Đang làm tại tập đoàn Viettel có được miễn nhập ngũ không?

1. Làm ở Viettel có được miễn nghĩa vụ quân sự không?

Bạn có thể được miễn nghĩa vụ quân sự nếu bạn là Sĩ quan, Quân nhân chuyên nghiệp (QNCN) hoặc Công nhân/Viên chức quốc phòng đang công tác tại Viettel, bạn đang trực tiếp phục vụ trong quân đội và đã hoàn thành nghĩa vụ của mình. Trường hợp này bạn không phải là đối tượng xét tuyển NVQS. (1)

Nếu bạn là Người lao động ký Hợp đồng lao động (HĐLĐ) dân sự với Viettel, thì việc làm tại Viettel không phải là điều kiện để được miễn hoặc tạm hoãn NVQS. Bạn vẫn phải thực hiện nghĩa vụ quân sự như mọi công dân khác nếu đủ điều kiện tuyển quân. (2)

Sự nhầm lẫn này phát sinh do Viettel hoạt động theo mô hình kép: vừa là Doanh nghiệp Quốc phòng An ninh, vừa là Tập đoàn kinh tế tuân thủ cơ chế thị trường. Điều này tạo ra hai nhóm lao động với tư cách pháp lý hoàn toàn khác nhau.

Bài viết này tập trung vào nhóm (2) - Người lao động dân sự (ví dụ: kỹ sư phần mềm, nhân viên kinh doanh, marketing, kế toán...). Đây là nhóm chiếm số đông và cũng là nhóm có thắc mắc về NVQS.

Phải khẳng định rằng, Hợp đồng lao động của bạn, dù được ký với Viettel, vẫn chịu sự điều chỉnh của Bộ luật Lao động. Trong khi đó, các trường hợp miễn/hoãn NVQS chỉ được quy định duy nhất trong Luật Nghĩa vụ quân sự. Luật Nghĩa vụ quân sự không có điều khoản nào miễn/hoãn cho công dân vì lý do đang làm việc cho doanh nghiệp quốc phòng theo diện hợp đồng lao động dân sự.

2. Phân biệt các hình thức làm việc tại Viettel ảnh hưởng đến NVQS

Hiện nay, tại Viettel có 3 nhóm tư cách pháp lý chính ảnh hưởng khác nhau đến NVQS: (1) Sĩ quan/Quân nhân chuyên nghiệp (QNCN), (2) Công nhân và Viên chức quốc phòng, và (3) Người lao động theo Hợp đồng lao động (HĐLĐ). Trong đó, chỉ nhóm (3) là đối tượng phổ thông phải xét tuyển NVQS nếu trong độ tuổi quy định.

Để tự xác định mình thuộc nhóm nào, bạn cần kiểm tra lại văn bản bạn đã ký khi vào làm việc: đó là "Hợp đồng lao động" hay "Quyết định điều động", "Quyết định tuyển dụng QNCN"?

Bảng so sánh dưới đây sẽ giúp bạn tự định vị chính xác tư cách pháp lý của mình:

So sánh 3 Tư cách pháp lý tại Viettel và Nghĩa vụ quân sự

Ví dụ minh họa thực tế:

Ví dụ Nhóm 1 (Sĩ quan): Ông A là Thượng tá, được Bộ Quốc phòng điều động về giữ chức vụ Phó Giám đốc một Trung tâm của Viettel. Ông A là quân nhân tại ngũ, không phải là đối tượng xét NVQS.

Ví dụ Nhóm 3 (HĐLĐ): Anh B là Kỹ sư phần mềm, 23 tuổi, trúng tuyển và ký Hợp đồng lao động không xác định thời hạn với Viettel IDC. Anh B là người lao động dân sự. Anh B (nếu đủ điều kiện sức khỏe và không có lý do hoãn/miễn khác) vẫn thuộc diện gọi nhập ngũ bình thường.

Ví dụ Nhóm 2 (Công nhân QP): Chị C là nhân viên cấp dưỡng, được tuyển dụng theo chỉ tiêu biên chế công nhân quốc phòng tại một đơn vị cơ sở của Viettel. Chị C thuộc sự quản lý của Bộ Quốc phòng và không phải đối tượng xét NVQS.

3. Các trường hợp được miễn gọi nhập ngũ theo quy định mới nhất

Sau khi xác định bạn là Người lao động tại Viettel (Nhóm 3), bạn vẫn phải tham gia NVQS. Bạn chỉ được miễn gọi nhập ngũ (miễn trừ hoàn toàn) nếu thuộc một trong các trường hợp đặc biệt do luật quy định sau đây.

Theo quy định tại Khoản 2, Điều 41 của Luật Nghĩa vụ quân sự 2015 (quy định này không bị sửa đổi bởi Luật 98/2025/QH15) , các trường hợp được miễn gọi nhập ngũ bao gồm:   

• Con của liệt sĩ, con của thương binh hạng một.   
• Một anh hoặc một em trai của liệt sĩ.
• Một con của thương binh hạng hai; một con của bệnh binh suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; một con của người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
• Người làm công tác cơ yếu không phải là quân nhân, Công an nhân dân.
• Cán bộ, công chức, viên chức, thanh niên xung phong được điều động đến công tác, làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật từ 24 tháng trở lên.

Lưu ý sai lầm thường gặp: Như bạn thấy, trong danh sách trên, không có trường hợp nào ghi "Đang làm việc tại doanh nghiệp" hoặc "Đang làm việc tại doanh nghiệp Quốc phòng An ninh (như Viettel)".

4. Các trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ theo quy định mới nhất

Nếu không thuộc diện Miễn(Mục 3), bạn có thể kiểm tra các trường hợp được tạm hoãn. Tạm hoãn nghĩa là tạm dừng việc gọi nhập ngũ trong một thời gian nhất định (ví dụ: hết lý do hoãn thì sẽ gọi lại), không phải miễn hoàn toàn.

Theo quy định tại Khoản 1, Điều 41 của Luật Nghĩa vụ quân sự 2015 (quy định này cũng không bị sửa đổi bởi Luật 98/2025/QH15), các trường hợp phổ biến được tạm hoãn gọi nhập ngũ bao gồm:   

• Chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo kết luận của Hội đồng khám sức khỏe.
• Là lao động duy nhất phải trực tiếp nuôi dưỡng thân nhân không còn khả năng lao động hoặc chưa đến tuổi lao động; trong gia đình bị thiệt hại nặng về người và tài sản do tai nạn, thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm gây ra được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận.
• Một con của bệnh binh, người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 61% đến 80%.
• Có anh, chị hoặc em ruột là hạ sĩ quan, binh sĩ đang phục vụ tại ngũ; hạ sĩ quan, chiến sĩ thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.
• ...

Trường hợp phổ biến nhất: Đang học tại cơ sở giáo dục phổ thông; đang được đào tạo trình độ đại học hệ chính quy thuộc cơ sở giáo dục đại học, trình độ cao đẳng hệ chính quy thuộc cơ sở giáo dục nghề nghiệp trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo. 

Hai trường hợp sau đây sẽ làm rõ việc làm ở Viettel không phải là yếu tố quyết định:

Ví dụ Anh A: 24 tuổi, là Kỹ sư AI tại Viettel Solutions (Nhóm 3). Anh A có sức khỏe tốt, gia đình không thuộc diện khó khăn hay lao động duy nhất. Anh A không được hoãn hay miễn. Anh A sẽ phải nhập ngũ nếu có lệnh gọi.

Ví dụ Anh B: 24 tuổi, là Kỹ sư phần mềm tại Viettel (Nhóm 3). Anh B có sức khỏe tốt, nhưng là lao động duy nhất phải trực tiếp nuôi mẹ (đã hết tuổi lao động) và được UBND cấp xã xác nhận. Anh B được tạm hoãn gọi nhập ngũ.

Phân tích: Anh B được tạm hoãn là vì lý do "hoàn cảnh gia đình" (lao động duy nhất) theo Luật NVQS, hoàn toàn không phải vì anh ấy đang làm ở Viettel.

5. Nhân viên Viettel đi nghĩa vụ 1 tháng có phải là tham gia NVQS không?

Khóa huấn luyện 1 tháng mà bạn nghe nói là chính sách đào tạo nội bộ (huấn luyện tân binh) bắt buộc của Viettel dành cho nhân viên mới. Nó không  phải là việc thực hiện NVQS theo Luật định. Đây là một hiểu lầm phổ biến nhưng dễ hiểu.

Bản chất đây là quy chế nội bộ của Viettel, áp dụng cho 100% nhân viên mới, nhằm "rèn luyện sức khỏe, ý chí bản lĩnh người lính". Chương trình này mô phỏng "chương trình huấn luyện chiến sĩ mới", bao gồm các chế độ trong ngày, tập luyện, thậm chí bắn súng và ném lựu đạn thật. 

Việc tham gia khóa huấn luyện 1 tháng này không thay thế, miễn trừ, hay được tính vào thời gian thực hiện NVQS theo luật. Thời hạn phục vụ tại ngũ trong thời bình theo Luật Nghĩa vụ quân sự là 24 tháng.   

Nếu bạn là nhân viên Viettel (Nhóm 3), đã hoàn thành khóa huấn luyện 1 tháng này, nhưng sau đó nhận được Lệnh gọi nhập ngũ, bạn vẫn phải chấp hành và phục vụ đủ 24 tháng theo quy định của Nhà nước.

6. Quyền lợi của người lao động (tại Viettel) khi tham gia NVQS

Nếu bạn là người lao động tại Viettel (Nhóm 3) và không thuộc diện hoãn/miễn, bạn sẽ nhập ngũ. Đây là tin nhiều người lo lắng, nhưng pháp luật lao động bảo vệ bạn. Bạn không bị mất việc.

Bộ luật Lao động 2019 cung cấp hành lang pháp lý để đảm bảo quyền lợi cho người lao động khi thực hiện nghĩa vụ với Tổ quốc. Cụ thể, khi làm việc chính thức tại một tập đoàn tuân thủ pháp luật nghiêm ngặt như Viettel, bạn có 3 quyền lợi sau:

• Được tạm hoãn Hợp đồng lao động (HĐLĐ): Khi bạn nhập ngũ, HĐLĐ của bạn với Viettel được tự động "tạm dừng". Đây là trường hợp tạm hoãn HĐLĐ theo quy định của pháp luật. 
• Không bị chấm dứt HĐLĐ: Trong thời gian bạn tại ngũ (24 tháng), Viettel không được phép sa thải hay chấm dứt HĐLĐ của bạn vì lý do bạn đi NVQS.
• Được nhận lại làm việc: Đây là quyền lợi quan trọng nhất. Sau khi bạn hoàn thành NVQS và xuất ngũ, Viettel có trách nhiệm pháp lý phải nhận bạn trở lại làm việc theo hợp đồng đã giao kết.

Với các yêu cầu bắt buộc:

• Khi nhập ngũ: Ngay khi nhận Lệnh gọi nhập ngũ, bạn phải nộp bản sao Lệnh này (và có thể là Đơn xin tạm hoãn HĐLĐ theo quy trình nội bộ) cho phòng Nhân sự của Viettel để làm thủ tục.
• Khi xuất ngũ: Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày xuất ngũ, bạn phải có mặt tại Viettel và nộp các giấy tờ (quyết định xuất ngũ, thẻ quân nhân...) để được bố trí trở lại công việc.

Căn cứ pháp lý tại Điều 30 Bộ Luật Lao động 2019 về tạm hoãn hợp đồng lao động; Điều 31 Bộ Luật Lao động 2019 về việc nhận lại người lao động hết thời hạn tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động.

7. Hồ sơ và thủ tục xin tạm hoãn / miễn nghĩa vụ quân sự

Nếu bạn thuộc diện tạm hoãn/miễn (ở Mục 3, Mục 4), bạn phải chủ động chuẩn bị hồ sơ để chứng minh và nộp đúng nơi, đúng thời hạn.

Bạn cần chuẩn bị hồ sơ cơ bản gồm:

Đơn xin tạm hoãn / miễn gọi nhập ngũ (theo mẫu).

Các giấy tờ pháp lý chứng minh: Tùy trường hợp, ví dụ:

• Giấy xác nhận của UBND cấp xã về việc là lao động duy nhất phải nuôi dưỡng thân nhân.
• Bản sao Giấy chứng nhận thương binh, bệnh binh của cha/mẹ (có công chứng)
• Giấy xác nhận của cơ sở giáo dục đang theo học (nếu đang học).
• Kết luận của Hội đồng khám sức khỏe về tình trạng không đủ sức khỏe.

Quy trình và Thẩm quyền:

Đây là điểm pháp lý cực kỳ quan trọng mà bạn cần lưu ý do có sự thay đổi về mặt thẩm quyền theo các văn bản pháp luật mới:

Nơi nộp hồ sơ (Rà soát): Bạn nộp hồ sơ chứng minh tại Ban Chỉ huy quân sự cấp Xã nơi bạn cư trú. Cấp Xã có trách nhiệm rà soát, tổng hợp và báo cáo lên cấp trên.   

Thẩm quyền quyết định: Theo quy định mới tại Thông tư 68/2025/TT-BQP (hướng dẫn Luật 98/2025/QH15), trách nhiệm liên quan đến tuyển quân đã được điều chỉnh. Cụ thể, trách nhiệm của UBND cấp huyện được chuyển giao, và thẩm quyền quyết định cuối cùng về việc tạm hoãn/miễn gọi nhập ngũ được nâng lên Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp Tỉnh.   

Việc chuyển thẩm quyền lên cấp Tỉnh  đồng nghĩa với quy trình xét duyệt sẽ khắt khe và mất thời gian hơn. Do đó, nếu thuộc diện hoãn/miễn, bạn phải chủ động chuẩn bị hồ sơ pháp lý cực kỳ cẩn thận và nộp rất sớm tại cấp Xã ngay khi có đợt rà soát, đăng ký nghĩa vụ quân sự  để đảm bảo quyền lợi.

Tổng kết

Nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm thiêng liêng, nhưng việc hiểu rõ các quy định pháp luật về tạm hoãn, miễn trừ là quyền lợi chính đáng của công dân. Nếu bạn gặp vướng mắc trong việc xác định tư cách pháp lý (nhân viên HĐLĐ hay quân nhân) tại Viettel, chuẩn bị hồ sơ xin tạm hoãn, hoặc cần tư vấn về quyền lợi lao động khi nhập ngũ, hãy liên hệ ngay với Luật Minh Khuê qua Hotline 1900.6162 để được các Luật sư hỗ trợ kịp thời. Chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn đảm bảo đúng quyền lợi theo pháp luật mới nhất.