1. Fred E. Fiedler (Mỹ)
Theo từ điển bách khoa, Fred Edward Fiedler (13 tháng 7 năm 1922 - 8 tháng 6 năm 2017) là một trong những nhà nghiên cứu hàng đầu về tâm lý học tổ chức và công nghiệp trong thế kỷ 20. Ông đã giúp hình thành tâm lý và là một nhà tâm lý học hàng đầu.
Ông Fred E. Fiedler sinh ra ở Vienna, nước Áo với Victor và Helga Schallinger Fiedler. Cha mẹ ông sở hữu một cửa hàng cung cấp hàng dệt may trước năm 1938. Fiedler nhập cư vào Hoa Kỳ ngay sau thời Anschluss năm 1938 và trở thành công dân Hoa Kỳ năm 1943. Ông phục vụ trong Quân đội Hoa Kỳ từ năm 1942 đến năm 1945.
Ông Fred E. Fiedler theo học ngành tâm lý học tại Đại học ở Chicago , nơi Fred E. Fiedler lấy bằng đại học và sau đó là Tiến sĩ. tâm lý học lâm sàng vào năm 1949. Năm 1951, ông gia nhập Đại học Illinois và trở thành thành viên của khoa tâm lý học. Fred E. Fiedler trở thành giám đốc Phòng thí nghiệm Hiệu quả Nhóm tại Đại học Illinois từ năm 1959 đến năm 1969.
Ông Fred E. Fiedler là một nhà tâm lý học kinh doanh và quản lý tại Đại học Washington và giữ các vị trí trong Khoa Tâm lý và Trường Kinh doanh. Ông Fred E. Fiedler chỉ đạo nghiên cứu tổ chức tại trường đại học từ năm 1969 cho đến khi nghỉ hưu vào năm 1992.
Ông Fred E. Fiedler đã giúp lĩnh vực này chuyển từ nghiên cứu về đặc điểm và tính cách cá nhân của các nhà lãnh đạo, sang các phong cách và hành vi lãnh đạo . Năm 1967, Fred E. Fiedler giới thiệu mô hình dự phòng của sự lãnh đạo, và mô hình dự phòng Fiedler nổi tiếng hiện nay .
Công việc của Fred E. Fiedler với mô hình lãnh đạo dự phòng đã cung cấp câu trả lời cho những sai lầm của các lý thuyết về đặc điểm và hành vi, đồng thời bổ sung vào sự hiểu biết về các động lực của lãnh đạo.
Fred E. Fiedler qua đời vào tháng 6 năm 2017 tại bang Washington ở tuổi 94 và được sống sót bởi vợ ông, Judith (người mà ông gặp khi còn là sinh viên vào những năm 1940) và ba con gái (Decky Fiedler, Tory Fiedler và Carol Fiedler-Kawaguchi). Một đám tang đã được tổ chức cho Fred E. Fiedler tại Mercer Island , Washington.
2. Tác phẩm “Bố trí công việc thích hợp với nhà quản lý” của Fiedler
Với “Bố trí công việc thích hợp với nhà quản lý” là tác phẩm đầu tiên của Fiedler, trình bày một cách có hệ thống lý luận quyền biến về lãnh đạo. Trong bài luận văn này, ông đã đề ra luận cứ nổi tiếng về phương thức lãnh đạo tùy thuộc vào điều kiện hoàn cảnh. Lý luận của ông đã có ảnh hưởng quan trọng đến sự phát triển của khoa học lãnh đạo và khoa học quản lý sau này.
Như đã nêu ở trên, ông Fiedler là giáo sư tâm lý học và khoa học quản lý của trường Đại học Washington (Mỹ), kiêm giáo sư danh dự của trường Đại học Amsterdam (Hà Lan) và trường Đại học Luval (Bỉ).
Lúc đầu, ông Fiedler học tại trường Đại học Chicago, sau khi đỗ tiến sĩ, ông ở lại dạy học tại trường này. Năm 1951, ông Fiedler chuyển đến bang Illinois làm giáo sư tâm lý học, chủ nhiệm phòng nghiên cứu hiệu năng quần thế của trường Đại học Illinois. Năm 1959, ông Fiedler chuyển đến Washington.
