trở lên trong vòng 12 tháng hoặc thay đổi người đại diện đồng thời với việc chuyển địa điểm kinh doanh. Điều này có thể cho thấy sự không ổn định trong quản lý doanh nghiệp hoặc có mục đích trốn tránh nghĩa vụ thuế.
- Doanh nghiệp có số lần thay đổi trạng thái hoạt động hoặc thay đổi lĩnh vực kinh doanh từ hai lần trở lên trong năm. Việc này có thể tạo điều kiện cho việc gian lận thuế hoặc không đảm bảo tính liên tục trong hoạt động kinh doanh.
- Doanh nghiệp mới thành lập nhưng có địa điểm kinh doanh không ổn định, chuyển địa điểm nhiều lần trong 1-2 năm đầu hoạt động. Điều này có thể gây khó khăn trong việc theo dõi và kiểm tra hoạt động kinh doanh.
- Doanh nghiệp chuyển địa điểm hoạt động sau khi đã có thông báo không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký. Điều này có thể là dấu hiệu của việc tránh né các nghĩa vụ thuế hoặc kiểm tra của cơ quan thuế.
- Doanh nghiệp được thành lập bởi các cá nhân có quan hệ gia đình như vợ, chồng, anh chị em ruột, thường là những người có mối liên hệ gần gũi. Điều này có thể chỉ ra sự cấu kết trong việc trốn thuế hoặc gian lận.
- Doanh nghiệp mới thành lập với người đứng tên giám đốc hoặc đại diện theo pháp luật có liên quan đến công ty đã bị cơ quan thuế thông báo bỏ địa chỉ kinh doanh hoặc còn nợ thuế.
- Doanh nghiệp được thành lập nhiều năm nhưng không phát sinh doanh thu, sau đó bán lại hoặc chuyển nhượng cho người khác. Đây có thể là dấu hiệu của việc thành lập doanh nghiệp với mục đích không minh bạch.
- Doanh nghiệp không có giấy phép hoạt động khai thác khoáng sản nhưng lại xuất hóa đơn cho tài nguyên, khoáng sản. Điều này có thể dẫn đến việc vi phạm quy định về khai thác và quản lý tài nguyên.
- Doanh nghiệp bán hàng hóa hoặc dịch vụ không phù hợp với điều kiện và đặc điểm từng vùng. Điều này có thể chỉ ra việc sử dụng hóa đơn để hợp thức hóa các giao dịch không thực sự xảy ra.
- Doanh nghiệp chưa nộp đủ vốn điều lệ theo đăng ký. Đây có thể là dấu hiệu cho thấy doanh nghiệp không đủ năng lực tài chính thực hiện nghĩa vụ thuế và hoạt động kinh doanh.
- Doanh nghiệp thực hiện các giao dịch mua bán hoặc sáp nhập với giá trị dưới 100 triệu đồng. Điều này có thể được sử dụng để che giấu các giao dịch không hợp pháp hoặc trốn thuế.
- Doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực như siêu thị, ăn uống, nhà hàng, khách sạn, vận tải, vật liệu xây dựng, xăng dầu, khai thác khoáng sản, nông lâm sản, hoặc có ngành nghề cho thuê nhân công, với hoạt động lớn. Những lĩnh vực này thường có nguy cơ cao về gian lận thuế và việc quản lý hóa đơn.
- Doanh thu của doanh nghiệp tăng đột biến từ kỳ kê khai trước đó, hoặc có sự gia tăng doanh thu lớn so với các kỳ trước nhưng số thuế GTGT phải nộp thấp. Điều này có thể là dấu hiệu của việc kê khai doanh thu không chính xác hoặc khai thác hóa đơn để giảm thuế.
- Doanh thu lớn nhưng kho hàng không tương xứng hoặc doanh nghiệp không có kho hàng và không phát sinh chi phí thuê kho. Điều này có thể chỉ ra việc gian lận trong việc báo cáo hàng hóa và thuế.
- Doanh thu kê khai hàng năm trên 10 tỷ đồng nhưng số thuế phải nộp thấp dưới 100 triệu đồng. Đây có thể là dấu hiệu của việc khai báo thuế không đúng thực tế.
- Doanh nghiệp sử dụng số lượng lớn hóa đơn (từ 500 - 2000 số hóa đơn) và có tỷ lệ hóa đơn bị xóa bỏ cao, khoảng 20% số hóa đơn đã sử dụng. Điều này có thể cho thấy việc gian lận hoặc thao tác không minh bạch với hóa đơn.
- Doanh nghiệp sử dụng hóa đơn điện tử theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Thông tư 78/2021/TT-BTC nhưng số lượng hóa đơn điện tử giảm bất thường so với số lượng hóa đơn theo Nghị định 51/2010/NĐ-CP. Sự giảm sút này có thể chỉ ra sự bất thường trong việc phát hành và sử dụng hóa đơn.
- Doanh nghiệp không có thông báo phát hành hóa đơn hoặc có thông báo nhưng không báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn hoặc báo cáo chậm. Điều này có thể dẫn đến việc không kiểm soát được việc phát hành và sử dụng hóa đơn.
- Doanh nghiệp có giá trị hàng hóa bán ra và thuế GTGT đầu ra rất nhỏ so với giá trị hàng hóa mua vào và thuế GTGT đầu vào. Điều này có thể là dấu hiệu của việc kê khai không chính xác.
- Doanh nghiệp có hàng hóa dịch vụ bán ra không phù hợp với hàng hóa dịch vụ mua vào, có thể là dấu hiệu của việc không thực hiện đúng quy định về hóa đơn và thuế.
- Doanh nghiệp có doanh thu và thuế GTGT đầu ra, đầu vào lớn nhưng không phát sinh số thuế phải nộp, hoặc có số thuế GTGT âm nhiều kỳ. Điều này có thể cho thấy sự gian lận hoặc báo cáo thuế không chính xác.
- Doanh nghiệp không có tài sản cố định hoặc có giá trị tài sản cố định rất thấp, có thể chỉ ra rằng doanh nghiệp không thực sự hoạt động theo cách mà các số liệu báo cáo cho thấy.
- Doanh nghiệp có giao dịch qua ngân hàng đáng ngờ, như tiền vào và rút ra ngay trong cùng một ngày, có thể là dấu hiệu của việc rửa tiền hoặc các giao dịch không hợp pháp.
- Doanh nghiệp sử dụng lao động không tương xứng với quy mô và ngành nghề hoạt động, có thể cho thấy việc không khai báo chính xác số lượng lao động và chi phí liên quan.
- Một cá nhân đứng tên hoặc điều hành nhiều doanh nghiệp. Việc này có thể là dấu hiệu của việc sử dụng các doanh nghiệp để thực hiện các hoạt động không minh bạch hoặc trốn thuế.
2. Danh sách 524 doanh nghiệp rủi ro về hóa đơn
Ngày 16 tháng 5 năm 2023, Tổng cục Thuế đã chính thức ban hành Công văn số 1798/TCT-TTKT năm 2023, nhằm hướng dẫn việc rà soát và xử lý các hóa đơn không hợp pháp. Công văn này là một phần của nỗ lực nhằm tăng cường quản lý và kiểm tra các hoạt động liên quan đến hóa đơn, đảm bảo tính hợp pháp và chính xác trong việc sử dụng hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT).
Trong Công văn 1798/TCT-TTKT, Tổng cục Thuế đã công bố danh sách các doanh nghiệp có rủi ro cao liên quan đến việc sử dụng hóa đơn GTGT không hợp pháp. Danh sách này bao gồm tổng cộng 524 doanh nghiệp được xác định có nguy cơ cao về việc sử dụng hóa đơn không hợp lệ. Danh sách này được đính kèm dưới dạng Phụ lục I của công văn, cung cấp thông tin chi tiết về các doanh nghiệp này để các cơ quan thuế và các đơn vị liên quan có thể thực hiện các biện pháp kiểm tra và xử lý kịp thời.
>>> Tải về File Excel danh sách 524 doanh nghiệp rủi ro về hóa đơn tại đây.
3. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng doanh nghiệp rủi ro về hóa đơn
Nguyên nhân chủ quan:
- Ý thức chấp hành pháp luật của doanh nghiệp còn hạn chế: Nhiều doanh nghiệp chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc tuân thủ các quy định pháp luật liên quan đến hóa đơn. Sự thiếu ý thức này dẫn đến việc thực hiện các hành vi vi phạm, chẳng hạn như sử dụng hóa đơn không hợp pháp hoặc kê khai không đúng sự thật.
- Mục đích trốn thuế, gian lận thuế: Một số doanh nghiệp có thể cố tình thực hiện các hành vi gian lận thuế để giảm nghĩa vụ thuế của mình. Điều này có thể bao gồm việc sử dụng hóa đơn giả, xuất hóa đơn cho các giao dịch không thực tế, hoặc lập khống hóa đơn để tăng chi phí giả mạo và giảm số thuế phải nộp.
- Thiếu hiểu biết về quy định pháp luật về hóa đơn: Một số doanh nghiệp có thể thiếu kiến thức về các quy định và yêu cầu liên quan đến hóa đơn. Việc không hiểu rõ các quy định về cách lập, quản lý và sử dụng hóa đơn có thể dẫn đến việc doanh nghiệp vi phạm pháp luật mà không nhận thức được điều đó.
Nguyên nhân khách quan:
- Hệ thống quản lý thuế chưa hoàn thiện: Hệ thống quản lý thuế hiện tại có thể chưa đủ hiệu quả trong việc phát hiện và ngăn chặn các hành vi vi phạm liên quan đến hóa đơn. Những lỗ hổng trong hệ thống quản lý thuế có thể tạo điều kiện cho các doanh nghiệp vi phạm quy định mà không bị phát hiện kịp thời.
- Áp lực cạnh tranh trên thị trường: Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, một số doanh nghiệp có thể cảm thấy bị áp lực phải giảm chi phí và tăng lợi nhuận để duy trì hoặc nâng cao vị thế cạnh tranh của mình. Điều này có thể dẫn đến việc họ sử dụng các phương pháp không hợp pháp như gian lận thuế và sử dụng hóa đơn giả để đạt được mục tiêu kinh doanh của mình.
Xem thêm: Cục Thuế TPHCM rà soát, truy vết 524 doanh nghiệp có rủi ro về hóa đơn
Quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất!