1. Có những loại nhân sâm nào?
Để phân loại, người ta thường dựa vào cách chế biến và nguồn gốc môi trường sinh trưởng.
Phân loại theo phương pháp chế biến
- Hồng sâm: Sâm tươi đem hấp bằng hơi nước rồi đem phơi khô mà không bỏ vỏ. Qua quá trình hấp bằng hơi nước, chất màu nâu không enzym xuất hiện và các hoạt tính sinh học được hình thành. Thời hạn sử dụng 10 năm (đóng gói hút chân không)
- Bạch sâm: Sâm tươi phơi khô sau khi bóc vỏ hoặc để nguyên. Có màu trắng như sữa. Hầu như không có phản ứng chất màu nâu xảy ra. Thời hạn sử dụng 3 năm (đóng gói hút chân không)
- Sâm Thái cực: Sâm tươi được ngâm sơ trong nước nóng rồi phơi khô. Có màu vàng nhạt hay màu nâu vàng nhạt. Trên bề mặt cắt có màu nâu sáng nhưng phần giữa lại có màu sáng. Thời hạn sử dụng 10 năm (đóng gói hút chân không)

Phân loại theo nguồn gốc
- Nhân sâm Hàn Quốc: Ở phần đầu của củ sâm Hàn Quốc thường rất rắn chắc, ngắn và khá tròn. Phần chân củ có màu vàng hoàng thổ và to được phân thành chân rất rõ ràng. Sâm Hàn Quốc thường có trọng lượng nặng hơn so với những loại khác. Đặc biệt, nó có mùi thơm nức đặc trưng khi sử dụng.
- Nhân sâm Triều Tiên: Có đặc điểm khá giống với sâm Hàn Quốc. Sâm Triều Tiên có mùi thơm dịu nhẹ.
- Sâm Mỹ: Có màu vàng nâu, rắn chắc, hình trụ tròn, vỏ có các vân vòng ngang lồi lên, nhiều vết sần ngang dọc, trên đầu có vành củ rõ rệt. Mặt cắt phẳng, màu trắng ngà, hơi bột. Vị hăng đắng, hậu ngọt và có mùi thơm mát đặc trưng.
- Sâm Trung Quốc: Ở phần đầu củ sâm thì hơi mềm và thon dài. Thân củ sâm thường có màu trắng. Cơ cấu ở bên trong củ sâm nhìn khá xốp .Phần dưới chân sâm có hình dáng không rõ ràng, có cùng kích thước và trọng lượng khá nhẹ, không chắc.
- Nhân sâm Việt Nam: Có các đốt như đốt trúc với các mắt sâm chính là số năm tuổi. Củ có phần đầu nhỏ và mềm, thân màu trắng và xốp, rễ hầu hết mọc từ thân sâm, mùi thơm nhẹ. Sâm Ngọc Linh là loại vô cùng quý hiếm.
2. Công dụng của nhân sâm với sức khỏe
Sở hữu nhiều thành phần dưỡng chất quý, nhân sâm mang đến nhiều lợi ích tuyệt vời cho sức khỏe. Những công dụng của nhân sâm đã được khoa học ghi nhận bao gồm:
Chống oxy hóa, giảm viêm:
Chiết xuất nhân sân chứa ginsenoside. Hoạt chất này có tác dụng chống oxy hóa, ngăn chặn sự phát triển của gốc tự do trong các tế bào, đồng thời ức chế phản ứng viêm trong cơ thể.
Cải thiện tâm trạng, trí nhớ:
Thử nghiệm trên động vật cho thấy các thành phần ginsenosides và hợp chất K trong nhân sâm có thể giúp bảo vệ tế bào não khỏi tác hại của các gốc tự do, xoa dịu thần kinh, cải thiện trí nhớ. Đồng thời chúng còn có tác dụng tích cực trong việc cải thiện hành vi và nhận thức của người bị Alzheimer.
Bổ sung năng lượng cho cơ thể:
Nhân sâm bổ sung nguồn năng lượng dồi dào cho cơ thể, giúp bệnh nhân ốm yếu và những người hoạt động thể chất nhanh chóng phục hồi sức khỏe.
Đặc biệt, một số nghiên cứu cũng tiết lộ nhân sâm có khả năng chống mệt mỏi, cải thiện hệ miễn dịch cho những bệnh nhân bị ung thư.
Điều trị bệnh rối loạn cương dương ở nam giới
Nhân sâm, nhất là hồng sâm là vị thuốc được y học cổ truyền sử dụng để điều trị rối loạn cương dương. Một thử nghiệm được tiến hành tại Hàn Quốc vào năm 2002 cho thấy, khoảng 60% nam giới bị rối loạn cương dương sau khi sử dụng dược liệu này đã cải thiện được các triệu chứng rõ rệt. Nó hoạt động bằng cách tăng cường lưu thông máu đến dương vật, qua đó giúp cậu nhỏ cương cứng nhanh hơn và có khả năng chiến đấu bền bỉ hơn.
Ngăn ngừa và chống lại virus gây cảm cúm
Nghiên cứu trên chuột cho thấy nhân sâm có tác dụng ức chế sự phát triển của virus cúm hợp bào hô hấp (RSV). Chiết xuất của nó giúp các tế bào biểu mô phổi có sức sống mạnh mẽ hơn khi bị nhiễm virus cúm.
Giảm đường huyết, hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường
Hoạt chất Ginsenosides trong nhân sâm có thể giúp hạ đường huyết bằng cách tác động đến việc sản xuất insulin ở tuyến tụy, đồng thời cải thiện tình trạng kháng isulin, hỗ trợ cải thiện các triệu chứng khó chịu cho bệnh nhân bị tiểu đường.
Tăng cường hệ miễn dịch
Thử nghiệm trên bệnh nhân bị ung thư dạ dày, nhân sâm giúp cải thiện hệ miễn dịch cho người bệnh sau hóa trị, giảm tác dụng phụ của hóa chất.
Ngoài ra, chiết xuất nhân sâm còn giúp tăng cường hiệu quả của các loại vắc xin ngừa virus cúm.
Ngăn ngừa ung thư là tác dụng nhân sâm không phải ai cũng biết
Ginsenosides trong nhân sâm vừa có tác dụng chống oxy, duy trì sự khỏe mạnh của các tế bào mà nó còn ngăn chặn sự phát triển của các tế bào bất thường, phòng ngừa ung thư.

Kích thích lưu thông tuần hoàn máu, cải thiện sinh lý phái mạnh
Các hoạt chất quý trong nhân sâm giúp tăng cường lưu thông máu, ngăn ngừa sự hình thành của các mảng xơ vữa ở động mạch, mang máu đến cơ quan sinh dục nam nhiều hơn. Đàn ông sử dụng nhân sâm thường xuyên sẽ cải thiện được sức khỏe sinh lý và khả năng hoạt động tình dục.
Cải thiện chất lượng giấc ngủ
Chiết xuất nhân sâm có khả năng xoa dịu trạng thái căng thẳng ở thần kinh, giảm căng thẳng, lo âu. Qua đó hỗ trợ điều trị mất ngủ, giúp cho người sử dụng tìm lại được giấc ngủ ngon và trọn vẹn
Chống lão hóa, kéo dài tuổi thọ
Dùng nhân sâm trong thời gian dài còn giúp làm chậm tiến trình lão hóa, kéo dài tuổi thọ.
>> Xem thêm: Nhân sâm và mang thai có an toàn, rủi ro
3. Cách dùng nhân sâm tươi
Nhân sâm ngâm với mật ong
Để sử dụng phương pháp này, bạn cần:
- Rửa sạch nhân sâm tươi, sau đó cắt thành từng lát mỏng.
- Sử dụng bình đựng sạch, kích thước tùy thuộc vào lượng nhân sâm.
- Cho nhân sâm vào bình, đổ ngập mật ong vào và đóng chặt nắp. Bảo quản nơi thoáng mát, tránh ẩm mốc, tránh ánh nắng trực tiếp.
- Đối với phương pháp này, bạn có thể dùng trực tiếp hoặc pha thêm nước ấm để uống như trà.
- Sau khi ngâm 7 ngày, pha 3 - 4 thìa mật ong với nước ấm. Uống như trà, vào buổi sáng trước khi ăn 15 - 30 phút. Vào mùa đông, bạn có thể pha một ít nước nóng vào nhân sâm ngâm mật ong cũng rất tốt cho sức khỏe.

Xay với sữa tươi
Cách sử dụng nhân sâm tươi tiếp theo đây giúp người sử dụng hấp thụ dưỡng chất tốt nhất, hiệu quả không kém gì cách thứ nhất. Đó là sử dụng nhân sâm tươi đã được làm sạch và xay cùng với sữa tươi để uống. Nên nhớ mỗi lần chỉ dùng từ 1 - 4g nhân sâm, đối với bệnh nhân tiểu đường nên dùng sữa tươi không đường.
Cách làm như sau:
- Rửa sạch 1 củ nhân sâm và thái lát mỏng.
- Chuẩn bị 1 - 2 quả chuối hoặc táo, dâu, cắt thành từng khúc nhỏ.
- Cho nhân sâm, trái cây, 1 hộp sữa chua và 250ml sữa tươi vào máy xay sinh tố và xay nhuyễn. Dùng ngay sau khi chế biến, khi hỗn hợp đặc quá có thể cho thêm chút nước lọc.
Ngâm rượu nhân sâm
Đây là cách sử dụng nhân sâm tươi phổ biến, thường thấy ở các cửa hàng bán nhân sâm. Phương pháp này có tác dụng tích cực đối với sức khỏe và sinh lực của nam giới.
Để ngâm rượu sâm các bạn phải làm theo các bước sau:
- Chọn củ sâm càng tươi càng tốt, rửa thật sạch để sâm không bị rụng phần rễ.
- Chọn bình đựng tương ứng với kích thước của củ sâm, lau khô bình.
- Chọn rượu nếp trắng sạch, cho nhân sâm vào bình và đổ đầy rượu vào.
- Rượu nhân sâm có thể dùng được từ 1 - 3 tháng, càng ngâm lâu rượu sẽ càng ngon. Và hãy nhớ rằng mỗi người chỉ nên dùng 1 ly nhỏ mỗi ngày.
Pha trà nhân sâm
Đây là cách sử dụng nhân sâm tươi đơn giản, nhanh chóng và không kém phần hiệu quả. Với cách này bạn có thể uống hằng ngày như một loại trà có tác dụng bồi bổ cơ thể.
Để pha trà nhân sâm, bạn cần rửa sạch nhân sâm tươi, thái mỏng, mỗi lần cho từ 1 - 2g vào ấm nước sôi và dùng như trà. Đối với với trà nhân sâm này bạn có thể pha từ 1 - 3 lần, sau đó nhai và nuốt phần bã nhân sâm, nhưng càng hãm nước uống nhiều lần thì dưỡng chất trong nhân sâm càng mất dần. Nên uống trà vào buổi sáng hoặc chiều trước khi ăn 30 phút, tránh uống vào buổi tối rất dễ gây mất ngủ, ngoài ra cũng hạn chế dùng quá 3g mỗi ngày.
>> Xem thêm: Nhân sâm là gì? Nhâm sâm có tác dụng gì?