Ông Fiedler là một nhà tâm lý học và chuyên gia quản lý nổi tiếng hiện nay, của Mỹ. Ông bắt đầu nghiên cứu khoa học lãnh đạo từ năm 1951 bằng việc phân tích vấn đề tâm lý trong mối trường quản lý đã chứng minh và đề xướng “Thuyết quyền biến trong công tác lãnh đạo”, mở ra một giai đoạn mới của lý luận về khoa học lãnh đạo của phương Tây, làm cho việc nghiên cứu lý luận về hình thái lãnh đạo đã thịnh hành trước đó chuyển sang một quỹ đạo mới là nghiên cứu lý luận về động thái của sự lãnh đạo. Học thuyết của Fiedler có ánh hướng quan trọng đến sự phát triển của khoa học lãnh đạo và khoa học quản lý sau này.
3. Thành quả nghiên cứu của Fiedler
Như đã nêu ở mực trước, Fiedler là một nhà tâm lý học và chuyên gia quản lý nổi tiếng hiện nay, của Mỹ. Ông Fiedler bắt đầu nghiên cứu khoa học lãnh đạo từ năm 1951 bằng việc phân tích vấn đề tâm lý trong mối trường quản lý đã chứng minh và đề xướng “Thuyết quyền biến trong công tác lãnh đạo”, mở ra một giai đoạn mới của lý luận về khoa học lãnh đạo của phương Tây, làm cho việc nghiên cứu lý luận về hình thái lãnh đạo đã thịnh hành trước đó chuyển sang một quỹ đạo mới là nghiên cứu lý luận về động thái của sự lãnh đạo...
Thành quả nghiên cứu lý luận của Fiedler thể hiện ở hơn 100 luận văn và 4 cuốn sách của ông.
Trong những luận văn tương đối nổi tiếng của ông có tác phẩm “Bố trí công việc thích hợp với nhà quản lý” (1965), “Mô hình quyền biến - phương hướng mới về hiệu quả lãnh đạo” (1974), “Trò chơi lãnh đạo: Tương quan giữa con người và hoàn cảnh” (1976).
Những tác phẩm chính của ông là “Lý luận về hiệu quả lãnh đạo” (1969), “Phương thức lãnh đạo và quản lý có hiệu quả” (1974).
Luận văn “Bố trí công việc thích hợp với nhà quản lý” đã được đăng trong tạp chí “Bình luận thương mại Harvard” kỳ 5, quyển 43, số 9/10/1965. Trong bài này, ông đã trình bày một cách có hệ thống thuyết lãnh đạo quyền biên và đề ra luận thuyết nổi tiếng về phương thức lãnh đạo tùy thuộc vào điều kiện hoàn cảnh. Tuy sau khi công bố luận văn đó, ông đã sửa chữa và bổ sung học thuyết của mình, song đường lối tư tưởng của nó đã được thể hiện tương đối hoàn chính trong bài luận văn này.
4. Đánh giá luận văn
Như đã nêu ở trên, với luận văn “Bố trí công việc thích hợp với nhà quản lý” đã được đăng trong tạp chí “Bình luận thương mại Harvard” kỳ 5, quyển 43, số 9/10/1965.
Trong bài luận văn này, ông Fiedler đã trình bày một cách có hệ thống thuyết lãnh đạo quyền biên và đề ra luận thuyết nổi tiếng về phương thức lãnh đạo tùy thuộc vào điều kiện hoàn cảnh. Mặc dù sau khi công bố luận văn đó, ông Fiedler đã sửa chữa và bổ sung học thuyết của mình, tuy nhiên đường lối tư tưởng của nó đã được thể hiện tương đối hoàn chính trong bài luận văn này.
Với “Bố trí công việc thích hợp với nhà quản lý” là tác phẩm đầu tiên của Fred E.Fiedler, trình bày một cách có hệ thống lý luận quyền biến về lãnh đạo. Trong bài luận văn này, ông đã đề ra luận cứ nổi tiếng về phương thức lãnh đạo tùy thuộc vào điều kiện hoàn cảnh. Lý luận của ông đã có ảnh hưởng quan trọng đến sự phát triển của khoa học lãnh đạo và khoa học quản lý sau này.
Với “Thuyết lãnh đạo quyền biến” của Fiedler đã mở ra một giai đoạn mới của lý luận về khoa học lãnh đạo của Tây phương, làm cho việc nghiên cứu lý luận về hình thái lãnh đạo đã thịnh hành trước đó chuyển sang một quỹ đạo mới là nghiên cứu lý luận về động thái của sự lãnh đạo. Học thuyết của Fiedler có ảnh hưởng quan trọng đến sự phát triển của khoa học lãnh đạo và khoa học quản lý sau này.
