1. Quy định về giá bán lẻ điện sinh hoạt
Quy định về giá bán lẻ điện sinh hoạt được thi hành theo các Thông tư sau đây: Thông tư số 16/2014/TT-BCT ngày 29/5/2014, Thông tư số 25/2018/TT-BCT ngày 12/9/2018, và Thông tư số 09/2023/TT-BCT ngày 21/4/2023. Chi tiết như sau:
- Giá bán lẻ điện sinh hoạt áp dụng cho các hộ sử dụng điện cho mục đích sinh hoạt, mà đã ký hợp đồng mua bán điện trực tiếp với bên cung cấp điện. Mỗi hộ sử dụng điện sẽ được áp dụng một định mức sử dụng điện sinh hoạt.
- Đối với bên mua điện sinh hoạt có nhiều hộ sử dụng điện dùng chung một công tơ (xác định dựa trên thông tin cư trú tại địa điểm sử dụng điện), giá bán điện sẽ áp dụng theo nguyên tắc định mức chung của bên mua điện. Định mức này sẽ được tính dựa trên số lượng hộ sử dụng điện dùng chung công tơ và áp dụng giá bán lẻ điện tương ứng với từng bậc của định mức.
- Các trường hợp sử dụng điện vào mục đích sinh hoạt cho nhà ở tập thể, bao gồm nhà ở của cán bộ, công nhân viên chức, lực lượng vũ trang, nhà ở của người tu hành, và ký túc xá học sinh, sinh viên, áp dụng các quy định sau:
+ Trường hợp có thể kê khai được số người, mỗi đơn vị cư trú với 04 (bốn) người (xác định dựa trên thông tin cư trú tại địa điểm sử dụng điện hoặc danh sách cán bộ, chiến sỹ có xác nhận của thủ trưởng đơn vị đối với lực lượng vũ trang) sẽ được tính là một hộ sử dụng điện để áp dụng giá bán lẻ điện sinh hoạt.
+ Trong trường hợp không thể xác định số người, giá bán lẻ điện sinh hoạt của bậc 3 sẽ được áp dụng. Điều này áp dụng cho toàn bộ sản lượng điện được đo đếm tại công tơ và nằm trong khoảng từ 101 đến 200 kWh.
- Khi bên mua điện sử dụng điện cho mục đích sinh hoạt của người thuê nhà, các quy định sau đây sẽ được áp dụng:
+ Tại mỗi địa chỉ nhà cho thuê, bên cung cấp điện chỉ thực hiện một hợp đồng mua bán điện duy nhất. Chủ nhà cho thuê có trách nhiệm cung cấp thông tin về cư trú tại địa điểm sử dụng điện của người thuê nhà.
+ Trong trường hợp người thuê là một hộ gia đình, chủ nhà có thể trực tiếp ký hợp đồng mua bán điện hoặc ủy quyền cho hộ gia đình thuê nhà ký hợp đồng mua bán điện (với cam kết thanh toán tiền điện). Mỗi hộ gia đình thuê nhà sẽ được tính một định mức.
+ Nếu người thuê nhà không phải là một hộ gia đình, chẳng hạn là sinh viên hoặc người lao động thuê nhà, quy định sau đây sẽ được áp dụng:
- Trong trường hợp người thuê nhà có hợp đồng thuê nhà kéo dài từ 12 tháng trở lên và đã đăng ký tạm trú, chủ nhà có thể trực tiếp ký hợp đồng mua bán điện hoặc đại diện của bên thuê nhà có thể ký hợp đồng mua bán điện (với cam kết thanh toán tiền điện của chủ nhà).
- Nếu thời hạn thuê nhà dưới 12 tháng và chủ nhà không thể xác định số người sử dụng điện đầy đủ, giá bán lẻ điện sinh hoạt của bậc 3 sẽ được áp dụng. Cụ thể, mức tiêu thụ điện nằm trong khoảng từ 101 đến 200 kWh sẽ được tính theo giá bán lẻ điện bậc 3.
Nếu chủ nhà có thể xác định số người sử dụng điện đầy đủ, bên cung cấp điện sẽ cung cấp định mức dựa trên sổ tạm trú hoặc chứng từ xác nhận tạm trú từ cơ quan Công an quản lý địa bàn. Theo đó, mỗi hộ sử dụng điện sẽ được tính theo số định mức áp dụng giá bán lẻ điện sinh hoạt. Cụ thể, 01 người sẽ được tính là 1/4 định mức, 02 người sẽ được tính là 1/2 định mức, 03 người sẽ được tính là 3/4 định mức và 04 người sẽ được tính là 1 định mức. Khi có thay đổi về số người thuê nhà, chủ nhà cho thuê sẽ có trách nhiệm thông báo cho bên cung cấp điện để điều chỉnh định mức tính toán tiền điện.
Bên cung cấp điện có quyền kiểm tra và yêu cầu bên mua điện cung cấp sổ đăng ký tạm trú hàng tháng để xác định số người và tính số định mức khi tính toán hóa đơn tiền điện.
- Khách hàng sử dụng máy biến áp riêng cho mục đích sinh hoạt sẽ chịu giá bán lẻ điện sinh hoạt.
- Trong trường hợp không thể tránh khỏi và dẫn đến việc bên cung cấp điện phải thay đổi thời điểm ghi chỉ số công tơ, lượng điện sinh hoạt của từng bậc sẽ được điều chỉnh dựa trên số ngày thực tế của kỳ ghi chỉ số đó.
- Nếu ngày ghi chỉ số công tơ không trùng với ngày điều chỉnh giá điện, việc tính tiền điện cho giá bán lẻ điện sinh hoạt sẽ sử dụng phương pháp nội suy với các thông số sau:
+ Lượng điện thực tế mà khách hàng sử dụng trong kỳ ghi chỉ số.
+ Số ngày thực tế sử dụng điện (tính số ngày giữa hai kỳ ghi chỉ số, số ngày áp dụng giá cũ và số ngày áp dụng giá mới).
+ Mức sử dụng điện của từng bậc tính theo số ngày thực tế giữa hai kỳ ghi chỉ số.
- Đối với khách hàng sử dụng công tơ thẻ trả trước cho mục đích sinh hoạt, áp dụng cho nhóm khách hàng mua điện tạm thời và mua điện ngắn hạn dùng cho sinh hoạt. Khi điều kiện kỹ thuật và pháp lý cho phép, đơn vị cung cấp điện có trách nhiệm lắp đặt công tơ sử dụng thẻ trả tiền trước tại các địa điểm khách hàng cần mua điện để sử dụng cho mục đích sinh hoạt.
- Trường hợp bên mua điện cung cấp thông tin không đúng về số người sử dụng điện, làm cho định mức sử dụng điện sinh hoạt cao hơn thực tế, bên cung cấp điện có quyền đòi hỏi bồi thường và áp dụng các biện pháp trừng phạt theo quy định hợp đồng.
- Khi có việc cấp điện mới cho mục đích sinh hoạt, thay đổi bên mua điện, kết thúc hợp đồng mua bán điện, hoặc điều chỉnh ngày ghi chỉ số công tơ theo thỏa thuận với khách hàng sử dụng điện, mức sử dụng điện của từng bậc sẽ được điều chỉnh dựa trên số ngày thực tế trong kỳ ghi chỉ số công tơ đó.
2. Tăng giá bán lẻ điện bình quân khi nào?
Theo Quyết định số 24/2017/QĐ-TTg, hàng năm, sau kiểm tra giá thành sản xuất kinh doanh điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam, giá bán điện bình quân được xem xét và điều chỉnh dựa trên sự biến động khách quan của các thông số đầu vào trong toàn bộ quá trình cung cấp điện, bao gồm các khâu từ phát điện, truyền tải điện, phân phối bán lẻ điện, điều hành quản lý ngành và dịch vụ hỗ trợ hệ thống điện. Điều này sẽ so sánh với các thông số đã sử dụng để xác định giá bán điện bình quân hiện hành.
Trong cùng năm, giá bán điện bình quân được điều chỉnh khi có biến động về thông số cơ bản trong khâu phát điện so với thông số đã sử dụng để xác định giá bán điện bình quân hiện hành. Khi các thông số đầu vào thay đổi và dẫn đến giá bán điện bình quân giảm so với mức hiện hành, giá điện sẽ được điều chỉnh giảm. Ngược lại, nếu các thông số đầu vào theo quy định có biến động làm giá bán điện bình quân tăng từ 3% trở lên so với mức giá bán điện bình quân hiện hành, giá điện có thể được điều chỉnh tăng.
Thời gian tối thiểu để điều chỉnh giá bán điện bình quân là 06 tháng, tính từ lần điều chỉnh giá điện gần nhất. Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) có thẩm quyền điều chỉnh giá bán điện bình quân trong phạm vi khung giá do Thủ tướng Chính phủ quy định.
Nếu giá bán điện bình quân tính toán cao hơn giá bán điện bình quân hiện hành từ 10% trở lên, ngoài khung giá, hoặc ảnh hưởng đến tình hình kinh tế tổng cộng, Bộ Công Thương, cùng với sự phối hợp của Bộ Tài chính, sẽ tiến hành kiểm tra, xem xét và báo cáo Thủ tướng Chính phủ để xem xét và đưa ra quyết định về việc điều chỉnh giá bán điện bình quân. Nếu cần thiết, Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Bộ Tài chính để báo cáo Ban Chỉ đạo điều hành giá trước khi báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
Dựa trên Quyết định số 24/2017/QĐ-TTg ngày 30/6/2017 của Thủ tướng Chính phủ về cơ chế điều chỉnh mức giá bán lẻ điện bình quân, và theo Công văn 304/BCT-ĐTĐL ngày 27/4/2023 của Bộ Công Thương về việc thực hiện chỉ đạo của Thường trực Chính phủ, EVN đã đưa ra Quyết định số 377/QĐ-EVN ngày 27/4/2023 về việc điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân. Theo Quyết định này, giá bán lẻ điện bình quân sẽ là 1.920,3732 đồng/kWh (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng) và có hiệu lực từ ngày 04/5/2023. Mức điều chỉnh này tương đương với sự tăng 3% so với giá bán lẻ điện bình quân trước đó.
3. Khung giá bán lẻ điện bình quân
Trước đó, vào ngày 03/02/2023, Thủ tướng đã ban hành Quyết định số 02/2023/QĐ-TTg về khung giá của mức giá bán lẻ điện bình quân. Chi tiết về khung giá mức giá bán lẻ điện bình quân (không bao gồm thuế giá trị gia tăng) được quy định như sau:
- Mức giá bán lẻ điện bình quân tối thiểu là 1.826,22 đồng/kWh.
- Mức giá bán lẻ điện bình quân tối đa là 2.444,09 đồng/kWh.
Khi có sự biến động lớn liên quan đến các thông số tính toán trong khung giá, chi phí sản xuất kinh doanh điện, và yêu cầu phân bổ các khoản chi phí chưa được tính vào giá bán lẻ điện bình quân, Bộ Công Thương sẽ đảm nhận vai trò chủ trì và phối hợp với Bộ Tài chính để tiến hành tính toán và điều chỉnh khung giá của mức giá bán lẻ điện bình quân. Sau đó, kết quả điều chỉnh sẽ được trình Thủ tướng Chính phủ xem xét và quyết định.
Tập đoàn Điện lực Việt Nam sẽ có nhiệm vụ theo dõi và báo cáo cho Bộ Công Thương và Bộ Tài chính khi xuất hiện biến động lớn về các thông số tính toán trong khung giá của mức giá bán lẻ điện bình quân, chi phí sản xuất kinh doanh điện và khi cần phân bổ các khoản chi phí chưa tính vào giá bán lẻ điện bình quân.
Bài viết liên quan: Đối tượng áp dụng giá bán lẻ điện theo quy định của pháp luật hiện hành
Mọi thắc mắc cần tham vấn về mặt pháp lý vui lòng liên hệ tới số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn!