Điều kiện để công viên địa chất được công nhận là di sản thiên nhiên

1. Điều kiện để công viên địa chất được công nhận là di sản thiên nhiên

Công viên địa chất, như được quy định trong khoản 3 Điểu 19 Nghị định 08/2022/NĐ-CP, được xác định là một di sản thiên nhiên đáng giá khi nó đáp ứng một số tiêu chí quan trọng. Đầu tiên, công viên này cần phải có một ranh giới địa lý và hành chính rõ ràng, liền kề và đồng thời chứa đựng một tập hợp các di sản địa chất có giá trị khoa học, giáo dục và kinh tế.

Đặc điểm tiếp theo của công viên địa chất là sự nổi bật và độc đáo, minh chứng cho các quá trình địa chất quan trọng trong lịch sử tiến hóa và phát triển của Trái Đất. Đồng thời, nó cũng là nơi hội tụ các giá trị về thiên nhiên và đa dạng sinh học. Việc nghiên cứu, đánh giá, bảo tồn và khai thác, sử dụng các tài nguyên trong công viên địa chất cần được thực hiện một cách tổng thể, bền vững, nhằm bảo vệ và phát triển nguồn lợi từ di sản này.

Trong trường hợp này, quy định tại điểm c khoản 2 của Điều 20 Luật Bảo vệ môi trường 2020 cũng đề cập đến việc xác lập và công nhận di sản thiên nhiên, trong đó tiêu chí "có đặc điểm nổi bật, độc đáo về địa chất, địa mạo hoặc chứa đựng dấu tích vật chất về các giai đoạn phát triển của Trái Đất" được nhấn mạnh. Đây cũng là lý do cơ bản dẫn đến việc công nhận công viên địa chất là một di sản thiên nhiên quan trọng.

Tóm lại, công viên địa chất không chỉ là một điểm đến hấp dẫn với cảnh quan độc đáo và giá trị văn hóa, mà còn là một nguồn tài nguyên quan trọng cho nghiên cứu và giáo dục về địa chất và sinh học. Việc bảo tồn và quản lý công viên địa chất là một nhiệm vụ quan trọng để bảo vệ và phát triển nguồn lợi từ di sản thiên nhiên này cho thế hệ hiện tại và tương lai.

2. Điều tra, đánh giá định kỳ công viên địa chất được công nhận là di sản thiên nhiên

Công viên địa chất, với vai trò là một di sản thiên nhiên quan trọng, đòi hỏi sự quản lý và bảo tồn chặt chẽ để bảo vệ những giá trị đặc biệt mà nó mang lại. Được rõ ràng trong Nghị định 08/2022/NĐ-CP, đặc biệt là tại khoản 1 của Điều 21. Theo đó, việc điều tra và đánh giá di sản thiên nhiên, bao gồm cả công viên địa chất, phải được thực hiện định kỳ, cụ thể là mỗi 5 năm một lần.

Điều tra và đánh giá định kỳ đó không chỉ đơn thuần là việc ghi nhận sự thay đổi về môi trường và giá trị thiên nhiên, mà còn liên quan đến nhiều khía cạnh khác nhau. Trong đó, có sự theo dõi diễn biến của môi trường và các giá trị thiên nhiên cần phải được bảo vệ và bảo tồn theo các tiêu chí đã được xác lập và công nhận trước đó. Đồng thời, cần phải đánh giá tác động của các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội đến môi trường và di sản thiên nhiên, cũng như các hoạt động khai thác và sử dụng tài nguyên tự nhiên.

Ngoài ra, việc phục hồi hệ sinh thái tự nhiên và bảo vệ các giá trị của thiên nhiên và đa dạng sinh học là một phần quan trọng của quá trình này. Cần phải thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường di sản thiên nhiên theo quy định của pháp luật để đảm bảo sự bền vững của công viên địa chất và các di sản thiên nhiên khác.

Tóm lại, việc điều tra và đánh giá định kỳ là một phần quan trọng của quản lý và bảo tồn di sản thiên nhiên, nhằm đảm bảo rằng chúng được bảo vệ và sử dụng một cách bền vững để tạo ra lợi ích cho cộng đồng và du khách, đồng thời đảm bảo rằng chúng sẽ được chuyển giao cho thế hệ tương lai với tình trạng tốt nhất có thể.

3. Sự phân cấp của công viên địa chất được công nhận là di sản thiên nhiên

Công viên địa chất, với vai trò là một phần quan trọng của di sản thiên nhiên, được tổ chức và phân thành các cấp độ khác nhau để quản lý và bảo tồn hiệu quả. Được quy định cụ thể trong khoản 4 Điều 21 của Nghị định 08/2022/NĐ-CP. Theo đó, công viên địa chất được công nhận là di sản thiên nhiên sẽ được phân thành ba cấp độ chính, bao gồm:

- Di sản thiên nhiên cấp tỉnh: Di sản thiên nhiên cấp tỉnh đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn và phát triển bền vững các nguồn tài nguyên thiên nhiên, cũng như bảo vệ môi trường và đa dạng sinh học tại cấp địa phương. Các thành phần của di sản thiên nhiên cấp tỉnh bao gồm các loại địa danh và khu vực đa dạng, từ khu bảo tồn thiên nhiên, danh lam thắng cảnh đến các vùng đất ngập nước quan trọng. Mỗi thành phần đều có ý nghĩa và giá trị riêng biệt, góp phần vào sự phong phú và đa dạng của cảnh quan tự nhiên và văn hóa địa phương.

