1. Những điểm mới nổi bật trong dự thảo thông tư quy định về dạy thêm, học thêm
Ngày 22 tháng 8 năm 2024, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố dự thảo Thông tư mới quy định về dạy thêm và học thêm trên cổng thông tin điện tử của Bộ để lấy ý kiến đóng góp từ các bên liên quan. Thời gian lấy ý kiến dự kiến kéo dài đến ngày 22 tháng 10 năm 2024.
Dự thảo Thông tư này, khi được thông qua, sẽ thay thế Thông tư số 17/2012/TT-BGDĐT ngày 16 tháng 5 năm 2012, quy định về dạy thêm, học thêm, với một số điểm mới đáng chú ý như sau:
- Thay đổi quan trọng trong quy định dạy thêm, học thêm:
+ Theo Điều 3 của dự thảo Thông tư, quy định về nguyên tắc tổ chức dạy thêm, học thêm đã có những thay đổi đáng kể. Dự thảo không còn quy định cụ thể các trường hợp không được tổ chức dạy thêm như quy định trong Điều 4 của Thông tư 17/2012/TT-BGDĐT. Thay vào đó, các nguyên tắc mới quy định rằng:
- Việc tổ chức dạy thêm, học thêm chỉ được thực hiện khi học sinh có nhu cầu và tự nguyện tham gia, đồng thời được sự đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ. Các tổ chức, cá nhân không được ép buộc học sinh tham gia các lớp học thêm dưới bất kỳ hình thức nào.
- Nội dung dạy thêm phải bổ trợ cho kiến thức và kỹ năng, không vi phạm các quy định pháp luật, và không chứa đựng các định kiến về sắc tộc, tôn giáo, nghề nghiệp, giới tính, địa vị xã hội. Thời gian và địa điểm dạy thêm phải phù hợp với sức khoẻ và tâm sinh lý của học sinh, và không ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và vệ sinh môi trường.
- Không được giảm tải nội dung chương trình chính khóa để đưa vào dạy thêm. Các nội dung dạy thêm không được vượt trước chương trình môn học trong kế hoạch giáo dục của nhà trường, và không sử dụng các nội dung dạy thêm cho mục đích kiểm tra và đánh giá.
- Dạy thêm không được tổ chức trong các trường đã thực hiện dạy học hai buổi/ngày.
Với việc loại bỏ một số quy định cũ và chỉ giữ lại quy định về việc không dạy thêm trong các trường đã tổ chức học hai buổi/ngày, dự thảo cho phép giáo viên công lập có thể tổ chức dạy thêm ngoài nhà trường, nhưng phải tuân thủ các điều kiện cụ thể.
+ Dự thảo Thông tư cũng nhấn mạnh vai trò quan trọng của tổ chuyên môn trong việc quản lý và tổ chức dạy thêm, học thêm:
- Tổ chuyên môn có trách nhiệm tổ chức các cuộc họp để thống nhất và đề xuất với hiệu trưởng về việc dạy thêm, học thêm cho các môn học mà tổ chuyên môn phụ trách. Các đề xuất này cần trình bày rõ lý do, mục tiêu, nội dung, thời lượng, và danh sách giáo viên dạy thêm. Các cuộc họp phải được lập biên bản, có chữ ký của tổ trưởng và thư ký.
- Hiệu trưởng sẽ căn cứ vào đề xuất của tổ chuyên môn để tổ chức cuộc họp với lãnh đạo nhà trường, tổ trưởng chuyên môn, và đại diện ban đại diện cha mẹ học sinh để quyết định về việc tổ chức dạy thêm, học thêm. Tổng thời lượng dạy học và các hoạt động giáo dục không được vượt quá mức quy định: 35 tiết/tuần đối với cấp tiểu học, 42 tiết/tuần đối với cấp trung học cơ sở, và 48 tiết/tuần đối với cấp trung học phổ thông.
- Nhà trường phải công khai thông tin về mục tiêu, nội dung, thời lượng, mức thu học phí và danh sách giáo viên dạy thêm để học sinh và phụ huynh có thể tự nguyện đăng ký. Kế hoạch tổ chức dạy thêm, học thêm cũng phải được báo cáo cơ quan quản lý và công khai trên trang thông tin điện tử của nhà trường.
- Quy định mới về dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường:
Theo Điều 5 của dự thảo Thông tư mới, quy định về dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường đã được siết chặt và rõ ràng hơn so với quy định hiện hành. Các quy định này nhằm đảm bảo sự minh bạch và công bằng trong hoạt động dạy thêm ngoài nhà trường. Cụ thể:
+ Các tổ chức hoặc cá nhân kinh doanh dịch vụ dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường, được gọi chung là các cơ sở dạy thêm, phải tuân thủ các yêu cầu sau:
- Các cơ sở dạy thêm phải thực hiện việc đăng ký kinh doanh theo đúng quy định của pháp luật, đảm bảo hoạt động hợp pháp và minh bạch.
- Trước khi tuyển sinh, các cơ sở này phải công khai thông tin chi tiết về các môn học được tổ chức dạy thêm, thời lượng dạy của từng môn theo khối lớp, địa điểm và thời gian tổ chức lớp học thêm, danh sách giáo viên dạy thêm, cũng như mức thu học phí. Sự công khai này nhằm giúp phụ huynh và học sinh có đầy đủ thông tin để đưa ra quyết định đúng đắn.
+ Giáo viên, bao gồm cả Phó Hiệu trưởng hoặc các cấp phó của người đứng đầu, nếu tham gia dạy thêm ngoài nhà trường, phải thực hiện các yêu cầu sau:
- Giáo viên phải báo cáo với Hiệu trưởng về môn học, địa điểm và thời gian tham gia dạy thêm, đồng thời cam kết hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao và không vi phạm quy định tại Điều 3 của Thông tư này.
- Nếu lớp dạy thêm ngoài nhà trường của giáo viên có học sinh từ lớp mà giáo viên đang dạy chính khóa, giáo viên phải lập danh sách các học sinh đó (bao gồm họ và tên, lớp học trong nhà trường) và gửi báo cáo cho Hiệu trưởng. Đồng thời, giáo viên cam kết không sử dụng bất kỳ hình thức nào để ép buộc học sinh tham gia học thêm.
+ Hiệu trưởng tham gia dạy thêm ngoài nhà trường cần phải báo cáo và nhận sự đồng ý của Trưởng Phòng Giáo dục và Đào tạo (đối với cấp trung học cơ sở) hoặc Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo (đối với cấp trung học phổ thông) trước khi thực hiện.
- Quy định mới về thu và quản lý tiền học thêm:
Tại Điều 6 của dự thảo Thông tư, quy định về thu và quản lý tiền học thêm được thiết lập như sau:
+ Mức thu tiền học thêm trong nhà trường sẽ được quy định theo nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, dựa trên đề xuất của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Điều này đảm bảo mức thu học phí được quy định đồng bộ và hợp lý, phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương.
+ Mức thu tiền học thêm ngoài nhà trường sẽ do sự thỏa thuận giữa cha mẹ học sinh, học sinh và cơ sở dạy thêm. Mức thu này phải được công khai trước khi tuyển sinh, để các bậc phụ huynh và học sinh có thể biết trước và chuẩn bị tài chính phù hợp.
+ Việc quản lý và sử dụng tiền học thêm phải tuân thủ các quy định của pháp luật về tài chính, kế toán, thuế và các quy định khác liên quan. Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch và hợp pháp trong việc thu chi các khoản tiền học thêm, bảo vệ quyền lợi của học sinh và phụ huynh.
2. Ảnh hưởng của dự thảo thông tư
- Ưu điểm:
+ Dự thảo Thông tư mới tập trung vào việc cải thiện chất lượng của hoạt động dạy thêm, học thêm bằng cách quy định rõ ràng về nội dung, thời gian và phương pháp giảng dạy. Các quy định này không chỉ giúp chuẩn hóa chương trình dạy thêm mà còn đảm bảo rằng các hoạt động học thêm thực sự bổ trợ và nâng cao kiến thức cho học sinh, thay vì chỉ nhằm mục đích kiếm lợi nhuận.
