1. Thế nào là dịch vụ báo động trong bảo đảm hoạt động bay?
Dịch vụ báo động trong việc bảo đảm an toàn hoạt động hàng không được chi tiết và mô tả rõ trong khoản 27 của Điều 4, Thông tư 19/2017/TT-BGTVT. Theo đó:
Dịch vụ báo động không chỉ đơn thuần là một phương tiện thông tin, mà còn là hệ thống linh hoạt được triển khai với mục đích chính là cung cấp thông tin chính xác và kịp thời về tình trạng của tàu bay. Nhiệm vụ chính của dịch vụ này là thông báo ngay lập tức đến các cơ quan, đơn vị có thẩm quyền khi có sự cố hoặc tình huống khẩn cấp liên quan đến việc tìm kiếm, cứu nạn và trợ giúp.
Dịch vụ báo động không chỉ giới hạn ở việc thông báo, mà còn có khả năng cung cấp thông tin chi tiết về vị trí chính xác, tình trạng kỹ thuật, và mức độ nguy hiểm của tàu bay đang gặp sự cố. Điều này giúp tối ưu hóa quá trình phản ứng của các đơn vị liên quan, đồng thời tăng cường khả năng đưa ra các quyết định linh hoạt và hiệu quả trong việc triển khai các hoạt động cứu nạn và hỗ trợ.
Đồng thời, dịch vụ báo động còn đảm bảo tính liên tục thông tin, đồng bộ hóa dữ liệu và tương tác hiệu quả giữa các bên liên quan, từ đó nâng cao khả năng phối hợp và hỗ trợ chung trong các tình huống khẩn cấp. Điều này đồng nghĩa với việc cung cấp một hệ thống báo động hiện đại và đầy đủ thông tin, hỗ trợ chính xác và kịp thời cho việc duy trì an toàn và an ninh trong lĩnh vực hàng không.
2. Những tàu bay nào được cung cấp dịch vụ báo động?
Tại Điều 43 Thông tư 19/2017/TT-BGTVT thì dịch vụ báo động được thiết lập để phục vụ nhiều tình huống và đối tượng khác nhau, bao gồm:
- Tàu bay được cung cấp dịch vụ điều hành bay: Dịch vụ báo động không chỉ đặt chú trọng vào việc cung cấp thông tin, mà còn tập trung vào việc tối ưu hóa trải nghiệm điều hành bay. Cho những tàu bay đang được điều hành, dịch vụ này đảm bảo rằng thông tin về vị trí, tình trạng kỹ thuật và mọi thông điệp khẩn cấp được chuyển đến một cách nhanh chóng và chính xác, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho quy trình quản lý và can thiệp hiệu quả từ các cơ quan liên quan.
- Tàu bay khác đã nộp kế hoạch bay không lưu hoặc tàu bay đã được cơ sở ATS nhận biết bằng các cách khác: Dịch vụ báo động cũng áp dụng cho những tàu bay không có kế hoạch bay lưu trữ hoặc đã được nhận diện thông qua các phương tiện khác bởi các cơ sở quản lý không gian không lưu (ATS). Điều này mở rộng phạm vi ứng dụng của dịch vụ, đảm bảo rằng mọi phương tiện không lưu đều được bao quát và kịp thời nhận thông tin quan trọng liên quan đến an toàn và can thiệp khẩn cấp.
- Tàu bay khi đã biết hoặc cho rằng đang bị can thiệp bất hợp pháp: Dịch vụ báo động không chỉ đáp ứng theo yêu cầu, mà còn chủ động trong việc cung cấp thông tin khi tàu bay xác định hoặc nghi ngờ rằng nó đang bị can thiệp bất hợp pháp. Tính linh hoạt của dịch vụ này giúp tối đa hóa khả năng phát hiện và giải quyết các tình huống nguy hiểm ngay từ khi chúng xuất hiện, đặt lên hàng đầu mục tiêu bảo đảm an ninh và an toàn trong không gian không lưu.
3. Khi nao được cung cấp dịch vụ báo động trong chuyến bay?
Trong hệ thống quản lý hoạt động bay, chuyến bay và dịch vụ báo động đều được quy định chi tiết tại Điều 324 của Thông tư 19/2017/TT-BGTVT, với các điều sau đây:
- Chuẩn bị cho chuyến bay, cơ sở điều hành bay chịu trách nhiệm cung cấp thông tin về kế hoạch hoạt động bay trong khu vực, nếu có, có thể ảnh hưởng đến hoạt động bay hàng không chung. Việc này không chỉ là một bước quan trọng để tối ưu hóa sự hiểu biết về môi trường bay mà còn là cơ hội để đối mặt với mọi tình huống tiềm ẩn trước khi chuyến bay diễn ra.
- Trong suốt chuyến bay, cơ sở điều hành bay đảm nhận nhiệm vụ cung cấp dịch vụ báo động. Điều này bao gồm việc phản ứng ngay lập tức khi nhận được thông tin từ người khai thác tàu bay hoặc thông tin nhận biết từ các nguồn khác, theo đúng các quy định và tiêu chuẩn đang hiệu lực. Dịch vụ này không chỉ đáp ứng theo yêu cầu mà còn hành động chủ động để đảm bảo rằng mọi thông tin liên quan đến an toàn và can thiệp khẩn cấp đều được xử lý một cách chính xác và nhanh chóng.
4. Trách nhiệm của Cục Hàng không Việt Nam trong việc bảo đảm hoạt động bay?
Cục Hàng không Việt Nam, theo quy định tại Điều 7 của Thông tư 19/2017/TT-BGTVT, đã được điều chỉnh thông qua khoản 4 của Điều 1 trong Thông tư 32/2021/TT-BGTVT, nắm giữ trách nhiệm quan trọng trong việc bảo đảm và quản lý hoạt động bay.
- Cục Hàng không Việt Nam chịu trách nhiệm thực hiện theo thẩm quyền mọi quy chế liên quan đến hoạt động bay trong khu vực sân bay, phương thức bay HKDD, kế hoạch, tài liệu hướng dẫn, quy trình, và phương thức liên quan đến bảo đảm hoạt động bay, tuân thủ theo quy định tại Nghị định số 125/2015/NĐ-CP ngày 04 tháng 12 năm 2015 của Chính phủ. Đồng thời, Cục cũng giữ trách nhiệm tuân thủ các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan khác để đảm bảo an toàn và hiệu quả trong quản lý hoạt động bay.
- Cục Hàng không Việt Nam đặt nặng việc xây dựng chiến lược, quy hoạch, và kế hoạch phát triển hệ thống quản lý và bảo đảm hoạt động bay. Những tài liệu này sẽ được trình Bộ Giao thông vận tải phê duyệt, đảm bảo tính toàn diện và phù hợp với sự phát triển ngành hàng không và yêu cầu an toàn hàng không quốc tế.
- Cục tiến hành nghiên cứu và đề xuất áp dụng các tiêu chuẩn, quy định, hướng dẫn của ICAO, WMO, và công nghệ kỹ thuật liên quan đến quản lý và bảo đảm hoạt động bay. Điều này đảm bảo rằng hệ thống quản lý và an toàn bay của Việt Nam tuân thủ đầy đủ các quy định và điều ước quốc tế, đặc biệt là những điều ước mà Việt Nam là thành viên, hướng tới một ngành hàng không phát triển và an toàn.
- Cục không chỉ đóng vai trò quản lý mà còn là tình nguyện viên hàng đầu trong việc xây dựng phương án và báo cáo chi tiết cho Bộ Giao Thông Vận Tải. Những báo cáo này không chỉ giới thiệu mà còn đề xuất các quyết định về việc thiết lập, hủy bỏ đường hàng không, và phê duyệt ranh giới phần FIR trên biển quốc tế do Việt Nam quản lý. Mục tiêu là đạt được sự phối hợp chặt chẽ với Bộ Quốc Phòng và đưa ra quyết định của Thủ Tướng Chính Phủ, đồng thời đảm bảo tuân thủ với các quy định của pháp luật.
- Cục không chỉ giới thiệu mà còn tổ chức phân định khu vực trách nhiệm cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay, đặt cơ sở cho một hệ thống quản lý linh hoạt và hiệu quả. Quản lý việc cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay được thực hiện với tầm nhìn rộng lớn và mục tiêu là tối ưu hóa hiệu suất và an toàn của hoạt động bay.
- Cục tiếp tục đảm nhận trách nhiệm lớn trong việc chỉ đạo, kiểm tra và giám sát công tác bay. Điều này bao gồm kiểm tra, hiệu chuẩn hệ thống và thiết bị dẫn đường, cũng như giám sát hàng không và đánh giá phương thức bay thông qua thiết bị HKDD. Quản lý và sử dụng tần số thuộc nghiệp vụ hàng không cũng được thực hiện một cách chu đáo theo quy định, đảm bảo sự hiệu quả và an toàn tuyệt đối trong các hoạt động bay. Điều này không chỉ là cam kết đối với an toàn mà còn là đóng góp tích cực cho việc nâng cao chất lượng và uy tín của không gian hàng không quốc tế.
- Cục Hàng không Việt Nam cam kết không chỉ công bố danh mục sân bay dự bị phục vụ bay Hàng không Dân dụ (HKDD) mà còn chú trọng đến việc thiết lập và duy trì bề mặt giới hạn chướng ngại vật hàng không. Đồng thời, việc cập nhật và phát hành thông tin an toàn qua AIP, tập tu chỉnh AIP, tập bổ sung AIP, AIC, cũng như các bản đồ và sơ đồ hàng không sẽ được thực hiện một cách đều đặn. Công tác này không chỉ là sự cam kết về an toàn mà còn là việc thúc đẩy tính minh bạch và tiện ích cho cộng đồng hàng không.
- Trách nhiệm của Cục không chỉ dừng lại ở việc xây dựng và thực hiện kế hoạch tìm kiếm, cứu nạn trong hoạt động bay Hàng không Dân dụ, mà còn liên quan đến việc tổ chức và đảm bảo hiệu suất cao trong diễn tập tìm kiếm, cứu nạn cấp ngành. Mối quan hệ hiệu quả với các quốc gia có liên quan trong khu vực qua việc phối hợp hiệp đồng tìm kiếm, cứu nạn HKDD là ưu tiên hàng đầu, đồng thời, ứng phó không lưu HKDD sẽ được tổ chức và triển khai một cách chặt chẽ để đảm bảo khả năng ứng phó nhanh chóng và chính xác.
- Cục không chỉ hướng đến việc tổ chức quản lý công tác huấn luyện cho nhân viên đảm bảo hoạt động bay mà còn tập trung vào nâng cao chất lượng kỹ năng của họ. Bằng cách này, đảm bảo rằng đội ngũ nhân viên của mình không chỉ được đào tạo vững về kiến thức mà còn có khả năng ứng xử linh hoạt trong mọi tình huống, từ đó đảm bảo sự an toàn và hiệu suất cao trong mọi hoạt động bay.
- Cục Hàng không Việt Nam không chỉ tổ chức sát hạch mà còn chú trọng vào quá trình cấp, gia hạn, hủy bỏ, và đình chỉ giấy phép nhân viên bảo đảm hoạt động bay. Đặt tầm nhìn rộng hơn, bao gồm cả việc cấp giấy phép khai thác hệ thống và thiết bị bảo đảm hoạt động bay, cũng như giấy phép khai thác các cơ sở ANS. Quy trình ấn định mã số và địa chỉ kỹ thuật của hệ thống và thiết bị không chỉ là nghệ thuật chính xác mà còn là sự đảm bảo rằng tất cả các thiết bị trên tàu bay mang quốc tịch Việt Nam đều tuân thủ và đáp ứng đúng yêu cầu an toàn và chất lượng.
- Không chỉ quản lý an toàn hoạt động bay mà còn đặt ra mục tiêu đối với an toàn trong cung ứng dịch vụ bảo đảm hoạt động bay. Việc tổ chức và triển khai chương trình an toàn đường cất hạ cánh không chỉ là nhiệm vụ mà còn là cam kết đối với an toàn và hiệu quả trong mọi giai đoạn của chuyến bay.
- Khả năng tổ chức điều tra các sự cố, tai nạn liên quan đến hoạt động bay, bảo đảm hoạt động bay. Ngoài ra, nhiệm vụ thanh tra, kiểm tra, và giám sát việc chấp hành các quy định về quản lý và bảo đảm hoạt động bay cũng được thực hiện một cách toàn diện và công bằng, đồng thời xử lý các vi phạm theo quy định của pháp luật, đảm bảo rằng mọi hành động đều tuân theo các nguyên tắc và tiêu chí an toàn.
- Không chỉ chỉ đạo và kiểm tra giám sát việc thực hiện ký kết văn bản hiệp đồng điều hành bay giữa cơ sở ATS của Việt Nam với cơ sở ATS nước ngoài, mà còn chú trọng vào văn bản thoả thuận hợp tác quốc tế trong bảo đảm hoạt động bay. Hợp tác quốc tế trong quản lý và bảo đảm hoạt động bay cũng là ưu tiên hàng đầu, và cam kết thực hiện mọi nội dung khác theo quy định của pháp luật, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của ngành hàng không quốc tế.
Ngoài ra, có thể tham khảo: Tàu bay, du thuyền có phải đối tượng chịu thuế của thuế tiêu thụ đặc biệt hay không. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.