1. Cách nhận biết cây rau mương
Cây rau mương còn được gọi với nhiều cái tên khác như cây rau lục, cây rau mương đất, rau mương thon, rau mương nằm- Tên khoa học của loại cây này là Ludwigia prostrate, thuộc họ rau dừa nước. Chiều cây của cây rau này vào khoảng 25 - 50cm, phần thân có nhánh nhưng mọc thẳng đứng.
Trên cành cây rau mương có nhiều lá màu xanh lục, dạng thuôn dài và có mũi nhọn. Hoa rau mương mọc thành cụm từ nách lá ra ngoài, có màu trắng, khoảng 1 - 8 bông mỗi cụm. Từ hoa, quả rau mương mọc ra có hình trụ, nhẵn, chiều dài từ 2 - 3cm.
Cây rau mương thường mọc dại ở những nơi gần nước, đất ẩm ướt như bờ đê, ven hồ nước, gò ruộng- Có thể tìm thấy loại cây thuốc này ở nhiều vùng trên cả nước, đặc biệt là các tỉnh Tây Nguyên, đồng bằng sông Cửu Long, Quảng Trị, Thừa thiên - Huế.
Cây rau mương thường mọc ở những nơi gần nước Ở một số nơi, cây rau mương được người dân trồng để thu hái quanh năm, tuy nhiên để cây có dược tính tốt nhất thì thời điểm thu hoạch là vào mùa hè thu. Các vùng trồng làm cây thuốc sau khi thu hoạch, chúng được rửa sạch rồi phơi khô để bảo quản sử dụng trong thời gian dài.
Cây rau mương rất dễ trồng và có thể thu hái quanh năm. Tuy nhiên, để đảm bảo chất lượng của cây thuốc và tăng tác dụng chữa trị bệnh thì thời điểm tốt nhất để thu hoạch cây rau mương là vào mùa hè thu. Sau khi thu hái, bạn đem rau mương đi rửa sạch, để ráo rồi thái khúc và phơi khô. Nên bảo quản cây rau mương ở nơi khô ráo, tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp.
Cây rau mương hầu như được sử dụng cả từ thân rễ, cho đến hoa để làm thuốc. Nếu như trong Tây Y thì người ta bằng nhiều phương pháp, máy móc hiện điện can thiệp để chiết xuất tinh chất dược liệu từ cây này ra. Còn nếu các bài thuốc Đông Y hay dân gian thì người ta dùng trực tiếp.
Có thể dùng tươi hay khô tùy thuộc. Nhổ cả cây rau mương lên và rửa sạch rồi thái thành khúc nhỏ. Có thể dùng tươi, có thể mang đi phơi cho thật khô rồi bảo quản dùng dần đều được. Chú ý là tránh nấm mốc xâm nhập trong thời gian bảo quản.
2. Công dụng của cây rau mương đối với sức khỏe
Cây rau mương đã được sử dụng làm vị thuốc dân gian từ rất lâu, theo Y học cổ truyền, loại cây này có tính mát, vị ngọt, tác dụng trừ thấp, thanh nhiệt, tiêu sưng, tiêu thũng, hỗ trợ cầm tiêu chảy và kiết lị rất tốt. Sử dụng cây rau mương đúng cách có tác dụng cải thiện triệu chứng cho nhiều bệnh lý như: ho gà, mụn trứng cá, đau khớp, đau nhức răng, viêm ruột, viêm họng, đau dạ dày, tiểu đường, rối loạn tiêu hóa
Trong dân gian cũng lưu truyền nhiều bài thuốc sử dụng cây rau mương để chữa bệnh, cải thiện triệu chứng bệnh và tăng cường sức khỏe. Cách sử dụng phổ biến nhất là các bài thuốc sắc dùng cây rau mương khô hoặc dùng tươi nhai nuốt trực tiếp. Liều dùng an toàn và có dược tính tốt được khuyến cáo là 40 - 50g với cây rau mương tươi là 20 - 40g với cây khô.
Một số bài thuốc dân gian từ cây rau mương
Trị đái tháo đường
Dùng các vị thuốc: Rau mương, chuối hột, dây mây, lá vú sữa tím, lục bình, mỗi vị 15g; khổ qua 20g và cam thảo nam 10g. Cho các vị thuốc trên vào ấm và thêm 3 chén nước. Sắc đến khi cạn còn 8 phân thì tắt bếp, lọc lấy nước và chia thành hai lần, uống vào buổi sáng và buổi chiều.
Trị tiêu chảy, đầy bụng
Ngâm lá Rau mương tươi trong nước muối pha loãng rồi rửa sạch. Giã nhỏ lá, lấy nước rồi uống.
Trị viêm họng, viêm amidan
Rửa sạch một nắm lá Rau mương tươi. Nhai nát nắm rau với một chút muối hột rồi nuốt. Dùng thuốc mỗi ngày 1 lần vào buổi tối trước khi đi ngủ, khi bệnh đã thuyên giảm thì nên ngưng dùng.
Trị áp xe, mụn nhọt, chín mé
Thuốc đắp: Ngâm một nắm thân và lá Rau mương trong nước muối loãng rồi rửa sạch, để ráo. Vệ sinh sạch sẽ vùng da bị mụn nhọt hoặc áp xe, rồi giã nát dược liệu và đắp thuốc lên trong 15 phút. Thực hiện 1 - 2 lần mỗi ngày.
Thuốc uống: Sắc 30 - 40g Rau mương khô với nước rồi uống mỗi ngày cho đến khi vết thương lành hẳn.
Trị bệnh dạ dày do nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori
Bài thuốc 1: Bạn sử dụng cây rau mương có hoa vàng, chiều cao trên 1m. Nên rửa sạch, phơi khô dược liệu rồi sao vàng, hạ thổ. Sau đó, bạn sắc dược liệu với nước, uống đều mỗi ngày để giảm triệu chứng đau, khó chịu của bệnh dạ dày;
Bài thuốc 2: Bạn chuẩn bị một ít cây rau mương tươi, đem ngâm với nước muối loãng khoảng 15 phút rồi rửa sạch, để ráo. Tiếp theo, giã nát rau mương với một chút nước lọc, vắt lấy nước cốt rồi chia thành 2 phần để uống trong ngày. Cách này giúp các hoạt chất nhanh chóng được hấp thu vào cơ thể, làm giảm nhanh triệu chứng đau dạ dày và ngăn ngừa bệnh tái phát;
Bài thuốc 3: Bạn chuẩn bị một ít cây rau mương tươi và rượu 45°. Sau đó, bạn rửa sạch rau mương, để ráo nước, cắt thành từng khúc nhỏ, tráng sơ qua với rượu rồi cho vào bình thủy tinh. Tiếp theo, đổ rượu vào sao cho ngập rau mương, đậy kín nắp, bảo quản ở nơi thoáng mát. Sau khoảng 15 ngày, bạn có thể lấy ra sử dụng. Mỗi ngày uống 2 lần, mỗi lần uống khoảng 15ml rượu rau mương. Kiên trì thực hiện sẽ có kết quả tốt;
Trị giun
Sắc 100g Rau mương tươi hoặc khô với một lượng nước vừa đủ. Lọc bỏ bã, lấy nước, uống trước bữa ăn 20 phút. Dùng một lần mỗi ngày.
3. Uống nhiều rau mương có tốt như lời đồn không?
Thuốc nam hay thuốc nam thường được biết đến là phương pháp chữa bệnh nhẹ nhàng, ít tác dụng phụ. Tuy thời gian điều trị cần kiên nhẫn và lâu dài nhưng hiệu quả không thua gì thuốc tây. Bắp cải cũng không ngoại lệ, với những đặc tính tuyệt vời nó thường góp mặt trong các bài thuốc dân gian được nhiều người ưa chuộng. Tuy nhiên, uống nhiều rau không phải là điều tốt. Cải xoong cũng là một vị thuốc, không phải thực phẩm nên không dùng thường xuyên được bạn nhé!
Tuy là loại cây lành tính nhưng để đảm bảo an toàn cho sức khỏe, người bệnh không nên lạm dụng loại cây này. Tốt nhất nên sử dụng đúng liều lượng và đúng thời điểm để tránh gây ra những điều đáng tiếc không mong muốn
Một số lưu ý khi sử dụng rau mương
Khi sử dụng thảo dược để cải thiện các triệu chứng bệnh, người bệnh cần lưu ý những điều sau:
- Không tự ý dùng các loại thảo mộc để điều trị bệnh khi chưa có sự tư vấn của bác sĩ đông y
- Hiệu quả của bài thuốc rau mương tùy thuộc vào cơ địa cũng như tình trạng sức khỏe của từng bệnh nhân. Vì vậy, người bệnh không nên tin tưởng hoàn toàn vào loại thảo dược tự nhiên này.
- Trong trường hợp sử dụng rau mương mà bệnh không có dấu hiệu cải thiện thì người bệnh nên ngưng sử dụng và đến bệnh viện để thăm khám.
- Thông tin về rau mương chỉ được cung cấp dưới dạng hướng dẫn vì loại cây này chưa được các nhà khoa học nghiên cứu cụ thể cho đến nay. Vì vậy, trước khi muốn sử dụng loại thảo dược này, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để xác định mức độ hiệu quả của các bài thuốc dân gian.
- Hiệu quả, công dụng cây rau mương mang lại sẽ tùy vào cơ địa, thời gian sử dụng và tình trạng sức khỏe của từng bệnh nhân. Do đó, người bệnh cần chú ý không đặt hoàn toàn niềm tin vào loại thảo dược này. Trường hợp sử dụng cây rau mương nhưng không thấy bệnh tình có dấu hiệu tiến triển thì bệnh nhân nên ngưng dùng và đi khám tại bệnh viện.
- Thêm nữa là bạn tuyệt đối không nên dùng cây rau mương mọc tại khu vực có nguồn ô nhiễm nặng, vì rất có thể trong quá trình sinh trưởng loại thực vật này đã hấp thi rất nhiều chất độc hại. Trong đó chất độc thạch tín là chất cực độc. Cho nên, tốt nhất là tìm cây mọc ở xa các khu công nghiệp, xa các bãi rác, hay khu vực nước nhiễm đen mùi hôi thối.
- Những thông tin về công dụng của cây rau mương chỉ mang tính chất tham khảo bởi cho đến nay vẫn chưa có nhiều nghiên cứu về loại thảo mộc này. Do đó, trước khi sử dụng cây rau mương trị bệnh, bệnh nhân cần trao đổi với bác sĩ để xác định hiệu quả của các bài thuốc dân gian.
Xem thêm: Uống nước gừng có giảm đau bụng kinh?
