1. Một vài nét về tác giả huy cận

Còn gọi là Cù Huy Cận, tên thật của ông là Cù Huy Cận, và ông đã chào đời vào năm 1919 tại xã Lặng Ân Phú, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh. Nguyên đến từ một gia đình nho học, cuộc đời của Huy Cận trải qua những chặng đường đáng kể. Những năm thơ ấu, Huy Cận học tập tại quê hương của mình trước khi bước vào hành trình học trung học tại thành phố Huế. Khao khát kiến thức của ông không ngừng phát triển, và sau đó, ông quyết định tiếp tục học Cao đẳng Canh nông tại thủ đô Hà Nội. Thời kỳ này, Huy Cận đã tham gia tích cực vào phong trào sinh viên yêu nước và gia nhập vào hàng ngũ của Mặt trận Việt Minh, những nỗ lực đầy quyết tâm để đấu tranh vì tự do và độc lập của quê hương.

Sau cuộc Cách mạng tháng Tám năm 1945, Huy Cận trải qua nhiều vai trò quan trọng trong chính trị, từ việc giữ chức vụ Thứ trưởng đến sự nghiệp Bộ trưởng, ông luôn tận tụy phục vụ đất nước và nhân dân. Vinh dự lớn nhất của cuộc đời Huy Cận là khi Nhà nước Việt Nam tặng cho ông giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật, thuộc đợt I năm 1996, để tôn vinh những đóng góp to lớn của ông trong lĩnh vực văn học và nghệ thuật, cũng như sự đóng góp vô cùng quan trọng của ông trong cuộc chiến tranh giành độc lập và tự do cho dân tộc Việt Nam.

 

2. Đọc: Đoàn thuyền đánh cá sách Cánh Diều trang 40

Đoàn thuyền đánh cá

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then, đêm sập cửa.

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

 

Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

 

Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao,

Biển cho ta cá như lòng mẹ,

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.

 

Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng,

Vảy bạc đuôi vàng loé rạng đông,

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng.

 

Câu hát căng buồm với gió khơi,

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời.

Mặt trời đội biển nhô màu mới

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.

Huy Cận

Trả lời các câu hỏi sau:

1. Qua khổ thơ 1, em hiểu đoàn thuyền đánh cá ra khơi vào lúc nào?

2. Những từ ngữ, hình ảnh nào cho biết những người đánh cá đã làm việc suốt đêm?

3. Tiếng hát vang lên suốt quá trình lao động nói lên điều gì?

4. Nêu một hình ảnh so sánh hoặc nhân hóa mà em thích. Vì sao em thích hình ảnh đó?

5. Tìm những từ ngữ, hình ảnh thể hiện cảm nhận của người lao động về vẻ đẹp huy hoàng, thơ mộng của thiên nhiên.

6. Cảm nhận của người lao động về vẻ đẹp của thiên nhiên nói lên điều gì về họ?

 

3. Trả lời câu hỏi liên quan

Câu 1: 

- Phương pháp giải: Để giải quyết bài toán này, hãy thực hiện các bước sau: Đọc kĩ bài đọc. Đầu tiên, hãy đọc kĩ bài đọc để hiểu nội dung chính và cách nó được trình bày.

- Lời giải chi tiết:

+ Dựa vào khổ thơ 1, em có thể hiểu rằng đoàn thuyền đã ra khơi vào lúc hoàng hôn, chiều tối sau khi Mặt Trời đã lặn xuống biển.

+ Phân tích chi tiết: Tiếp theo, hãy phân tích chi tiết nội dung và đối tượng mà đoạn văn đang mô tả. Dựa vào thông tin trong khổ thơ 1, đoàn thuyền đánh cá đã ra khơi vào lúc hoàng hôn, tức là vào thời điểm mặt trời đã lặn. Điều này có thể ám chỉ đến việc đánh cá ban đêm hoặc vào buổi tối.

+ Kết luận: Cuối cùng, hãy tóm tắt thông tin cơ bản từ đoạn văn và cung cấp lời giải. Dựa vào khổ thơ 1, đoàn thuyền đánh cá ra khơi vào thời điểm hoàng hôn, chiều tối sau khi Mặt Trời đã lặn xuống biển. Điều này cho thấy họ có thể đánh cá vào ban đêm hoặc vào buổi tối, khi ánh sáng mặt trời đã kết thúc.

Câu 2: 

Nhấn mạnh sự tươi sáng và phấn khích của cuộc làm việc đánh cá trong đêm, khi biển cả trở thành một vùng đất mà người dân đánh cá thể hiện sự tinh thần và kiên nhẫn của họ. Những từ ngữ sáng tạo và hình ảnh đặc biệt được sử dụng để tạo ra một hình ảnh rất sống động: "muôn luồng sáng" để mô tả sự tỏa sáng của đèn trên thuyền, "sao mờ kéo lưới kịp trời sáng" để chỉ rằng họ đã làm việc cả đêm, và "lưới xếp buồm lên đón nắng hồng" để thể hiện việc họ trở về sau một đêm làm việc vất vả. Cách diễn đạt này không chỉ giúp chúng ta hiểu về cuộc sống của người đánh cá mà còn tạo ra một hình ảnh đẹp và hùng vĩ của biển cả trong những giờ đêm đầy nỗ lực và hy vọng.

Câu 3: 

Sự phấn khích trong tiếng hát của những người đánh cá trong quá trình làm việc và niềm vui sâu lắng của họ dù phải làm việc cả đêm, không biết mệt mỏi là điều gì mà họ chia sẻ qua tiếng hát vang vọng khắp biển đêm. Trong suốt hành trình đánh cá, tiếng hát của những người thợ đánh cá vang lên như nhịp nhàng của biển cả, truyền tải một thông điệp sâu sắc về niềm vui trong công việc của họ. Dù phải thức trắng cả đêm, họ không cảm thấy mệt mỏi bởi tinh thần và đam mê đánh cá đã trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Tiếng hát đó không chỉ là âm nhạc, mà còn là tấm gương phản chiếu sự kiên nhẫn và sự hào hứng của họ đối với biển cả và công việc đánh cá. Đó là một niềm vui sâu lắng và nguồn động viên cho bất kỳ ai gặp khó khăn trong cuộc sống.

Câu 4: 

Hình ảnh thú vị và sâu sắc mà tôi thích nhất là cảnh biển cả với những con sóng mạnh mẽ, tựa như một hiện thân của sự tương đồng và tính nhân hóa với cuộc sống con người. Khi nhìn biển cả vào thời điểm sóng dậy cao, nó trở thành một hiện thân sống động của sự tự nhiên đầy sức mạnh và đẹp đẽ. Trong những lúc như thế, có thể thấy những con sóng như là một bản hát cài then tự nhiên của biển, như một bức tranh tuyệt đẹp được vẽ lên bởi sức mạnh vô tận của thiên nhiên.

Vào ban đêm, khi biển dậy sóng và sóng lớn như một cơn gió mạnh cài then, nó như thể hiện sự đối ngẫu với bản dạng yên bình của biển vào ban ngày. Đêm đến, cùng với biển cài then, còn có sự đóng cửa tự nhiên, tương tự như con người khi đi ngủ để tìm lại năng lượng sau một ngày dài. Cảnh này tạo ra một sự tương đồng tuyệt vời giữa sự sống của biển và cuộc sống của con người, khi cả hai đều có thời điểm của sự tỉnh táo và của giấc ngủ, và cả hai đều có sức mạnh và vẻ đẹp riêng biệt.

Câu 5:

Những từ ngữ và hình ảnh thể hiện cảm nhận tuyệt đẹp của những người lao động về vẻ đẹp lộng lẫy, thơ mộng của thiên nhiên là như sau: Khi Mặt Trời xuống biển, nó trở thành một hòn lửa rực sáng, chiếu sáng cả biển cả và tạo nên một tuyệt tác thiên nhiên đầy phép màu. Sóng biển vỗ dập, với vảy bạc lấp lánh và đuôi vàng lóe rạng đông như một bữa tiệc ánh sáng. Mặt Trời, một người đội biển, nhô cao trên bề mặt biển, tô điểm bầu trời với màu sắc mới lạ, tạo ra một cảm giác thần kỳ của sự đổi thay và tương tác giữa thiên nhiên và ánh sáng. Mắt cá của những người đánh cá tỏ ra huy hoàng và lấp lánh giữa muôn dặm biển cả, chứng tỏ sự tận hưởng của họ trong khoảnh khắc thiên nhiên đang biểu diễn sự đẹp đẽ của mình. Những hình ảnh này không chỉ thể hiện cảm xúc và sự kỳ vĩ của thiên nhiên mà còn tạo ra một cảm giác rất sâu sắc và trí tuệ về sự tương tác giữa con người và môi trường tự nhiên.

Câu 6:

Cảm nhận sâu sắc về vẻ đẹp của thiên nhiên của những người lao động không chỉ thể hiện sự lạc quan và niềm đam mê đối với cuộc sống, thiên nhiên, mà còn là dấu ấn của tình yêu mãnh liệt đối với công việc mà họ đang làm. Nhìn vào vẻ đẹp của thiên nhiên, họ thấy sự phấn khích và niềm hạnh phúc sâu sắc, và điều này phản ánh tinh thần lạc quan và sự yêu đời mạnh mẽ. Họ không chỉ đơn thuần là những người lao động, mà còn là những người yêu thiên nhiên, người tin vào sức mạnh và vẻ đẹp của nó.

Cuộc sống của họ không chỉ là một chuỗi các ngày làm việc mệt mỏi, mà còn là một hành trình tận hưởng những khoảnh khắc tuyệt vời mà thiên nhiên mang lại. Sự tương tác của họ với thiên nhiên là một cuộc kết hợp tuyệt vời giữa con người và môi trường, và điều này cho thấy sự kết nối mạnh mẽ giữa họ và công việc của mình. Những cảm nhận này không chỉ thể hiện sự sâu sắc trong lòng người lao động mà còn là nguồn động viên mạnh mẽ cho bất kỳ ai mong muốn tìm kiếm niềm vui và đam mê trong công việc hàng ngày của mình.

Bên cạnh đó, có thể tham khảo bài viết sau: Phân tích khổ đầu và khổ cuối trong bài thơ Đoàn thuyền đánh cá hay nhất. Xin cảm ơn!