Trong đó, các khu bảo tồn này thường được thiết lập để bảo vệ và tái tạo các loại động thực vật hiếm và đặc biệt, giữ gìn và phục hồi các môi trường sống tự nhiên. Đồng thời, chúng còn mang lại cơ hội cho việc nghiên cứu khoa học và giáo dục môi trường cho cộng đồng địa phương và du khách. Danh lam thắng cảnh cấp tỉnh là những địa điểm có giá trị về cảnh quan và văn hóa, đại diện cho bản sắc văn hóa, lịch sử và truyền thống của địa phương. Những danh lam thắng cảnh này thường thu hút du khách và người dân địa phương, góp phần vào việc phát triển du lịch và kinh tế địa phương.

- Di sản thiên nhiên cấp quốc gia: Di sản thiên nhiên cấp quốc gia gồm các thành phần của di sản này bao gồm các khu bảo tồn thiên nhiên, danh lam thắng cảnh và vùng đất ngập nước quan trọng, mỗi loại đều mang lại những giá trị đặc biệt và quan trọng đối với việc bảo tồn môi trường và đa dạng sinh học quốc gia. Khu bảo tồn thiên nhiên cấp quốc gia là những khu vực được xác định và bảo tồn theo quy định của pháp luật về đa dạng sinh học, lâm nghiệp, thủy sản. Chúng thường bao gồm các loại đất, rừng, suối, hồ, đồng cỏ và các môi trường sống khác, là nơi sinh sống của nhiều loài động thực vật và động vật quý hiếm và đặc biệt. Việc bảo tồn các khu bảo tồn thiên nhiên cấp quốc gia giúp duy trì cân bằng sinh thái, bảo vệ và phát triển các loài và môi trường sống tự nhiên.

Danh lam thắng cảnh cấp quốc gia là những địa điểm có giá trị về cảnh quan và văn hóa, được coi là biểu tượng của quốc gia. Chúng thường là những điểm đến du lịch nổi tiếng, thu hút hàng triệu du khách mỗi năm và góp phần vào phát triển kinh tế và văn hóa của đất nước. Vùng đất ngập nước quan trọng cấp quốc gia là những khu vực có vai trò quan trọng trong việc duy trì và phục hồi các hệ sinh thái ngập nước. Chúng thường là nơi sinh sống và sinh sản của nhiều loài động vật và thực vật quý hiếm, đồng thời cung cấp các dịch vụ hệ sinh thái quan trọng như làm mát, lọc nước và giữ đất. Việc bảo tồn và quản lý hiệu quả các vùng đất ngập nước này giúp duy trì cân bằng sinh thái và nguồn tài nguyên thiên nhiên quan trọng cho quốc gia.

- Di sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệt: Di sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệt là những địa điểm được công nhận và đánh giá cao về giá trị tự nhiên và văn hóa, không chỉ là của quốc gia mà còn của toàn thế giới. Các thành phần của di sản này mang lại những ý nghĩa sâu sắc và tầm quan trọng đối với bảo tồn môi trường, đa dạng sinh học và văn hóa. Danh lam thắng cảnh cấp quốc gia đặc biệt là những di tích được công nhận và bảo tồn theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa. Đây là những địa điểm có giá trị văn hóa, lịch sử và kiến trúc đặc biệt, góp phần vào việc giữ gìn và truyền thống các giá trị văn hóa của quốc gia.

Di sản thiên nhiên thế giới, khu dự trữ sinh quyển thế giới và công viên địa chất toàn cầu được UNESCO công nhận là những địa điểm đặc biệt với giá trị tự nhiên và khoa học toàn cầu. Các khu vực này thường chứa đựng những di tích địa chất, sinh quyển hoặc cảnh quan độc đáo và quan trọng, góp phần vào việc nghiên cứu và bảo tồn nguồn tài nguyên thiên nhiên trên toàn thế giới. Vùng đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế, được công nhận theo Công ước Ramsar, là những khu vực đa dạng sinh học và môi trường sống quý hiếm, đồng thời cung cấp nhiều dịch vụ hệ sinh thái quan trọng.

Việc bảo tồn và quản lý hiệu quả các vùng đất ngập nước này không chỉ là trách nhiệm của quốc gia mà còn của cộng đồng quốc tế. Vườn di sản ASEAN và các di sản thiên nhiên được các tổ chức quốc tế công nhận là những địa điểm đặc biệt có ý nghĩa văn hóa và tự nhiên đối với khu vực và cộng đồng quốc tế. Việc bảo tồn và phát triển các di sản này đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy hợp tác văn hóa và môi trường giữa các quốc gia và khu vực.

Việc phân thành các cấp độ khác nhau giúp trong việc quản lý, phát triển hiệu quả các công viên địa chất, đồng thời đảm bảo rằng các di sản thiên nhiên quan trọng này được quản lý và bảo tồn một cách toàn diện và bền vững. Việc bảo tồn và phát triển bền vững các di sản này là một trách nhiệm quan trọng của cộng đồng và chính quyền địa phương, nhằm đảm bảo sự tiếp tục của nguồn lợi tự nhiên và văn hóa cho thế hệ hiện tại và tương lai.

Xem thêm >>> Tiêu chí, trình tự, thủ tục và thẩm quyền xác lập, công nhận di sản thiên nhiên khác

Trường hợp nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc. Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất!