Đề thi vào 10 môn Ngữ văn tại Thành phố Đà Nẵng có đáp án

1. Lịch thi vào lớp 10 THPT năm học 2024-2025 tại Đà Nẵng

Sở Giáo dục và Đào tạo Đà Nẵng vừa thông báo lịch thi tuyển vào lớp 10 THPT năm học 2024-2025.

Theo đó, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT năm học 2024-2025 tại Đà Nẵng sẽ diễn ra từ ngày 2-4/6. Thí sinh dự thi 3 môn gồm: Ngữ văn, Ngoại ngữ, Toán.

Ngày 2/6, buổi sáng, thí sinh thi môn Ngữ văn (thời gian làm bài 120 phút); buổi chiều thi môn Ngoại ngữ (thời gian làm bài 90 phút). Ngày 3/6, thí sinh thi môn Toán vào buổi sáng. Riêng thí sinh thi vào Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn, thi môn chuyên vào sáng 4/6.

- Ngày 1.6, thí sinh có mặt tại điểm thi lúc 9h30 để được hướng dẫn nội quy thi.

- Ngày 2.6, từ 8h – 10h thí sinh thi môn đầu tiên - môn Ngữ Văn, thời gian làm bài 120 phút.

- Từ 14h30 – 16h, thí sinh thi môn Ngoại ngữ, thời gian làm bài 90 phút.

- Ngày 3.6, từ 8h00 – 10h thí sinh thi môn Toán, thời gian làm bài 120 phút.

- Ngày 4.6, thí sinh thi môn chuyên, tuyển sinh vào Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn có mặt tại điểm thi lúc 7h để dự thi môn chuyên.

- Từ 8h00 – 10h30 các thí sinh thi vào Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn làm bài thi môn chuyên trong thời gian 150 phút.

Sở Giáo dục và Đào tạo Đà Nẵng yêu cầu các trường duy trì dạy học, ôn tập, lưu ý rèn luyện kĩ năng làm bài, làm quen với các dạng bài, các đề thi năm trước, hỗ trợ, động viên giúp học sinh chuẩn bị tâm thế tốt nhất cho kỳ thi.

2. Đề thi vào 10 môn Ngữ văn sở GD&ĐT Đà Nẵng năm 2023 - 2024

Câu 1. (2,0 điểm)

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:

CÂY TÙNG VÀ HOA HỒNG

Cây tùng và hoa hồng là hàng xóm của nhau, tuy nhiên mối quan hệ của họ không được tốt cho lắm. Cây tùng nói với hoa hồng: “Trông cậu mới yêu điệu làm sao hễ gió thổi qua là đổ nghiêng ngả,thật là yếu đuối.”

Hoa hồng không chịu thua kém, trừng mắt nói: "Cậu nhìn lại thân mình mà xem, sần sùi thô ráp, thật là xấu xí!"

Ngoài những lời chê bai chỉ trích, bình thường chúng chẳng bao giờ nói chuyện với nhau.

Một hôm, ông hổ đi qua nghe thấy cây tùng và hoa hồng đang to tiếng tranh cãi, bèn nói: “Tại sao hai cháu chỉ biết nhìn vào điểm xấu mà không chịu công nhận điểm tốt của nhau? Tùng mạnh mẽ cương nghị, không sợ giá rét, là tấm gương tốt cho chúng ta học tập. Hoa hồng toả hương thơm ngát, làm đẹp cho đời, mang đến niềm vui cho mọi người. Các cháu phải chịu khó học hỏi ưu điểm của người khác thì mới có thể tiến bộ và trở thành bạn tốt của nhau.”

Nghe lời ông hổ, cuối cùng cây tùng và hoa hồng đã nhận ra lỗi sai của mình, từ đó trở đi, chúng bắt đầu chung sống vui vẻ và hoà thuận.

(1001 truyện mẹ kể con nghe - Mùa xuân, Tuệ Văn dịch, NXB Mỹ thuật, 2011, tr. 45-46)

a) Lời dẫn “Trông cậu mới yểu điệu làm sao, hễ gió thổi qua là đổ nghiêng ngả, thật là yếu đuối!" là lời dẫn trực tiếp hay lời dẫn gián tiếp? (0,5 điểm)

b) Thái độ, lời nói của cây tùng và hoa hồng đã vi phạm phương châm hội thoại nào trong giao tiếp? (0,5 điểm)

c) Theo em, vì sao cây tùng và hoa hồng thường chê bai, chỉ trích lẫn nhau? (0,5 điểm)

d) Em có đồng tình với ý kiến của ông hổ: "phải chịu khó học hỏi ưu điểm của người khác thì mới có thể tiến bộ" không? Vì sao? (0,5 điểm)

Câu 2. (3,0 điểm)

Viết một đoạn văn hoặc bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của việc biết công nhận những điểm tốt của người khác.

Câu 3. (5,0 điểm)

Phân tích nhân vật anh thanh niên trong hai đoạn trích sau:

- (...) Cháu lấy những con số, mỗi ngày bảo về “nhà” bằng máy bộ đàm bốn giờ, mười một giờ, bảy giờ tối, lại một giờ sáng. Bản báo ấy trong ngành gọi là “ốp”. Công việc nói chung dễ, chỉ cần chính xác. Gian khổ nhất là lần ghi và báo về lúc một giờ sáng. Rét, bác ạ. Ở đây có cả mưa tuyết đấy. Nửa đêm đang nằm trong chăn, nghe chuông đồng hồ chỉ muốn đưa tay tắt đi. Chui ra khỏi chăn, ngọn đèn bão vặn to đến cỡ nào vẫn thấy là không đủ sáng Xách đèn ra vườn, gió tuyết và lặng im ở bên ngoài như chỉ chục đại mình ra là ào ào xô tới. Cái lặng im lúc đó mới thật dễ sợ: nó như bị gió chặt ra từng khúc, mà gió thì giống những nhát chồi lớn muốn quét đi tất cả, ném vứt lung tung... Những lúc im lặng lạnh công mà lại hừng hực như cháy. Xong việc, trở vào, không thể nào ngủ lại được.

Và:

- Quê cháu ở Lào Cai này thôi. Năm trước, cháu tưởng cháu được đi xa lắm cơ đấy, hoá lại không. Cháu có ông bố tuyệt lắm. Hai bố con cùng viết đơn xin ra lính đi mặt trận. Kết quả: bố cháu thắng cháu một – không. Nhân dịp Tết, một đoàn các chú lái máy bay lên thăm cơ quan cháu ở Sa Pa. Không có cháu ở đấy. Các chú lại cử một chú lên tận đây. Chú ấy nói: nhờ cháu có góp phần phát hiện một đám mây khô mà ngày ấy, tháng ấy, không quân ta hạ được bao nhiêu phản lực Mi trên cầu Hàm Rồng. Đối với cháu, thật là đột ngột, không ngờ lại là như thế. Chủ lái máy bay có nhắc đến bố cháu, ốm cháu mà lắc “Thế là một - hoà nhé!”. Chưa hoà đầu bác ạ. Nhưng từ hôm ấy cháu sống thật hạnh phúc. Ơ, bác vẽ cháu đấy ư? Không, không, đừng vẽ cháu! Để cháu giới thiệu với bác những người khác đáng cho bác vẽ hơn.

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa, Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2023, tr. 183-185)

3. Đáp án đề thi vào 10 môn Văn Đà Nẵng năm 2023 - 2024

Câu 1:

a. Lời dẫn trực tiếp là: "Trông cậu mới yểu điệu làm sao, hễ gió thổi qua là đổ nghiêng ngả, thật là yếu đuối".

b. Thái độ và lời nói của cây tùng và hoa hồng không tuân thủ phương châm hội thoại lịch sự trong giao tiếp.

c. Cây tùng và hoa hồng thường phê phán, chỉ trích lẫn nhau vì cả hai đều coi bản thân mình là tiêu chuẩn và áp đặt những tiêu chuẩn này lên đối phương. Vì vậy, họ không ngừng đưa ra những lời miệt thị đến đối phương.

d. Quan điểm cá nhân:

- Tôi hoàn toàn đồng tình với ý kiến của ông hổ vì:

Mỗi người chúng ta đều có những phẩm chất riêng, và việc liên tục học hỏi và phát triển bản thân là cần thiết để trở thành phiên bản tốt nhất của chính mình. Người khác có thể là nguồn cảm hứng và học hỏi quý báu cho sự phát triển cá nhân.

- Tuy nhiên, tôi không đồng tình với ý kiến của ông hổ vì:

Mỗi cá nhân cần tự mình khám phá và phát triển cá nhân, không chỉ là bản sao của người khác. Tuy học hỏi từ người khác là quan trọng, nhưng không nên mất đi bản sắc và cá tính riêng của mình.

- Tôi đồng tình một phần với ý kiến của ông hổ vì:

Việc giữ gìn bản sắc và cá tính riêng của mình là quan trọng, song cũng cần phải mở lòng để học hỏi và lắng nghe từ người khác. Sự kết hợp giữa việc phát triển bản thân và học hỏi từ người khác sẽ giúp chúng ta trở thành những người có ảnh hưởng tích cực trong xã hội.

Câu 2: HS lựa chọn hình thức đoạn văn hoặc bài văn và viết cho phù hợp.

Gợi ý:

Mở đoạn:

Trong xã hội ngày nay, việc biết công nhận điểm tốt của người khác đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng một môi trường giao tiếp tích cực và phát triển cá nhân. Điều này đặt ra câu hỏi về ý nghĩa của việc này đối với sự tiến bộ của cá nhân và cộng đồng.

Thân đoạn:

Biết công nhận điểm tốt của người khác không chỉ là việc nhìn nhận vào mặt tốt của đối phương mà còn là cách tiếp thu và học hỏi từ người khác. Khi ta có khả năng nhìn nhận và đánh giá đúng những phẩm chất tích cực của người khác, ta sẽ học được rất nhiều điều tốt đẹp từ họ. Điều này không chỉ giúp ta phát triển bản thân mà còn góp phần xây dựng một xã hội văn minh, lịch sự và gắn kết cộng đồng.

Tuy nhiên, nếu chúng ta không biết công nhận điểm tốt của người khác, điều đó có thể khiến cho bản thân trở nên ích kỷ, luôn soi xét và chê bai người khác. Điều này không chỉ gây ra sự mất lòng tin trong mối quan hệ mà còn làm cho các mối quan hệ trở nên xa cách và rạn nứt.

Dẫn chứng:

Câu chuyện về cây tùng và hoa hồng là một minh chứng sống động cho việc này. Nếu chỉ nhìn vào khiếm khuyết của người khác, chúng ta có thể trở nên ích kỷ và xấu xa trong mắt đối phương. Ngược lại, nếu chúng ta biết công nhận điểm tốt của người khác, cuộc sống sẽ trở nên thoải mái hơn và giúp bản thân phát triển hơn.

Kết đoạn:

Nhận thức về ý nghĩa của việc biết công nhận điểm tốt của người khác không chỉ giúp bản thân mình phát triển mà còn đóng góp vào sự phát triển của cả cộng đồng. Điều này càng khẳng định rằng việc này không chỉ là nghệ thuật giao tiếp mà còn là một phần không thể thiếu trong quá trình xây dựng một xã hội lịch sự và phát triển.

Câu 3:

Mở bài:

Trong tác phẩm "Lặng Lẽ Sa Pa" của tác giả Nguyễn Thành Long, chúng ta được giới thiệu với một nhân vật thanh niên sống cô độc trên đỉnh Yên Sơn cao hai ngàn sáu trăm mét. Bằng sự nghiêm túc và tự giác trong công việc làm khí tượng kiêm vật lý địa cầu, anh ta đã tạo nên một hình ảnh đầy ấn tượng về một con người kiên trì và trách nhiệm.

Thân bài:

Khái quát chung về nhân vật anh thanh niên:

Anh thanh niên sống trong một môi trường khắc nghiệt nhưng vẫn giữ vững tinh thần làm việc nghiêm túc và tự giác. Công việc hàng ngày của anh là ghi nhận và báo cáo về tình hình thời tiết, không quan tâm đến thời tiết khắc nghiệt của mùa đông. Anh là một hình mẫu về sự kiên trì, chính xác và trách nhiệm cao trong công việc.

Đoạn 1:

Nhân vật thanh niên được miêu tả là một người sống chân thành với công việc của mình. Mỗi ngày, anh ghi nhận và báo cáo về các chỉ số khí tượng mà không cần sự đôn đốc hay kiểm tra từ bên ngoài. Phong cách sống của anh được mọi người ngưỡng mộ và nể trọng, là một tấm gương cho sự kiên trì và tinh thần trách nhiệm trong công việc.

Đoạn 2:

Anh thanh niên là một biểu tượng cho sự cống hiến và tinh thần tự giác. Dù công việc của anh không được công nhận nhiều, nhưng anh vẫn tự hào và hạnh phúc với những gì mình đã làm được. Việc anh phát hiện ra đám mây khô và góp phần vào chiến thắng của không quân Việt Nam trên cầu Hàm Rồng là minh chứng rõ ràng cho sự quan trọng của công việc của anh, làm cho anh trở thành một biểu tượng cho tinh thần cống hiến và sự tự trọng của thanh niên Việt Nam.

Ngoài ra, việc đặt tên cho nhân vật và xây dựng cốt truyện cũng là yếu tố nghệ thuật tạo nên sức hấp dẫn cho câu chuyện.

Kết bài:

Cảm nhận chung về nhân vật thanh niên trong tác phẩm "Lặng Lẽ Sa Pa" giúp chúng ta thấy được tầm quan trọng của sự kiên trì, trách nhiệm và cống hiến trong cuộc sống. Anh không chỉ là một nhân vật trong câu chuyện, mà còn là biểu tượng cho sự phát triển và kiến thiết của đất nước. Sự cống hiến và tự giác của anh là một mẫu gương đáng ngưỡng mộ, là động lực để chúng ta sống có ý nghĩa và đem lại giá trị cho xã hội.

Xem thêm: Đề thi vào 10: môn Ngữ văn năm 2023 - 2024 sở GD&ĐT Hưng Yên