+ Một trong những mục tiêu chính của dự thảo là bảo vệ quyền lợi của học sinh và phụ huynh thông qua việc yêu cầu công khai thông tin về các khóa học thêm, mức thu học phí và các điều kiện dạy học. Điều này giúp phụ huynh có thể đưa ra quyết định sáng suốt về việc cho con tham gia học thêm, đồng thời ngăn chặn các hành vi lạm dụng và bất công trong việc tổ chức các lớp học thêm.
+ Dự thảo thông tư cũng có mục tiêu làm giảm tình trạng chạy đua điểm số bằng cách quy định rõ ràng các tiêu chí và điều kiện để tổ chức lớp dạy thêm. Việc cấm tổ chức dạy thêm cho các lớp học đã học 2 buổi/ngày cũng góp phần giảm áp lực học tập và giảm thiểu tình trạng ép buộc học sinh tham gia các lớp học thêm chỉ để nâng cao điểm số.
+ Các quy định mới mở rộng cơ hội cho học sinh tham gia các lớp học thêm liên quan đến nghệ thuật, thể dục thể thao và kỹ năng sống. Điều này không chỉ giúp học sinh phát triển năng khiếu cá nhân mà còn tạo ra môi trường học tập toàn diện, khuyến khích sự sáng tạo và phát triển kỹ năng sống quan trọng.
- Thách thức:
+ Mặc dù dự thảo Thông tư mang lại nhiều lợi ích, việc triển khai các quy định mới có thể gặp phải một số khó khăn. Các cơ sở giáo dục, giáo viên và phụ huynh có thể gặp phải sự thay đổi đột ngột trong cách thức tổ chức và quản lý các lớp học thêm. Cần có thời gian và nỗ lực để điều chỉnh và thích ứng với các quy định mới, đồng thời cần có sự hướng dẫn rõ ràng từ các cơ quan quản lý.
+ Để quy định mới được thực hiện hiệu quả, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan, bao gồm cơ sở giáo dục, giáo viên, phụ huynh và các cơ quan quản lý giáo dục. Việc thông tin không đầy đủ hoặc không đồng bộ có thể gây ra sự nhầm lẫn và khó khăn trong việc áp dụng các quy định. Do đó, việc tổ chức các cuộc họp, hội thảo và các chương trình đào tạo nhằm cập nhật và giải thích các quy định cho các bên liên quan là rất quan trọng.
3. Giải pháp để thực hiện hiệu quả dự thảo thông tư
- Cơ quan quản lý:
+ Để đảm bảo việc thực hiện các quy định trong dự thảo thông tư diễn ra hiệu quả, cơ quan quản lý giáo dục cần thiết lập một cơ chế giám sát toàn diện và chặt chẽ. Điều này bao gồm việc thiết lập các hệ thống báo cáo định kỳ từ các cơ sở giáo dục, kiểm tra và thanh tra đột xuất, cùng với việc thiết lập các kênh tiếp nhận phản ánh từ phụ huynh và học sinh. Cơ chế này giúp phát hiện và xử lý kịp thời các vi phạm và bất cập trong quá trình tổ chức dạy thêm, học thêm.
+ Một trong những yếu tố quan trọng để đảm bảo sự thực hiện thành công của dự thảo thông tư là việc tuyên truyền và phổ biến các quy định tới tất cả các bên liên quan. Cơ quan quản lý giáo dục cần tổ chức các buổi hội thảo, khóa đào tạo, và phát hành tài liệu hướng dẫn để cung cấp thông tin đầy đủ và rõ ràng về các quy định mới. Việc làm này giúp tất cả các bên hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình, cũng như các quy trình cần thiết để thực hiện đúng quy định.
+ Để duy trì tính nghiêm minh và hiệu lực của các quy định, cơ quan quản lý cần thực hiện công tác xử lý vi phạm một cách nghiêm túc và kịp thời. Các hành vi vi phạm quy định về dạy thêm, học thêm cần được điều tra, xử lý theo đúng quy trình pháp luật, bao gồm việc áp dụng các hình thức xử phạt hành chính hoặc pháp lý đối với các tổ chức, cá nhân vi phạm. Điều này không chỉ giúp duy trì trật tự và chất lượng giáo dục mà còn tạo ra một môi trường giáo dục minh bạch và công bằng.
- Nhà trường:
+ Các cơ sở giáo dục cần tập trung vào việc tổ chức các lớp dạy thêm với chất lượng cao, đảm bảo rằng các lớp học bổ trợ thực sự góp phần nâng cao kiến thức và kỹ năng của học sinh. Điều này bao gồm việc tuyển chọn giáo viên có chuyên môn vững vàng, xây dựng chương trình học bổ sung hợp lý, và sử dụng các phương pháp giảng dạy hiệu quả. Các lớp học thêm phải được thiết kế sao cho phù hợp với nhu cầu và khả năng của học sinh, tránh tình trạng quá tải hoặc không đạt được mục tiêu học tập.
+ Nhà trường nên đóng vai trò tích cực trong việc hỗ trợ phụ huynh trong việc lựa chọn các lớp dạy thêm cho con em họ. Điều này có thể được thực hiện thông qua việc cung cấp thông tin rõ ràng về các lớp học thêm, tổ chức các buổi tư vấn hoặc hội thảo cho phụ huynh, và cung cấp các đánh giá, nhận xét từ học sinh và phụ huynh khác. Sự hỗ trợ này giúp phụ huynh đưa ra quyết định hợp lý, phù hợp với nhu cầu học tập và sự phát triển của học sinh.
- Phụ huynh:
+ Phụ huynh cần chủ động tìm hiểu và nắm bắt thông tin chi tiết về các lớp dạy thêm mà con em họ dự định tham gia. Điều này bao gồm việc nghiên cứu nội dung chương trình, thời gian học, đội ngũ giáo viên, mức thu học phí, và các điều kiện liên quan khác. Việc làm này giúp phụ huynh có cái nhìn rõ ràng về chất lượng và sự phù hợp của lớp học thêm với nhu cầu và mục tiêu học tập của học sinh.
+ Sau khi thu thập thông tin, phụ huynh nên lựa chọn lớp dạy thêm dựa trên nhu cầu và mục tiêu học tập cụ thể của con em mình. Lựa chọn này cần cân nhắc kỹ lưỡng về khả năng học tập của học sinh, mục tiêu học tập cụ thể và khả năng tài chính của gia đình. Việc chọn lựa đúng lớp học thêm giúp đảm bảo rằng con em sẽ nhận được sự hỗ trợ phù hợp, giúp tối ưu hóa hiệu quả học tập.
+ Phụ huynh cũng nên tham gia vào việc giám sát chất lượng của các lớp dạy thêm mà con em họ tham gia. Việc này có thể thực hiện thông qua việc theo dõi tiến trình học tập của con, trao đổi với giáo viên dạy thêm, và phản hồi với nhà trường về chất lượng và hiệu quả của các lớp học. Sự giám sát này giúp bảo đảm rằng các lớp dạy thêm thực sự mang lại giá trị giáo dục và không có các vấn đề phát sinh.
- Giáo viên:
+ Giáo viên cần không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn của mình để đáp ứng yêu cầu giảng dạy trong các lớp dạy thêm. Điều này có thể thực hiện thông qua việc tham gia các khóa đào tạo, hội thảo chuyên môn, và tự học để cập nhật kiến thức và kỹ năng mới. Việc nâng cao trình độ giúp giáo viên giảng dạy hiệu quả hơn và đáp ứng tốt hơn các nhu cầu học tập của học sinh.
+ Giáo viên cần cam kết đảm bảo chất lượng giảng dạy trong các lớp dạy thêm bằng cách xây dựng kế hoạch bài học rõ ràng, sử dụng phương pháp giảng dạy phù hợp, và theo dõi tiến bộ của học sinh. Giáo viên cũng nên tạo ra một môi trường học tập tích cực và hỗ trợ, giúp học sinh cảm thấy thoải mái và hứng thú với việc học.
+ Để đảm bảo việc thực hiện quy định của pháp luật, giáo viên phải tuân thủ tất cả các quy định liên quan đến dạy thêm, học thêm. Điều này bao gồm việc không tổ chức dạy thêm ngoài nhà trường nếu không được phép, không ép buộc học sinh tham gia các lớp học thêm, và thực hiện các nghĩa vụ báo cáo và cam kết cần thiết với nhà trường và cơ quan quản lý giáo dục.
Ngoài ra, có thể tham khảo: Điều kiện, thủ tục xin cấp giấy phép dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.