5. Quản lý
Theo từ điển bách khoa, quản lý được hiểu là việc quản trị của một tổ chức, cho dù đó là một doanh nghiệp, một tổ chức phi lợi nhuận hoặc cơ quan chính phủ. Quản lý bao gồm các hoạt động thiết lập chiến lược của một tổ chức và điều phối các nỗ lực của nhân viên (hoặc tình nguyện viên) để hoàn thành các mục tiêu của mình thông qua việc áp dụng các nguồn lực sẵn có, như tài chính, tự nhiên, công nghệ và nhân lực. Thuật ngữ "quản lý" cũng có thể chỉ những người quản lý một tổ chức.
Các nhà khoa học xã hội học nghiên cứu quản lý như một ngành học thuật, điều tra các lĩnh vực như tổ chức xã hội và lãnh đạo tổ chức. Một số người học quản lý tại các trường cao đẳng hoặc đại học. Các bằng cấp chính về quản lý bao gồm Cử nhân Thương mại (B.Com.) Cử nhân Quản trị kinh doanh (BBA.) Thạc sĩ Quản trị Kinh doanh (MBA.) Và, đối với khu vực công, Thạc sĩ Quản trị Công (MPA). Các cá nhân muốn trở thành chuyên gia quản lý hoặc chuyên gia, nhà nghiên cứu quản lý hoặc giáo sư có thể hoàn thành Tiến sĩ Quản lý (DM), Tiến sĩ Quản trị Kinh doanh (DBA) hoặc Tiến sĩ Quản trị Kinh doanh hoặc Quản lý.
Các tổ chức lớn hơn thường có ba cấp quản lý, thường được tổ chức theo một cấu trúc phân cấp, kim tự tháp:
- Quản lý cấp cao, chẳng hạn như thành viên Hội đồng quản trị và Giám đốc điều hành (CEO) hoặc Chủ tịch của một tổ chức. Họ đặt ra các mục tiêu chiến lược của tổ chức và đưa ra quyết định về cách thức tổ chức tổng thể sẽ hoạt động. Các nhà quản lý cấp cao thường là các chuyên gia cấp điều hành và đưa ra định hướng cho quản lý cấp trung, những người trực tiếp hoặc gián tiếp báo cáo với họ.
- Quản lý cấp trung, các ví dụ trong số này sẽ bao gồm các nhà quản lý chi nhánh, quản lý khu vực, quản lý bộ phận và quản lý bộ phận, những người cung cấp phương hướng cho các nhà quản lý tuyến đầu. Các nhà quản lý cấp trung truyền đạt các mục tiêu chiến lược của quản lý cấp cao tới các nhà quản lý tiền tuyến.
- Quản lý thấp hơn, chẳng hạn như giám sát viên và trưởng nhóm tiền tuyến, giám sát công việc của nhân viên thường xuyên (hoặc tình nguyện viên, trong một số tổ chức tình nguyện) và đưa ra định hướng về công việc của họ.
Trong các tổ chức nhỏ hơn, một người quản lý cá nhân có thể có phạm vi rộng hơn nhiều. Một người quản lý có thể thực hiện một số vai trò hoặc thậm chí tất cả các vai trò thường được thấy trong một tổ chức lớn.
=> Như vậy, nhà quản lý được hiểu là danh từ chung để chỉ tất cả những người thực hiện chức năng quản lý trong một tổ chức nhất định (tổ chức đó có thể là một tổ chức kinh doanh hay phi kinh doanh).
Theo ông Frederick W.Taylor (1856 – 1915) là một trong những đại biểu xuất sắc của trường phái quản lý theo khoa học. Để trả lời câu hỏi quản lý là gì ông cho rằng: Quản ly là biết được chính xác điêu bạn muốn người khác làm và sau đó thấy được rằng họ đa hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất”. Ông đã đưa ra các tư tưởng chính của thuyết quản lý theo khoa học là: Tiêu chuẩn hóa công việc, chuyên môn hóa lao động, cải tạo các hệ quản lý.
Bên cạnh đó, ông Henry Fayol (1841-1925) cũng là người đưa ra thuyết quản lý hành chính ở Pháp, định nghĩa: “Quản lý hành chinh là dự đoán và lập kế hoạch, tô chức điều khiển, phối hợp và kiểm tra”. Ông là người đầu tiên nêu một cách rõ ràng các yếu tố của quá trình quản lý, cách thức phân tích một quá trình quản lý phức tạp thành các chức năng tương đối độc lập và mang tính phổ biến gồm các chức năng: Dự đoán – Lập kế hoạch; Tổ chức; Điều khiển; Phối hợp; Kiểm tra.
Trên đây là nội dung Luật Minh Khuê sưu tầm và biên soạn. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900.6162 để được giải đáp.
Rất mong nhận được sự hợp tác!
Trân trọng./.
Luật Minh Khuê (Sưu tầm và Biên soạn)